# شهد — es-Sıhâh

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D9%87%D8%AF/sozluk/sihah
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%B4%D9%87%D8%AF/entries/sihah

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [شهد](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B4%D9%87%D8%AF.md)
- es-Sıhâh: Cevherî · 10. yy

## Madde başı: شهد

الشَهادة: خبَرٌ قاطع. تقول منه: شَهِد الرجل على كذا، وربما قالوا شَهْدَ الرَجُلُ، بسكون الهاء للتخفيف. وقولهم: اشهدْ بكذا، أي احْلِف. والمشاهدة: المعاينة. وشَهِدَهُ شُهوداً، أي حَضَرَه، فهو شاهدٌ. وقومٌ شُهودٌ، أي حُضورٌ، وهو في الأصل مصدرٌ، وشُهَّدٌ أيضاً. وشَهِد له بكذا شَهادةً، أي أدَّى ما عنده من الشهادة، فهو شاهِدٌ، والجمع شَهْدٌ. وجمع الشَهْد شُهودٌ وأشهاد. والشهيدُ: الشاهِدُ، والجمع الشُهَداءُ. وأَشْهَدْتُهُ على كذا فَشَهِدَ عليه، أي صار شاهِداً عليه. وامرأةٌ مُشْهِدٌ، إذا حضر زَوْجُها، بلا هاء. وامرأة مُغيبةٌ، أي غاب عنها زوجها، وهذا بالهاء. واسْتَشْهَدْتُ فلاناً: سألْتُه أن يشْهَدَ. وأَشْهَدَني إملاكَهُ، أي أَحْضَرَني. والمَشْهَدُ: مَحْضَرُ الناسِ. والشَهيدُ: القتيل في سبيل الله. وقد استُشْهِدَ فُلانٌ. والاسم الشهادة. والتشهُّد في الصلاة، معروف. والشاهدُ: الذي يَخرج مع الولد كأنّه مُخاطٌ. ويقال: شُهودُ الناقة: آثار موضع مَنْتِجِها من دِمٍ أو سَلاً. قال الشاعر:
فَجاءتْ بِمثلِ السابِرِيِّ تَعَجَّـبـوا		له والثَرى ما جَفَّ عنه شُهودُها
والشاهِد: اللِسان. والشاهِد: الملَكُ. قال الأعشى:
فلا تَحْسَبَنّي كـافِـراً نِـعْـمَةً		على شاهِدي يا شاهِدَ اللهِ فَاشْهِدِ
 ولاشَهْد والشُهْدُ: العَسَل في شَمَعِها، والشُهْدَةُ أخصّ منها، والجمع شِهادٌ. وأشْهَدَ الرَجُل: أَمْذى. والمَذْي: عُسَيْلَةٌ.

### Türkçe

**الشَهادة**: kesin bir haber. Ondan şöyle dersin: adam **شَهِد** falan şey üzerine; bazen de **شَهْدَ** adam, **الهاء**’yı sükûnlu (okuyarak) hafifletme için derler. Onların sözü: **اشهدْ** falan şey ile, yani yemin et. **المشاهدة**: gözle görme. Ve onu **شَهِدَهُ شُهوداً**, yani ona حاضر oldu; o hâlde o **شاهدٌ**’dir. Ve bir kavim **شُهودٌ**, yani hazır olanlar; aslında o bir mastardır; **شُهَّدٌ** de (vardır). Ve ona falan şey ile **شَهِد له بكذا شَهادةً**, yani şahitlikten yanında olanı eda etti; o hâlde o **شاهِدٌ**’dir; cem‘i **شَهْدٌ**’dür. Ve **الشَهْد**’in cem‘i **شُهودٌ** ve **أشهاد**’dır. Ve **الشهيدُ**: **الشاهِدُ**; cem‘i **الشُهَداءُ**’dır. Ve onu falan şey üzerine **أَشْهَدْتُهُ** de, böylece onun üzerine **فَشَهِدَ**; yani onun üzerine şahit oldu. Ve bir kadın **مُشْهِدٌ**, kocası حاضر olduğunda, **هاء**’sız. Ve bir kadın **مُغيبةٌ**, yani kocası ondan غائب oldu; bu ise **الهاء** iledir. Ve falanı **اسْتَشْهَدْتُ**: ondan şahitlik etmesini istedim. Ve onun nikâhını bana **أَشْهَدَني**; yani beni hazır etti. Ve **المَشْهَدُ**: insanların mahzarı. Ve **الشَهيدُ**: Allah yolunda öldürülen. Ve falan kimse **استُشْهِدَ**. İsim **الشهادة**’dır. Namazda **التشهُّد**, bilinen (şey)dir. Ve **الشاهدُ**: çocukla birlikte çıkan, sanki dikilmiş bir şey gibi olan (şey). Ve denir: devenin **شُهودُ**’u: doğurduğu yerin izleri; kandan veya plasentadan. Şair dedi ki:
فَجاءتْ بِمثلِ السابِرِيِّ تَعَجَّـبـوا		له والثَرى ما جَفَّ عنه شُهودُها

Ve **الشاهِد**: dil. Ve **الشاهِد**: melek. A‘şâ dedi ki:
فلا تَحْسَبَنّي كـافِـراً نِـعْـمَةً		على شاهِدي يا شاهِدَ اللهِ فَاشْهِدِ

Ve **لاشَهْد** ve **الشُهْدُ**: balmumu içindeki bal; **الشُهْدَةُ** ondan daha özeldir; cem‘i **شِهادٌ**’dır. Ve adam **أشْهَدَ**: mezi çıkardı. Ve **المَذْي**: küçük bir balcık (gibi bir sıvı)dır.
