# صعنب (ص-ع-ن-ب) — Arapça kök

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B5%D8%B9%D9%86%D8%A8
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%B5%D8%B9%D9%86%D8%A8

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Harfler: ص - ع - ن - ب
- Bu kök Kur'an'da geçmiyor.
- 3 sözlük

## Sözlükler (3)

### [es-Sıhâh](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B5%D8%B9%D9%86%D8%A8/sozluk/sihah.md) — Cevherî · 10. yy

الصَعْنَبُ: الصغير الرأس. وصعْنَبَ الثَريدَة، إذا رفَع وَسَطَها وقوَّر رأسها.

##### Türkçe

**الصَعْنَبُ**: başı küçük olan. Ve **صعْنَبَ الثَريدَة**, onun ortasını yükselttiği ve başını çukurlaştırdığı zaman.

### [Lisânü'l-Arab](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B5%D8%B9%D9%86%D8%A8/sozluk/lisan.md) — İbn Manzûr · 13. yy

الصَّعْنَبُ: الصغير الرأْس؛ قال الأَزهري أَنشد أَبو عمرو: يَتْبَعْنَ عَوْداً، كاللِّواءِ، مِسْأَبا، *  ناجٍ، عَفَرْنَى، سَرَحاناً أَغْلَبا رَحْبَ الفُروجِ، ذا نَصِـيعٍ مِنْهَبا، *  يُحْسَبُ، بالليل، صُـوًى مُصَعْنَبا \<ص:525>
أَي يأْتي منزلهُ. الصُّوَى: الحجارة المجموعةُ، الواحدة صُوَّة. والـمُصَعْنَب: الذي حُدِّدَ رأْسُه. يقال: إِنه لَـمُصَعْنَبُ الرَّأْسِ إِذا كان مُحَدَّدَ الرأْس. وقوله: ناجٍ، أَراد ناجياً. والـمِنْهَب: السريعُ. وقد أَجُوبُ ذا السِّماطَ السَّبْسَبَا،
فما تَرَى إِلاَّ السِّراجَ اللَّغبا،
فإِنْ تَرَى الثَّعْلَبَ يَعْفُو محربا
وصَعنَبَـى: قرية باليمامة؛ قال ابن سيده: وصَعْنَبـى أَرض؛ قال الأَعشى:
وما فَلَجٌ، يَسْقِـي جَداوِلَ صَعْنَبـى، *  له شَرَعٌ سَهْلٌ على كلِّ مَوْرِدِ والصَّعْنَبَةُ: أَن تُصَعْنَبَ الثَّريدَةُ، تُضَمَّ جَوانِـبُها، وتُكَوَّمَ صَوْمَعَتُها، ويُرْفَعَ رَأْسُها؛ وقيل: رَفْعُ وسَطِها، وقَوْرُ رَأْسِها؛ يقال: صَعْنَبَ الثَّريدة. وفي الحديث: أَن النبي، صلى اللّه عليه وسلم، سَوّى ثَريدةَ فلَبَّقَها بِسَمْن ثم صَعْنَبَها. قال أَبو عبيدة: يعني رَفَعَ رَأْسَها؛ وقال ابن المبارك: يعني جعل لها ذُرْوَة؛ وقال شمر: هو أَن يَضُمَّ جَوانِـبَها، ويُكَوِّمَ صَوْمَعَتَها. والصَّعْنَبَةُ: انْقِـباضُ البَخيلِ عِندَ الـمَسْـأَلَةِ. وعمَّ ابن سيده فقال: الصَّعْنَبَةُ الانْقِـباض.

##### Türkçe

**الصَّعْنَبُ**: başı küçük olan; **الأَزهري** dedi ki, **أَبو عمرو** inşad etti:

يَتْبَعْنَ عَوْداً، كاللِّواءِ، مِسْأَبا، *  ناجٍ، عَفَرْنَى، سَرَحاناً أَغْلَبا
رَحْبَ الفُروجِ، ذا نَصِـيعٍ مِنْهَبا، *  يُحْسَبُ، بالليل، صُـوًى مُصَعْنَبا

\<ص:525>
Yani: menziline gelir. **الصُّوَى**: bir araya toplanmış taşlar; teki **صُوَّة**’dir. Ve **الـمُصَعْنَب**: başı sivriltilmiş olan. Denir ki: başı sivri başlı olduğunda “Şüphesiz o, **لَـمُصَعْنَبُ الرَّأْسِ**’tir.” Ve onun sözü: **ناجٍ**; **ناجياً**yı kastetti. Ve **الـمِنْهَب**: hızlı olandır.

وقد أَجُوبُ ذا السِّماطَ السَّبْسَبَا،
فما تَرَى إِلاَّ السِّراجَ اللَّغبا،
فإِنْ تَرَى الثَّعْلَبَ يَعْفُو محربا

Ve **صَعنَبَـى**: Yemâme’de bir köydür; **ابن سيده** dedi ki: ve **صَعْنَبـى** bir arazidir; dedi ki **الأَعشى**:

وما فَلَجٌ، يَسْقِـي جَداوِلَ صَعْنَبـى، *  له شَرَعٌ سَهْلٌ على كلِّ مَوْرِدِ

Ve **الصَّعْنَبَةُ**: **الثَّريدَةُ**’nin **تُصَعْنَبَ** edilmesidir; yanları birleştirilir, kubbesi yığılır ve başı yükseltilir; ve denildi ki: ortasının yükseltilmesi ve başının oyulmasıdır; denir ki: **صَعْنَبَ الثَّريدة**. Ve hadiste: Peygamber, Allah’ın salât ve selâmı onun üzerine olsun, bir **ثَريدةَ**yi düzeltti de onu içyağıyla yapıştırdı, sonra onu **صَعْنَبَها** etti. **أَبو عبيدة** dedi ki: yani başını yükseltti; **ابن المبارك** dedi ki: yani ona bir tepe yaptı; **شمر** dedi ki: o, yanlarını birleştirmesi ve kubbesini yığmasıdır.

Ve **الصَّعْنَبَةُ**: istek anında cimrinin büzülmesidir. **ابن سيده** genelledi de dedi ki: **الصَّعْنَبَةُ** büzülmedir.

### [Tâcü'l-Arûs](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B5%D8%B9%D9%86%D8%A8/sozluk/tac.md) — Zebîdî · 18. yy

كالصعنب كجعفر. ويقال: إنه لمصعنب الرأس أي محدده. وصعنب الثريدة: ضم جوانبها وكوم صومعتها، قاله شمر، ورفع رأسها، وقيل: جمع وقيل: رفع وسطها وقور رأسها. وفي الحديث أن النبي صلى الله عليه وسلم سوى ثريدة فلبقها بسمن ثم صعنبها. قال أبو عبيدة يعني رفع رأسها. وقال ابن المبارك: يعني جعل لها ذروة. في المحكم: الصعنبة: بانقباض البخيل عند المسألة. وصعنبى:ع. وقال ابن سيده: أرض. قال الأعشى:
  وما فلج يسقي جداول صعنبى                      له شرع سهل على كل مورد وصعنبى: قرية باليمامة. وقال أبو حيان: هي بالكوفة، وجزم بأن نونها زائدة. قاله شيخنا.

##### Türkçe

**كالصعنب**: **كجعفر** gibidir. Ve denilir ki: o, **لمصعنب الرأس**’tır; yani onu sivriltmiş/ucu belirgin kılmıştır. Ve **صعنب الثريدة**: onun yanlarını topladı ve onun tepeciğini yığdı; bunu Şemmer söyledi; ve onun başını yükseltti. Ve denildi: topladı; ve denildi: onun ortasını yükseltti ve onun başını kubbeleştirdi. Ve hadiste: Peygamber صلى الله عليه وسلم bir **ثريدة** düzeltti; sonra onu sade yağ ile **فلبقها** etti; sonra onu **صعنبها** etti. Ebû Ubeyde dedi: yani onun başını yükseltti. İbnü’l-Mübârek dedi: yani ona bir tepe yaptı. **المحكم**’de: **الصعنبة**: cimrinin, istenildiği zaman büzülmesi/çekinmesi iledir. Ve **صعنبى**: a. İbn Sîde dedi: bir yer. A‘şâ dedi:
  Ve **صعنبى**’nin kanallarını sulayan bir **فلج** yoktur ki                      onun her suya varana kolay bir su yolu olsun. Ve **صعنبى**: Yemâme’de bir köydür. Ebû Hayyân dedi: o, Kûfe’dedir; ve onun **نون**’unun زائد olduğuna kesin hükmetti. Bunu şeyhimiz söyledi.
