# ضبك (ض-ب-ك) — Arapça kök

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B6%D8%A8%D9%83
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%B6%D8%A8%D9%83

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Harfler: ض - ب - ك
- Bu kök Kur'an'da geçmiyor.
- 3 sözlük

## Sözlükler (3)

### [Tehzîbu'l-Luğa](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B6%D8%A8%D9%83/sozluk/tehzib.md) — Ezherî · 10. yy

ك ض ب
ضبك ، بضك : مستعملان :
ضبك : أبو عبيد عن الكسائي : اضْبَأكَّتِ الأرضُ وَاضمَأَكَّت إذا خرج نبتها .
وقال أبو زيد : اضْمَأَكَّ النّبْتُ : إِذا رَوِي .
وقال اللِّحيانيُّ : اضْمأكَّتِ الأرضُ إِذا اخضرَّتْ .
بضك : أهمله الليث .
( أبو العباس عن ابن الأعرابي ) : سيفٌ بَضُوكٌ : أي قاطعٌ ، ولا يَبْضِكُ اللَّهُ يدهُ أَيْ لاَ يقطَعُ الله يدهُ .

##### Türkçe

ك ض ب
**ضبك** ، **بضك** : ikisi de kullanılmıştır:

**ضبك** : Ebû Ubeyd, el-Kisâî’den: **اضْبَأكَّتِ الأرضُ** ve **اضمَأَكَّت**: bitkisi çıktığı zaman (böyledir).

Ebû Zeyd dedi: **اضْمَأَكَّ النّبْتُ**: sulandığı zaman.

el-Lihyânî dedi: **اضْمأكَّتِ الأرضُ**: yeşerdiği zaman.

**بضك** : el-Leys onu ihmal etti.

(Ebû’l-‘Abbâs, İbnü’l-A‘râbî’den): **سيفٌ بَضُوكٌ**: yani kesici; ve **ولا يَبْضِكُ اللَّهُ يدهُ**: yani Allah onun elini kesmesin.

### [Lisânü'l-Arab](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B6%D8%A8%D9%83/sozluk/lisan.md) — İbn Manzûr · 13. yy

ضَبَكَ الرجلَ وضَبَّكه: غمز يديه، يمانية. والضَّبِيك: أَوّل مصة يمصها الصبي من ثدي أُمه. واضْبَأَكَّتِ الأرضُ واضْمَأَكَّتْ: خرج نباتها، بالضاد، وهو الصحيح، وقيل: إذا اخضرت وطلع نباتها. وزرع مُضْبَئِكٌّ: أَخضر؛ عن كراع.

##### Türkçe

**ضَبَكَ** adamı ve **ضَبَّكه**: onun ellerini sıktı; Yemence. Ve **الضَّبِيك**: çocuğun annesinin memesinden emdiği ilk emiş. Ve yer **اضْبَأَكَّتِ** ve **اضْمَأَكَّتْ**: bitkisi çıktı; **الضاد** ile, ve bu doğrusudur; ve denildi ki: yeşerdiği ve bitkisi çıktığı zaman. Ve **مُضْبَئِكٌّ** ekin: yeşil; Kırâ‘dan.

### [Tâcü'l-Arûs](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B6%D8%A8%D9%83/sozluk/tac.md) — Zebîdî · 18. yy

ضبوك الأرض بالضم أهمله الجوهري هنا، وأورد شيئا منه استطرادا في ض م ك وقال الخارزنجي: أي تباشيرها. قال: ويقال: ظهرت ضبوك الغيث وهو إخالته للمطر. قال: واضباكت الأرض: خرج نبتها، وروي واخضر، وكذلك اضماكت. وقال كراع: زرع مضبئك، أي: أخضر.
 ومما يستدرك عليه: ضبكه، وضبكه: إذا غمز يديه، يمانية. والضبيك: أول مصة يمصها الصبي، من ثدي أمه، كذا في اللسان.

##### Türkçe

**ضبوك الأرض** (ضم ile): Cevherî bunu burada ihmal etti; ondan bir şeyi **ض م ك**’de istitrâden (arasöz olarak) zikretti. Hârizencî dedi ki: yani onun müjdeleri. Dedi ki: “Denilir ki: **ظهرت ضبوك الغيث**”; bu, yağmurun ihtimalidir. Dedi ki: “**اضباكت الأرض**: bitkisi çıktı”; “ve rivayet olundu: yeşerdi”; ve aynı şekilde **اضماكت**. Kurâ‘ dedi ki: “**زرع مضبئك**”, yani: yeşil.

Ve onun üzerine istidrâk olunanlardandır: **ضبكه** ve **ضبكه**: ellerini sıktığı zaman; Yemânîdir. Ve **الضبيك**: çocuğun, annesinin memesinden emdiği ilk emiş; Lisân’da böyledir.
