# ضرسم (ض-ر-س-م) — Arapça kök

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B6%D8%B1%D8%B3%D9%85
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%B6%D8%B1%D8%B3%D9%85

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Harfler: ض - ر - س - م
- Bu kök Kur'an'da geçmiyor.
- 3 sözlük

## Sözlükler (3)

### [Kitâbu'l-'Ayn](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B6%D8%B1%D8%B3%D9%85/sozluk/kitab_ayn.md) — Halîl b. Ahmed · 8. yy

الرباعي من حرف الضاد
ضفنس:
رجل ضِفنِس أي رِخو لئيم، وكذلك ضِنبِس وهو الضّعيف.
والضِّرسامةُ: نَعْتُ سَوْءٍ من الفَسالة ونحوها.
ضرزم:
الضَّرْزمة: شِدَّة العَضِّ والتَّضميم، ويقال: أفْعَى ضِرْزِم أي شديدة العَضّ، قال: يُباشِرُ الحَرْبَ بنابٍ ضِرْزمِ
ضمزر:
وامرأة ضمزر: غليظة.
ضبطر:
والضِّبَطْرُ: الضَّخمُ المُكْتَنِز، يقال: أَسَدٌ ضِبَطْرٌ، وجَمَل ضِبَطْرٌ وبَيْتٌ ضِبَطْرٌ.
وانشد: أَشْبَهَ أركانه ضِبَطرا
ضفطر:
الضِّفطارُ: من أسماء الضَّبِّ القديم اذا قَبُحَتُ خِلقتُه وهَرِمَ.
ضفرط:
والضِّفرِطُ: الرِّخو البطن الضَّخْم، وهو بَيِّن الضَّفْرطة، وضَفاريطُ الوُجُوه: كسورها بين الخدِّ والأَنف، وعند اللِّحاظَيْنِ، كلُّ واحدٍ ضُفروط.
ضفند:
الضَّفَنَّدُ: الرِّخْوُ الضَّخْم، ويقال: امرأة ضَفَنْدةٌ وضَفَندَدَةٌ أي رِخْوةٌ.
ضبرم:
والضُّبارِمَةُ: الجريء على الأعداء.
والضُبارِمةُ: الأَسَدُ الوثيق الخلق المُكْتنِز.
ضنبس:
ورجلٌ ضِنْبِسٌ: ضعيفُ البطش سريعُ الإنكِسار.
ضرسم:
ورْجل ضِرْسامةٌ: نَعتُ سُوءٍ من الفَسالة ونحوها.
ضفنط:
ورجل ضَفَنَّطٌ أي سَمينٌ رِخوُ البطن بيِّن الضَّفاطَةِ. الضَّفاطَةِ.
والضَّفاطةُ: ضَعْفُ الرأي، والجهل، يقال منه: رجلٌ ضفيط.
شرنض:
رجل شِرناض: ضَخم طويل العنق، وجمعه شَرانيضُ.

##### Türkçe

Dörtlü (kök) **الضاد** harfinden

**ضفنس**:
**ضِفنِس** adam; yani gevşek, alçak; yine **ضِنبِس** de böyledir ve o zayıftır.
**الضِّرسامةُ**: bayağılık ve benzerlerinden olan kötü bir niteleme.

**ضرزم**:
**الضَّرْزمة**: ısırmanın ve sıkıca kapatmanın şiddeti; ve denir ki: **أفْعَى ضِرْزِم** yani ısırması şiddetli. Dedi ki:
“Savaşa, **ضِرْزمِ** bir azı dişiyle doğrudan girişir.”

**ضمزر**:
Ve **ضمزر** kadın: kalın (iri yapılı).

**ضبطر**:
**الضِّبَطْرُ**: iri, sıkı yapılı; denir ki: **ضِبَطْرٌ** aslan, **ضِبَطْرٌ** deve ve **ضِبَطْرٌ** ev.
Ve inşad etti: “Onun köşeleri **ضِبَطْرا**ya benzer oldu.”

**ضفطر**:
**الضِّفطارُ**: yaratılışı çirkinleştiğinde ve yaşlandığında eski **الضَّبِّ**in adlarındandır.

**ضفرط**:
**الضِّفرِطُ**: gevşek karınlı iri; ve o, **الضَّفْرطة**sı açık olandır.
**ضَفاريطُ الوُجُوه**: yanak ile burun arasında ve iki göz kenarı yanında olan kırışıklıkları; her biri **ضُفروط**tur.

**ضفند**:
**الضَّفَنَّدُ**: gevşek iri; ve denir ki: **ضَفَنْدةٌ** ve **ضَفَندَدَةٌ** kadın; yani gevşek.

**ضبرم**:
**الضُّبارِمَةُ**: düşmanlara karşı cüretkâr olan.
**الضُبارِمةُ**: yapısı sağlam, sıkı yaratılışlı aslan.

**ضنبس**:
**ضِنْبِسٌ** adam: vurması zayıf, çabuk kırılan.

**ضرسم**:
**ضِرْسامةٌ** adam: bayağılık ve benzerlerinden olan kötü bir niteleme.

**ضفنط**:
**ضَفَنَّطٌ** adam; yani şişman, karınca gevşek, **الضَّفاطَةِ**si açık olan. **الضَّفاطَةِ**.
**الضَّفاطةُ**: görüş zayıflığı ve cehalet; ondan denir ki: **ضفيط** adam.

**شرنض**:
**شِرناض** adam: iri, boynu uzun; çoğulu **شَرانيضُ**dur.

### [Lisânü'l-Arab](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B6%D8%B1%D8%B3%D9%85/sozluk/lisan.md) — İbn Manzûr · 13. yy

ابن الأَعرابي: الضِّرْسامَةُ الرِّخْوُ اللئيم. ورجل ضِرْسامةٌ: نعتُ سَوْءٍ من الفَسالَة ونحوها. وضِرْسامٌ: اسم ماء؛ قال النمر بنُ تَوْلَبٍ:
أَرْمي بها بَلَداً تَرْميهِ عن بَلَدٍ،
حتى أُنِيخَتْ على أَحْواضِ ضِرْسامِ

##### Türkçe

İbnü’l-A‘râbî: **الضِّرْسامَةُ** gevşek, alçak (kimse)dir. Ve bir adam **ضِرْسامةٌ**: bayağılık ve benzeri şeylerden kötü bir niteleme. Ve **ضِرْسامٌ**: bir suyun adıdır; en-Nemir b. Tevleb dedi ki:

Onunla bir beldeyi atarım; onu bir beldeden (başka bir beldeye) atar,
ta ki **ضِرْسامِ**’ın havuzları üzerine çöktürüldü.

### [Tâcü'l-Arûs](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B6%D8%B1%D8%B3%D9%85/sozluk/tac.md) — Zebîdî · 18. yy

] | | ( ضِرْسَامٌ بالكَسْر ) ، أَهْمَلَه | الجَوْهَرِيّ ، وهو ( مَاءٌ م ) مَعْرُوف . | | ( والضِّرْسَامةُ بالكَسْر : الرّخْوُ | اللَّئِيم الفَسْلُ ) السَّيِّئُ الخُلُق ، | والمِيمُ زَائِدَة . | [

##### Türkçe

] | | (**ضِرْسَامٌ** kesre ile), onu el-Cevherî ihmal etti; ve o, (bilinen) **مَاءٌ**’dır. | | (Ve **الضِّرْسَامةُ** kesre ile: gevşek, alçak, aşağılık, rezil) kötü huylu; ve **المِيمُ** zâidedir. | [
