# طرر — es-Sıhâh

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B7%D8%B1%D8%B1/sozluk/sihah
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%B7%D8%B1%D8%B1/entries/sihah

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [طرر](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B7%D8%B1%D8%B1.md)
- es-Sıhâh: Cevherî · 10. yy

## Madde başı: طرر

الطُرَّةُ: كُفَّةُ الثوب، وهي جانبُه الذي لا هُدْبَ له. وطُرَّةُ النهرِ والوادي: شَفيره. وطُرَّةُ كلِّ شيء: حرفُه. والجمع طُرَرٌ. وأطْرارُ البلاد: أطرافها. والطُرَّة: الناصية. والطُرَّتانِ من الحمار: خطّانِ، سوداوان على كتفيه. وقد جعلهما أبو ذؤيب للثَور الوحشي أيضاً، وقال يصف الثَور والكلاب:
يَنْهَشْنَه ويذودُهنَّ ويحتمـيعَبْلُ الشوى بالطُرَّتَيْنِ مُولَّعُ
وطُرَّةُ مَتْنِه: طريقته. وكذلك الطُرَّة من السَحاب. وقولهم: جاءوا طُرًّا، أي جميعاً. وطَرَّ النبتُ يطُرُّ طُروراً: نَبتَ. ومنه طَرَّ شاربُ الغلام فهو طارٌّ. وطَرَرْتُ السِنانَ: حدَّدته، فهو مَطْرورٌ وطريرٌ. وقد يكون الطَرُّ الشَقَّ والقطعَ، ومنه الطَرَّارُ. ويقال: طَرَّ حوضَه، أي طيّنه.
والطَرُّ: الشلُّ. وطَرَرْتُ الإبلَ: مثلُ طردتها، إذا ضممتَها من نَواحيها. قال يعقوب: طَرَرْتُ الإبل أَطُرُّها طَرًّا، إذا مشَيتَ من أحد جانبيها ثم من الجانب الآخر لتقوِّمَها.
وطَرَّتْ يدُه: مثلُ تَرَّتْ، أي سقطت. يقال: ضربه فأَطَرَّ يدَه، أي قطعها وأنْدَرَها. وأطَرَّ، أي أدلَّ. وقولهم: غضَبٌ مُطِرٌّ، إذا كانَ في غير موضعه وفيما لا يوجب غضباً. وقال الأصمعيَّ: يقال: جاء فلانٌ مَطِرًّا، أي مُستطيلاً مُدِلاًّ. وقال أبو زيد: الإطْرارُ: الإغراء. والطَريرُ: ذو الرواء والمنظرِ. قال العبّاسُ ابن مِرداس:
ويُعجِبُك الطَريرُ فتَبـتـلـيهفيُخلِفُ ظنَّك الرجلُ الطَريرُ

### Türkçe

**الطُرَّةُ**: elbisenin kıvırma kenarıdır; o, püskülü olmayan yanıdır. Ve **طُرَّةُ النهرِ والوادي**: onun kıyısıdır. Ve **طُرَّةُ كلِّ شيء**: onun kenarıdır. Çoğulu **طُرَرٌ**’dür. Ve **أطْرارُ البلاد**: onun uçlarıdır. Ve **الطُرَّة**: perçemdir. Ve eşeğin iki **طُرَّة**’si: iki çizgidir; omuzları üzerinde iki siyah (çizgi). Ebû Züeyb onu yaban öküzü için de yapmıştır; ve yaban öküzünü ve köpekleri vasfederek dedi ki:
يَنْهَشْنَه ويذودُهنَّ ويحتمـيعَبْلُ الشوى بالطُرَّتَيْنِ مُولَّعُ
Ve **طُرَّةُ مَتْنِه**: onun çizgisidir. Ve buluttan da **الطُرَّة** böyledir. Ve onların sözü: **جاءوا طُرًّا**; yani hep birlikte. Ve bitki **طَرَّ** **يطُرُّ** **طُروراً**: bitti. Ondandır: oğlanın bıyığı **طَرَّ**; o hâlde o **طارٌّ**’dır. Ve **طَرَرْتُ السِنانَ**: onu sivrilttim; o hâlde o **مَطْرورٌ** ve **طريرٌ**’dir. Ve **الطَرُّ** yarma ve kesme olabilir; ondandır **الطَرَّارُ**. Ve denilir: **طَرَّ حوضَه**; yani onu çamurla sıvadı.

Ve **الطَرُّ**: felçtir. Ve **طَرَرْتُ الإبلَ**: “onu kovdum” gibidir; onu yanlarından topladığında. Ya‘kūb dedi: **طَرَرْتُ الإبل أَطُرُّها طَرًّا**; bir yanından sonra öbür yanından yürüdüğünde, onu doğrultmak için.

Ve onun eli **طَرَّتْ**: **تَرَّتْ** gibidir; yani düştü. Denilir: ona vurdu da elini **أَطَرَّ**; yani onu kesti ve kopardı. Ve **أطَرَّ**; yani böbürlendi. Ve onların sözü: **غضَبٌ مُطِرٌّ**; eğer yerinde değilse ve öfkeyi gerektirmeyen şeyde (ise). Asma‘î dedi: denilir: falan kimse **مَطِرًّا** geldi; yani uzanıp büyüklük taslayan, böbürlenen. Ebû Zeyd dedi: **الإطْرارُ**: kışkırtmadır. Ve **الطَريرُ**: parlaklık ve görünüş sahibi (olan)dır. Abbâs ibn Mirdâs dedi ki:
ويُعجِبُك الطَريرُ فتَبـتـلـيهفيُخلِفُ ظنَّك الرجلُ الطَريرُ
