# طلف (ط-ل-ف) — Arapça kök

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B7%D9%84%D9%81
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%B7%D9%84%D9%81

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Harfler: ط - ل - ف
- Bu kök Kur'an'da geçmiyor.
- 8 sözlük

## Sözlükler (8)

### [Kitâbu'l-'Ayn](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B7%D9%84%D9%81/sozluk/kitab_ayn.md) — Halîl b. Ahmed · 8. yy

باب الطاء واللام والفاء معهما
ط ل ف، ط ف ل، ل ط ف، ف ل ط مستعملات
طلف:
الطَّلفُ: شِبْهُ الأخذ، وقيل: الطَّلْفُ: الفَضْلُ، وهو زيادة تفضّل. وقيل: هذا الشَّيء طَلْفٌ، أي: مجّانٌ. ويقال: أَطْلِفْني، و أَسْلِفني، فالطّلفُ: العطاءُ المجّان، والسَّلَفُ: الذّي يُقْتَضَى. ويُقال: أَطْلَفَه وأَطْلَفَ عليه، أي: أعطاه مجانا، أفضل عليه.
طفل:
غلامٌ طَفلٌ، إذا كان رَخْصَ القَدَمَيْن واليَدَين. وامرأة طَفْلَةُ الأَنامِلِ، أي: رَخْصَتُها في بياض، بيّنة الطُّفولة، قال الأعشى: حرةٌ طَفْلَةُ الأَنامِلِ تَرْتَبُّ سُخاماً تكُفُّهُ بخِلالِ والفِعْل: طَفُل يَطْفُل طُفُولةً، مثل: رُخُوصة ورَخاصة.
والطِّفلُ: الصَّغير من الأولاد للنّاس والبَقَر والظِّباء ونحوها.
وتقول: فعل ذلك في طفولته، أي: هو طِفْل ولا فِعْل له، لأنّه ليس له قَبْلَ ذاك حالٌ فتحوّل منها إلى الطُّفُولة.
وأَطفَلَتِ المرأةُ والظّبيةُ والنَّعم إذا كان معها وَالَدٌ طِفْلٌ، فهي مُطْفِلٌ قال لبيد:
فَعَلا فُرُوع الأَيْهُقانِ وأَطْفَلَتْ		بالجَلْهَتَيْنِ ظِباؤُها ونَعامُهـا
أَدْخل النّعامَ اضطراراً إلى القافية.
والطَّفَلُ: طَفَلُ الغَداةِ وطَفَلُ العشّي من لَدُنْ أن تَهمّ الشَّمسُ بالذّرور إلى أن يَسْتمكِنَ الصُّبح من الأَرض طَفَلتِ الشّمْس تَطْفُلُ طَفْلاً. ثم تُضِيءُ وتُصبح، ويقال: طَفَّلَتْ تطفيلاً، أي: وَقَع الطَّفَل في الهواء، وعلى الأرض وذلك بالعَشيّ، قال لبيد:
فتـدلَّـيْتُ عـلـيه قـافـلاً		وعلى الأَرضِ غَياياتُ الطَّفَلْ
والتَّطْفيلُ من كلام العرب: أن يأتيَ الرَّجلُ وليمةً أوصَنيعاً لم يُدْع إليه، فَكُلُّ من فَعَل فِعْلَهُ نُسِبَ إليه، وقيل: طُفَيليٌّ.
لطف:
اللَّطَفُ: البِرُّ والتَّكْرِمةُ. وأمٌّ لطيفةٌ بوَلَدها تُلْطِفُ إلطافاً. واللَّطَفُ: من طُرَفِ التُّحَف ما أَلطَفْت به أخاك ليَعْرِفَ به بِرَّك.
وأنا لطيف بهذا الأمر، أي: رفيق بمُداراته.
واللّطيف: الشّيء الذّي لايتجافَى، من الكلام وغيره، والعود ونحوه، كلامٌ لطيفٌ، وعودٌ لطيفٌ، لَطُفَ لَطافةً وإنّ فيها لَلَطافةَ خَلْق: غير جسيمة.
فلط:
أَفْلَطَني، في لغة تميم: بمعنَى أَفْلَتني، وهي قبيحةٌ.
ولَقِيتُ فلاناً أَفْلاطاً، أي: بغتةً هُذَليّةٌ.

##### Türkçe

باب **الطاء** ve **اللام** ve **الفاء** onlarla beraber
**ط ل ف**، **ط ف ل**، **ل ط ف**، **ف ل ط** kullanılagelenlerdir

**طلف**:
**الطَّلفُ**: almaya benzer. Ve denildi: **الطَّلْفُ**: fazlalıktır; ve o, bir fazladan lütuftur. Ve denildi: Bu şey **طَلْفٌ**dur; yani: bedavadır. Ve denilir: **أَطْلِفْني** ve **أَسْلِفني**; böylece **الطّلفُ**: bedava bağıştır; ve **السَّلَفُ**: talep olunan şeydir. Ve denilir: **أَطْلَفَه** ve **أَطْلَفَ عليه**; yani: ona bedava verdi, ona fazladan lütufta bulundu.

**طفل**:
**غلامٌ طَفلٌ**; iki ayağı ve iki eli yumuşak olduğunda. Ve **امرأة طَفْلَةُ الأَنامِلِ**; yani: onun (parmaklarının) beyazlık içinde yumuşaklığı; çocukluğu açıkça belli. **الأعشى** dedi:
حرةٌ **طَفْلَةُ الأَنامِلِ** تَرْتَبُّ سُخاماً تكُفُّهُ بخِلالِ
Ve fiil: **طَفُل** **يَطْفُل** **طُفُولةً**; tıpkı: **رُخُوصة** ve **رَخاصة** gibi.

Ve **الطِّفلُ**: insanın, sığırın, ceylanların ve benzerlerinin çocuklarından küçük olan.

Ve dersin: Onu çocukluğunda yaptı; yani: o **طِفْل**dir ve onun için bir fiil yoktur; çünkü onun için bundan önce bir hâl yoktur ki ondan **الطُّفُولة**ya dönüşmüş olsun.

Ve kadın, ceylan ve davarlar, yanında **طِفْل** bir yavru olduğunda **أَطفَلَتِ**; böylece o **مُطْفِلٌ**dür. **لبيد** dedi:
فَعَلا فُرُوع الأَيْهُقانِ وأَطْفَلَتْ		بالجَلْهَتَيْنِ ظِباؤُها ونَعامُهـا
Kafiyeye zorunluluktan dolayı devekuşunu dâhil etti.

Ve **الطَّفَلُ**: sabahın **طَفَلُ**ü ve akşamın **طَفَلُ**ü; güneşin serpmeye niyetlenmesinden sabahın yer üzerinde sağlamlaşmasına kadar. Güneş **طَفَلتِ**; **تَطْفُلُ** **طَفْلاً**. Sonra aydınlatır ve sabah olur. Ve denilir: **طَفَّلَتْ** **تطفيلاً**; yani: **الطَّفَل** havada ve yerde vuku buldu; ve bu, akşam vaktindedir. **لبيد** dedi:
فتـدلَّـيْتُ عـلـيه قـافـلاً		وعلى الأَرضِ غَياياتُ **الطَّفَلْ**

Ve **التَّطْفيلُ** Arapların sözündendir: bir adamın, kendisine davet edilmediği hâlde bir ziyafete yahut bir ikrama gelmesidir; böylece onun fiilini yapan herkes ona nisbet edilir; ve denildi: **طُفَيليٌّ**.

**لطف**:
**اللَّطَفُ**: iyilik ve ikramdır. Ve bir anne, çocuğuna karşı **لطيفةٌ**dür; **تُلْطِفُ** **إلطافاً**. Ve **اللَّطَفُ**: hediyelerin uçlarından, kardeşine onunla iyiliğini tanısın diye **أَلطَفْت** ettiğin şeydir.

Ve ben bu işte **لطيف**im; yani: onu idare etmekte yumuşak huyluyum.

Ve **اللّطيف**: söz ve başkası gibi, uzak durmayan şeydir; ve dal ve benzeri. **كلامٌ لطيفٌ** ve **عودٌ لطيفٌ**. **لَطُفَ** **لَطافةً**. Ve şüphesiz onda bir yaratılış **لَلَطافةَ**sı vardır: iri cüsseli olmayan.

**فلط**:
**أَفْلَطَني**; Temîm lehçesinde: **أَفْلَتني** anlamındadır; ve o çirkindir.

Ve falanla **أَفْلاطاً** karşılaştım; yani: ansızın; Hüzeylîcedir.

### [es-Sıhâh](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B7%D9%84%D9%81/sozluk/sihah.md) — Cevherî · 10. yy

أبو عمرو: يقال ذهب دمه طَلَفاً، أي هدراً. قال الأفوهُ الأودِيُّ:
حَكَمَ الدهرُ علينـا أنَّـهُطَلَفٌ ما نال منَّا وجُبار
والطَلَفُ أيضاً: العطاءُ والهبة. يقال: أطْلَفَني وأسلَفَني. والسَلَفُ: ما يُقْتَضى. وأطْلَفَهُ، أي أهْدره.

##### Türkçe

أبو عمرو: Denilir: onun kanı **طَلَفاً** gitti; yani boşa. **الأفوهُ الأودِيُّ** dedi:
Zaman bize hükmetti ki o, bizden elde ettiği şey **طَلَفٌ**’tır; ve **جُبار**(dır).
Ve **الطَلَفُ** da: bağış ve hibedir. Denilir: beni **أطْلَفَني** ve beni **أسلَفَني**. Ve **السَلَفُ**: talep olunan şeydir. Ve onu **أطْلَفَهُ**; yani onu boşa çıkardı.

### [Tehzîbu'l-Luğa](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B7%D9%84%D9%81/sozluk/tehzib.md) — Ezherî · 10. yy

ط ل ف
لطف ، فلط ، طلف ، طفل : ( مستعملة ) .
لطف : اللَّطيفُ : اسم من أسماء الله العظيم ، ومعناه ، والله أعلم : الرفيق بعباده .
عمرو عن أبيه أنه قال : اللَّطيفُ : الذي يُوصل إليك أَرَبك في رِفْق .
أبو العباس عن ابن الأعرابي يقال : لَطف فلان لفلان يَلْطُف : إذا رَفَق لُطْفاً . ويقال : لَطَف الله لك ، أي : أوْصل إليك ما تُحِب برِفْق .
قال : ولَطُف الشيء يَلْطُف : إذا صَغُر . قال : وجاريةٌ لَطِيفةُ الخَصْر : إذا كانت ضامرةَ البَطْن .
وقال الليث : اللَّطَفُ : البِرُّ والتَّكْرِمة . وأم لطيفة بولدها تُلْطف إلطافاً . واللَّطَفُ أيضاً : من طُرَف التُّحَف ما ألْطَفْتَ به أخاك ليَعْرف به بِرَّك . وفلانٌ لَطِيفٌ بهذا الأمر ، أي : رَفِيقٌ . قال : واللَّطيف من الكلام : ما غَمُض معناه وخَفِي .
أبو عبيد عن أبي زيد : يقال للجمل إذا لم يَسْتَرْشِد لطَرُوقته فأدخل الرَّاعي قَضِيْبَهُ في حَيائها قد أَخْلَطه إخْلاطاً ، وألطفه إلطافاً وهو يُخْلطه ويُلْطفه . وقد استخْلط الجمل واسْتَلْطَف : إذا فعل ذلك من تلقاء نفسه .
وحكى ابن الأعرابي عن أبي صاعدة الكلابي : يقال : ألطفتُ الشيء بجنبي ، واستلطفته : إذا ألصقته ، وهو ضد جافيته عني ، وأنشد :
سوَيْتُ بها مستلطفاً دونَ رَيْطَتِي
ودُونَ رِدائي الجَرْدِ ذا شُطَبٍ عَضْبا
طفل : الحَرّاني عن ابن السِّكيت : الطَّفْلُ : البَنانُ الرَّخْصُ ، يقال : جاريةُ طَفْلَة إذا كانت رَخْصةً . والطِفْلُ والطِفْلة : الصَّغيران .
وقال أبو الهَيْثم : الصَّبِيُّ يُدْعَى طِفْلاً حين يسقُط من أمّهِ إلى أن يَحْتلم ، قال الله جلّ وعزّ : ( عَلَقَةٍ ثُمَّ يُخْرِجُكُمْ ) ( غافر : 67 ) ، وقال : ( أَوِ الطِّفْلِ الَّذِينَ لَمْ يَظْهَرُواْ عَلَى عَوْرَاتِ النِّسَآءِ ) ( النور : 31 ) ، قال : والعرب تقول : جاريةٌ طِفْلٌ وطِفْلَةٌ . وجاريتان طِفْلٌ ، وجَوَارٍ طِفْلٌ وغلامٌ طِفْلٌ ويقال : طِفْلٌ ، وطِفْلَةٌ ، وطِفْلانٌ ، وأطفالُ ، وطِفلتَان ، وطِفْلاتٌ في القياس .
وقال الليث : غُلامٌ طَفْلٌ : إذا كان رَخْصَ القدمين واليدين . وامرأة طفلة البَنان رخْصَتهَا في بياض ، بيِّنةُ الطفولة . وقد طَفُلَ طفالة أيضاً .
قال : والطِّفلُ : الصغيرُ من الأولاد ، للنّاس والدواب . وأَطفلت المرأةُ والظَّبْيَةُ والنَّعمُ : إذا كان معها ولد طِفْل ؛ وقال لَبيد :
فعلاَ فُروعَ الأيْهفَانِ وأطفلتْ
بالْجَلْهَتَينِ ظباؤها ونعامُها
أبو عُبيد : ناقةٌ مُطفلٌ ، ونوقٌ مطافلُ ومَطافيل : معها أولادُها .
وفي الحديث : ( سارَتْ قريشٌ بالعُوذ المطَافيل ) ، فالعُوذ : الإبل التي وضعت أولادها حديثاً . والمطافيل : التي معها أولادها .
وقال أبو ذُؤيب :
مطافيل أبكارٍ حديثٍ نتاجُها
يُشَابُ بماء مثل ماء المفاصل
وقال الليث : الطَّفَلُ : طَفلُ الغداة وطَفَلُ العشيّ من لَدُن أن تهمّ الشمس بالذُّرور إلى أن يستمكن الصّبْحُ من الأرض ؛ يقال : طَفَلت الشمسُ ، وهي تطفَل طفْلاً . وقد يقال : طفّلت تطفيلاً : إذا وقع الطَفَلُ في الهواء وعلى الأرض ، وذلك بالعَشيّ ، وأنشد :
باكرتُهَا طفَلَ الغداة بغارةٍ
والمُبْتَغُون خِطارَ ذاك قليلُ
وقال لَبيد :
وعلى الأرض غَيايَاتُ الطَّفَل
وقال ابن بُزُرج : يقال : أتيته طفَلاً ، أي : مُمْسِياً وذلك بعدما تدنو الشمس للغروب . وأَتيته طَفلاً : وذلك بعد طلوع الشمس ؛ أُخِذ من الطفْل الصغير ، وأنشد :
ولا مُتلافياً والشمسُ طِفلٌ
ببعض نواشغ الوادِي حُمولا
قال : وقالوا جارية طِفلةٌ : إذا كانت صغيرة . وجاريةٌ طَفلةٌ : إذا كانت رقيقةَ البشرة ناعمةً .
ويقال للنار ساعةَ تُقْدَح : طِفلٌ وطفلةٌ .
أبو عبيد عن الأصمعي : الطَّفلَةُ : الجاريةُ الرَّخصة الناعمة ؛ وكذلك البَنان الطَّفْلُ . والطِّفلةُ : الحديثة السِّنّ ، والذَّكَرُ طِفْلٌ .
أبو عبيد : التّطفيلُ : السَّيْرُ الرويد ، يقال : طفّلتُهَا تطفيلاً : يعني الإبل . وذلك إذا كان معها أولادها فَرَفَقْتَ بها ليَلْحَقها أولادُها . وأطفالُ الحوائج : صغارُها ، واحدها طِفْل ، وقال زُهير :
لأرتحلَنْ بالفَجْر ثم لأدأَبَنْ
إلى الليل إلاّ أن يُعَرِّجَنِي طِفْلُ
يعني حاجةً يسيرةً ، مثل قَدْح نارٍ ، أو نزولٍ لبولٍ ، وما أشبهه .
وقال ابن السكِّيت : في قولهم فلانٌ طُفَيلِيّ للذي يدخل المآدبَ ولم يُدْع إليها هو منسوبٌ إلى طُفيل ، رجل من بني عبد الله ابن غَطفَان من أهل الكوفة ، وكان يأتي الولائمَ دون أن يُدْعَى إليها ، وكان يقال له : طُفيل الأعراس أو العرائس ، وكان يقول : ودِدْتُ أنَّ الكوفة بِرْكَةٌ مُصَهْرَجة فلا يخفى عليّ منها شيء .
قال : والعرب تسمي الطُّفَيلِيَّ : الرّاشِنَ والوارِش .
وقال الليث : التّطفيلُ من كلام أهل العراق ، ويقال : هو يتطفّل في الأعراس .
وأخبرني المنذري عن أبي طالب في قولهم : الطفيليُّ هو الذي يدخل على القوم من غير أن يدعوه ، مأخوذٌ من الطفل ، وهو إقبال الليل على النهار بظلمته .
قال : وقال أبو عمرو : الطفلُ : الظلمة بعينها ، وأنشد لابن هَرمة :
وقد عراني من فوق الدُّجى طفل
يريد أنه يُظلم عَلَى القوم أمره ، فلا يدرون من دعاه ، ولا كيف دخل عليهم .
وقال أبو عبيدة : نُسب إلى طفيل بن زَلاّل ، رجل من أهل الكوفة .
وقال غيره : ريحٌ طِفْلٌ : إذا كانت ليّنة الهبوب . وعُشْبٌ طِفل : لم يَطُلْ . وطَفْلٌ ، أي : ناعم .
فلط : ثعلب عن ابن الأعرابيّ : يقال : صادفه ، وفارطه ، وفالطه ، ولاوطه كلُّه بمعنًى واحد .
وقال أبو زيد فيما روى ابن هانىء عنه : أفلطني فلانٌ لغة تميمية في أفلتني . ورُفع إلى عمر بن عبد العزيز رجلٌ قال لآخر في يتيمة كفلها : إنك تبوكها ، فأمر بحده ، فقال : أفأضرب فلاطاً .
قال أبو عبيد : الفِلاط : الفَجْأَة ، وهي لغة هذيل ، يقولون فلاطاً .
وقال المُتَنَخّل الهُذَليّ :
أفْلَطها الليلُ بعيرٍ فتَسْ
عَى ثوبُهَا مُجْتَنِبُ المعدِلِ
طلف : أبو عُبيد عن أبي عمرو : ذهب دَمُه طَلْفاً وظَلفاً ، أي : هدراً ، سمعه بالطاء والظاء . وقال غيره : الطليف والطلف المجَّان .
وروى أبو تراب عن الأصمعي أنه قال : لا تذهبْ بما صنعتَ طلفاً ولا ظلفاً ، أي : باطلاً .
وفي ( نوادر الأعراب ) : أسلفتُه كذا ، أي : أقرضتُه . وأطلفْتُه كذا ، أي : وهبته .

##### Türkçe

ط ل ف
**لطف** ، **فلط** ، **طلف** ، **طفل** : (kullanılanlar).

**لطف** : **اللَّطيفُ** : yüce Allah’ın isimlerinden bir isimdir; manası —Allah daha iyi bilir— kullarına karşı yumuşak davranan(dır).
Amr, babasından: onun şöyle dediğini (rivayet etti): **اللَّطيفُ** : sana ihtiyacını yumuşaklık içinde ulaştıran(dır).
Ebü’l-Abbâs, İbnü’l-A‘râbî’den: denir: **لَطف** falan kimse falan kimseye **يَلْطُف** : eğer yumuşaklıkla rıfk ederse, **لُطْفاً**. Ve denir: **لَطَف الله لك**; yani: sana sevdiğini yumuşaklıkla ulaştırdı.
Dedi: ve **لَطُف** şey **يَلْطُف** : eğer küçülürse. Dedi: ve “ince belli” bir cariye: **لَطِيفةُ الخَصْر** : eğer karınca zayıf (içeri çekik) ise.
Leys dedi: **اللَّطَفُ** : iyilik ve ikramdır. Ve bir anne çocuğuna **تُلْطف** “iltâf” ile. Ve **اللَّطَفُ** ayrıca: hediyelerin uçlarından (nevilerinden), kardeşine onunla iyiliğini bilsin diye “iltâf ettiğin” şeydir. Ve falan kimse bu işte **لَطِيفٌ** , yani: yumuşak huylu. Dedi: ve sözden **اللَّطيف** : manası kapalı olup gizlenen şeydir.
Ebü Ubeyd, Ebû Zeyd’den: deve, çiftleşmesine yönelmezse; çoban kamışını onun ferçine sokar; onu “ihlât” ile karıştırmış olur, ve onu “iltâf” ile yumuşatmış olur; o, onu karıştırır ve yumuşatır. Deve **استخْلط** ve **اسْتَلْطَف** etmiş olur: eğer bunu kendiliğinden yaparsa.
İbnü’l-A‘râbî, Ebû Sâ‘ide el-Kilâbî’den nakletti: denir: **ألطفتُ** şeyi yanımla, ve **استلطفته** : eğer onu yapıştırırsan; bu, “onu benden uzaklaştırdım”ın zıddıdır. Ve şu beyit okundu:
سوَيْتُ بها مستلطفاً دونَ رَيْطَتِي
ودُونَ رِدائي الجَرْدِ ذا شُطَبٍ عَضْبا

**طفل** : el-Harrânî, İbnü’s-Sikkît’ten: **الطَّفْلُ** : yumuşak parmak uçlarıdır; denir: yumuşaksa bir cariye **طَفْلَة** (dır). Ve **الطِفْلُ** ve **الطِفْلة** : iki küçük (çocuk)tur.
Ebû’l-Heysem dedi: çocuk, annesinden düştüğü vakitten ihtilâm edinceye kadar **طِفْلاً** diye adlandırılır. Allah —aziz ve celil— dedi: ( **عَلَقَةٍ ثُمَّ يُخْرِجُكُمْ** ) (Ğâfir: 67); ve dedi: ( **أَوِ الطِّفْلِ الَّذِينَ لَمْ يَظْهَرُواْ عَلَى عَوْرَاتِ النِّسَآءِ** ) (Nûr: 31). Dedi: ve Araplar der: bir cariye **طِفْلٌ** ve **طِفْلَةٌ**. Ve iki cariye **طِفْلٌ**; ve cariyeler **طِفْلٌ**; ve bir oğlan **طِفْلٌ**. Ve denir: **طِفْلٌ** , **طِفْلَةٌ** , **طِفْلانٌ** , **أطفالُ** , ve kıyasta **طِفلتَان** , **طِفْلاتٌ**.
Leys dedi: bir oğlan **طَفْلٌ** : eğer ayakları ve elleri yumuşaksa. Ve bir kadın “parmak uçları çocukça”: **طفلة البَنان** ; onun yumuşaklığı beyazlık içinde; çocukluğu açık (belli)dir. Ve **طَفُلَ** “tufâle” de olmuştur.
Dedi: ve **الطِّفلُ** : çocuklardan küçük olan; insanlar ve binek hayvanları için. Ve kadın, ceylan dişisi ve davar **أَطفلت** : eğer yanında **طِفْل** bir yavru varsa. Lebîd dedi:
فعلاَ فُروعَ الأيْهفَانِ وأطفلتْ
بالْجَلْهَتَينِ ظباؤها ونعامُها
Ebü Ubeyd: **مُطفلٌ** bir dişi deve; ve **مطافلُ** ve **مَطافيل** develer: yanında yavruları olan(lar).
Hadiste: ( **سارَتْ قريشٌ بالعُوذ المطَافيل** ) ; **العُوذ** : yeni doğurmuş develerdir. Ve **المطافيل** : yanında yavruları olan(lar)dır.
Ebû Züeyb dedi:
مطافيل أبكارٍ حديثٍ نتاجُها
يُشَابُ بماء مثل ماء المفاصل
Leys dedi: **الطَّفَلُ** : sabahın **طَفلُ**’ü ve akşamın **طَفَلُ**’ü; güneşin “serpme”ye yönelmesinden sabahın yere iyice yerleşmesine kadar. Denir: güneş **طَفَلت**; o **تطفَل** “tufl” ile. Ve denir: **طفّلت** “tatfîl” ile: eğer **الطَفَلُ** havaya ve yere düşerse; bu, akşam vaktindedir. Ve şu beyit okundu:
باكرتُهَا طفَلَ الغداة بغارةٍ
والمُبْتَغُون خِطارَ ذاك قليلُ
Lebîd dedi:
وعلى الأرض غَيايَاتُ الطَّفَل
İbn Büzurc dedi: denir: ona **طفَلاً** geldim; yani: akşamlayın; bu, güneşin batmaya yaklaşmasından sonradır. Ve ona **طَفلاً** geldim: bu da güneşin doğmasından sonradır; küçük **الطفْل**’den alınmıştır. Ve şu beyit okundu:
ولا مُتلافياً والشمسُ طِفلٌ
ببعض نواشغ الوادِي حُمولا
Dedi: ve dediler: bir cariye **طِفلةٌ** : eğer küçükse. Ve bir cariye **طَفلةٌ** : eğer derisi ince, yumuşaksa.
Ateşe, çakıldığı saat denir: **طِفلٌ** ve **طفلةٌ**.
Ebü Ubeyd, el-Asma‘î’den: **الطَّفلَةُ** : yumuşak, nazik cariye; ve aynı şekilde yumuşak parmak uçları: **البَنان الطَّفْلُ**. Ve **الطِّفلةُ** : yaşı yeni olan; erkeği **طِفْلٌ**.
Ebü Ubeyd: **التّطفيلُ** : yavaş yürüyüş; denir: onları (develeri) **طفّلتُهَا** “tatfîl” ile. Bu, yanında yavruları olduğu zaman; onunla yumuşak davrandın ki yavruları ona yetişsin. Ve ihtiyaçların **أطفالُ**’ı: onların küçükleri; tekili **طِفْل**’dür. Züheyr dedi:
لأرتحلَنْ بالفَجْر ثم لأدأَبَنْ
إلى الليل إلاّ أن يُعَرِّجَنِي طِفْلُ
Yani: küçük bir ihtiyaç; ateş çakmak gibi, yahut bevletmek için inmek gibi ve benzeri.
İbnü’s-Sikkît dedi: “falan kimse **طُفَيلِيّ**” sözlerinde; davet edilmediği halde ziyafetlere giren kimse için; bu, **طُفيل**’e nispet edilmiştir: Kûfe halkından, Benî Abdillâh b. Ğatafân’dan bir adam; davet edilmeden ziyafetlere gelirdi; ona **طُفيل الأعراس** yahut **العرائس** denirdi. Ve derdi ki: “Kûfe’nin sıvalı bir havuz olmasını isterdim; ondan hiçbir şey bana gizli kalmasın.”
Dedi: ve Araplar **الطُّفَيلِيَّ**’ye **الرّاشِنَ** ve **الوارِش** adını verir.
Leys dedi: **التّطفيلُ** Irak ehlinin sözündendir; ve denir: o, düğünlerde **يتطفّل** eder.
Münzirî bana, “**الطفيليُّ**” sözlerinde Ebû Tâlib’den haber verdi: o, kavmin yanına onları çağırmadan giren kimsedir; **الطفل**’den alınmıştır; o da gecenin karanlığıyla gündüze yönelmesidir.
Dedi: ve Ebû Amr dedi: **الطفلُ** : bizzat karanlığın kendisidir. İbn Herme’nin şu beyti:
وقد عراني من فوق الدُّجى طفل
Onun maksadı: kavme işi karanlık olur; kimin onu çağırdığını ve onlara nasıl girdiğini bilmezler.
Ebû Ubeyde dedi: Kûfe halkından bir adam olan **طفيل بن زَلاّل**’e nispet edilmiştir.
Başkası dedi: **ريحٌ طِفْلٌ** : eğer esişi yumuşaksa. Ve **عُشْبٌ طِفل** : uzamamışsa. Ve **طَفْلٌ** ; yani: yumuşak.

**فلط** : Sa‘leb, İbnü’l-A‘râbî’den: denir: **صادفه** , **وفارطه** , **وفالطه** , **ولاوطه** ; hepsi tek bir mana üzeredir.
İbn Hânî’nin ondan rivayet ettiği üzere Ebû Zeyd dedi: falan kimse beni **أفلطني**; Temîm lehçesinde **أفلتني** (yerine). Ömer b. Abdülazîz’e, bir adamın, kefil olduğu bir yetime dair bir başkasına “sen onu **تبوكها** ediyorsun” dediği (mesele) yükseltildi; o da onun haddini emretti. Adam dedi ki: “Öyleyse **فلاطاً** mı dövüleyim?”
Ebü Ubeyd dedi: **الفِلاط** : ansızın olma; bu Hüzeyl lehçesidir; “**فلاطاً**” derler.
el-Mütenahhil el-Hüzelî dedi:
أفْلَطها الليلُ بعيرٍ فتَسْ
عَى ثوبُهَا مُجْتَنِبُ المعدِلِ

**طلف** : Ebû Ubeyd, Ebû Amr’dan: onun kanı **طَلْفاً** ve **ظَلفاً** gitti; yani: heder (boşa). Onu **الطاء** ile ve **الظاء** ile işitti. Başkası dedi: **الطليف** ve **الطلف** : karşılıksız (bedelsiz)dir.
Ebû Turâb, el-Asma‘î’den rivayet etti: o dedi ki: yaptığın şeyi **طلفاً** ve **ظلفاً** olarak götürme; yani: bâtıl olarak.
( **نوادر الأعراب** )’da: ona şunu **أسلفتُه**; yani: ona borç verdim. Ve ona şunu **أطلفْتُه**; yani: ona bağışladım.

### [Mekâyîsü'l-Luğa](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B7%D9%84%D9%81/sozluk/mekayis.md) — İbn Fâris · 11. yy

(باب الطاء واللام وما يثلثهما)
(طلم) الطاء واللام والميم أصلٌ صحيحٌ، وهو ضَربُ الشَّيءِ بِبَسْط الشيء المبسوط. مثال ذلك الطَّلْم، وهو ضَربُكَ خُبْزَة المَلَّة بيدك تنفُضُ ما عَليها من الرَّماد. وما أقرَبَ ما بين الطّلْم واللَّطْم. والدَّليلُ على ذلك قول حسّان:
* تُطَلِّمهن بالخُمُر النِّساءُ([1]) *
فإنَّ ناساً يرونه كذا، وآخرونَ يرونه: "تلطِّمُهنَّ". وذلك دليلٌ على أن المعنى واحد. ويقال إنَّ الطلْمة الخُبْزَة، وإِنِّما سمِّيت بذلك تُلْطَم.
(طله) الطاء واللام والهاء ليس عندي بأصل يفرع منه، ولا قياسه بذلك الصَّحيح، لكنهم يقولون: طَلَهَ في البلاد، إذا ذهب، يَطْلَه طَلْهاً. ويقولون الطُّلْهة: القليل من الكلام. ويقال الطُّلْهة: الأسمال من الثِّياب؛ يقال: تَطَلَّهْ هذا [الخَلَق([2])]  حَتَّى تَسْتَجِدَّ غيرَه.
(طلي) الطاء واللام والحرف المعتل أصلان صحيحان، أحدهما يدلُّ على لطْخ شيءٍ بشيءٍ، والآخر على شيءٍ صغيرٍ كالولدِ للشَّيءِ.
فالأوَّلُ طَليْتُ الشَّيءَ بالشَّيء، * أَطْليه. [واطَّليتُ([3])]  بالشَّيءِ أَطَّلِي به. والطِّلاء: جنسٌ من الشَّراب، كأنَّه ثَخُنَ حتَّى صارَ كالقَطِران الذي يُطلى به. والمِطلاء: أرضٌ مِئْناثٌ، والجمع المَطَالِي، وهو من القِياس وذلك أنَّها قد طُليتْ بشيءٍ حتَّى لانت.
ومن الباب: كلامٌ لا طَلاَوَةَ لَـه، إذا كان غثّاً([4])، كأنَّه إذا كان خلاف ذلك فقد طُلِيَ بشيءٍ يُحلِّيهِ. وبأسنانهِ طَلِيٌّ وطِلْيَانٌ. وقد طَلِيَ فوه يَطْلَى طَلاً، وهي الصُّفْرَة، كأنها طُلِيَتْ به.
والأصل الآخر الطِّلْوَة: ولد الوحشيّة الأنثى، والذكر طِلاً. ويقولونَ الطِّلْو: الذِّئْب، ولعله أن يكون ولده؛ لما ذكرناه.
ثم يَشتَقّ من هذا فيقال للحبْل الذي يشدُّ به الطِّلاَ طِلْوَة. كذا قال ابن دريد([5]). فأمَّا أحمد بن يحيى ثعلب فأنشدني عنه القَطَّان:
ما زال مذْ قُرِّف عنه جُلَبُه *** له من اللّؤم طَلِيٌّ يجْذبُه([6])قال الفرّاء: طَلَيْتُ الطِّلا وطَلَوْتُهُ،  إِذا ربطتَهُ بِرِجْله.
وقد بقي في الباب ما يبعُد عن هذا القِياس، إلاَّ أنَّهُ في بابٍ آخر. قال الشَّيباني: الطّلاَ: الشَّخص؛ يقال إنَّه لجميل الطَّلا. وأنشد:
وخدٍّ كمَتْنِ الصُّلَّبيِّ جَلَوْتَه *** جميلِ الطَّلاَ مستشرِبِ الوَرْسِ أكحلِ([7])فهذا إن صحَّ فهو عندي من الإِبدال، كأنَّه أراد الطَّلَل ثم أبدل إحدى اللامين حرفاً معتلاً. وهو من باب: "تقضِّي البَازِي([8])" وليس ببعيد. ومنه أيضاً الطُّلْيَة والجمع الطُّلَى: الأعناق. وإنَّما  سمِّيت كذا لأنَّها شاخصةٌ، محمولة على الطَّلا الذي هو الشَّخْص.
(طلب) الطاء واللام والباء أصلٌ واحد يدلُّ على ابتغاء الشَّيء. يقال طلبتُ الشيء أطلبه طَلَبَاً. وهذا مَطْلَبِي، وهذه طَلِبَتِي. وأَطلبتُ فلاناً بما ابتغاهُ، أي أسعفته به. وربما قالوا أَطْلَبْتُهُ، إذا أحوجتَهُ إلى الطَّلَب. وأَطْلَبَ الكلأ:  تباعد عن الماء، حتّى طلبه القوم، وهو ماء مُطْلِب. قال ذو الرّمّة:
[أَضَلَّهُ راعيا كَلْبيَّةٍ صَدَرَا *** عن مُطْلِبٍ قاربٍ وُرَّادُهُ عُصبُ([9])](طلح) الطاء واللام والحاء أصلانِ صحيحان، أحدهما جنسٌ من الشجر، والآخر بابٌ من الهزال وما أشبهه.
فالأوّل الطَّلْح، وهو شجرٌ معروف، الواحدةُ طَلحة، وذو طُلُوحٍ: مكان، ولعلَّ به طَلْحَاً. ويقال إِبل طَلاَحَى وطَلِحة، إِذا شَكَتْ  عن أكل الطَّلْح.
والثاني: قولهم ناقةٌ طِلْح أسفارٍ، إِذا جهَدَها السَّير وهَزَلَهَا؛ وقد طَلِحَتْ. والطِّلْح؛ المهزول من القِرْدان. قال:
إذا نام طِلْحٌ أشعثُ الرّأس خلفَها *** هداه لها أنفاسها وزفيرُها([10])ومن الباب الطَّلاح: ضدُّ الصَّلاح، وكأنَّه من سوء الحال والهُزَال.
(طلخ) الطاء واللام والخاء ليس بشيء، وذكروا فيه كلمةً كأنَّها مقلوبة. قال الخليل: الطَّلْخ: اللَّطْخ([11]) بالقَذَر. ويقال الغِرْيَن الذي يبقى في أسفل الحوض.
(طلس) الطاء واللام والسين أصلٌ صحيح، كأنَّه يدلُّ على ملاسة. يقال لفخِذ البعيرِ إِذا تساقطَ عنه شعره: طِلْس. ومنه طَلسْت الكتابَ([12])، إِذا محوته، كأنَّك قد مَلّسته([13]). فأمَّا الذّئب الأطلس فيقولون الأغبر، والقياس يدلُّ على أنَّه الذي قد تمعَّط شعره، فإِنْ كان ما يقولونه صحيحاً فكأنَّهُ من غُبْرته قد أُلبس طيلساناً. والطَّيْلَسان بفتح اللام صحيح([14])، وفيه يقول الشاعر:
وليلٍ فيه يُحسَبُ كلّ نجمٍ *** بدَا لكَ من خَصَاصَة طَيلسانِ([15]) (طلع) الطاء واللام والعين أصلٌ واحد صحيح، يدلُّ على ظهورٍ وبُروز، يقال طلعت الشمس طُلوعاً ومَطْلَعاً. والمَطْلِع: موضع طلوعها. قال الله تعالى: ﴿حَتَّى مَطْلَِعِ الفَجْر﴾ [القدر 5]. فمن فتح اللام أراد المصدر، ومن كسر أراد الموضع الذي تطلعُ منه. ويقال طَلَعَ علينا فلانٌ، إذا هجم. وأَطْلَعْتُك على الأمر إِطْلاعاً. وقد أطلعتُك طِلْعَهُ. والطِّلاع: ما طَلعت عليه الشمس من الأرض. وفي الحديث: "لو أنَّ لي طِلاَعَ الأرض ذهباً". ونَفْسٌ طُلَعَةٌ: تتطلَّعُ للشيء. وامرأةٌ طُلَعَةٌ، إذا كانت تكثر الاطّلاع. والطَّلْع: طَلْعُ النّخلة، وهو الذي يكونُ في جوفه الكافُور، وقد أطلعت النخلة. وقوس طِلاَعُ الكفِّ، إذا كان عَجْسها* يملأ الكفّ. قال أوس:
كَتُومٌ طِلاَعُ الكفِّ لا دونَ مِلْئِها *** ولا عَجْسُها عن موضِعِ الكفِّ أفضلا([16])ومن الباب:  استطلعتُ رأيَ فلانٍ، إذا نظرتَ ما الذي يَبْرُزُ إليك منه. وطَلْعة الإنسان: رؤيته؛ لأنَّها تطلُع، ورمى فلان فأَطْلَعَ وأشْخَص، إذا مرَّ سهمُه برأسِ الغَرَض. وطليعة الجيش: من يطَّلِع طِلْعَ العدوّ، والمُطَّلَع: المأْتَى؛ يقال أين مُطَّلع هذا الأمر، أي مأْتاه. فأمَّا قوله عليه السَّلام: "لافتدَيْتُ به من هول المُطَّلع"([17]). ومن الباب الطُّلَعاء: القيء؛ يقال أطْلَع: إذا قاء.
(طلف) الطاء واللام والفاء أصلٌ صحيحٌ يدلُّ على إهانة الشَّيء وطَرْحه، ثم يُحمَل عليه. فالطَّلَف: الهَدَر من الدِّماء. وكلُّ شيء لم يُطْلَب فهو هَدَر. قال:
حَكَمَ الدّهرُ علينا إنه  *** طَلَفٌ ما نال منا وجُبارُ([18])والمحمول عليه الطَّلَف: العطاء، ولا يُعطى الشَّيءُ حتّى يكون أمره خفيفاً عند المعطِي. يقال أَطْلَفَني وأَسْلَفَني. فالطَّلَف: العطاء. والسَّلَف: ما يُقتضَى. والطَّلَف: الهيِّن. قال:
وكلُّ شيءٍ من الدُّنيا نُصَاب به *** ما عِشت فينا وإنْ جلَّ الرُّزَى طَلَفُ([19])والطَّليف والطَّلَف متقاربان. وقولهم إنَّ الطَّلَفَ الفَضْل، ليس بشيء، إلا أن يراد أنَّه الفاضل عن الشيء، لما ذكرناه.
(طلق) الطاء واللام والقاف أصلٌ صحيحٌ مطّرد واحد، وهو يدلُّ على التَّخلية والإرسال. يقال انطلقَ الرّجل ينطلق انطلاقاً. ثمَّ ترجع الفروع إليه، تقول أطْلَقْتهُ إطلاقاً. والطِّلْق: الشيء الحلال، كأنَّه قد خُلِّيَ عنه فلم يُحظَر.
ومن الباب عَدَا الفرس طَلَقاً أو طَلَقين. وامرأة طالقٌ: [طَلَّقها زوجُها]([20])، وطالقةٌ غداً. وأطلَقْتُ النّاقةَ من عِقالها وطَلّقتها فطلَقت. ورجل طَلْق الوَجه وطليقُه، كأنَّه منطلق. وهو ضدُّ الباسر؛ لأنَّ الباسر الذي لا يكاد يَهَشّ ولا ينفسِحُ ببشاشة. وأهل اليمن يقولون: أبسر المركب، إذا وقف([21]). ويقال طَلَقَ يدَه بخير وأطْلَقَ بمعنى. وأنشد ثعلب:
اُطْلُقْ يديك تنفعاكَ يا رجُلْ *** بالرَّيث ما أرويتَها لا بالعَجَلْ([22])والطَّالق: النّاقة تُرسَل ترعى حيث شاءت. ويقال للظَّبْي إذا مرَّ لا يُلوِي على شيء: قد تَطلَّق. ورجل طَِلْق اللسان وطَلِيقُه. وهذا لسانٌ طلق ذلق([23]).
وتقول: هذا أمرٌ ما تَطَلَّقُ نفسي له، أي لا تنشرح له. ويقال طُلِّق السَّليم، إذا سكن وجعُه بعد العِداد. قال:
* تطلِّقه طَوْراً وطوْراً تُرَاجِعُ([24]) *
فأمَّا قوله:
* كما تعتري الأهوالُ رأسَ المطلَّقِ([25]) *
فإنه يُروى كذا بفتح اللام: المطلَّق، وهو الذي طُلِّق من وجع السّمّ.
ومن النّاس([26]) من يرويه "المطلِّق" بكسر اللام، فمعناه أنَّهم يسمُّون الرَّجلُ الذي يريد أن يُسابِقَ بفرسه المطلِّق، فالأهوالُ تعتريه، لأنَّه لا يدري أَيَسْبِق أم يُسْبَق.
قال الشيباني: الطالق من [الإِبل]([27]) التي يتركُها الراعي لنفسه، لا يحلبها على الماء. يقال: استطلق الرّاعي لنفسه ناقةً. وليلة الطَّلَق: [ليلةَ]([28]) يخلِّي الرَّاعي إِبلَه إلى الماء. وهو يتركها مع ذلك ترعى ليلتَئذ. يقال أطلقْتُها حتَّى طَلَقَتْ طَلَقاً وطُلوقاً، وهي قبل القَرَب وبعد التحويز.
--------------ــــ
([1]) صدره كما في ديوانه 5 واللسان (طلم، مطر): * تظل جيادنا متمطرات*.
وفي الأصل: "تلطمهن"، صوابه في المجمل.
([2]) التكملة من المجمل.
([3]) التكملة من المجمل.
([4]) الطلاوة مثلثة الطاء، وفي الأصل: "إذا كان غبا"، صوابه في المجمل.
([5]) في الجمهرة: (3: 117).
([6]) في الأصل: "عنه حبله له من الطلى يجذبه"، وتصحيحه من المجمل.
([7]) عجزه في المجمل، وهو بتمامه في اللسان (طلى).
([8]) أي تقضضه. أنشد في اللسان (قضض) للعجاج: * تقضِّيَ البازي إذا البازي كسر*.
([9]) البيت ساقط في الأصل، وإثباته من الديوان 30 واللسان (طلب).
([10]) للحطيئة في ديوانه 100 واللسان (طلح).
([11]) في الأصل: "واللطخ بالقدر"، صوابه في المجمل.
([12]) يقال بتشديد اللام وتخفيفها.
([13]) في الأصل: "طلسته".
([14]) الحق أنه فارسي معرب من "تالسان".
([15]) في الأصل: "يحسب فيه"، ولا يستقيم به الوزن.
([16]) ديوان أوس 21 واللسان (طلع). وسيأتي في (عجس).
([17]) الكلام بعده مبتور. وفي اللسان: "يريد به الموقف يوم القيامة أو ما يشرف عليه من أمر الآخرة عقيب الموت".
([18]) للأفوه الأودي في ديوانه 9 مخطوطة الشنقيطي واللسان (طلف).
([19]) أنشده في المجمل أيضاً بهذا الضبط.
([20]) التكملة من المجمل.
([21]) كذا وردت هذه العبارة.
([22]) البيت في اللسان (طلق). قال:" ويروى: أَطْلِقْ".
([23]) هذان يقالان وكل منهما ككتف وصرد، وبضمتين.
([24]) للنابغة في ديوانه 52،  واللسان (طور). وصدره:
* فبت كأني ساورتني ضئيلة *.
([25]) صدره في اللسان (طلق):  * تبيت الهموم الطارقات يعدنني *.
([26]) في الأصل: "ومن الباب".
([27]) التكملة من المجمل.
([28]) التكملة من المجمل.

ـ

##### Türkçe

(**باب الطاء واللام وما يثلثهما**)

(**طلم**) **الطاء واللام والميم** sahih bir asıldır; o da, yayılmış şeyin yayılmasıyla bir şeyi dövmektir. Bunun örneği **الطَّلْم**’dür; o, **خُبْزَة المَلَّة**’yi elinle dövmen, üzerindeki külü silkeleyip düşürmendir. **الطّلْم** ile **اللَّطْم** arasındaki şey ne kadar da yakındır. Buna delil, Hassân’ın sözüdür:
* تُطَلِّمهن بالخُمُر النِّساءُ([1]) *
Çünkü bir topluluk onu böyle görür; başkaları ise onu “**تلطِّمُهنَّ**” görür. Bu, mananın bir olduğuna delildir. Ve denir ki **الطلْمة** ekmektir; ancak ona bu ad verilmiştir, çünkü o dövülür.

(**طله**) **الطاء واللام والهاء** bende, kendisinden dallanıp budaklanan bir asıl değildir; onun kıyası da o sahih (asıl) ile değildir. Lakin onlar derler ki: **طَلَهَ في البلاد**; yani gitti; **يَطْلَه طَلْهاً**. Ve derler: **الطُّلْهة**: sözün azı. Ve denir: **الطُّلْهة**: elbiselerden paçavralar; denir ki: **تَطَلَّهْ هذا [الخَلَق([2])]** ta ki ondan başkasını yenileyip edinesin.

(**طلي**) **الطاء واللام والحرف المعتل** iki sahih asıldır: birisi bir şeyi bir şeyle lekelemeye delalet eder; diğeri, bir şey için çocuk gibi küçük bir şeye delalet eder.
Birincisi: **طَليْتُ الشَّيءَ بالشَّيء**; **أَطْليه**. [Ve **واطَّليتُ([3])**] bir şeyle; **أَطَّلِي به**. **والطِّلاء**: içkiden bir cinstir; sanki koyulaşmış da, onunla sıvanılan katran gibi olmuştur. **والمِطلاء**: dişiliği çok olan bir arazi; çoğulu **المَطَالِي**; bu kıyastandır; çünkü o, bir şeyle sıvanmıştır da yumuşamıştır.
Ve babdandır: **كلامٌ لا طَلاَوَةَ لَـه**; yani bayağı([4]) olduğunda; sanki bunun zıddı olduğunda, onu tatlandıran bir şeyle sıvanmış gibidir. Ve dişlerinde **طَلِيٌّ** ve **طِلْيَانٌ** vardır. Ve ağzı **طَلِيَ**; **يَطْلَى طَلاً**; o da sarılıktır; sanki onunla sıvanmıştır.
Diğer asıl: **الطِّلْوَة**: dişi yabanî hayvanın yavrusu; erkeği **طِلاً**. Ve derler: **الطِّلْو**: kurt; belki de onun yavrusu olur; zikrettiğimizden dolayı.
Sonra bundan türetilir de, **الطِّلاَ**’yı bağlamakla bağlanan ipe **طِلْوَة** denir. İbn Düreyd([5]) böyle dedi. Amma Ahmed b. Yahyâ Sa‘leb’e gelince, onun adına Kattân bana inşad etti:
ما زال مذْ قُرِّف عنه جُلَبُه *** له من اللّؤم طَلِيٌّ يجْذبُه([6])
Ferrâ dedi: **طَلَيْتُ الطِّلا** ve **طَلَوْتُهُ**; onu ayağından bağladığında.
Babda, bu kıyastan uzak kalan şeyler de kalmıştır; ancak o, başka bir babdadır. Şeybânî dedi: **الطّلاَ**: şahıs; denir ki: o, **لجميل الطَّلا**’dır. Ve inşad etti:
وخدٍّ كمَتْنِ الصُّلَّبيِّ جَلَوْتَه *** جميلِ الطَّلاَ مستشرِبِ الوَرْسِ أكحلِ([7])
Bu sahih olursa, bence bu, ibdâldendir; sanki **الطَّلَل**’i kastetti de, iki **اللام**’dan birini illetli bir harfle değiştirdi. Ve bu, “**تقضِّي البَازِي([8])**” babındandır; uzak değildir. Ve ondan da: **الطُّلْيَة** ve çoğulu **الطُّلَى**: boyunlar. Ancak ona böyle ad verilmiştir; çünkü o, belirgindir; **الطَّلا**’ya (şahıs olan) hamledilmiştir.

(**طلب**) **الطاء واللام والباء** bir asıldır; bir şeyi aramaya delalet eder. Denir: **طلبتُ الشيء أطلبه طَلَبَاً**. Ve bu, **مَطْلَبِي**’dir; ve bu, **طَلِبَتِي**’dir. Ve **أَطلبتُ فلاناً بما ابتغاهُ**; yani onu onunla sevindirdim (ihtiyacını giderdim). Ve bazen derler: **أَطْلَبْتُهُ**; onu talebe muhtaç kıldığında. Ve **أَطْلَبَ الكلأ**: sudan uzaklaştı; ta ki kavim onu aradı; ve o, **ماء مُطْلِب**’dir. Zû’r-Rumme dedi:
[أَضَلَّهُ راعيا كَلْبيَّةٍ صَدَرَا *** عن مُطْلِبٍ قاربٍ وُرَّادُهُ عُصبُ([9])]

(**طلح**) **الطاء واللام والحاء** iki sahih asıldır: birisi ağaçtan bir cinstir; diğeri zayıflık ve benzeri bir babdır.
Birincisi **الطَّلْح**’tır; o, bilinen bir ağaçtır; teki **طَلحة**. Ve **ذو طُلُوحٍ**: bir yer; belki onda **طَلْحَاً** vardır. Ve denir: **إِبل طَلاَحَى** ve **طَلِحة**; **الطَّلْح** yemekten şikâyet ettiklerinde.
İkincisi: onların sözü: **ناقةٌ طِلْح أسفارٍ**; yürüyüş onu yorduğunda ve onu zayıflattığında; ve **طَلِحَتْ**. Ve **الطِّلْح**: kenelerden zayıf olan. Dedi ki:
إذا نام طِلْحٌ أشعثُ الرّأس خلفَها *** هداه لها أنفاسها وزفيرُها([10])
Ve babdandır **الطَّلاح**: **الصَّلاح**’ın zıddı; sanki kötü hâl ve zayıflıktandır.

(**طلخ**) **الطاء واللام والخاء** bir şey değildir; onda, sanki ters çevrilmiş bir kelime zikrettiler. Halîl dedi: **الطَّلْخ**: pislikle **اللَّطْخ**([11]). Ve denir: havuzun dibinde kalan çamur.

(**طلس**) **الطاء واللام والسين** sahih bir asıldır; sanki pürüzsüzlüğe delalet eder. Devenin uyluğuna, tüyü ondan dökülüp düştüğünde: **طِلْس** denir. Ve ondan: **طَلسْت الكتابَ([12])**; yani onu sildin; sanki onu pürüzsüzleştirdin([13]). Amma **الذّئب الأطلس** için “tozlu renkli” derler; kıyas, onun tüyü yolunmuş olan olduğunu gösterir; eğer söyledikleri sahihse, sanki onun tozluluğundan ona bir **طيلسان** giydirilmiştir. **والطَّيْلَسان** lâmın fethiyle sahih([14])tir; şair onda şöyle der:
وليلٍ فيه يُحسَبُ كلّ نجمٍ *** بدَا لكَ من خَصَاصَة طَيلسانِ([15])

(**طلع**) **الطاء واللام والعين** tek sahih asıldır; görünmeye ve belirmeye delalet eder. Denir: **طلعت الشمس طُلوعاً ومَطْلَعاً**. Ve **المَطْلِع**: onun doğduğu yer. Allah Teâlâ dedi: ﴿حَتَّى مَطْلَِعِ الفَجْر﴾ [القدر 5]. Lâmı fetha ile okuyan masdarı kasteder; kesra ile okuyan, ondan doğduğu yeri kasteder. Ve denir: **طَلَعَ علينا فلانٌ**; yani ansızın bastı. Ve **أَطْلَعْتُك على الأمر إِطْلاعاً**. Ve seni onun **طِلْعَهُ**’ına muttali kıldım. **والطِّلاع**: güneşin yerden üzerine doğduğu şey. Hadiste: “لو أنَّ لي **طِلاَعَ الأرض** ذهباً”. Ve **نَفْسٌ طُلَعَةٌ**: şeye göz diker. Ve **امرأةٌ طُلَعَةٌ**: çokça bakıp gözetlediğinde. Ve **الطَّلْع**: hurma ağacının **طَلْع**’ı; o, içinde **الكافُور** bulunan şeydir; ve hurma ağacı **أطلعت**. Ve **قوس طِلاَعُ الكفِّ**: onun **عَجْسها**’sı avucu doldurduğunda. Evs dedi:
كَتُومٌ طِلاَعُ الكفِّ لا دونَ مِلْئِها *** ولا عَجْسُها عن موضِعِ الكفِّ أفضلا([16])
Ve babdandır: **استطلعتُ رأيَ فلانٍ**; yani ondan sana neyin belireceğine baktığında. Ve **طَلْعة الإنسان**: onun görünüşü; çünkü o belirir. Ve falan attı da **أَطْلَعَ** ve **أشْخَص**; yani oku hedefin başının üzerinden geçtiğinde. Ve **طليعة الجيش**: düşmanın **طِلْع**’ına muttali olan. Ve **المُطَّلَع**: geliş yeri; denir: bu işin **مُطَّلع**’ı neresi; yani geliş yeri. Amma onun (aleyhi’s-selâm) sözü: “لافتدَيْتُ به من هول **المُطَّلع**”([17]). Ve babdandır **الطُّلَعاء**: kusmuk; denir: **أطْلَع**; yani kustu.

(**طلف**) **الطاء واللام والفاء** sahih bir asıldır; bir şeyi hor görmeye ve atıp bırakmaya delalet eder; sonra ona hamledilir. **فالطَّلَف**: kanlardan heder olandır. Ve talep edilmeyen her şey hederdir. Dedi ki:
حَكَمَ الدّهرُ علينا إنه  *** طَلَفٌ ما نال منا وجُبارُ([18])
Ve ona hamledilen **الطَّلَف**: عطا’dır; ve bir şey, ancak verende onun işi hafif oluncaya kadar verilmez. Denir: **أَطْلَفَني** ve **أَسْلَفَني**. O hâlde **الطَّلَف**: عطا’dır. Ve **السَّلَف**: talep olunan şeydir. Ve **الطَّلَف**: kolay olan. Dedi ki:
وكلُّ شيءٍ من الدُّنيا نُصَاب به *** ما عِشت فينا وإنْ جلَّ الرُّزَى طَلَفُ([19])
Ve **الطَّليف** ile **الطَّلَف** yakındır. Ve onların “**الطَّلَف** fazlalıktır” sözü bir şey değildir; ancak, zikrettiğimiz üzere, şeyden artan (fazla kalan) kastedilirse başka.

(**طلق**) **الطاء واللام والقاف** tek, düzenli, sahih bir asıldır; o da serbest bırakmaya ve salıvermeye delalet eder. Denir: **انطلقَ الرّجل ينطلق انطلاقاً**. Sonra dallar ona döner; dersin: **أطْلَقْتهُ إطلاقاً**. Ve **الطِّلْق**: helâl olan şey; sanki ondan el çekilmiştir de yasaklanmamıştır.
Ve babdandır: at **طَلَقاً** yahut **طَلَقين** koştu. Ve **امرأة طالقٌ**: [**طَلَّقها زوجُها**]([20]); ve **طالقةٌ** yarın. Ve deveyi bağından **أطلَقْتُ** ve onu **طَلّقتها**; o da **طلَقت**. Ve **رجل طَلْق الوَجه** ve **طليقُه**; sanki salıverilmiş gibidir. Ve o, **الباسر**’in zıddıdır; çünkü **الباسر**, neredeyse ne güler yüz gösterir ne de ferahlar. Yemen ehli der ki: **أبسر المركب**; yani durdu([21]). Ve denir: **طَلَقَ يدَه بخير** ve **أطْلَقَ** aynı manada. Sa‘leb inşad etti:
اُطْلُقْ يديك تنفعاكَ يا رجُلْ *** بالرَّيث ما أرويتَها لا بالعَجَلْ([22])
Ve **الطَّالق**: deve; salınır da dilediği yerde otlar. Ve ceylana, bir şeye dönüp bakmadan geçip gittiğinde: **قد تَطلَّق** denir. Ve **رجل طَِلْق اللسان** ve **طَلِيقُه**. Ve bu, **لسانٌ طلق ذلق**([23])tır.
Ve dersin: bu, öyle bir iştir ki nefsim ona **تَطَلَّقُ** etmez; yani ona açılmaz. Ve denir: **طُلِّق السَّليم**; yani sayımdan sonra ağrısı sakinleştiğinde. Dedi ki:
* تطلِّقه طَوْراً وطوْراً تُرَاجِعُ([24]) *
Amma şu sözü:
* كما تعتري الأهوالُ رأسَ المطلَّقِ([25]) *
O, lâmın fethiyle böyle rivayet edilir: **المطلَّق**; o, zehir ağrısından salıverilmiş (kurtulmuş) olandır.
Ve insanlardan([26]) onu lâmın kesriyle “**المطلِّق**” rivayet eden vardır; manası: onlar, atıyla yarışmak isteyen adama **المطلِّق** adını verirler; dehşetler ona gelir; çünkü o, geçecek mi yoksa geçilecek mi bilmez.
Şeybânî dedi: **الطالق** [**الإِبل**]([27])’den, çobanın kendisi için bıraktığıdır; onu su başında sağmaz. Denir: çoban kendisi için bir deve **استطلق** etti. Ve **ليلة الطَّلَق**: [**ليلةَ**]([28]) çobanın develerini suya salıverdiği gecedir. Bununla beraber o gece onları otlamaya bırakır. Denir: onu salıverdim; ta ki **طَلَقَتْ طَلَقاً وطُلوقاً**; o, **القَرَب**’dan önce ve **التحويز**’den sonradır.

### [Lisânü'l-Arab](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B7%D9%84%D9%81/sozluk/lisan.md) — İbn Manzûr · 13. yy

ذَهَب مالُه ودمُه طَلْفاً وطَلَفاً وطَلِيفاً أَي هَدَراً باطلاً؛ قال الأَفْوَهُ الأَوْدِيُّ:
حَكمَ الدَّهْرُ علينا أَنه
طَلَفٌ ما نال منّا وجُبار
قال الأَزهري: سمعته بالطاء والظاء، وقد أُطْلِفَ. وذهَبت سِلْعتي طلَفاً أَي بغير ثمن.
والطَّليفُ والطَّلَفُ: المَجَّان. الأَصمعي: لا تَذْهَب بما صَنَعْت طَلَفاً ولا ظَلَفاً أي باطلاً. والطَّلِيفُ: الهَيِّنُ، وقيل: هو ضِدّ الثمين. وطَلَّف على الخمسين: زاد، والظاء في كل ذلك لغة. والطَّلَنْفى والمُطْلَنْفي: اللازق بالأَرض، وقد يهمزان؛ قال غَيْلانُ الرَّبَعي: مُطْلَنْفِئينَ عندها كالأَطْلا
وفي نوادر الأَعراب: أَسْلَفْتُه كذا أَي أَقْرَضْته، وأَطْلَفْتُه كذا أَي وهبته.
والطَّلَفُ: العطاء والهبة يقال: أَطْلَفَني وأَسْلفني، والسلَفُ ما يُقْتَضى. وأَطْلَفه أَي أَهْدَرَه.

##### Türkçe

Malı ve kanı **طَلْفاً** ve **طَلَفاً** ve **طَلِيفاً** olarak gitti; yani boşa, bâtıl olarak (heder).
**الأَفْوَهُ الأَوْدِيُّ** dedi ki:
Zaman üzerimize hükmetti ki o,
bizden elde ettiği şey **طَلَفٌ** ve **جُبار**dır.

**الأَزهري** dedi: Onu **الطاء** ve **الظاء** ile işittim; ve **أُطْلِفَ**. Ve metaım **طلَفاً** olarak gitti; yani bedelsiz.
Ve **الطَّليفُ** ve **الطَّلَفُ**: bedava. **الأَصمعي**: Yaptığın şeyi **طَلَفاً** ve **ظَلَفاً** olarak götürme; yani bâtıl olarak. Ve **الطَّلِيفُ**: kolay (hafif) olandır; ve denildi ki: o, kıymetlinin zıddıdır. Ve ellinin üzerine **طَلَّف**: arttırdı; ve **الظاء** bütün bunlarda bir dildir (lehçedir). Ve **الطَّلَنْفى** ve **المُطْلَنْفي**: yere yapışık olan; ve hemzelenebilir; **غَيْلانُ الرَّبَعي** dedi ki:
Onun yanında **مُطْلَنْفِئينَ** olarak, **الأَطْلا** gibi.

Ve Arapların nevâdirinde: **أَسْلَفْتُه** şöyle; yani ona borç verdim; ve **أَطْلَفْتُه** şöyle; yani ona hibe ettim.

Ve **الطَّلَفُ**: bağış ve hibedir; denir ki: **أَطْلَفَني** ve **أَسْلفني**; ve **السلَفُ** talep edilen şeydir. Ve onu **أَطْلَفه**; yani onu heder etti.

### [Tâcü'l-Arûs](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B7%D9%84%D9%81/sozluk/tac.md) — Zebîdî · 18. yy

ذهب دمه وكذلك ماله طلفا بالفتح ويحرك: أي هدرا باطلا، قال أبو عمرو: بالطاء والظاء، قال الأزهري: هكذا سمعته بالوجهين، قال الأفوه الأودي:
  حكم الدهر علينـا أنـه                      طلف ما نال منا وجبار والطلف، محركة: العطاء والهبة، تقول: أطلفني وأسلفني، والسلف: ما يقتضى، نقله الجوهري، وابن فارس، وأنشد:
  وكل شيء من الدنيا نـصـاب بـه                      ما عشت فينا وإن جل الرزى طلف قال: وقولهم: إن الطلف: الفضل، ليس بشيء، وإلا أن يراد به الفاضل عن الشيء.
 والطليف كأمير: الشيء المأخوذ. وأيضا: الهدر والباطل قال رؤبة:
  كم من عدى أموالهم طليف أي: باطل، وقال يونس: ذهب فلان بالمال طليفا: أي بغير حق، والظاء المعجمة لغة فيه. والطلفان محركة: أن يعيا فيعمل على الكلال، أو صوابه بالغين المعجمة هكذا صوبه الأزهري، وقد تقدم. وفي نوادر الأعراب: أسلفه كذا: أقرضه، وأطلفه كذا: وهبه ونقله الجوهري أيضا هكذا. وأطلفه أيضا: أهدره نقله الجوهري. وقال ابن عباد: أطلف فلان بطل ثأر خصمه. قال: وطلف عليه تطليفا: زاد والظاء لغة.

##### Türkçe

Onun kanı gitti; yine onun malı da **طَلَفًا** (fetha ile) ve harekeli olarak: yani boşa, bâtıl olarak (gitti). Ebû Amr dedi ki: **بالطاء والظاء**. Ezherî dedi ki: onu iki vecihle böyle işittim. el-Afveh el-Evdî dedi ki:
  Dehr bize hükmetti ki o,                      bizden aldığı şey **طَلَف** ve zorbadır.

Ve **الطَّلَفُ** (harekeli): عطا ve hibe. Dersin ki: **أَطْلَفَنِي** ve **أَسْلَفَنِي**. Ve **السَّلَفُ**: talep olunan şeydir. Onu Cevherî ve İbn Fâris nakletti. Ve şu beyti inşâd etti:
  Dünyadan her şey ki onunla nasiplenilir,                      aramızda yaşadığın müddetçe—musibet büyük olsa da—**طَلَف**tır.

Dedi ki: onların “**الطَّلَفُ**: fazlalıktır” sözleri bir şey değildir; ancak onunla, şeyden artan fazlalık kastedilirse (müstesna).

Ve **الطَّلِيفُ** (Emîr vezninde): alınmış şey. Yine: heder ve bâtıl. Ru’be dedi ki:
  Nice düşman vardır ki malları **طَلِيف**tir.

Yani: bâtıl. Yûnus dedi ki: falan kimse mal ile **طَلِيفًا** gitti; yani haksız olarak. Ve **الظاء** mu‘ceme onda bir lugattır.

Ve **الطَّلَفَانُ** (harekeli): yorulup da bitkinlik üzere çalışmasıdır; yahut doğrusu **بالغين المعجمة** iledir; Ezherî onu böyle tashih etti; ve daha önce geçti.

Ve **نوادر الأعراب**’da: **أَسْلَفَهُ** şöyle (şu kadar): ona borç verdi. Ve **أَطْلَفَهُ** şöyle: ona hibe etti; Cevherî de bunu yine böyle nakletti.

Ve **أَطْلَفَهُ** ayrıca: onu heder etti; Cevherî onu nakletti.

İbn Abbâd dedi ki: falan kimse **أَطْلَفَ**; hasmının kan davası bâtıl oldu. Dedi ki: ve onun üzerine **طَلَفَ** ona **تَطْلِيفًا**: artırdı; ve **الظاء** bir lugattır.

### [Lane's Lexicon](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B7%D9%84%D9%81/sozluk/lexicon.md) — Edward W. Lane · 19. yy

طلّف عَلَيْهِ
2 طلّف عَلَيْهِ ذ , inf. n. تَطْلِيفٌ; (O, K;) and ظلّف is a dial. var. thereof; (TA;) He exceeded it; (O, K;) [meaning a certain number of years; for] it is like ذَرَّفَ and رَمَّثَ and طَلَّثَ. (IAar, TA in art. ظلف.)

اطلف
4 اطلف ذ [He escaped being a victim of his adversary's blood-revenge; expl. as meaning] the blood-revenge of his adversary was ineffectual, or had not effect. (Ibn-'Abbلd, O, K.) -A2- اطلفهُ He made it [i. e. a man's blood] to go for nothing [i. e. unretaliated, or uncompensated by a mulct]; or to be of no account. (S, O, K.) ― -b2- And He gave him (S, O, K) a thing (O) as a free gift. (S, O, K.)

طَلْفٌ
طَلْفٌ ذ : see the next paragraph in two places.

طَلَفٌ
طَلَفٌ ذ A thing that goes for nothing; [as blood that is unretaliated, or uncompensated by a mulct;] that is of no account, ineffectual, or null; syn. هَدَرٌ; (S, O, K;) [and so ↓ طَلْفٌ, as shown by what follows;] as also ↓ طَلِيفٌ. (O, K.) You say, ذَهَبَ دَمُهُ طَلَفًا, (AA, S, O, K,) and ↓ طَلْفًا, (AA, O, K,) and ظَلَفًا and ظَلْفًا, (AA, O,) His blood went for nothing; as a thing of no account; ineffectually; or in vain; unretaliated, or uncompensated by a mulct; syn. هَدَرًا, (AA, S, O, K, TA,) and بَاطِلًا: and in like manner, مَالُهُ [his property]. (TA. [See also تَلَفٌ.]) And Ru-beh says,
↓ كَمْ مِنْ عِدًى أَمْوَالُهُمْ طَلِيفُ
[How many enemies are there whose possessions are things that have gone for nought !]. (O, as an ex. of the last word in the sense of هَدَر.) ― -b2- And (S, O, K) hence (O) A gift; (S, O, K;) a gift freely bestowed, not for any compensation. (S, TA.) ― -b3- And A thing that is easy; or of light estimation, paltry, or despicable; [as also ظَلَفٌ;] syn. هَيِّنٌ. (IF, O, K.) ― -b4- And A redundant portion of a thing: (IF, O, K:) if this be not what is meant by the saying that طَلَفٌ is syn. with فَضْلٌ, this saying is of no account. (IF, O.)

طَلِيفٌ
طَلِيفٌ ذ : see طَلَفٌ, in two places. ― -b2- Also A thing that is taken. (O, K. *) [And hence, perhaps, the saying of Ru-beh cited above.] ― -b3- One says also, ذَهَبَ فُلَانٌ بِالمَالِ طَلِيفًا and ظَلِيفًا i. e. Such a one went away with the property without compensation. (Yoo, O.) ― -b4- And أَكَلَ مَالَهُ فِى طَلِيف He devoured his property in a vain, or an ineffectual, procedure. (O.)

##### Türkçe

طلّف عَلَيْهِ
2 **طلّف عَلَيْهِ** ذ , mastar ismi **تَطْلِيفٌ**; (O, K;) ve **ظلّف** bunun lehçe varyantıdır; (TA;) Onu aştı; (O, K;) [belirli bir yıl sayısı anlamında; zira] **ذَرَّفَ** ve **رَمَّثَ** ve **طَلَّثَ** gibidir. (IAar, TA, **ظلف** maddesinde.)

اطلف
4 **اطلف** ذ [O, hasmının kan-öcünün kurbanı olmaktan kurtuldu; “şu anlamdadır” diye açıklanır:] hasmının kan-öcü etkisiz oldu, yahut etkisi olmadı. (Ibn-'Abbلd, O, K.) -A2- **اطلفهُ** Onu [yani bir adamın kanını] boşa gitmiş kıldı [yani kısas yapılmaksızın, yahut diyetle tazmin edilmeksizin]; yahut hesaba katılmaz kıldı. (S, O, K.) ― -b2- Ve Ona (S, O, K) bir şeyi (O) karşılıksız bağış olarak verdi. (S, O, K.)

طَلْفٌ
**طَلْفٌ** ذ : iki yerde, bir sonraki paragrafa bak.

طَلَفٌ
**طَلَفٌ** ذ Boşa giden bir şey; [kısas yapılmayan, yahut diyetle tazmin edilmeyen kan gibi;] hesaba katılmayan, etkisiz, yahut hükümsüz; eş anlamlısı **هَدَرٌ**; (S, O, K;) [ve böylece aşağıdaki **طَلْفٌ**, aşağıda gelenin gösterdiği üzere;] yine aşağıdaki **طَلِيفٌ** da. (O, K.) Şöyle dersin: **ذَهَبَ دَمُهُ طَلَفًا**, (AA, S, O, K,) ve aşağıdaki **طَلْفًا**, (AA, O, K,) ve **ظَلَفًا** ve **ظَلْفًا**, (AA, O,) Onun kanı boşa gitti; hesaba katılmayan bir şey olarak; etkisizce; yahut boşuna; kısas yapılmaksızın, yahut diyetle tazmin edilmeksizin; eş anlamlısı **هَدَرًا**, (AA, S, O, K, TA,) ve **بَاطِلًا**: ve aynı şekilde, **مَالُهُ** [onun malı]. (TA. [Ayrıca **تَلَفٌ**’e de bak.]) Ve Ru-beh der ki,
↓ **كَمْ مِنْ عِدًى أَمْوَالُهُمْ طَلِيفُ**
[Ne çok düşman vardır ki malları boşa gitmiş şeylerdir!]. (O, son kelimenin **هَدَر** anlamında oluşuna örnek olarak.) ― -b2- Ve (S, O, K) bundan dolayı (O) Bir bağış; (S, O, K;) herhangi bir karşılık için olmayarak serbestçe verilen bir bağış. (S, TA.) ― -b3- Ve Kolay olan bir şey; yahut değeri hafif görülen, bayağı, yahut aşağılık; [yine **ظَلَفٌ** gibi;] eş anlamlısı **هَيِّنٌ**. (IF, O, K.) ― -b4- Ve Bir şeyin fazla kısmı: (IF, O, K:) eğer bu, **طَلَفٌ**’un **فَضْلٌ** ile eş anlamlı olduğuna dair sözle kastedilen değilse, bu söz hesaba katılmazdır. (IF, O.)

طَلِيفٌ
**طَلِيفٌ** ذ : iki yerde, **طَلَفٌ**’a bak. ― -b2- Ayrıca Alınan bir şey. (O, K. *) [Ve buradan, belki, yukarıda zikredilen Ru-beh’in sözü.] ― -b3- Şöyle de denir: **ذَهَبَ فُلَانٌ بِالمَالِ طَلِيفًا** ve **ظَلِيفًا** yani: Falanca, malı karşılıksız olarak alıp gitti. (Yoo, O.) ― -b4- Ve **أَكَلَ مَالَهُ فِى طَلِيف** Malını boş, yahut etkisiz bir işte yiyip bitirdi. (O.)

### [Salmone](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B7%D9%84%D9%81/sozluk/salmone.md) — H. Anthony Salmone · 19. yy

طَلَفَ
طَلَفَ طَلَّفَ II
a.  [ 'Ala ], Added to.

أَطْلَفَ
أَطْلَفَ IV ,
a.  Gave to, made a present of.

b.  Allowed, permitted.

c.  Let pass over, overlooked.
طَلْف 1 ,  طَلَف 4 , Gift, present.
b.  Impunity.

c.  Easy, trifling.

d.  Ineffectual, null; of no account.

##### Türkçe

طَلَفَ
**طَلَفَ** **طَلَّفَ** II
a. [ 'Ala ], **عَلَى** ile, eklendi.

أَطْلَفَ
**أَطْلَفَ** IV ,
a. Verdi; hediye etti.

b. İzin verdi; müsaade etti.

c. Üstünden geçirdi; görmezden geldi.
**طَلْف** 1 , **طَلَف** 4 , Hediye, armağan.

b. Cezasızlık.

c. Kolay, önemsiz.

d. Etkisiz, hükümsüz; hesaba katılmaz.
