# طنأ — Lisânü'l-Arab

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B7%D9%86%D8%A3/sozluk/lisan
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%B7%D9%86%D8%A3/entries/lisan

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [طنأ](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B7%D9%86%D8%A3.md)
- Lisânü'l-Arab: İbn Manzûr · 13. yy

## Madde başı: طنأ

الطِّنْءُ: التُّهمَةُ. والطِّنْءُ: المنْزِل. والطِّنْءُ: الفُجوز. قال الفرزدق:
وضارِيةٌ ما مَرَّ إِلاَّ اقْتَسَمْنَه، * عليهنّ خَوّاضٌ، إِلى الطِّنْءِ، مِخْشَفُ ابن الأَعرابي: الطِّنْءُ: الرِّيبةُ. والطِّنْءُ: البِساطُ. والطِّنْءُ: المَيْلُ بالهَوَى. والطِّنْءُ: الأَرضُ البَيضاءُ. والطِّنْءُ: الرَّوْضة، وهي بقيَّة الماء في الحَوض. وأَنشد الفرّاءُ: كأَنَّ على ذِي الطِّنْءِ عَيْناً بَصِيرةً
أَي على ذي الرِّيبةِ. وفي النوادر: الطِّنْءُ شيءٌ يُتخذ لصَيْدِ السِّباعِ مثل الزُّبْيَةِ.والطِّنْءُ في بعض الشعر: اسم للرّماد الهامِدِ. والطِّنْءُ، بالكسر: الرِّيبة والتُّهمَةُ والداءُ.
وطَنأْتُ طُنُوءاً وزَنَأْتُ إِذا اسْتَحْيَيْتُ.
وطَنِئَ البعيرُ يَطْنَأُ طَنَأً: لَزِقَ طِحالُهُ بجنبه، وكذلك الرجل. وطَنِئَ فلان طَنَأً إِذا كان في صدره شيءٌ يَستَحْيي أَن يُخرجه. وإِنه لَبَعِيدُ الطِّنْءِ أَي الهِمَّةِ، عن اللحياني. الطِّنءُ: بقيةُ الرُّوحِ. يقال: تركته بِطِنْئِه أَي بحُشاشةِ نَفْسِه، ومنه قولهم: هذه حَيَّةٌ لا تُطْنِئُ أَي لا يَعِيش صاحِبُها، يُقْتَل من ساعتها، يهمز ولا يهمز، وأَصله الهمز. أَبو زيد: يقال: رُمِيَ فلان في طِنْئِه وفي نَيْطِه وذلك إِذا رُمِيَ في جَنازَتِه ومعناه إِذا ماتَ. اللحياني: رجل طَنٍ وهو الذي يُحَمُّ غِبّاً فيعظُمُ طِحالهُ، وقد طَنِيَ طَنًى. قال: وبعضهم يهمز فيقول: طَنِئَ طَنَأً فهو طَنِئٌ.

### Türkçe

**الطِّنْءُ**: suçlama. Ve **الطِّنْءُ**: konak. Ve **الطِّنْءُ**: yaşlı kadınlar. el-Ferazdak dedi:
وضارِيةٌ ما مَرَّ إِلاَّ اقْتَسَمْنَه، * عليهنّ خَوّاضٌ، إِلى **الطِّنْءِ**، مِخْشَفُ

İbnü’l-A‘râbî: **الطِّنْءُ**: kuşku. Ve **الطِّنْءُ**: yaygı.
Ve **الطِّنْءُ**: hevâ ile meyletme. Ve **الطِّنْءُ**: beyaz toprak. Ve **الطِّنْءُ**: çayır; o, havuzdaki suyun kalıntısıdır. el-Ferrâ’ okudu:
كأَنَّ على ذِي **الطِّنْءِ** عَيْناً بَصِيرةً
Yani: kuşku sahibinin üzerinde. Nevâdir’de: **الطِّنْءُ**, yırtıcı hayvanları avlamak için yapılan, **الزُّبْيَةِ** gibi bir şeydir. Ve **الطِّنْءُ** bazı şiirde: sönmüş külün adı.
Ve **الطِّنْءُ**, kesre ile: kuşku ve suçlama ve hastalık.
Ve **طَنأْتُ** **طُنُوءاً** ve **زَنَأْتُ**: utandığım zaman.
Ve **طَنِئَ** deve **يَطْنَأُ** **طَنَأً**: dalağı böğrüne yapıştı; aynı şekilde adam.
Ve **طَنِئَ** falan **طَنَأً**: göğsünde, onu çıkarmaktan utandığı bir şey olduğu zaman. Ve o, **الطِّنْءِ** bakımından uzaktır; yani himmet bakımından; el-Lihyânî’den. **الطِّنءُ**: ruhun kalıntısı. Denir: onu **بِطِنْئِه** ile bıraktım; yani nefsinin can kırıntısıyla; ve ondan onların sözü: bu, **حَيَّةٌ**dir, **لا تُطْنِئُ**; yani onun sahibi yaşamaz; o anda öldürülür; hemzelenir ve hemzelenmez; aslı hemzedir. Ebû Zeyd: denir: falan **في طِنْئِه** ve **في نَيْطِه** içine atıldı; bu, cenazesine atıldığı zaman; manası: öldüğü zaman. el-Lihyânî: **رجل طَنٍ**: o, gün aşırı ateşlenendir; böylece dalağı büyür; ve **طَنِيَ** **طَنًى**. Dedi: ve bazısı hemzeler de der ki: **طَنِئَ** **طَنَأً**; o hâlde o **طَنِئٌ**dur.
