# طنن (ط-ن-ن) — Arapça kök

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B7%D9%86%D9%86
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%B7%D9%86%D9%86

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Harfler: ط - ن - ن
- Bu kök Kur'an'da geçmiyor.
- 7 sözlük

## Sözlükler (7)

### [Kitâbu'l-'Ayn](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B7%D9%86%D9%86/sozluk/kitab_ayn.md) — Halîl b. Ahmed · 8. yy

باب الطاء والنون
ط ن مستعمل فقط
طن:
الطُّنُّ: ضربٌ من التَّمْر.
والطُّنُّ: الحُزْمةُ من القَصَب والحطب.
والطَّنينُ: صَوْتُ الأُذُن والطَّسْت، ونحوه وطَنَّ الذُّباب، إذا طار فَسَمِعْتَ لِطَيَرانِهِ صوتاً، قال:
كذُبابٍ طار في الجَوِّ فَطَنّ
والطَّنْطَنةُ في الصّوت: الكلام الكثير.
والإطنانُ: سُرْعة القطع، يُقال:ضربتُهُ بالسّيفِ فأَطْنَنْت ذراعَهُ، وقد ظنّتْ ذراعُه يحكي بذلك صوتَها حين قُطِعَتْ.

##### Türkçe

باب **الطاء** و**النون**
**ط ن** kullanılmıştır yalnızca.

**طن**:
**الطُّنُّ**: hurmanın bir türü.
Ve **الطُّنُّ**: kamış ve odun demeti.
Ve **الطَّنينُ**: kulağın ve leğenin sesi ve benzeri; ve **طَنَّ** sinek, uçtuğu zaman; böylece onun uçuşu için bir ses işittiğinde. Dedi ki:
Gökte uçan bir sinek gibi, böylece **فَطَنّ**
Ve seste **الطَّنْطَنةُ**: çok söz.
Ve **الإطنانُ**: kesmenin sürati; denilir: onu kılıçla vurdum da kolunu **فأَطْنَنْت**; ve kolu **ظنّتْ**; bununla, kesildiği zaman onun sesini taklit eder.

### [es-Sıhâh](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B7%D9%86%D9%86/sozluk/sihah.md) — Cevherî · 10. yy

الطَنينُ: صوت الذباب والطَست والبطَّة تَطِنُّ إذا صوَّتت. وأَطْنَنْتُ الطَسْتَ فطنَّتْ. وطنَّ: مات. والطُنُّ: بالضم: حُزمة القصب. والقصبةُ الواحدة من الحُزْمة: طُنةٌ. وضربه فأطَنَّ ساقه، أي قَطَعها، يراد بذلك صوتُ القطع.

##### Türkçe

**الطَنينُ**: sinek sesi ve leğen sesi; ördek, ses çıkardığı zaman **تَطِنُّ**. Ve ben leğeni **أَطْنَنْتُ** de o **فطنَّتْ**. Ve **طنَّ**: öldü. Ve **الطُنُّ**: (ضم ile:) kamış demeti. Ve demetten bir tek kamış: **طُنةٌ**. Ve ona vurdu da onun bacağını **فأطَنَّ**; yani onu kesti; bununla kesmenin sesi kastedilir.

### [Esâsü'l-Belâğa](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B7%D9%86%D9%86/sozluk/esas.md) — Zemahşerî · 12. yy

ط ن ن
طن الذباب والبعوض والطست وطنت أذنه طنيناً وطنطنت طنطنة وأطننت الطست‏.‏
ومن المجاز‏:‏ ضربه فأطن ذراعه وطنت ذراعه إذا ندرت لأنها تطن عند ذلك وطنت من العود شظية وطنت بكرات لي في البرية إذا هامت وطن ذكرك في البلاد ولفلان ذكر طنان وقال قصيدة طنانة وصوت صوتاً طن له القاع‏.‏
وفلان لا يقوم بطن نفسه‏:‏ لمن لا يكفي خويصته‏.‏
والطن‏:‏ العلاوة وهي البرواز بين الجوالقين‏.‏
قال‏:‏ معترضاً مثل اعتراض الطن ويقال للحزمة من القصب‏:‏ الطن أيضاً‏.‏

##### Türkçe

ط ن ن
**طن**: sinek, sivrisinek ve leğen vızıldadı; kulağı **طنت**, **طنيناً** (vızıltı) ile; ve **طنطنت** (vızıldadı) **طنطنة** (vızıldama) ile; ve leğeni **أطننت**.‏
Mecazdan: Ona vurdu da kolu **أطن**; ve kolu **طنت**: eğer yerinden çıktıysa; çünkü o sırada vızıldar; ve ağaçtan bir kıymık **طنت**; ve kırda bana develer **طنت**: eğer şaşkın dolaştılarsa; ve senin zikrin memleketlerde **طن**; ve falanın **طنان** bir zikri vardır; ve **طنانة** bir kaside söyledi; ve bir ses, ona ova **طن** edecek bir ses çıkardı.‏
Ve falan, kendi nefsinin **طن**’ı ile ayağa kalkmaz: kendi küçük payı ona yetmeyen kimse için.‏
Ve **الطن**: fazlalıktır; ve o, iki çuval arasındaki çerçevedir.‏
Dedi: **الطن**’ın itirazı gibi itiraz ederek; ve kamıştan demete de: **الطن** denir ayrıca.‏

### [Lisânü'l-Arab](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B7%D9%86%D9%86/sozluk/lisan.md) — İbn Manzûr · 13. yy

الإِطْنانُ: سُرْعة القَطْع. يقال: ضربته بالسيف فأَطْنَنْتُ به ذِراعَه، وقد طَنَّت، تحكي بذلك صوتها حين سقطت. ويقال: ضرب رجلَه فأَطَنَّ ساقَه وأَطَرَّها وأَتَنَّها وأَتَرَّها بمعنى واحد أَي قطعها. ويقال: يراد بذلك صوت القطع. وفي حديث عليّ: ضربه فأَطَنَّ قِحْفَه أَي جعله يَطِنُّ من صوت القطع، وأَصله من الطَّنين، وهو صوت الشيءِ الصُّلْب. وفي حديث معاذ بن الجَموح قال: صَمَدْتُ يوم بدْرٍ نحوَ أَبي جهل، فلما أَمكَنَني حملت عليه وضربته ضربة أَطنَنْتُ قدَمَه بنصف ساقه، فوالله ما أُشَبِّهُها حين طاحتْ إلاَّ النَّواةَ تَطيحُ من مِرْضَخةِ النَّوى؛ أَطَنَنْتُها أَي قطعتها استعارة من الطَّنين صوْت القطع، والمِرْضَخة التي يُرْضَخ بها النوى أَي يُكْسَر. وأَطَنَّ ذراعه بالسيف فطَنَّت: ضربها به فأَسرع قطعها. والطَّنِينُ: صوت الأُذن والطَّسّ والذباب والجبل ونحو ذلك، طَنَّ يَطِنُّ طَنّاً وطَنِيناً؛ قال:
وَيْلٌ لبَرْنِيِّ الجِرابِ مِنِّي؛
إذا الْتَقَتْ نَواتُها وسِنِّي
تَقولُ سِنِّي للنَّوَاةِ: طِنِّي.
قال ابن جني: الرَّوِيُّ في هذه الأَبيات الياء ولا تكون النون البتة، لأَنه لا يمكن إِطلاقها، وإذا لم يجز إِطلاق هذه الياء لم يمتنع سني أَن يكون رويّاً. والبَطَّةُ تَطِنُّ إذا صوّتت. وأََطنَنْتُ الطَّسْتَ فَطَنَّتْ. والطَّنْطَنة: صوت الطُّنْبور وضرب العود ذي الأَوتار، وقد تستعمل في الذباب وغيره. وطَنين الذباب: صوته. ويقال: طَنْطَنَ طَنْطَنة ودَندَنَ دَنْدَنة بمعنى واحد. وطَنَّ الذبابُ إذا مَرِجَ فسمعت لطيرانه صوتاً. ورجل ذو طَنْطانٍ أَي ذو صَخَبٍ؛ وأَنشد:
إنَّ شَرِيبَيْك ذَوا طَنْطانِ،
خاوِذْ فأَصْدِرْ يومَ يُورِدانِ
والطَّنْطَنة: كثرة الكلام والتصويت به. والطَّنْطنة: الكلام الخفي. وطَنَّ الرجلُ: مات، وكذلك لَعِقَ إِصْبعَه. والطُّنُّ: القامة. ابن الأَعرابي: يقال لبدن الإِنسان وغيره من سائر الحيوان طُنَّ وأَطنانٌ وطِنان، قال: ومنه قولهم فلان لا يقوم بطُنِّ نفسه فكيف بغيره؟ والطُّنُّ، بالضم: الحُزْمة من الحطب والقَصَب؛ قال ابن دريد: لا أَحسبها عربية صحيحة، قال: وكذلك قول العامة قام بطُنِّ نفسه، لا أَحسبها عربية. وقال أَبو حنيفة: الطُّنُّ من القصب ومن الأَغصان الرَّطْبةُ الوَريقةُ تُجْمع وتحزَم ويجعل في جوفها النَّوْرُ أَو الجَنى. قال الجوهري: والقصبة الواحدة من الحُزْمة طُنَّة. والطُّنُّ: العِدْل من القُطن المحلوج؛ عن الهَجَريِّ؛ وأَنشد: لم يَدْرِ نَوَّامُ الضُّحى ما أَسْرَيْنْ،
ولا هِدانٌ نام بين الطُّنَّيْنْ
أَبو الهيثم: الطُّنُّ العِلاوة بين العِدْلَين؛ وأَنشد:
بَرَّحَ بالصِّينيِّ طُولُ المَنِّ،
وسَيْرُ كُلِّ راكِبٍ أَدَنِّ
مُعْتَرِضٍ مِثْلِ اعْتراض الطُّنِّ
والطُّنِّيُّ من الرجال: العظيم الجسم. والطُّنُّ والطَّنُّ: ضرب من التمر أَحمر شديد الحلاوة كثير الصَّقَر
(* قوله «كثير الصقر» يقال لصقره
السيلان، بكسر السين، لأنه إذا جمع سال سيلاً
من غير اعتصار لرطوبته). وفي حديث ابن سيرين: لم يكن عليٌّ يُطَّنُّ في قتل عثمان أَي يُتَّهَم، ويروى بالظاء المعجمة، وسيأْتي ذكره. وفي الحديث: فمن تَطَّنُّ أَي من تتَّهمُ، وأَصله تَظْتَنُّ من الظِّنَّة التُّهَمة، فأَدغم الظاء في التاء ثم أَبدل منها طاء مشددة كما يقال مُطّلم في مُظطلم، والله أَعلم.

##### Türkçe

**الإِطْنانُ**: kesmenin sürati. Denilir: onu kılıçla vurdum da onunla kolunu **فأَطْنَنْتُ**; ve o **طَنَّت**; bununla, düştüğü vakit onun sesini taklit edersin. Ve denilir: bacağını vurdu da baldırını **فأَطَنَّ** ve onu **أَطَرَّها** ve onu **أَتَنَّها** ve onu **أَتَرَّها** tek bir mânâ ile, yani onu kesti. Ve denilir: bununla kesmenin sesi kastedilir. Ve Ali’nin hadisinde: ona vurdu da kafatasını **فأَطَنَّ**; yani kesmenin sesinden **يَطِنُّ** kıldı; ve aslı **الطَّنين**dendir; o, katı şeyin sesidir. Ve Muâz b. el-Cemûh hadîsinde dedi: Bedir günü Ebû Cehil’e doğru yöneldim; beni mümkün kılınca üzerine hamle ettim ve onu bir vuruşla vurdum; ayağını baldırının yarısıyla **أَطنَنْتُ**; vallahi, o savrulduğu vakit onu ancak çekirdek eziciden çekirdeğin savrulmasına benzetirim; **أَطَنَنْتُها** yani onu kestim; **الطَّنين**den, kesmenin sesi olarak, istiare; ve **المِرْضَخة** çekirdeğin onunla ezildiği, yani kırıldığı şeydir. Ve kılıçla kolunu **أَطَنَّ** da o **فطَنَّت**: onu onunla vurdu da kesmesini süratlendirdi. Ve **الطَّنِينُ**: kulağın ve leğenin ve sineğin ve dağın ve bunun benzeri şeylerin sesi; **طَنَّ يَطِنُّ طَنّاً وطَنِيناً**; dedi ki:
وَيْلٌ لبَرْنِيِّ الجِرابِ مِنِّي؛
إذا الْتَقَتْ نَواتُها وسِنِّي
تَقولُ سِنِّي للنَّوَاةِ: طِنِّي.
İbn Cinnî dedi: bu beyitlerde **الرَّوِيُّ** yâ’dır; ve nûn asla olmaz; çünkü onu salıvermek mümkün değildir; ve bu yâ’yı salıvermek câiz olmayınca, **سني**’nin **رويّاً** olması imkânsuz olmaz. Ve ördek **تَطِنُّ**; ses çıkardığı vakit. Ve leğeni **أََطنَنْتُ** de o **فَطَنَّتْ**. Ve **الطَّنْطَنة**: **الطُّنْبور**un sesi ve telli udun vurulması; ve sinekte ve başkasında da kullanılır. Sineğin **طَنين**i: onun sesidir. Ve denilir: **طَنْطَنَ طَنْطَنة** ve **دَندَنَ دَنْدَنة** tek bir mânâ iledir. Ve sinek **طَنَّ**; çalkalanıp oynadığı vakit, uçuşuna bir ses işitirsin. Ve **طَنْطانٍ** sahibi bir adam: yani gürültü sahibi; ve şu beyit okunmuştur:
إنَّ شَرِيبَيْك ذَوا طَنْطانِ،
خاوِذْ فأَصْدِرْ يومَ يُورِدانِ
Ve **الطَّنْطَنة**: sözün çokluğu ve onunla ses çıkarmaktır. Ve **الطَّنْطنة**: gizli konuşmadır. Ve adam **طَنَّ**: öldü; aynı şekilde “parmağını yaladı”. Ve **الطُّنُّ**: boy-pos. İbnü’l-A‘râbî: insan bedenine ve diğer hayvanların bedenine **طُنَّ** ve **أَطنانٌ** ve **طِنان** denilir, dedi; ve ondandır ki “falanca kendi **طُنِّ**üne bile kalkamaz, başkasına nasıl?” derler. Ve **الطُّنُّ**, damme ile: odun ve kamıştan demet; İbn Düreyd dedi: onu sahih Arapça sanmıyorum; dedi: avamın “kendi **طُنِّ**üne kalktı” sözü de böyledir; onu Arapça sanmıyorum. Ebû Hanîfe dedi: **الطُّنُّ** kamıştan ve taze, yapraklı dallardan olur; toplanır ve bağlanır; ve onun iç boşluğuna çiçek yahut toplanan ürün konur. Cevherî dedi: demetten bir tek kamış **طُنَّة**dir. Ve **الطُّنُّ**: çırpılmış pamuktan bir yük; el-Hecrî’den; ve şu beyit okunmuştur:
لم يَدْرِ نَوَّامُ الضُّحى ما أَسْرَيْنْ،
ولا هِدانٌ نام بين الطُّنَّيْنْ
Ebû’l-Heysem: **الطُّنُّ** iki yük arasındaki üstlüktür; ve şu beyit okunmuştur:
بَرَّحَ بالصِّينيِّ طُولُ المَنِّ،
وسَيْرُ كُلِّ راكِبٍ أَدَنِّ
مُعْتَرِضٍ مِثْلِ اعْتراض الطُّنِّ
Ve erkeklerden **الطُّنِّيُّ**: iri cüsseli. Ve **الطُّنُّ** ve **الطَّنُّ**: kırmızı, çok tatlı, **الصَّقَر**ı çok olan bir hurma türü.
(* “**كثير الصقر**” sözü: onun **صقره**sine “**السيلان**” denilir; sîn’in kesresiyle; çünkü toplandığı vakit, rutubetinden dolayı sıkma olmaksızın akıp gider.) Ve İbn Sîrîn hadîsinde: Ali, Osman’ın öldürülmesinde **يُطَّنُّ** olmazdı; yani itham edilmezdi; ve **الظاء** mu‘ceme ile de rivayet olunur; ve zikri gelecektir. Ve hadiste: **فمن تَطَّنُّ** yani kim itham ederse; ve aslı **تَظْتَنُّ**dur; **الظِّنَّة** (töhmet)ten; sonra **الظاء**’yı **التاء**’ya idgam etti; sonra ondan şeddeli **طاء**a ibdal etti; nitekim **مُطّلم** denilir **مُظطلم**de; Allah daha iyi bilir.

### [Kâmûsü'l-Muhît](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B7%D9%86%D9%86/sozluk/kamus.md) — Fîrûzâbâdî · 15. yy

* ط ن ن * * الطَّنِينُ * صوت الذباب والطَّستِ والبطة تقول * طَنَّ * يطن بالكسر * طَنينا * و * الطُّنُّ * بالضم حُزمة القصب والقصبة الواحدة من الحُزمة * طُنَّةٌ

##### Türkçe

* ط ن ن * * **الطَّنِينُ** * sineğin, **الطَّستِ**’in ve ördeğin sesi; der ki: **طَنَّ**; kesre ile **يطن**; **طَنينا**. Ve * **الطُّنُّ** * zamme ile: kamış demeti ve demetten tek bir kamış; **طُنَّةٌ**.

### [Tâcü'l-Arûs](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B7%D9%86%D9%86/sozluk/tac.md) — Zebîdî · 18. yy

: ( *!الطَّنُّ : رُطَبٌ أَحْمرُ شديدُ الحلاوةِ ) كثيرُ الصَّقَر .
( و ) *!الطُّنُّ ، ( بالضَّمِّ ) : القامَةُ .
وقالَ ابنُ الأعْرابيِّ : ( بَدَنُ الإِنْسانِ

وغيرِهِ ) مِن سائِرِ الحيوانِ ، ( ج *!أَطْنانٌ *!وطِنانٌ ) ، بالكسْرِ ؛ قالَ : ومنه قوْلُهم : فلانٌ لا يقومُ *!بطُنِّ نفْسِه فكيفَ بغيرِهِ ؟ .
وقالَ ابنُ دُرَيْدٍ : هو قولُ العامَّةِ ولا أَحْسَبُها عربيَّة صَحِيحَة .
( و ) *!الطُّنُّ : ( العِلاوَةُ بينَ العِدْلَيْنِ ) ؛ عن أَبي الهَيْثم ؛ وأَنْشَدَ :
مُعْتَرِضٍ مِثْلِ اعْتراض الطُّنِّ ( و ) الطُّنُّ : ( حُزْمَةُ القَصَبِ ) والحَطَبِ .
قالَ ابنُ دُرَيْدٍ : لا أَحْسَبها عربيَّة صَحِيحَة .
قلْتُ : والعامَّةُ تقولُه بالكسْرِ .
( الواحِدَةُ بهاءٍ ) ؛ قالَ الجوْهرِيُّ : والقَصَبةُ الواحِدَةُ من الحُزْمَةِ *!طُنَّةٌ .
وقالَ أَبو حَنِيفَةَ : *!الطُّنُّ مِن القَصَبِ ومن الأَغْصانِ الرَّطْبةُ الوَريقةُ تُجْمعُ وتُحْزمُ ويُجْعَل في جَوْفِها النَّوْرُ أَو الجَني .
( و ) *!الطَّنِينُ ، ( كأَميرٍ : صوتُ الذُّبابِ والطَّسْتِ ) والأُذُنِ والجَبَلِ .
( *!وطَنَّ ) يَطنُّ : ) ( صَوَّتَ ، *!كطَنْطَنَ *!وطَنَّنَ ) ، وهي *!الطَّنْطَنَةُ ، وهي كَثْرَةُ الكَلامِ ، والتَّصْويتِ به .
( و ) *!طَنَّ الرَّجلُ : ( ماتَ ) ، وكذلِكَ لَعِقَ إصْبَعَه .
( *!وأَطَنَّ ساقَهُ : قَطَعَها ) بسُرْعَةٍ ، وقد *!طَنَّتْ ، يحكي بذلِكَ صَوْتها حينَ سَقَطَتْ ، وكذلِكَ أَتَرَّها وأَتَنَّها بمعْنًى واحِدٍ ، وهو مجازٌ .
( و ) *!أَطَنّ ( الطَّسْتَ : صَوَّتَهُ ) *!فطَنَّ .
( *!والطَّنْطَنَةُ : حكايةُ صوتِ الطُّنْبُورِ وشِبْهِه ) كالعُودِ ذِي الأوْتارِ .

( *!والطُّنِّيُّ ، بالضَّمِّ : الرَّجُلُ الجَسِيمُ ) ، أَي العَظيمُ الجسْمِ .
( ورجلٌ ذو *!طَنْطانٍ ) : أَي ( ذُو صَخَبٍ ) ، قالَ :
إنَّ شَرِيبَيْكَ ذَوا طَنْطانِخاوِذْ فأَصْدِرْ يومَ يُورِدانِ وممَّا يُسْتدركُ عليه :
*!الطَّنْطَنَةُ الكَلامُ الخَفيُّ .
*!والطُّنُّ : العِدْلُ مِن القُطْنِ المَحْلوجِ ، عن الهَجَريِّ .
*!والطُّنُّ ، بالضمِّ : لُغَةٌ في الطَّنِّ بمعْنَى التَّمْر .
*!وطَنَّتِ الإِبِلُ : هامَتْ .
*!وطَنَّ ذِكْرُه في البِلادِ .
وله قَصِيدةٌ *!طَنَّانَةٌ .
*!والطَّنِينُ : صوتُ الشيءِ الصُّلْب .
وهو *!يُطَّنُّ بكذا : أَي يُتَّهَم ؛ ويُرْوَى بالظاءِ أَيْضاً ، وأَصْلُه يَظْتَنُّ من الظِّنَّةِ ، فأَدْغم الظاء في التاءِ ثم أَبْدَل منها طاء مُشدَّدة كما يقالُ مُطَّلم في مُظْتَلم .
*!وطَنانُ ، كسَحابٍ : قَرْيةٌ بمِصْرَ ؛ *!وطُناَّمِن ، بالضمِّ وتَشْديدِ النُّونِ وكسْرِ الميمِ : قَرْيةٌ كِلْتاهُما بالشَّرْقية ، الأَخيرَةُ على الميلِ ، وقد وَرَدْتُها .
*!والطِّنَّةُ ، بالكسْرِ : التّهمَةُ ؛ نَقَلَه ابنُ سِيْدَه .

##### Türkçe

: ( **الطَّنُّ** : pek şiddetli tatlılığa sahip kırmızı yaş hurma ) çokça **الصَّقَر**.
( ve ) **الطُّنُّ** , ( ötre ile ) : boy-pos.

İbnü’l-A‘râbî dedi ki: ( insanın bedeni

ve başkasının ) diğer bütün hayvanlardan, ( çoğulu **أَطْنانٌ** **وطِنانٌ** ) kesre ile; dedi ki: ve ondandır onların sözü: falan kimse **بطُنِّ** kendi nefsinin (bedeninin) (yükünü) taşıyamaz da nasıl başkasını (taşır)? .

İbn Düreyd dedi ki: bu avamın sözüdür ve ben onu sahih Arapça saymıyorum.
( ve ) **الطُّنُّ** : ( iki yük arasındaki bağ/üst bağ ) ; Ebü’l-Heysem’den; ve inşad etti:

Mu‘tarid (olan), **الطُّنِّ**’ün i‘tirazı gibi i‘tiraz (eden).

( ve ) **الطُّنُّ** : ( kamış demeti ) ve odun.
İbn Düreyd dedi ki: ben onu sahih Arapça saymıyorum.
Dedim ki: ve avam onu kesre ile söyler.
( bir tanesi هاء ile ) ; Cevherî dedi ki: ve demetten bir tek kamış **طُنَّةٌ**’dir.

Ebu Hanîfe dedi ki: **الطُّنُّ** kamıştan ve taze, yapraklı yaş dallardandır; toplanır ve demetlenir; ve onun iç boşluğuna çiçek yahut toplanmış (ürün) konur.

( ve ) **الطَّنِينُ** , ( **أَمير** gibi: sineğin ve leğenin ) ve kulağın ve dağın sesi.
( **وطَنَّ** ) **يَطنُّ** : ( ses çıkardı, **كطَنْطَنَ** **وطَنَّنَ** gibi ) ve o **الطَّنْطَنَةُ**’dir; ve o, sözün çokluğu ve onunla ses çıkarmaktır.

( ve ) **طَنَّ** adam: ( öldü ), ve aynı şekilde parmağını yaladı.
( **وأَطَنَّ** onun bacağını: onu kesti ) süratle; ve (bacak) **طَنَّتْ**; bununla, düştüğü vakit onun sesini taklit eder; ve aynı şekilde **أَتَرَّها** ve **أَتَنَّها** bir tek mânâ ile; ve o mecazdır.

( ve ) **أَطَنّ** ( leğeni: onu seslendirdi ) **فطَنَّ**.
( **والطَّنْطَنَةُ** : **الطُّنْبُورِ**’un ve benzerinin sesini taklit ) telli **العُود** gibi.

( **والطُّنِّيُّ** , ötre ile: iri adam ) yani büyük cüsseli.
( ve **طَنْطانٍ** sahibi bir adam ) : yani ( gürültü sahibi ), dedi ki:

Şüphesiz senin iki içki arkadaşın **طَنْطانِ** sahibidir; öyleyse, getirdikleri gün (onları) geri çevir.

Ve onun üzerine istidrâk olunanlardandır:
**الطَّنْطَنَةُ** gizli konuşmadır.
**الطُّنُّ** : çırpılmış pamuktan bir yük; Hecerî’den.
**الطُّنُّ** , ötre ile: **الطَّنِّ**’de, hurma mânâsında bir lugattır.
**وطَنَّتِ الإِبِلُ** : şaşkın dolaştı.
**وطَنَّ** onun zikri beldelerde (yayıldı).
Onun **طَنَّانَةٌ** bir kasidesi vardır.
**الطَّنِينُ** : katı şeyin sesi.
O, bununla **يُطَّنُّ** olunur: yani itham olunur; ve **الظاء** ile de rivayet olunur; ve aslı **يَظْتَنُّ**’dur, **الظِّنَّةِ**’den; sonra **الظاء**’yı **التاءِ**’ye idgam etti, sonra ondan şeddeli **طاء**’yı بدل etti; nitekim **مُطَّلم** denir **مُظْتَلم**’de.
**وطَنانُ** , **سَحابٍ** gibi: Mısır’da bir köy; **وطُناَّمِن** , ötre ile ve **النُّون**’un şeddelenmesi ve **الميم**’in kesrelenmesiyle: ikisi de Şarkıyye’dedir; sonuncusu mil üzerindedir; ve ben ona vardım.
**والطِّنَّةُ** , kesre ile: itham; onu İbn Sîde nakletti.

### [Salmone](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B7%D9%86%D9%86/sozluk/salmone.md) — H. Anthony Salmone · 19. yy

طَنَّ
طَنَّ I ( n. ac. طَنِيْن 25 ),
a.  Sounded, resounded, reverberated; rang, clanged ( metal ).

b.  Hummed, buzzed ( insect ).

c.  [ coll. ], Tingled ( ears ).

طَنَّنَ
طَنَّنَ II ,
a.  see I .

أَطْنَنَ
أَطْنَنَ IV ,
a.  Made to sound &c.

b.  [ acc. &  Bi ], Cut or lopped off with ( the sword ).

طُنَّة
طُنَّة 3t ,
a.  Bundle.

b.  Body.

طَنِيْن
طَنِيْن 25 ,
a.  Ringing, tinkling ( of metal ); humming, buzzing; tingling ( of the ears ).

طَنَّاْن
طَنَّاْن 28 ,
a.  Resounding, sounding; sonorous.

b.  Celebrated.

c.  Boaster.

طَنَّاْنَة
طَنَّاْنَة 28t ,
a.  Renowned, celebrated ( poem ).

##### Türkçe

**طَنَّ**
**طَنَّ** I ( i. ac. **طَنِيْن** 25 ),
a. Ses çıkardı, yankılandı, çınladı; (metal) çınladı, şangırdadı.

b. (böcek) vızıldadı, uğuldadı.

c. [topl.], (kulaklar) karıncalandı.

**طَنَّنَ**
**طَنَّنَ** II ,
a. I’e bak.

**أَطْنَنَ**
**أَطْنَنَ** IV ,
a. Ses çıkarttı vb.

b. [acc. & Bi], (kılıç ile) kesti veya budadı.

**طُنَّة**
**طُنَّة** 3t ,
a. Bohça.

b. Beden.

**طَنِيْن**
**طَنِيْن** 25 ,
a. (metalın) çınlaması, tıngırdaması; uğultu, vızıltı; (kulakların) karıncalanması.

**طَنَّاْن**
**طَنَّاْن** 28 ,
a. Yankılanan, ses çıkaran; gür sesli.

b. Meşhur, şöhretli.

c. Övüngen.

**طَنَّاْنَة**
**طَنَّاْنَة** 28t ,
a. (şiir) tanınmış, meşhur.
