# عبن — Lisânü'l-Arab

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B9%D8%A8%D9%86/sozluk/lisan
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%B9%D8%A8%D9%86/entries/lisan

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [عبن](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B9%D8%A8%D9%86.md)
- Lisânü'l-Arab: İbn Manzûr · 13. yy

## Madde başı: عبن

جمل عَبَنٌّ وعَبَنَّى وعَبَنَّاةٌ: ضخم الجسم عظيم، وناقة عَبَنَّةٌ وعَبَنَّاةٌ، والجمع عَبَنَّياتٌ؛ قال حُميد: أَمِينٌ عَبَنُّ الخَلْقِ مُخْتلِفُ الشَّبا،
يقولُ المُماري طالَ ما كانَ مُقْرَما.
وأَعْبَنَ الرجلُ: اتخذ جملاً عَبَنَّى، وهو القَويُّ. والعُبْنةُ: قوّة الجمل والناقة. والعُبُنُ من الناس: السِّمان المِلاح. ورجل عَبَنَّى: عظيم. ونسر عَبَنَّى: عظيم، وقيل: عظيم قديم، وقال الجوهري: نسْرٌ عَبَنٌّ، مشدد النون، عظيم. والعُبْنُ من الدواب: القَويّاتُ على السير، الواحد عَبَنَّى. قال الجوهري: جمل عَبَنٌّ وعَبَنَّى ملحق بفَعَلَّى إِذا وصلته يُؤنث؛ قال ابن بري: صوابه ملحق بفَعَلَّلٍ ووزنها فعَنْلى؛ وأَنشد الجوهري:
هَانَ على عَزَّة بنْتِ الشَّحَّاحْ،
مَهْوَى جِمالِ مالكٍ في الإِدْلاجْ،
بالسَّير أَرْزاءُ وجِيفُ الحُجَّاجْ
كلَّ عَبَنَّى بالعَلاوَى هَجَّاجْ،
بحيثُ لا مُسْتَوْدَعٌ ولا ناجْ.
والعَبْنُ: الغِلَظُ في الجسم والخُشونة، ورجل عَبَنُّ الخَلْق.

### Türkçe

Deve **عَبَنٌّ** ve **عَبَنَّى** ve **عَبَنَّاةٌ**: iri cüsseli, büyük; ve dişi deve **عَبَنَّةٌ** ve **عَبَنَّاةٌ**, çoğulu **عَبَنَّياتٌ**; Humeyd dedi:
“Emin, yaratılışı **عَبَنٌّ**, şebâsı (gençliği) farklıdır,
mümârî (tartışmacı) der ki: uzun zamandır mukram (ikram görmüş) idi.”

Ve adam **أَعْبَنَ**: **عَبَنَّى** bir deve edindi; o, güçlü olandır. Ve **العُبْنةُ**: devenin ve dişi devenin gücü. Ve insanlardan **العُبُنُ**: semiz, güzel olanlar. Ve **عَبَنَّى** adam: büyük. Ve **عَبَنَّى** akbaba: büyük; ve denildi ki: büyük, eski. Cevherî dedi: **عَبَنٌّ** akbaba, nûn’u şeddeli, büyük. Ve binek hayvanlarından **العُبْنُ**: yürüyüşe (seyr’e) güçlü olanlar; teki **عَبَنَّى**. Cevherî dedi: **عَبَنٌّ** ve **عَبَنَّى** deve, **فَعَلَّى**’ya ilhak edilmiştir; ona ulaştırdığında (kullandığında) müennes yapılır; İbn Berrî dedi: doğrusu **فَعَلَّلٍ**’e ilhak edilmiştir ve vezni **فعَنْلى**’dır; ve Cevherî şu beyti okudu:
“Şehhâh’ın kızı Azze’ye kolay geldi,
gece yürüyüşünde Mâlik’in develerinin düşüş yeri,
yürüyüşle: hacıların erzağı ve cesetleri,
her **عَبَنَّى** alâvâlarla (yüklerle) heccâc (çok yürüyen),
öyle ki ne bir emanet bırakılacak yer var ne de bir nâc (kurtuluş).”

Ve **العَبْنُ**: cüssede kalınlık ve kabalık; ve yaratılışı **عَبَنٌّ** adam.
