# عدرس (ع-د-ر-س) — Arapça kök

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B9%D8%AF%D8%B1%D8%B3
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%B9%D8%AF%D8%B1%D8%B3

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Harfler: ع - د - ر - س
- Bu kök Kur'an'da geçmiyor.
- 1 sözlük

## Sözlükler (1)

### [Tâcü'l-Arûs](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B9%D8%AF%D8%B1%D8%B3/sozluk/tac.md) — Zebîdî · 18. yy

ومما يستدرك عليه: عدرس، بتقديم الدال على الراء، يقال: عدرسه عدرسة، إذا صرعه، كعردسه، ومنه العيدروس، بفتح العين، ويقال: إن الدال مقلوبة عن التاء. والعدرسة مثل العترسة: الأخذ بالجفاء والشدة، وبه سمي الأسد عيدروسا. لأخذه القلب علامة اليمن محمد بن عمر بن المبارك الحضرمي الشهير ببحرق، وبه لقب قطب اليمن محيى الدين أبو محمد عبد الله بن القطب أبي بكر بن عماد الدين أبي الغوث عبد الرحمن ابن الفقيه مولى الدويلة محمد بن شيخ الشيوخ علي بن القطب ابن عبد الله علوي بن الغوث أبي عبد الله محمد، مقدم التربة بتريم، الحسيني الجعفري، ولد رضي الله عنه في ذي الحجة سنة 811 وتوفي سنة 865. وهو جد السادة آل العيدروس باليمن. أعقب من أربعة، أبي بكر والحسين والعلوي وشيخ، ومن ولد الأخير شيخنا أعجوبة العصر والأوان، عندليب الفصاحة والإتقان، ربيب مهد السعادة، نسيب الأصل والسيادة، السلالة النبوية رداؤه، والأصالة العلوية انتهاؤه، من اجتمع فيه من المحاسن الكثير، وارتفع ذكره بين الكبير والصغير، سيدنا ومولانا، من بلطائف علومه غذانا وأروانا، السيد الأنوه الأجل قطب الملة والدين، الوجيه عبد الرحمن بن الشريف العلامة مصطفى بن الإمام المحدث المعمر القطب شيخ بن القطب السيد مصطفى بن قطب الأقطاب علي زين العابدين بن ق  ب الأقطاب السيد عبد الله بن قطب الأقطاب السيد شيخ، - هو صاحب أحمد أباد - ابن القطب سيدي عبد الله بن وحيد عصره سيدي شيخ الباني بن القطب الأعظم السيد عبد الله العيدروس، أطال الله تعالى في بقائه، في نعمة سابغة عليه، وإحسان من ربنا إليه، فجده الأعلى السيد شيخ توفي سنة 918. أخذ عن أبيه وعمه القطب علي بن أبي بكر، وبه تخرج، وولده السيد عبد الله ولد سنة 881، وتوفي سنة 994، لبس عن والده وعمه القطب أبي بكر بن عبد الله، وأخذ الحديث عن الشهاب أحمد بن عبد الغفار المكي ومحمد الحطاب وإسحاق بن جمعان، والمحب بن ظهيرة، والقاضي تاج الدين المالكي، والكل لبسوا منه تبركا بمكة. وولده السيد شيخ ولد سنة 919 وتوفي بأحمد أباد سنة 999، أخذ عن الجمال محمد ابن محمد الحطاب، وأولاده: شهاب الدين أحمد، توفي ببروج سنة 1024، ومحي الدن أبو بكر عبد القادر صاحب الزهر الباسم وغيره، وعفيف الدين أبو محمد عبد الله توفي سنة 1019. وحفيده القطب السيد شيخ بن مصطفى، ممن أجازه الشيخ المعمر حسن بن علي العجمي وغيره، وهو الجد الأدنى لشيخنا المشار إليه، نظر الله بعين العناية إليه. ومناقبهم كثيرة، وأوصافهم شهيرة، ولو أعرت طرف القلم إلى استقصائها لطال، وحسبي أن أعد من خدمهم في المجال، كما قال القائل وأحسن في المقال:
  ما إن مدحت محمدا بمقالتي                      لكن مدحت مقالتي بمحمد

##### Türkçe

Ve onun üzerine istidrâk olunanlardandır: **عدرس**; **الدال**’ın **الراء** üzerine takdimiyle; denilir: **عدرسه عدرسة**; onu yere serdiği zaman; **عردسه** gibi. Ve ondan **العيدروس** ( **العين**’in fethiyle); ve denilir: Şüphesiz **الدال** **التاء**’dan maklûbdur. Ve **العدرسة** **العترسة** gibidir: kabalık ve şiddet ile alma; ve bununla aslan **عيدروسا** diye adlandırıldı. Kalbi alması sebebiyle; Yemen’in alâmeti Muhammed b. Ömer b. el-Mübârek el-Hadramî, **بحرق** diye meşhur; ve onunla Yemen’in kutbu Muhyî’d-dîn Ebû Muhammed Abdullah b. el-Kutb Ebî Bekr b. İmâdü’d-dîn Ebî’l-Ğavs Abdurrahman b. el-Fakîh, ed-Devîle Mevlâsı Muhammed b. Şeyhu’ş-Şüyûh Ali b. el-Kutb b. Abdullah Alevî b. el-Ğavs Ebî Abdullah Muhammed; Terîm’de türbenin mukaddemi; el-Hüseynî el-Ca‘ferî; (Allah ondan razı olsun) Zilhicce senesi 811’de doğdu ve 865 senesinde vefat etti. Ve o, Yemen’deki **آل العيدروس** seyyidlerinin ceddi-dir. Dörtten nesil bıraktı: Ebû Bekr, el-Hüseyn, el-Alevî ve Şeyh; ve sonuncunun evlâdından şeyhimiz, asrın ve zamanın acîbesi, fesahat ve itkânın bülbülü, saadet beşiğinin terbiyelisi, aslın ve seyyidliğin nesîbi; nebîvî sülâle onun ridâsı, alevî asâlet onun nihâyeti; onda çokça güzelliklerin toplandığı, büyüğün ve küçüğün arasında zikri yükselen; seyyidimiz ve mevlâmız; ilimlerinin latîfeleriyle bizi gıdalandıran ve kandıran; seyyid, enveh, en celîl, millet ve dinin kutbu; vecîh Abdurrahman b. eş-Şerîf el-Allâme Mustafâ b. el-İmâm el-Muhaddis el-Mu‘ammer el-Kutb Şeyh b. el-Kutb es-Seyyid Mustafâ b. Kutbu’l-Aktâb Ali Zeynü’l-Âbidîn b. Kutbu’l-Aktâb es-Seyyid Abdullah b. Kutbu’l-Aktâb es-Seyyid Şeyh; - o, Ahmed Âbâd’ın sahibidir - b. el-Kutb Seyyidî Abdullah b. vahîdi asrihi Seyyidî Şeyh el-Bânî b. el-Kutbu’l-A‘zam es-Seyyid Abdullah **العيدروس**; Allah Teâlâ onun bekâsını uzatsın; üzerinde bol bir nimet içinde, Rabbimizden ona bir ihsan ile; zira onun en yüce dedesi es-Seyyid Şeyh 918 senesinde vefat etti. Babasından ve amcası el-Kutb Ali b. Ebî Bekr’den aldı ve onunla yetişti; ve oğlu es-Seyyid Abdullah 881 senesinde doğdu ve 994 senesinde vefat etti; babasından ve amcası el-Kutb Ebû Bekr b. Abdullah’tan hırka giydi; ve hadisi eş-Şihâb Ahmed b. Abdülgaffâr el-Mekkî’den, Muhammed el-Hattâb’dan, İshâk b. Cem‘ân’dan, el-Muhibb b. Zuhayra’dan ve el-Kâdî Tâcü’d-dîn el-Mâlikî’den aldı; ve hepsi Mekke’de teberrüken ondan hırka giydiler. Ve oğlu es-Seyyid Şeyh 919 senesinde doğdu ve Ahmed Âbâd’da 999 senesinde vefat etti; el-Cemâl Muhammed b. Muhammed el-Hattâb’dan aldı; ve evlâtları: Şihâbü’d-dîn Ahmed, Burûc’da 1024 senesinde vefat etti; ve Muhyî’d-dîn Ebû Bekr Abdülkâdir, **الزهر الباسم** ve başkasının sahibi; ve Afîfü’d-dîn Ebû Muhammed Abdullah 1019 senesinde vefat etti. Ve torunu el-Kutb es-Seyyid Şeyh b. Mustafâ; kendisine şeyh el-mu‘ammer Hasan b. Ali el-Acemî ve başkası icâzet verenlerdendir; ve o, işaret olunan şeyhimizin daha yakın ceddi-dir; Allah ona inayet gözüyle baksın. Ve menkıbeleri çoktur, vasıfları meşhurdur; ve eğer kalemin ucunu onları istiksâ etmeye çevirseydim uzardı; ve bana, onların hizmetkârlarından meydanda sayılmam yeter; nitekim söyleyen dedi ve sözde güzel yaptı:

  Muhammed’i sözümle övmedim asla
  Lâkin sözümü Muhammed ile övdüm
