# عرصف (ع-ر-ص-ف) — Arapça kök

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B9%D8%B1%D8%B5%D9%81
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%B9%D8%B1%D8%B5%D9%81

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Harfler: ع - ر - ص - ف
- Bu kök Kur'an'da geçmiyor.
- 5 sözlük

## Sözlükler (5)

### [Kitâbu'l-'Ayn](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B9%D8%B1%D8%B5%D9%81/sozluk/kitab_ayn.md) — Halîl b. Ahmed · 8. yy

عرصف:
العِرصافُ: العَقِبُ المُستطيل، وأكثر ما يُقال ذلك لعَقِبِ المتْنَيْن والجنْبَيْن. وعَرَصَفْتُ الشيءَ أي: جَذَبْتُه فَشَقَقْتُه مُستطيلاً. والعَراصيف: أربعةُ أوتادٍ يجمعن بينَ أحناء رُؤوسِ القَتَب، في رأس كلّ حِنْوٍ من ذلك وَدّانِ مَشْدودان بجُلُود الإِبِل، يَعدِلُونَ الحِنْوَ بالعُرْصرف. وعَراصيفُ القَتَب: عصافيره. والعُصفور والعُرْصوف واحد.

##### Türkçe

عرصف:
**العِرصافُ**: uzunlamasına **العَقِبُ**; ve bununla en çok **عَقِبِ المتْنَيْن** ve **الجنْبَيْن** için söylenir. Ve “**عَرَصَفْتُ** **الشيءَ**” yani: onu çektim de onu uzunlamasına yardım. Ve **العَراصيف**: **رُؤوسِ القَتَب**’in eğrilikleri arasında birleştiren dört kazık; bunun her bir eğriliğinin başında, **جُلُود الإِبِل** ile sıkıca bağlanmış iki kazık vardır; **الحِنْوَ**’yu **العُرْصرف** ile doğrultur(lar). Ve **عَراصيفُ القَتَب**: onun **عصافيره**’dir. Ve **العُصفور** ile **العُرْصوف** birdir.

### [es-Sıhâh](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B9%D8%B1%D8%B5%D9%81/sozluk/sihah.md) — Cevherî · 10. yy

العِرصافُ: واحدُ عَرصيفُ الرحلِ، وهي أربعة أوتادٍ يجمعن بين رؤوس أحناءِ القَتَبِ في رأس كلِّ حِنْوٍ وَتِدان مشدودان بعَقَبٍ أو بجلود الإبل، وفيه الظَلِفاتُ. وعِرْصَافُ الإكافِ وعُرْصوفُهُ وعصفورُهُ أيضاً: قطعةُ خشب بين الحِنْوَيْنِ المقدَّمين.

##### Türkçe

**العِرصافُ**: **عَرصيفُ الرحلِ**’in bir tanesi; o, dört kazıktır; **القَتَبِ**’in **أحناءِ**’sinin başlarının arasında birleştirirler; her **حِنْوٍ**’un başında, **عَقَبٍ** ile yahut deve derileriyle sıkıca bağlanmış iki kazık vardır; onda **الظَلِفاتُ** vardır. Ve **عِرْصَافُ الإكافِ** ve onun **عُرْصوفُهُ**’u ve yine onun **عصفورُهُ**: iki öndeki **الحِنْوَيْنِ** arasında (bulunan) bir parça ağaçtır.

### [Lisânü'l-Arab](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B9%D8%B1%D8%B5%D9%81/sozluk/lisan.md) — İbn Manzûr · 13. yy

العِرْصافُ: العَقَبُ المُسْتَطِيل وأَكثر ما يعني به عقَبُ المتْنين والجَنْبَيْن، وكل خُصْلة من سَرَعان المتْنَيْن عِرْصاف وعِرْفاص؛ قال الأَزهري: سمعته من العرب. وعَرْصَف الشيءَ: جَذَبه. والعَراصِيفُ في الرَّحْل: كالعَصافِير، والواحد عُرْصُوف؛ قال يعقوب: ومنه يقال اقْطَعْ عَراصيفه، ولم يفسره. وعِرْصافُ الإكاف وعُرْصُوفُه وعُصْفُوره: قطعة خشب مشدودةٌ بين الحِنْوَين المُقَدَّمين. والعِرْصافُ: الخصْلةُ من العَقَب التي يُشَدُّ بها على قُبة الهودج. والعِرْصاف والعِرفاص: السَّوط من العقَب. والعَراصِيفُ: ما على السَّناسِن كالعَصافير. قال ابن سيده: وأَرى العرافِيص فيه لغة. الأَزهري: العراصِيفُ أَربعة أَوتاد يجمعن بين رؤوس أَحناء الرَّحل، في رأْس كل حِنْو من ذلك وتدان مَشْدودان بعَقب أَو بجلود الإبل، وفيه الظَّلِفات، يَعْدِلون الحنْو بالعُرصُوفِ. وعَرَاصيفُ القتب: عَصافِيرُه. والعَراصيف: الخشب الذي تشدّ به رؤوس الأَحْناء وتضم به؛ قال الأَصمعي: في الرحل العراصيفُ وهي الخَشبتانِ اللتان تُشدَّان بين واسط الرحْل وأَخَرَته يميناً وشمالاً.

##### Türkçe

**العِرْصافُ**: uzatılmış topuk; ve çoğu kez bununla, iki **المتْنين**in ve iki **الجَنْبَيْن**in topuğu kastedilir. Ve iki **المتْنَيْن**in **سَرَعان**ından her bir tutam **عِرْصاف** ve **عِرْفاص**tır; **الأَزهري** dedi: Onu Araplardan işittim. Ve **عَرْصَف** şeyi: onu çekti. Ve **العَراصِيفُ** **الرَّحْل**de: **العَصافِير** gibidir; tekili **عُرْصُوف**tur; **يعقوب** dedi: Ve ondan, “**اقْطَعْ عَراصيفه**” denir, onu açıklamadı. Ve **عِرْصافُ الإكاف** ve onun **عُرْصُوفُه**u ve onun **عُصْفُوره**u: iki öndeki **الحِنْوَين** arasında bağlanmış bir tahta parçasıdır. Ve **العِرْصافُ**: **الهودج** kubbesi üzerine onunla sıkıca bağlanan **العَقَب**dan olan tutamdır. Ve **العِرْصاف** ve **العِرفاص**: **العقَب**dan olan kamçı(dır). Ve **العَراصِيفُ**: **السَّناسِن** üzerinde **العَصافير** gibi olan şeylerdir. **ابن سيده** dedi: Ve ben, onda **العرافِيص**in bir lehçe olduğunu görüyorum. **الأَزهري**: **العراصِيفُ**, **الرَّحْل**in eğrilerinin başlarını bir araya toplayan dört kazıktır; bunun her bir **حِنْو** başında, **عَقب** ile yahut deve derileriyle bağlanmış iki kazık vardır; ve onda **الظَّلِفات** vardır; **العُرصُوفِ** ile **الحنْو**yu doğrultur(lar). Ve **عَرَاصيفُ القتب**: onun **عَصافِيرُه**udur. Ve **العَراصيف**: **الأَحْناء**ın başlarının onunla sıkıca bağlandığı ve onunla bir araya getirildiği ağaçtır; **الأَصمعي** dedi: **الرحل**de **العراصيفُ** vardır; ve onlar, **الرحْل**in ortası ile onun arkası arasında sağda ve solda bağlanan iki tahta(dır).

### [Tâcü'l-Arûs](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B9%D8%B1%D8%B5%D9%81/sozluk/tac.md) — Zebîdî · 18. yy

عرصاف الإكاف، بالكسر، وعرصوفه، وعصفوره أيضا: قطعة خشبة مشدودة بين الحنوين المقدمين نقله الجوهري. أو العرصاف: السوط يسوى من العقب كالعرفاص، نقله الأزهري وقال الليث،: العرصاف: العقب المستطيل، وأكثر ما يقال ذلك لعقب الجنبين والمتنين أو: هو خصلة من العقب والقد يشد بها أعلى قبة الهودج، كالعرفاص، نقله ابن دريد. وفي الصحاح: العرصاف: واحد العراصيف من الرحل وهي أربعة أوتاد يجمعن بين رؤوس أحناء القتب، في رأس كل حنو وتدان مشدودان بعقب أو بجلود الإبل، وفيه الظلفات. أو هي: الخشبتان اللتان تشدان بين واسط الرحل وأخرته يمينا وشمالا قال الأصمعي. والعراصيف من سنام البعير: أطراف سناسن ظهره نقله ابن عباد. وفي اللسان: العراصيف: ما على السناسن كالعصافير، قال ابن سيده: وأرى العرافيص فيه لغة. والعراصيف من الخرطوم: عظام تنثني في الخيشوم نقله ابن عباد. والعرصوفان: عودان قد أدخلا في دجري الفدان ليفرقا، والدجر: الخشبة التي تشد عليها حديدة الفدان وعرصفة: جذبه كما في اللسان، زاد الليث: فشقه مستطيلا. والعرصف كجعفر: نبت، يونانيته كما فيطوس وبه اشتهر عند الأطباء، قالوا: إذا شرب من ورقه بماء العسل أربعين يوما أبرأ عرق النسا، وسبعة أيام أبرأ اليرقان، وفي قوله: عرق النسا البحث الذي سيأتي للمصنف.

##### Türkçe

**عرصاف الإكاف**’ı, kesre ile; ve **عرصوفه**’u; ve ayrıca **عصفوره**: el-Cevherî’nin naklettiğine göre, iki öndeki **حنوين** arasında sıkıca bağlanmış bir tahta parçası. Yahut **العرصاف**: el-Ezherî’nin naklettiğine göre, **العرفاص** gibi **العقب**’dan düzleştirilip yapılan kamçı; ve el-Leys dedi ki: **العرصاف**: uzatılmış **العقب**; ve bunun en çok **عقب**’ın iki yan ve iki **متنين**’e ait olanı için söylendiği. Yahut: o, **العقب** ve **القد**’den bir tutamdır; onunla **قبة الهودج**’un üstü bağlanır; **العرفاص** gibi; İbn Düreyd’in naklettiğine göre. Ve **الصحاح**’ta: **العرصاف**: **الرحل**’den **العراصيف**’in biridir; o, **القتب**’in **أحناء**’sının başları arasında toplayan dört kazıktır; her **حنو**’nun başında, **عقب** ile yahut deve derileriyle sıkıca bağlanmış iki kazık vardır; ve onda **الظلفات** vardır. Yahut o: el-Asma‘î’nin dediğine göre, **الرحل**’in ortası ile sonu arasında sağda ve solda bağlanan iki tahta. Ve devenin hörgücünden **العراصيف**: İbn Abbâd’ın naklettiğine göre, sırtının **سناسن**’inin uçları. Ve **اللسان**’da: **العراصيف**: **العصافير** gibi **السناسن** üzerinde olan şeyler; İbn Sîde dedi ki: ve ben onda **العرافيص**’in bir dil olduğunu görüyorum. Ve **الخرطوم**’dan **العراصيف**: İbn Abbâd’ın naklettiğine göre, **الخيشوم** içinde bükülen kemikler. Ve **العرصوفان**: ayırsınlar diye **الفدان**’ın **دجري**’sine sokulmuş iki çubuk; ve **الدجر**: **الفدان**’ın demirinin üzerine bağlandığı tahta. Ve **عرصفة**: **اللسان**’da olduğu üzere, onu çekip çekiştirmesi; el-Leys artırdı: sonra onu uzunlamasına yardı. Ve **العرصف** (Ca‘fer vezninde): bir bitki; Yunancası, **فيطوس**’ta olduğu üzere; ve onunla tabipler yanında meşhur oldu; dediler ki: yaprağından bal suyu ile kırk gün içilirse **عرق النسا**’yı iyileştirir; ve yedi gün **اليرقان**’ı iyileştirir; ve onun sözü olan: **عرق النسا** hakkında, musannif için gelecek olan araştırma.

### [Lane's Lexicon](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B9%D8%B1%D8%B5%D9%81/sozluk/lexicon.md) — Edward W. Lane · 19. yy

عَرْصَفَهُ
Q. 1 عَرْصَفَهُ ذ He pulled it, (Lth, O, L, K,) namely, a thing, (O,) so that he slit it, or divided it lengthwise. (Lth, O, K.)

عَرْصَفٌ
عَرْصَفٌ ذ A certain plant, called in ancient Greek كَمَافِيطُوس [i. e. χαμαίπιτυς, the chamوpitys, or ground-pine], (K, TA,) by which name it is commonly known to the physicians, who say, (TA,) when a mixture of some of its leaves with hydromel is drunk for forty days, it cures the sciatica; and when for seven days, it cures the jaundice. (K, TA.)

عِرْصَافٌ
عِرْصَافٌ ذ One of the عَرَاصِيف of the [camel's saddle called] رَحْل [or قَتَب], (S, O,) which are four pegs, or pins of wood, that unite, or conjoin, the heads of [the curved pieces of wood called] the أَحْنَآء of the قَتَب; in the head of each حِنْو are two pegs, or pins of wood, bound with [the sinews called] عَقَب, (S, O, K,) or with [pieces of] the skins of camels; and in it [or appertaining to the same part] are the ظَلِفَات; (S, O;) and they are also called the عَصَافِير, which is formed from عراصيف by transposition: (S and O in art. عصفر:) or, (K,) accord. to As, (O,) they are the two pieces of wood (O, K) that bind, (O,) or are bound, (K,) between [the upright piece of wood called] the وَاسِط [in the fore part] of the رَحْل and its آخِرَة [which is in its hinder part]; on the right and left. (O, K.) ― -b2- The عِرْصَاف of the [kind of saddle called] اـِكَاف, also called its ↓ عُرْصُوف and its عُصْفُور, is A piece of wood bound between [or conjoining] the anterior [curved pieces called] حِنْوَانِ. (S, O, K.) ― -b3- And, [so in the O, but in the K “ or, ”] accord. to Az, (O,) عِرْصَافٌ signifies A whip made of [the sinews called] عَقَب; (O, K;) as also عِرْفَاصٌ. (O.) And, (O, K,) accord. to Lth, (O,) Elongated عَقَب; (O, K;) mostly applied to the عَقَب of the two sides and of the two elongated portions of flesh between which is the backbone: (O:) or, (K.) accord. to IDrd, as also عِرْفَاصٌ, (O, TA,) a fascicle (خُصْلَة) of عَقَب and of thongs, (O, TA,) upon a قُبَّة [q. v.], with which the [women's camel-vehicle called] هَوْدَج is bound, or made fast. (TA.)

عُرْصُوفٌ
عُرْصُوفٌ ذ : see عِرْصَافٌ. ― -b2- العُرْصُوفَانِ signifies Two sticks (عُودَانِ) inserted in the دَجْرَانِ of the plough, (Ibn-'Abbلd, O, K,) forking; the دُجْر being the piece of wood upon which is bound the iron [or share] of the plough. (Ibn-'Abbلd, O.) ― -b3- The عَرَاصِيف of the hump of the camel are The extremities of the سَنَاسِن [pl. of سِنْسِنٌ, q. v.,] of his back; (Ibn-'Abbلd, O, K;) sing. عُرْصُوفٌ: (Ibn-'Abbلd, O:) or what are upon the سَنَاسِن; and also called the عَصَافِير; and ISd says, I think that العَرَافِيصُ is a dial. var. thereof. (L, TA.) -A2- The عَرَاصِيف of the خُرْطُوم [or nose, or fore part of the nose, &c.,] are Certain bending bones in the [part called] خَيْشُوم [q. v.]. (Ibn-'Abbلd, O, K.)

##### Türkçe

عَرْصَفَهُ
Q. 1 **عَرْصَفَهُ** ذ Onu çekti, (Lth, O, L, K,) yani bir şeyi, (O,) öyle ki onu yardı, yahut onu boylamasına böldü. (Lth, O, K.)

عَرْصَفٌ
**عَرْصَفٌ** ذ Eski Yunancada كَمَافِيطُوس [yani χαμαίπιτυς, chamœpitys yahut ground-pine] diye adlandırılan belirli bir bitki, (K, TA,) ki bu adla hekimlerce yaygın olarak bilinir; onlar derler ki, (TA,) yapraklarından bazısının hidromelle bir karışımı kırk gün içilince siyatiği iyileştirir; ve yedi gün olunca sarılığı iyileştirir. (K, TA.)

عِرْصَافٌ
**عِرْصَافٌ** ذ [**رَحْل** yahut **قَتَب** denilen deve semerinin] **عَرَاصِيف**’inden biri, (S, O,) ki bunlar, **قَتَب**’in **أَحْنَآء**’ının başlarını birleştiren yahut bitiştiren dört kazık yahut tahta çividir; her **حِنْو**’nun başında, **عَقَب** ile, (S, O, K,) yahut develerin derilerinden [parçalar] ile bağlanmış iki kazık yahut tahta çivi vardır; ve onda [yahut aynı kısma ait olarak] **ظَلِفَات** vardır; (S, O;) ve onlar ayrıca **عَصَافِير** diye de adlandırılır; bu, yer değiştirme ile **عراصيف**’den yapılmıştır: (S ve O, عصفر maddesinde:) yahut, (K,) As’a göre, (O,) onlar, (O, K) bağlayan, (O,) yahut bağlanan, (K,) iki tahta parçasıdır; **رَحْل**’in [ön kısmındaki] **وَاسِط** ile onun **آخِرَة**’si [ki onun arka kısmındadır] arasında; sağda ve solda. (O, K.) ― -b2- [**اـِكَاف** denilen] semerin **عِرْصَاف**’ı, onun ↓ **عُرْصُوف**’u ve onun **عُصْفُور**’u diye de adlandırılan, [yahut] ön [eğri parçalar denilen] **حِنْوَانِ** arasında bağlanmış [yahut birleştiren] bir tahta parçasıdır. (S, O, K.) ― -b3- Ve, [O’da böyle; fakat K’da “yahut,”] Az’a göre, (O,) **عِرْصَافٌ**, **عَقَب**’dan yapılmış bir kamçı demektir; (O, K;) ayrıca **عِرْفَاصٌ** da. (O.) Ve, (O, K,) Lth’ye göre, (O,) uzatılmış **عَقَب**; (O, K;) çoğunlukla, iki yanın **عَقَب**’ına ve aralarında omurga bulunan iki uzamış et parçasının **عَقَب**’ına uygulanır: (O:) yahut, (K.) IDrd’ye göre, ayrıca **عِرْفَاصٌ** da, (O, TA,) bir **قُبَّة** üzerinde, (O, TA,) **عَقَب** ve kayışlardan bir demet (خُصْلَة) olup, onunla [kadınların deve taşıtı denilen] **هَوْدَج** bağlanır yahut sağlamlaştırılır. (TA.)

عُرْصُوفٌ
**عُرْصُوفٌ** ذ : bk. **عِرْصَافٌ**. ― -b2- **العُرْصُوفَانِ** sabanın **دَجْرَانِ**’ına sokulan iki çubuk (عُودَانِ) demektir, (Ibn-'Abbād, O, K,) çatallanan; **دُجْر** ise sabanın demirinin [yahut saban demirinin] bağlandığı tahta parçasıdır. (Ibn-'Abbād, O.) ― -b3- Devenin hörgücünün **عَرَاصِيف**’i, sırtının **سَنَاسِن**’inin [**سِنْسِنٌ**’in çoğulu, bk.], uçlarıdır; (Ibn-'Abbād, O, K;) tekili **عُرْصُوفٌ**: (Ibn-'Abbād, O:) yahut **سَنَاسِن** üzerinde olan şeylerdir; ve ayrıca **عَصَافِير** diye de adlandırılır; ve ISd der ki, ben **العَرَافِيصُ**’un bunun bir lehçe varyantı olduğunu sanıyorum. (L, TA.) -A2- **خُرْطُوم**’un [yahut burun, yahut burnun ön kısmı, vb.,] **عَرَاصِيف**’i, [**خَيْشُوم** denilen kısımda] belirli eğilen kemiklerdir. (Ibn-'Abbād, O, K.)
