# عسر — Lane's Lexicon

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B9%D8%B3%D8%B1/sozluk/lexicon
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%B9%D8%B3%D8%B1/entries/lexicon

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [عسر](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B9%D8%B3%D8%B1.md)
- Lane's Lexicon: Edward W. Lane · 19. yy

## Madde başı: عسر

عَسُرَ
1 عَسُرَ ذ , aor. عَسُرَ , inf. n. عُسْرٌ (S, A, O, Msb, K) and عُسُرٌ (S, A, K) and عَسَارَةٌ (Msb, K) [and مَعْسُورٌ and عُسْرَةٌ and مَعْسَرَةٌ and مَعْسُرَةٌ and عُسْرَى (see عُسْرٌ below)]; and عَسِرَ, aor. عَسَرَ , inf. n. عَسَرٌ; (S, O, Msb, K;) and ↓ تعسّر, (A, O, Msb, K,) and ↓ تعاسر, (K,) and ↓ استعسر; (A, O, Msb, K;) It (an affair, or a thing, S, A, O, Msb) was, or became, difficult, hard, strait, or intricate. (S, A, O, Msb, K, * TA.) You say, عَسُرَ عَلَيْهِ, (TA,) and عَسِرَ, (S, O,) and ↓ تعسّر, and ↓ تعاسر, and ↓ استعسر, (K,) It was, or became, difficult, hard, strait, or intricate, to him. (S, * O, * K.) ― -b2- عَسُرَ مَا فِى البَطْنِ, (as in the CK and a MS. copy of the K,) or عَسَرَ, (accord. to the TA,) What was in the belly would not come forth. (K.) You say عَسَرَ عَلَيْهِ مَا فِى البَطْنِ What was in his belly would not come forth. (TA.) ― -b3- See also 4. ― -b4- عَسُرَ, (Msb,) or عَسَرَ, (IKtt, TA,) or عَسِرَ, (TK,) inf. n. عُسْرٌ and عَسَارَةٌ (Msb, IKtt, TA) and عَسَرٌ, (IKtt, K,) He (a man) had little gentleness, (Msb, IKtt,) فِى الأُمُورِ [in the execucution of affairs]; (Msb;) and was narrow, or niggardly, in disposition: (IKtt:) or he was hard in disposition; or illnatured. (K, * TK.) ― -b5- عَسُرَ عَلَيْهِ, (A, and so in the CK and a MS. copy of the K,) or عَسَرَ, (as in the TA,) inf. n. عُسْرٌ, (TA,) He acted contrarily, or adversely, to him; opposed him; (A, K;) as also ↓ عسّر, (K,) inf. n. تَعْسِيرٌ: (TA:) and عليه ↓ عسّر also signifies he straitened him. (Sb, O, * TA.) ― -b6- عَسُرَ الزَّمَانُ, (so in the CK and in a MS. copy of the K,) or عَسَرَ, (so in the TA,) Time, or fortune, became severe, rigorous, afflictive, or adverse, (K,) عَلَيْنَا to us. (TA. ― -b7- عَسُرَتِ النَّاقَةُ and عَسِرَت The she-camel was untrained. (O.) ― -b8- And عَسَرَتْ, (K, TA,) and عَسَرَتْ بِذَنَبِهَا, (S, O, TA,) aor. عَسِرَ , inf. n. عَسَرَانٌ (S, O, K, TA) and عَسْرٌ, (O, K, TA,) She (a camel) raised her tail, after conception, to show the stallion that she was pregnant: (S, * O, TA:) and [as also, app., ↓ عسّرت, or عسّرت دَنَبَهَا, inf. n. تَعْسِيرٌ, (see ناقة عَسِيرٌ, voce عَسِرٌ,)] she (a camel) raised her tail in her running. (K, TA.) [In the former case, the action denotes repugnance to the stallion: in the latter, a degree of refractoriness: in both, difficulty.] -A2- عَسَرَ الغَرِيمَ, aor. عَسِرَ and عَسُرَ , (S, O, Msb, K,) inf. n. عَسْرٌ; (S, O;) and ↓ أَعْسَرَهُ; (O, Msb, K;) He demanded the debt of the debtor, it being difficult to him to pay it: (S, O, Msb, K: *) and he took it of him, it being difficult to him to pay it, and was not lenient towards him until he was in easy circumstances. (TA.) ― -b2- عَسَرَهُ, (As, TA,) and ↓ اعتسرهُ, (S, TA,) He forced, or compelled, him, against his wish; [عَلَى الأَمْرِ to do the thing;] i. q. قَسَرَهُ, (As, TA,) and اقتسرهُ. (S, O, TA.) -A3- عَسِرَ, and عَسِرَتْ, (TK,) or عَسَرَتْ, (K, TA,) aor. عَسِرَ , (TK,) inf. n. عَسَرٌ, (S, Mgh, O, Msb, K,) He, (a man, TK,) and she, (a woman, TK,) was left-handed. (S, Mgh, O, Msb, K.) ― -b2- عَسَرَنِى, (O, L, and K, and so in a copy of the S,) aor. عَسِرَ , (L,) or عَسُرَ , (TA,) inf. n. عَسْرٌ; (L, TA;) and ↓ عَسَّرَنِى, (K,) or عَسِرَنِى, (L and TA, and so in a copy of the S,) aor. عَسَرَ ; (TA;) He came on my right side. (S, O, L, K, TA.)

2 عَسَّرَ see 1, in four places: and see 4.

عاسرهُ
3 عاسرهُ ذ , (K,) inf. n. مُعَاسَرَةٌ, (S, O,) He treated him, or behaved towards him, with hardness, harshness, or ill-nature; (S, * O, * K;) مُعَاسَرَةٌ is the contr. of مُيَاسَرَةٌ. (S, O.)

اعسر
4 اعسر ذ , (S, K, &c.,) inf. n. اـِعْسَارْ, (Kr, Mgh, &c.,) and, accord. to Kr, عُسْرٌ; but correctly, the former is an inf. n., and عُسْرَةٌ is a simple subst.; [as is also عُسْرٌ;] (TA;) He was, or became, in a state of difficulty; possessing little power or wealth: (TA:) he became poor: (Mgh, Msb, K:) he lost his property. (S, O.) عَسَارٌ in the sense of اـِعْسَارٌ is a pure mistake. (Mgh.) ― -b2- اعسرت She (a woman) had, or experienced, difficulty in bringing forth; (Lth, S, O, K;) as also ↓ عَسَرَتْ. (O, TA.) You say, in praying for a woman in labour, أَيْسَرَتْ وَأَذْكَرَتْ (Lth, A) May she have an easy birth, and may she bring forth a male child: (Lth, O:) and in the contr. case you say, أَعْسَرَتْ وَآنَثَتْ [May she have a difficult birth, and may she bring forth a female child]. (Lth, A, O, TA.) ― -b3- And in like manner, She (a camel) had difficulty in bringing forth, her young one sticking fast at the time of the birth. (O, TA.) ― -b4- And She (a camel) did not conceive during her year [after she had been covered]; (K, * TA;) as also ↓ عُسِّرَتْ, in the pass. form. (TA.) -A2- اعسر الغَرِيمَ: see عَسَرَ.

تعسّر
5 تعسّر ذ : see 1, in two places. ― -b2- It (spun thread, غَزْلٌ, in the K قَوْلٌ [speech], but this is a mistake, TA) became entangled, so that it could not be unravelled; as also تغسّر, with the pointed غ: so accord. to Lth, as related by Az, who confirms it as of the language of the Arabs: but Sgh, in the TS [and O], says, You say of a thing, when it has become difficult, استعسر and تعسّر; but of spun thread, when it has become entangled, so that it cannot be unravelled, تغسّر, with the pointed غ; not with the unpointed ع, unless using a forced, or constrained, mode of speech. (TA.)

تَعَاسَرَا
6 تَعَاسَرَا ذ [They were difficult, or hard, each with the other; they treated, or behaved towards, each other with hardness, harshness, or illnature;] they disagreed, each with the other; said of a buyer and seller, and of a husband and wife; (TA;) تَعَاسُرٌ is the contr. of تَيَاسُرٌ: (S, O:) see Kur lxv. 6. (TA.) ― -b2- See also 1, in two places.

اعتسرهُ
8 اعتسرهُ ذ in the sense of اقتسرهُ: see عَسَرَهُ. ― -b2- اعتسر النَّاقَةَ He rode the she-camel before she was trained, (S, A, O,) while she was difficult to manage: (A:) or he took her in the first stage of her training, while yet difficult to manage, and attached her rein to her nose, and rode her. (K.) ― -b3- Hence, اعتسر الكَلَامَ (tropical:) He uttered the speech without premeditation; without measuring and preparing it in his mind. (Az, A.) ― -b4- اعتسر مِنْ مَالِ وَلَدِهِ He took of the property of his son, or child, or children, against the wish of the latter: (S, O, K:) so occurring in a trad., with س; from الاعتسار signifying “ the act of forcing, or compelling: ” but accord. to one relation of that trad., it is with ص. (TA.)

10 اـِسْتَعْسَرَ see 1, in two places. -A2- استعسرهُ He sought, or desired, or demanded, that in which he experienced, or would experience, difficulty. (O, K.)

عَسْرٌ
عَسْرٌ ذ , or العَسْرُ: see عِسْرٌ, in two places.

عُسْرٌ
عُسْرٌ ذ and ↓ عُسُرٌ (S, A, O, K) and ↓ عَسَرٌ (S, A, K) and ↓ مَعْسُورٌ [respecting which, as well as some other words here mentioned, see below, in this paragraph, and see what is said of its contr. مَيْسُورٌ, voce يُسْرٌ,] and ↓ عُسْرَةٌ and ↓ مَعْسَرَةٌ and ↓ مَعْسُرَةٌ and ↓ عُسْرَى [all of which are app. inf. ns., of 1, q. v.,] (K) Difficulty; hardness; straitness; intricacy; contr. of يُسْرٌ. (S, A, O, K.) ― -b2- 'Eesà Ibn-'Omar observes that every noun of three letters of which the first is with damm and the second quiescent is pronounced by some of the Arabs with the second movent like the first; as عُسْرٌ and عُسُرٌ, and رُحْمٌ and رُحُمٌ, and حُلْمٌ and حُلُمٌ. (S, O.) ― -b3- It is said in the Kur [lxv. 7], سَيَجْعَلُ اللّٰهُ بَعْدَ عُسْرٍ يُسْرًا [God will give, after difficulty, ease]. (O, TA.) And again, [xciv. 5 and 6,] فَاـِنَّ مَعَ الْعُسْرِ يُسْرًا مَعَ الْعُسْرِ يُسْرًا [And verily with difficulty shall be ease: verily with difficulty shall be ease]: on reciting which, Ibn-Mes'ood said, لَنْ يَغْلِبَ عُسْرٌ يُسْرَيْنِ [A difficulty will not predominate over twofold ease], which, says Abu-l-'Abbلs, is meant as an explanation of the words of the Kur immediately preceding it, agreeably with a rule mentioned by Fr [and applying to most cases, but not to all]: for العسر being mentioned, and then repeated with ال, the latter is known to be the same as the former; and يسرا being mentioned, and repeated without ال, the latter is known to be different from the former. (O, * TA.) ― -b4- It is also said, لَوْ دَخَلَ العُسْرُ جُحْرًا لَدَخَلَ اليُسْرُ عَلَيْهِ [If difficulty were to enter a burrow in the ground, ease would enter upon it]. (TA.) ― -b5- As to ↓ مَعْسُورٌ, it is the contr. of مَيْسُورٌ, and both are inf. ns.: (S, O:) or they are put in the places of عُسْرٌ and يُسْرٌ: (TA:) or accord. to Sb, they both are epithets; for he holds that there is no inf. n. of the measure مَفْعُولٌ; and the saying دَعْهُ اـِلَى مَيْسُورِهِ وَاـِلَى مَعْسُورِهِ is expl. as signifying Leave thou him to a thing in which he experiences ease, and to a thing in which he experiences difficulty: and مَعْقُولٌ is also expl. in like manner. (S, O.) [In like manner also,] فُلَانٍ ↓ بَلَغْتُ مَعْسُورَ [may be expl. as signifying I effected a thing in which such a one experienced difficulty; meaning I treated such a one with hardness, harshness, or illnature; being] said when thou hast not treated the person of whom thou speakest with gentleness, graciousness, courtesy, or civility. (O, TA.) You also say, [using معسور and its contr. ميسور as epithets,] ↓ خُذٌ مَيْسُورَهُ وَدَعٌ مَعْسُورَهُ [Take thou what is easy thereof, and leave thou what is difficult thereof]. (A.) ― -b6- عُسْرٌ also signifies Poverty: (Msb:) and ↓ عُسْرَةٌ, [the same: or] littleness of possessions, of property, of wealth, or of power: (S, TA:) and ↓ مَعْسَرَةٌ and ↓ مَعْسُرَةٌ, [the same: or] difficulty, and poverty; contr. of مَيْسَرَةٌ: (O, TA:) both inf. ns.: (O:) and ↓ عُسْرَى, [the same: or] difficult things, affairs, or circumstances; (TA;) contr. of يُسْرَى: (S, O, TA:) and fem. of أَعْسَرُ, applied to a thing, or an affair, or a circumstance. (TA.) ― -b7- ↓ جَيْشُ العُسْرَةِ [The army of difficulty] is an appellation given to the army of Tabook; because they were summoned to go thither during the intense heat of summer, (O, K,) and in the season of the ripening of the fruit, (O, TA,) so that it was hard to them; (O, K;) and because the Prophet never warred before with so numerous an army, amounting to thirty thousand. (O, TA.) ― -b8- ↓ فَسَنُيَسِّرُهُ لِلْعُسْرَى, in the Kur [xcii. 10], signifies, as some say, [We will smooth his way] to punishment, and a difficult case. (O, TA.)

عِسْرٌ
عِسْرٌ ذ , (S,) or العِسْرُ, (O, K,) A certain tribe of the Jinn, or Genii; (S, O, K;) as also ↓ عَسْرٌ, (S,) or العَسْرُ: (O, K:) or the first, (S, O,) or second and ↓ last, (K,) a land inhabited by Jinn. (S, O, K.)

عَسَرٌ
عَسَرٌ ذ : see عُسْرٌ.

عَسِرٌ
عَسِرٌ ذ Difficult, hard, hard to be done or accomplished, hard to be borne or endured, distressing, strait, or intricate; (S, O, Msb, K; *) applied to an affair, or a thing; (S, O, Msb;) as also ↓ عَسِيرٌ. (S, A, O, Msb, K.) ― -b2- حَاجَةٌ عَسِرٌ, and ↓ عَسِيرٌ, (K,) or عَسِيرٌ and ↓ عَسِيرَةٌ, (L,) A want difficult of attainment. (L, K.) ― -b3- يَوْمٌ عَسِرٌ, (K,) and ↓ عَسِيرٌ, (S, K,) and ↓ أَعْسَرُ, (K,) A difficult day; a day of difficulty; (S;) a hard, distressful, or calamitous, day; or an unfortunate, or unlucky, day. (K.) ― -b4- رَجُلٌ عَسِرٌ A man having little gentleness in [the execution of] affairs: (Msb:) or hard in disposition; or illnatured. (K.) [See 1.] ― -b5- ↓ نَاقَةٌ عَسِيرٌ, (S, A, O,) or ↓ عَسِيرَةٌ, (as in one copy of the S,) A she-camel not trained: (S, A, O:) or ↓ نَاقَةٌ عَسِيرٌ and ↓ عَوْسَرَانَةٌ and ↓ عَيْسَرَانَةٌ [and app. ↓ عَيْسَرَانِيَّةٌ] (K) or ↓ عَوْسَرَانِيَّةٌ (Lth, Az, S, O, L) and ↓ عَيْسَرَانِيَّةٌ (Lth, Az, TS, O, L) and ↓ عَيْسُرَانِيَّةٌ, (Lth, Az, TS, O,) but what Lth says is not agreeable with the usage of the Arabs, (Az, TS, O,) a she-camel that is ridden, (Lth, Az, S, O, TA,) or laden, (TA,) before she has been trained: (Lth, Az, S, O, TA:) or that has been taken in the first stage of her training, while yet difficult to manage, and had her nose-rein attached, and been ridden: (K:) and the epithet applied to a he-camel is ↓ عَسِيرٌ, (K, TA,) or عَسِرٌ, (CK,) and ↓ عَيْسَرَانٌ (Lth, Az, and so in some copies of the K,) and ↓ عَيْسُرَانٌ (Lth, Az, TA, and so, in the place of the form immediately preceding, in some copies of the K,) and ↓ عَيْسَرَانِىٌّ (TA) and ↓ عَيْسُرَانِىٌّ (K, TA) and ↓ عَوْسَرَانِىٌّ. (S, O.) ― -b6- Also ↓ نَاقَةٌ عَسِيرٌ A she-camel that raises her tail in her running; as also ↓ عَاسِرٌ: (K:) or the latter, raising her tail after conception: (TA:) [see 1:] and [its pl.] ↓ عَوَاسِرُ, applied to wolves, that are agitated in their running, and shake the head, and contort (تَكْسِرُ) their tails, (S, TA,) by reason of briskness. (TA.) And ↓ نَاقَةٌ عَوْسَرَانِيَّةٌ A she-camel that is wont to raise her tail when she runs, (TS, O, K,) by reason of sprightliness. (O, TA.) In the L, instead of تَعْسِيرُ, preceding ذَنَبِهَا, we find تَكْسِيرُ. (TA.) ― -b7- Also, ↓ نَاقَةٌ عَسِيرٌ, (Lth, O, K,) or ↓ عَسِيرَةٌ, (S,) accord. to Lth, (TA,) A she-camel not conceiving during her year [after having been covered]: (Lth, S, O, K:) but Az says that this explanation by Lth is not correct, and that ناقة عسير signifies, as expl. above, “ a she-camel that is ridden before she has been trained; ” and so As explains it; and ISk says the same. (TA.)

عُسُرٌ
عُسُرٌ ذ : see عُسْرٌ.

عُسْرَةٌ
عُسْرَةٌ ذ : see عُسْرٌ, in three places.

عَسَرَهٌ
عَسَرَهٌ ذ : see أَعْسَرُ, last sentence.

عُسْرَى
عُسْرَى ذ : see عُسْرٌ, in three places: and see also أَعْسَرُ.

عَسِيرٌ
عَسِيرٌ ذ and عَسِيرَةٌ: see عَسِرٌ, throughout.

عَاسِرٌ
عَاسِرٌ ذ ; and [its pl.] عَوَاسِرُ: see عَسِرٌ, latter half.

عَوْسَرَانَةٌ
عَوْسَرَانَةٌ ذ and عَوْسَرَانِيٌّ and عَوْسَرَانِيَّةٌ: see عَسِرٌ; the last in two places.

عَيْسَرَانٌ
عَيْسَرَانٌ ذ and عَيْسُرَانٌ and عَيْسَرَانَةٌ and عَيْسُرَانَةٌ and عَيْسَرَانِىٌّ and عَيْسُرَانِىٌّ and عَيْسَرَانِيَّةٌ and عَيْسُرَانِيَّةٌ: see عَسِرٌ.

أَعْسَرُ
أَعْسَرُ ذ [More, and most, difficult, hard, strait, or intricate; contr. of أَيْسَرُ;] applied to a thing, or an affair, or a circumstance: fem. ↓ عُسْرَى. (TA.) ― -b2- Applied to a day, i. q. عَسِرٌ, q. v.; (K;) unfortunate, or unlucky, (O.) -A2- A left-handed man; one who works with his left hand; (S, O, Msb, K;) one whose strength is in his left hand or arm, and who does with that what others do with the right: (TA:) fem. عَسْرَآءُ: (K:) and pl. عُسْرَانٌ, (O, TA,) like as سُودَانٌ is a pl. of أَسْوَدُ, (TA,) and عُسْرٌ. (O.) None is stronger in casting or shooting than the أَعْسَر. (TA.) ― -b2- أَعْسَرُ يَسَرٌ A man who uses both his hands [alike]; ambidextrous; an ambidexter: (S, O, K:) fem. عَسْرَآءُ يَسَرَةٌ: (TA:) you should not say [of a man that he is] أَعْسَرُ أَيْسَرُ; (S, TA;) nor of a woman that she is عَسْرَآءُ يَسْرَآءُ. (TA.) ― -b3- العَسْرَآءُ, fem. of الأَعْسَرُ, The left hand or arm. (TA.) ― -b4- حَمَامٌ أَعْسَرُ A pigeon, or pigeons, having a whiteness in the left wing. (S, O.) And عُقَابٌ عَسْرَآءُ An eagle whose feathers on the left side are more numerous than those on the right: (S, O, K: *) and (S, O, K) some say (S, O) having, in its wing, white primary feathers. (O, K.) And عَسْرَآءُ A white primary feather; (O, K;) and so ↓ عَسَرَةٌ. (S, O, K; in one of my copies of the S written عِسْرَة.)

مِعْسَرٌ
مِعْسَرٌ ذ A man who presses his debtor, and straitens him, or puts him in difficulty. (T, TS, O, K.) [See 1, latter half].

مَعْسَرَةٌ
مَعْسَرَةٌ ذ and مَعْسُرَةٌ: see عُسْرٌ; each in two places.

مَعْسُورٌ
مَعْسُورٌ ذ : see عُسْرٌ, in four places.

### Türkçe

عَسُرَ
1 **عَسُرَ** ذ , muzâri‘i **عَسُرَ** , mastar ismi **عُسْرٌ** (S, A, O, Msb, K) ve **عُسُرٌ** (S, A, K) ve **عَسَارَةٌ** (Msb, K) [ve **مَعْسُورٌ** ve **عُسْرَةٌ** ve **مَعْسَرَةٌ** ve **مَعْسُرَةٌ** ve **عُسْرَى** (aşağıda **عُسْرٌ**’e bak)]; ve **عَسِرَ**, muzâri‘i **عَسَرَ** , mastar ismi **عَسَرٌ**; (S, O, Msb, K;) ve ↓ **تعسّر**, (A, O, Msb, K,) ve ↓ **تعاسر**, (K,) ve ↓ **استعسر**; (A, O, Msb, K;) O (bir iş, yahut bir şey, S, A, O, Msb) zor oldu, yahut zorlaştı; çetin, dar, yahut girift oldu. (S, A, O, Msb, K, * TA.) Dersin ki, **عَسُرَ عَلَيْهِ**, (TA,) ve **عَسِرَ**, (S, O,) ve ↓ **تعسّر**, ve ↓ **تعاسر**, ve ↓ **استعسر**, (K,) Ona zor oldu, yahut zorlaştı; çetin, dar, yahut girift oldu. (S, * O, * K.) ― -b2- **عَسُرَ مَا فِى البَطْنِ**, (CK’de ve K’nın bir yazma nüshasında olduğu üzere,) yahut **عَسَرَ**, (TA’ya göre,) Karındaki şey dışarı çıkmazdı. (K.) Dersin ki **عَسَرَ عَلَيْهِ مَا فِى البَطْنِ** Karındaki şey dışarı çıkmazdı. (TA.) ― -b3- 4’e de bak. ― -b4- **عَسُرَ**, (Msb,) yahut **عَسَرَ**, (IKtt, TA,) yahut **عَسِرَ**, (TK,) mastar ismi **عُسْرٌ** ve **عَسَارَةٌ** (Msb, IKtt, TA) ve **عَسَرٌ**, (IKtt, K,) O (bir adam) yumuşaklığı azdı, (Msb, IKtt,) **فِى الأُمُورِ** [işlerin yürütülmesinde]; (Msb;) ve tabiatça dar, yahut cimriydi: (IKtt:) yahut tabiatça katıydı; yahut kötü huyluydu. (K, * TK.) ― -b5- **عَسُرَ عَلَيْهِ**, (A, ve CK’de ve K’nın bir yazma nüshasında da böyledir,) yahut **عَسَرَ**, (TA’da olduğu üzere,) mastar ismi **عُسْرٌ**, (TA,) Ona aykırı davrandı, yahut ona karşı davrandı; ona muhalefet etti; (A, K;) bunun gibi ↓ **عسّر**, (K,) mastar ismi **تَعْسِيرٌ**: (TA:) ve **عليه** ↓ **عسّر** dahi “onu sıkıştırdı” manasına gelir. (Sb, O, * TA.) ― -b6- **عَسُرَ الزَّمَانُ**, (CK’de ve K’nın bir yazma nüshasında böyle,) yahut **عَسَرَ**, (TA’da böyle,) Zaman, yahut talih, şiddetli, katı, eziyet verici, yahut ters oldu, (K,) **عَلَيْنَا** bize. (TA. ― -b7- **عَسُرَتِ النَّاقَةُ** ve **عَسِرَت** Dişi deve eğitilmemişti. (O.) ― -b8- Ve **عَسَرَتْ**, (K, TA,) ve **عَسَرَتْ بِذَنَبِهَا**, (S, O, TA,) muzâri‘i **عَسِرَ** , mastar ismi **عَسَرَانٌ** (S, O, K, TA) ve **عَسْرٌ**, (O, K, TA,) O (bir deve) gebe kaldıktan sonra, aygıra gebe olduğunu göstermek için kuyruğunu kaldırdı: (S, * O, TA:) ve [ayrıca, görünüşe göre, ↓ **عسّرت**, yahut **عسّرت دَنَبَهَا**, mastar ismi **تَعْسِيرٌ**, (**ناقة عَسِيرٌ**’e bak, **عَسِرٌ** maddesinde,)] o (bir deve) koşuşunda kuyruğunu kaldırdı. (K, TA.) [Birinci durumda fiil, aygıra karşı hoşnutsuzluğu; ikinci durumda, bir derece inatçılığı; ikisinde de, zorluğu ifade eder.] -A2- **عَسَرَ الغَرِيمَ**, muzâri‘i **عَسِرَ** ve **عَسُرَ** , (S, O, Msb, K,) mastar ismi **عَسْرٌ**; (S, O;) ve ↓ **أَعْسَرَهُ**; (O, Msb, K;) O, borçludan borcu talep etti; ona ödemek zor iken: (S, O, Msb, K: *) ve onu ondan aldı; ona ödemek zor iken; ve o kolaylığa kavuşuncaya kadar ona yumuşak davranmadı. (TA.) ― -b2- **عَسَرَهُ**, (As, TA,) ve ↓ **اعتسرهُ**, (S, TA,) O, onu isteğine aykırı olarak zorladı, yahut mecbur etti; [**عَلَى الأَمْرِ** işi yapmaya;] yani **قَسَرَهُ**’dur, (As, TA,) ve **اقتسرهُ**. (S, O, TA.) -A3- **عَسِرَ**, ve **عَسِرَتْ**, (TK,) yahut **عَسَرَتْ**, (K, TA,) muzâri‘i **عَسِرَ** , (TK,) mastar ismi **عَسَرٌ**, (S, Mgh, O, Msb, K,) O (bir erkek, TK) ve o (bir kadın, TK) solaktı. (S, Mgh, O, Msb, K.) ― -b2- **عَسَرَنِى**, (O, L, ve K, ve S’nin bir nüshasında da böyle,) muzâri‘i **عَسِرَ** , (L,) yahut **عَسُرَ** , (TA,) mastar ismi **عَسْرٌ**; (L, TA;) ve ↓ **عَسَّرَنِى**, (K,) yahut **عَسِرَنِى**, (L ve TA, ve S’nin bir nüshasında da böyle,) muzâri‘i **عَسَرَ** ; (TA;) O, benim sağ tarafıma geldi. (S, O, L, K, TA.)

2 **عَسَّرَ**: 1’e bak, dört yerde; ve 4’e de bak.

**عاسرهُ**
3 **عاسرهُ** ذ , (K,) mastar ismi **مُعَاسَرَةٌ**, (S, O,) O, ona sertlikle, kabalıkla, yahut kötü huylulukla muamele etti, yahut ona karşı öyle davrandı; (S, * O, * K;) **مُعَاسَرَةٌ**, **مُيَاسَرَةٌ**’nin zıddıdır. (S, O.)

**اعسر**
4 **اعسر** ذ , (S, K, vb.,) mastar ismi **اـِعْسَارْ**, (Kr, Mgh, vb.,) ve Kr’ye göre, **عُسْرٌ**; fakat doğru olarak, birincisi mastar ismidir, ve **عُسْرَةٌ** basit bir isimdir; [**عُسْرٌ** da böyledir;] (TA;) O, zorluk hâlinde idi, yahut zorluk hâline girdi; gücü yahut malı azdı: (TA:) fakir oldu: (Mgh, Msb, K:) malını yitirdi. (S, O.) **عَسَارٌ**’ın **اـِعْسَارٌ** manasında olması sırf bir hatadır. (Mgh.) ― -b2- **اعسرت** O (bir kadın) doğurmada zorluk çekti, yahut yaşadı; (Lth, S, O, K;) bunun gibi ↓ **عَسَرَتْ**. (O, TA.) Doğum yapan bir kadın için dua ederken dersin ki, **أَيْسَرَتْ وَأَذْكَرَتْ** (Lth, A) “Kolay doğursun ve erkek çocuk doğursun”: (Lth, O:) ve zıddı durumda dersin ki, **أَعْسَرَتْ وَآنَثَتْ** [“Zor doğursun ve kız çocuk doğursun”]. (Lth, A, O, TA.) ― -b3- Ve aynı şekilde, O (bir deve) doğurmada zorluk çekti; yavrusu doğum vaktinde sıkışıp kaldı. (O, TA.) ― -b4- Ve O (bir deve) yılı içinde [aşımlandıktan sonra] gebe kalmadı; (K, * TA;) bunun gibi, meçhul sigada ↓ **عُسِّرَتْ**. (TA.) -A2- **اعسر الغَرِيمَ**: **عَسَرَ**’e bak.

**تعسّر**
5 **تعسّر** ذ : 1’e bak, iki yerde. ― -b2- O (eğrilmiş iplik, **غَزْلٌ**, K’da **قَوْلٌ** [söz] denmiştir; fakat bu bir hatadır, TA) dolaştı; öyle ki çözülemez oldu; bunun gibi **تغسّر**, noktalı **غ** ile: Lth’ye göre böyledir; Az’ın rivayet ettiği üzere; o da bunu Arapların dili olarak doğrular: fakat Sgh, TS’de [ve O’da], der ki: Bir şey hakkında, zorlaştığında, **استعسر** ve **تعسّر** dersin; fakat eğrilmiş iplik hakkında, dolaşıp çözülemez olduğunda, noktalı **غ** ile **تغسّر** dersin; noktasız **ع** ile değil; ancak zorlanmış, yahut sıkıştırılmış bir söyleyiş tarzı kullanırsan. (TA.)

**تَعَاسَرَا**
6 **تَعَاسَرَا** ذ [Birbirlerine karşı zor, yahut çetin oldular; birbirlerine sertlikle, kabalıkla, yahut kötü huylulukla muamele ettiler, yahut öyle davrandılar;] birbirleriyle anlaşmazlığa düştüler; alıcı ile satıcı, ve koca ile karı hakkında söylenir; (TA;) **تَعَاسُرٌ**, **تَيَاسُرٌ**’un zıddıdır: (S, O:) Kur’an lxv. 6’ya bak. (TA.) ― -b2- 1’e de bak, iki yerde.

**اعتسرهُ**
8 **اعتسرهُ** ذ, **اقتسرهُ** manasında: **عَسَرَهُ**’ye bak. ― -b2- **اعتسر النَّاقَةَ** O, dişi deve eğitilmeden önce ona bindi, (S, A, O,) o yönetilmesi zor iken: (A:) yahut onu eğitiminin ilk safhasında aldı, henüz yönetilmesi zor iken; ve yularını burnuna bağladı; ve ona bindi. (K.) ― -b3- Bundan dolayı, **اعتسر الكَلَامَ** (mecaz:) O, sözü önceden düşünmeksizin söyledi; zihninde ölçüp hazırlamaksızın. (Az, A.) ― -b4- **اعتسر مِنْ مَالِ وَلَدِهِ** O, oğlunun, yahut çocuğunun, yahut çocuklarının malından, onların isteğine aykırı olarak aldı: (S, O, K:) bir hadiste böyle vârid olmuştur; **س** ile; çünkü **الاعتسار** “zorlama yahut mecbur etme fiili” manasına gelir: fakat o hadisin bir rivayetine göre, **ص** iledir. (TA.)

10 **اـِسْتَعْسَرَ**: 1’e bak, iki yerde. -A2- **استعسرهُ** O, kendisinde zorluk yaşadığı, yahut yaşayacağı şeyi aradı, yahut istedi, yahut talep etti. (O, K.)

**عَسْرٌ**
**عَسْرٌ** ذ , yahut **العَسْرُ**: **عِسْرٌ**’e bak, iki yerde.

**عُسْرٌ**
**عُسْرٌ** ذ ve ↓ **عُسُرٌ** (S, A, O, K) ve ↓ **عَسَرٌ** (S, A, K) ve ↓ **مَعْسُورٌ** [bunun hakkında, burada zikredilen bazı başka kelimeler hakkında olduğu gibi, aşağıda bu paragrafta bak; ve zıddı **مَيْسُورٌ** hakkında söylenene bak, **يُسْرٌ** maddesinde,] ve ↓ **عُسْرَةٌ** ve ↓ **مَعْسَرَةٌ** ve ↓ **مَعْسُرَةٌ** ve ↓ **عُسْرَى** [bunların hepsi görünüşe göre 1’in mastar isimleridir, ona bak,] (K) Zorluk; çetinlik; darlık; giriftlik; **يُسْرٌ**’un zıddı. (S, A, O, K.) ― -b2- 'Eesà Ibn-'Omar, ilk harfi dammeli ve ikinci harfi sâkin olan üç harfli her ismin, Arapların bazısı tarafından ikinci harfi birinci gibi harekeli kılınarak telaffuz edildiğini gözlemler; **عُسْرٌ** ve **عُسُرٌ**, ve **رُحْمٌ** ve **رُحُمٌ**, ve **حُلْمٌ** ve **حُلُمٌ** gibi. (S, O.) ― -b3- Kur’an’da [lxv. 7] şöyle denmiştir: **سَيَجْعَلُ اللّٰهُ بَعْدَ عُسْرٍ يُسْرًا** [Allah zorluktan sonra kolaylık verecektir]. (O, TA.) Ve yine, [xciv. 5 ve 6,] **فَاـِنَّ مَعَ الْعُسْرِ يُسْرًا مَعَ الْعُسْرِ يُسْرًا** [Şüphesiz zorlukla beraber bir kolaylık vardır: zorlukla beraber bir kolaylık vardır]: bunu okuduğunda İbn-Mes'ood dedi ki, **لَنْ يَغْلِبَ عُسْرٌ يُسْرَيْنِ** [Bir zorluk iki kolaylığa galip gelmez]; ki, Ebû-l-'Abbâs der ki, bu, Kur’an’ın hemen önceki sözlerinin bir açıklaması olarak murad edilmiştir; Fr’nin zikrettiği bir kaideye uygun olarak [ve çoğu duruma uygulanır, fakat hepsine değil]: çünkü **العسر** zikredilip sonra **ال** ile tekrar edilince, ikincinin birincinin aynısı olduğu bilinir; ve **يسرا** zikredilip **ال** olmaksızın tekrar edilince, ikincinin birinciden farklı olduğu bilinir. (O, * TA.) ― -b4- Yine şöyle denmiştir: **لَوْ دَخَلَ العُسْرُ جُحْرًا لَدَخَلَ اليُسْرُ عَلَيْهِ** [Eğer zorluk yerde bir deliğe girseydi, kolaylık onun üzerine girerdi]. (TA.) ― -b5- ↓ **مَعْسُورٌ**’a gelince, o **مَيْسُورٌ**’un zıddıdır; ve ikisi de mastar isimleridir: (S, O:) yahut **عُسْرٌ** ve **يُسْرٌ**’ün yerlerine konurlar: (TA:) yahut Sb’ye göre, ikisi de sıfattır; çünkü o, **مَفْعُولٌ** vezninin mastar ismi olmadığını kabul eder; ve **دَعْهُ اـِلَى مَيْسُورِهِ وَاـِلَى مَعْسُورِهِ** sözü, “Onu, kendisinde kolaylık yaşadığı şeye ve kendisinde zorluk yaşadığı şeye bırak” manasında açıklanır: ve **مَعْقُولٌ** da aynı şekilde açıklanır. (S, O.) [Aynı şekilde de,] **فُلَانٍ ↓ بَلَغْتُ مَعْسُورَ** [şöyle açıklanabilir: “Falancanın zorlandığı bir şeyi gerçekleştirdim”; yani “Falancaya sertlikle, kabalıkla, yahut kötü huylulukla muamele ettim”;] sen, hakkında konuştuğun kimseye yumuşaklık, lütuf, nezaket, yahut medenilikle muamele etmediğinde söylenir. (O, TA.) Ayrıca dersin ki, [**معسور** ve zıddı **ميسور**’u sıfat olarak kullanarak,] ↓ **خُذٌ مَيْسُورَهُ وَدَعٌ مَعْسُورَهُ** [Onun kolay olanını al ve zor olanını bırak]. (A.) ― -b6- **عُسْرٌ** ayrıca Fakirlik manasına gelir: (Msb:) ve ↓ **عُسْرَةٌ**, [aynısı: yahut] mala, mülke, servete, yahut güce sahip olmanın azlığı: (S, TA:) ve ↓ **مَعْسَرَةٌ** ve ↓ **مَعْسُرَةٌ**, [aynısı: yahut] zorluk ve fakirlik; **مَيْسَرَةٌ**’nin zıddı: (O, TA:) ikisi de mastar isimleridir: (O:) ve ↓ **عُسْرَى**, [aynısı: yahut] zor şeyler, işler, yahut hâller; (TA;) **يُسْرَى**’nın zıddı: (S, O, TA:) ve bir şeye, yahut bir işe, yahut bir hâle uygulanan **أَعْسَرُ**’un müennesi. (TA.) ― -b7- ↓ **جَيْشُ العُسْرَةِ** [Zorluk ordusu], Tebûk ordusuna verilen bir addır; çünkü onlar yazın şiddetli sıcağında oraya gitmeye çağrıldılar, (O, K,) ve meyvenin olgunlaşma mevsiminde, (O, TA,) öyle ki bu onlara zor oldu; (O, K;) ve çünkü Peygamber daha önce otuz bine ulaşan bu kadar kalabalık bir orduyla savaşmamıştı. (O, TA.) ― -b8- Kur’an’da [xcii. 10] ↓ **فَسَنُيَسِّرُهُ لِلْعُسْرَى**, bazılarının dediğine göre, cezaya ve zor bir duruma [yolunu kolaylaştırırız] manasına gelir. (O, TA.)

**عِسْرٌ**
**عِسْرٌ** ذ , (S,) yahut **العِسْرُ**, (O, K,) Cinlerden belirli bir kabile; (S, O, K;) bunun gibi ↓ **عَسْرٌ**, (S,) yahut **العَسْرُ**: (O, K:) yahut birincisi, (S, O,) yahut ikincisi ve ↓ sonuncusu, (K,) cinlerin meskûn olduğu bir yer. (S, O, K.)

**عَسَرٌ**
**عَسَرٌ** ذ : **عُسْرٌ**’e bak.

**عَسِرٌ**
**عَسِرٌ** ذ Zor, çetin, yapılması yahut gerçekleştirilmesi zor, katlanılması yahut dayanılması zor, sıkıntı verici, dar, yahut girift; (S, O, Msb, K; *) bir işe yahut bir şeye uygulanır; (S, O, Msb;) bunun gibi ↓ **عَسِيرٌ**. (S, A, O, Msb, K.) ― -b2- **حَاجَةٌ عَسِرٌ**, ve ↓ **عَسِيرٌ**, (K,) yahut **عَسِيرٌ** ve ↓ **عَسِيرَةٌ**, (L,) Elde edilmesi zor bir ihtiyaç. (L, K.) ― -b3- **يَوْمٌ عَسِرٌ**, (K,) ve ↓ **عَسِيرٌ**, (S, K,) ve ↓ **أَعْسَرُ**, (K,) Zor bir gün; zorluk günü; (S;) çetin, sıkıntılı, yahut felaketli bir gün; yahut uğursuz, yahut talihsiz bir gün. (K.) ― -b4- **رَجُلٌ عَسِرٌ** [İşlerin yürütülmesinde] yumuşaklığı az olan bir adam: (Msb:) yahut tabiatça katı; yahut kötü huylu. (K.) [1’e bak.] ― -b5- ↓ **نَاقَةٌ عَسِيرٌ**, (S, A, O,) yahut ↓ **عَسِيرَةٌ**, (S’nin bir nüshasında olduğu üzere,) Eğitilmemiş bir dişi deve: (S, A, O:) yahut ↓ **نَاقَةٌ عَسِيرٌ** ve ↓ **عَوْسَرَانَةٌ** ve ↓ **عَيْسَرَانَةٌ** [ve görünüşe göre ↓ **عَيْسَرَانِيَّةٌ**] (K) yahut ↓ **عَوْسَرَانِيَّةٌ** (Lth, Az, S, O, L) ve ↓ **عَيْسَرَانِيَّةٌ** (Lth, Az, TS, O, L) ve ↓ **عَيْسُرَانِيَّةٌ**, (Lth, Az, TS, O,) fakat Lth’nin söylediği Arapların kullanımına uygun değildir, (Az, TS, O,) eğitilmeden önce binilen, (Lth, Az, S, O, TA,) yahut yük vurulan, (TA,) bir dişi deve: (Lth, Az, S, O, TA:) yahut eğitiminin ilk safhasında alınmış, henüz yönetilmesi zor iken; burnuna yular takılmış ve binilmiş olan: (K:) ve erkek deveye uygulanan sıfat ↓ **عَسِيرٌ**’dur, (K, TA,) yahut **عَسِرٌ**, (CK,) ve ↓ **عَيْسَرَانٌ** (Lth, Az, ve K’nın bazı nüshalarında da böyle,) ve ↓ **عَيْسُرَانٌ** (Lth, Az, TA, ve K’nın bazı nüshalarında, hemen önceki şeklin yerinde böyle,) ve ↓ **عَيْسَرَانِىٌّ** (TA) ve ↓ **عَيْسُرَانِىٌّ** (K, TA) ve ↓ **عَوْسَرَانِىٌّ**. (S, O.) ― -b6- Ayrıca ↓ **نَاقَةٌ عَسِيرٌ** Koşuşunda kuyruğunu kaldıran bir dişi deve; bunun gibi ↓ **عَاسِرٌ**: (K:) yahut ikincisi, gebe kaldıktan sonra kuyruğunu kaldıran: (TA:) [1’e bak:] ve [bunun çoğulu] ↓ **عَوَاسِرُ**, kurtlara uygulanır; koşuşlarında çalkalanan, başı sallayan, ve çeviklik sebebiyle kuyruklarını büken ( **تَكْسِرُ** ) (S, TA,). (TA.) Ve ↓ **نَاقَةٌ عَوْسَرَانِيَّةٌ** Çeviklik sebebiyle koştuğunda kuyruğunu kaldırmaya alışkın bir dişi deve. (TS, O, K,) (O, TA.) L’de, **ذَنَبِهَا**’dan önce gelen **تَعْسِيرُ** yerine **تَكْسِيرُ** buluruz. (TA.) ― -b7- Ayrıca, ↓ **نَاقَةٌ عَسِيرٌ**, (Lth, O, K,) yahut ↓ **عَسِيرَةٌ**, (S,) Lth’ye göre, (TA,) Aşımlandıktan sonra yılı içinde gebe kalmayan bir dişi deve: (Lth, S, O, K:) fakat Az der ki, Lth’nin bu açıklaması doğru değildir; ve **ناقة عسير** yukarıda açıklandığı üzere “eğitilmeden önce binilen bir dişi deve” manasına gelir; ve As onu böyle açıklar; ve ISk de aynı şeyi söyler. (TA.)

**عُسُرٌ**
**عُسُرٌ** ذ : **عُسْرٌ**’e bak.

**عُسْرَةٌ**
**عُسْرَةٌ** ذ : **عُسْرٌ**’e bak, üç yerde.

**عَسَرَهٌ**
**عَسَرَهٌ** ذ : **أَعْسَرُ**’a bak, son cümle.

**عُسْرَى**
**عُسْرَى** ذ : **عُسْرٌ**’e bak, üç yerde: ve **أَعْسَرُ**’a da bak.

**عَسِيرٌ**
**عَسِيرٌ** ذ ve **عَسِيرَةٌ**: baştan sona **عَسِرٌ**’e bak.

**عَاسِرٌ**
**عَاسِرٌ** ذ ; ve [çoğulu] **عَوَاسِرُ**: **عَسِرٌ**’ün ikinci yarısına bak.

**عَوْسَرَانَةٌ**
**عَوْسَرَانَةٌ** ذ ve **عَوْسَرَانِيٌّ** ve **عَوْسَرَانِيَّةٌ**: **عَسِرٌ**’e bak; sonuncusu iki yerde.

**عَيْسَرَانٌ**
**عَيْسَرَانٌ** ذ ve **عَيْسُرَانٌ** ve **عَيْسَرَانَةٌ** ve **عَيْسُرَانَةٌ** ve **عَيْسَرَانِىٌّ** ve **عَيْسُرَانِىٌّ** ve **عَيْسَرَانِيَّةٌ** ve **عَيْسُرَانِيَّةٌ**: **عَسِرٌ**’e bak.

**أَعْسَرُ**
**أَعْسَرُ** ذ [Daha, ve en, zor, çetin, dar, yahut girift; **أَيْسَرُ**’un zıddı;] bir şeye, yahut bir işe, yahut bir hâle uygulanır: müennesi ↓ **عُسْرَى**. (TA.) ― -b2- Bir güne uygulandığında, yani **عَسِرٌ**’dir, ona bak; (K;) uğursuz, yahut talihsiz. (O.) -A2- Solak bir adam; sol eliyle çalışan; (S, O, Msb, K;) gücü sol elinde yahut kolunda olan ve onunla başkalarının sağ ile yaptığını yapan: (TA:) müennesi **عَسْرَآءُ**: (K:) ve çoğulu **عُسْرَانٌ**, (O, TA,) tıpkı **سُودَانٌ**’ın **أَسْوَدُ**’un çoğulu olması gibi, (TA,) ve **عُسْرٌ**. (O.) Atmada yahut ok atmada **أَعْسَر**’dan daha güçlü kimse yoktur. (TA.) ― -b2- **أَعْسَرُ يَسَرٌ** İki elini [eşit] kullanan bir adam; iki elli; iki elini de kullanan: (S, O, K:) müennesi **عَسْرَآءُ يَسَرَةٌ**: (TA:) [bir adam için] **أَعْسَرُ أَيْسَرُ** dememelisin; (S, TA;) ne de bir kadın için **عَسْرَآءُ يَسْرَآءُ** demelisin. (TA.) ― -b3- **العَسْرَآءُ**, **الأَعْسَرُ**’un müennesi, Sol el yahut kol. (TA.) ― -b4- **حَمَامٌ أَعْسَرُ** Sol kanadında beyazlık bulunan bir güvercin, yahut güvercinler. (S, O.) Ve **عُقَابٌ عَسْرَآءُ** Sol tarafındaki tüyleri sağ tarafındakilerden daha çok olan bir kartal: (S, O, K: *) ve (S, O, K) bazıları der ki (S, O) kanadında beyaz birincil tüyler bulunan. (O, K.) Ve **عَسْرَآءُ** Beyaz birincil tüy; (O, K;) ve bunun gibi ↓ **عَسَرَةٌ**. (S, O, K; S’nin nüshalarımın birinde **عِسْرَة** yazılmış.)

**مِعْسَرٌ**
**مِعْسَرٌ** ذ Borçlusunu sıkıştıran, onu daraltan, yahut onu zorluğa sokan bir adam. (T, TS, O, K.) [1’in ikinci yarısına bak].

**مَعْسَرَةٌ**
**مَعْسَرَةٌ** ذ ve **مَعْسُرَةٌ**: **عُسْرٌ**’e bak; her biri iki yerde.

**مَعْسُورٌ**
**مَعْسُورٌ** ذ : **عُسْرٌ**’e bak, dört yerde.
