# عنتر — Lisânü'l-Arab

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B9%D9%86%D8%AA%D8%B1/sozluk/lisan
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%B9%D9%86%D8%AA%D8%B1/entries/lisan

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [عنتر](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B9%D9%86%D8%AA%D8%B1.md)
- Lisânü'l-Arab: İbn Manzûr · 13. yy

## Madde başı: عنتر

العَنْتَر: الشجاع. والعَنْتَرَةُ: الشجاعة في الحرب. وعَنْتَره بالرمح: طعَنَه. وعَنْتَر وعَنْتَرة: اسمان منه؛ فأَما قوله: يَدْعُون: عَنْتَرُ، والرِّماحُ كأَنها
أَشْطانُ بِئرٍ في لَبانِ الأَدْهَمِ
(* في معلقة عنترة: يدعون عنتر، بنصب عنتر على المفعولية). فقد يكون اسمه عَنْتراً كما ذهب إِليه سيبويه، وقد يكون أَراد يا عَنْترةُ، فرخّم على لغة من قال يا حارُ؛ قال ابن جني: ينبغي أَن تكون النون في عَنْتَر أَصلاً ولا تكون زائدة كزيادتها في عَنْبَس وعَنْسَلٍ لأَن ذينك قد أَخرجهما الاشتقاق، إِذا هما فَنْعل من العُبُوس والعَسَلان وأَما عَنْتر فليس له اشتقاق يحكم له بكون شيء منه زائداً فلا بدّ من القضاء فيه بكونه كله أَصلاً.
والعَنْتَر والعُنْتَر والعَنْتَرةُ، كله: الذباب، وقيل: العَنْتَر الذباب الأَزرق، قال ابن الأَعرابي: سمي عَنْتراً لصوته، وقال النضر: العَنْتَرُ ذُباب أَخضر؛ وأَنشد:
إِذا عرّد اللُّفَّاحُ فيها، لِعَنْترٍ،
بمُغْدَوْدِنٍ مُسْتَأْسِدِ النَّبْت ذي خمر
وفي حديث أَبي بكر وأَضيافِه، رضي الله عنهم، قال لابنه عبد الرحمن: يا عَنْتر، هكذا جاء في رواية، وهو الذباب شبّهه به تصغيراً له وتحقيراً، وقيل: هو الذباب الكبير الأَزرق شبّهه به لشدة أَذاه، ويروى بالغين المعجمة والثاء المثلثة، وسيأْتي ذكره.
والعَنْتَرَةُ: السلوك في الشدائد،. وعَنْتَرة: اسم رجل، وهو عنترة بن معاوية بن شدّاد العبسي
(* المشهور أنه ابن شدّاد لا ابن معاوية).

### Türkçe

**العَنْتَر**: yiğit. Ve **العَنْتَرَةُ**: savaşta yiğitlik. Ve onu mızrakla **عَنْتَره**: onu mızrakladı. Ve **عَنْتَر** ve **عَنْتَرة**: ondan iki isimdir; şu sözüne gelince:

“Çağırıyorlar: **عَنْتَرُ**, ve mızraklar sanki
kuyunun ipleri gibi, yağızın göğsünde”

(* **في معلقة عنترة**: “**يدعون عنتر**”, **عَنْتَر**’in mef‘ûliyyet üzere nasbıyla).

Onun adı, Sîbeveyh’in gittiği üzere, **عَنْتراً** olabilir; ve “ey **عَنْترةُ**”yı kastetmiş olabilir; “ey **حارُ**” diyenin dili üzere terhîm etti; İbn Cinnî dedi: **عَنْتَر**’deki **النون**’un aslî olması gerekir ve **عَنْبَس** ve **عَنْسَلٍ**’deki ziyadeliği gibi زائد olmaması gerekir; çünkü o ikisini iştikak çıkarmıştır; ikisi **فَنْعل** vezninde, **العُبُوس** ve **العَسَلان**’dandır; **عَنْتر**’e gelince, ondan bir şeyin زائد olduğuna hükmedecek bir iştikakı yoktur; o hâlde onda, onun tamamının aslî olduğuna hükmetmekten başka çare yoktur.

Ve **العَنْتَر** ve **العُنْتَر** ve **العَنْتَرةُ**, hepsi: sinektir; ve denildi ki: **العَنْتَر** mavi sinektir. İbnü’l-A‘râbî dedi: sesi sebebiyle **عَنْتراً** diye adlandırıldı. Ve en-Nadr dedi: **العَنْتَرُ** yeşil bir sinektir; ve şu beyit okundu:

“Orada **اللُّفَّاحُ** ürküp kaçtığında, bir **عَنْترٍ** için,
bitkisi aslanlaşmış, sarmaşıklı bir **مُغْدَوْدِنٍ** ile”

Ve Ebû Bekir’in ve misafirlerinin hadîsinde, Allah onlardan razı olsun: oğlu Abdurrahman’a dedi ki: “ey **عَنْتر**”; rivayette böyle gelmiştir; ve o sinektir; onu, onu küçültmek ve hakir görmek için ona benzetti. Ve denildi ki: o büyük mavi sinektir; eziyetinin şiddeti sebebiyle ona benzetti. Ve **بالغين المعجمة** ve **الثاء المثلثة** ile de rivayet olunur; ve onun zikri gelecektir.

Ve **العَنْتَرَةُ**: şiddetlerde yürüyüş (davranış). Ve **عَنْتَرة**: bir adamın adıdır; o, **عنترة بن معاوية بن شدّاد العبسي**’dir.

(* Meşhur olan, onun **ابن شدّاد** olmasıdır, **ابن معاوية** değil.)
