# غدر — Müfredât

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D8%AF%D8%B1/sozluk/mufredat
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%BA%D8%AF%D8%B1/entries/mufredat

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [غدر](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D8%AF%D8%B1.md)
- Müfredât: Râgıb el-İsfahânî · 11. yy

## Madde başı: غدر

- الغدرك الإخلال بالشيء وتركه، والغدر يقال لترك العهد، ومنه قيل: فلان غادر، وجمعه: غدرة، وغدار: كثير الغدر، والأغدر والغدير: الماء الذي يغادره السيل في مستنقع ينتهي إليه، وجمعه: غدر وغدران، واستغدر الغدير: صار فيه الماء، والغديرة: الشعر الذي ترك حتى طال، وجمعها غدائر، وغادره: تركه. قال تعالى: ﴿لا يغادر صغيرة ولا كبيرة إلا أحصاها﴾ [الكهف/49]، وقال: ﴿فلم نغادر منهم أحدا﴾ [الكهف/47]، وغدرت الشاة: تخلفت فهي غدرة، وقيل للجحرة واللخافيق (اللخفافيق واحدها: لخفوق، وهي شقوق في الأرض، وقال بعضهم: أصلها الأخافيق. انظر: اللسان (غدر) ) التي يغادرها البعير والفرس غائرا: غدر (انظر: المجمل 3/692؛ واللسان (غدر). والجحرة: جمع جحر، وانظر ديوان الأدب 1/212)، ومنه قيل: ما أثبت غدر هذا الفرس، ثم جعل مثلا لمن له ثبات، فقيل: ما أثبت غدره (يقال هذا للرجل إذا كان لسانه يثبت في موضع الزلل والخصومة. انظر: اللسان (غدر) ؛ وعمدة الحفاظ: غدر).

### Türkçe

- **الغدرك**: şeyde eksiltme ve onu terk etmedir; **الغدر** ahdi terk etmek için söylenir; bundan dolayı “falanca **غادر**” denilmiştir; onun çoğulu: **غدرة**; **غدار**: çokça **الغدر** yapan; **الأغدر** ve **الغدير**: selin, ulaştığı bir su birikintisinde bıraktığı sudur; onun çoğulu: **غدر** ve **غدران**; **استغدر الغدير**: onda su oldu; **الغديرة**: uzayıncaya kadar bırakılmış saçtır; onun çoğulu **غدائر**; **غادره**: onu terk etti. Yüce Allah dedi ki: ﴿لا يغادر صغيرة ولا كبيرة إلا أحصاها﴾ [الكهف/49]; ve dedi ki: ﴿فلم نغادر منهم أحدا﴾ [الكهف/47]. **غدرت الشاة**: geri kaldı; o hâlde o **غدرة**’dir. Ve deve ile atın oyuk bırakarak terk ettiği **الجحرة** ve **اللخافيق** ( **اللخفافيق**’in tekili: **لخفوق**; ve bunlar yerdeki yarıklardır; bazıları dedi ki: aslı **الأخافيق**’tir. Bak: **اللسان** (**غدر**) ) için **غدر** denildi (bak: **المجمل** 3/692; ve **اللسان** (**غدر**). **الجحرة**: **جحر**’ın çoğuludur; ve bak: **ديوان الأدب** 1/212). Bundan dolayı denildi ki: “Bu atın **غدر**’ı ne kadar da sağlamdır”; sonra sebatı olan kimse için mesel yapıldı; böylece “Onun **غدر**’ı ne kadar da sağlamdır” denildi (bu, dili sürçme ve çekişme yerinde sabit kalan adama söylenir. Bak: **اللسان** (**غدر**) ; ve **عمدة الحفاظ**: **غدر**).
