# غرف — es-Sıhâh

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D8%B1%D9%81/sozluk/sihah
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%BA%D8%B1%D9%81/entries/sihah

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [غرف](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D8%B1%D9%81.md)
- es-Sıhâh: Cevherî · 10. yy

## Madde başı: غرف

الغَرْفُ: شجرٌ يُدْبَغ به. يقال: سقاءٌ غَرْفيٌّ، أي مدبوغ بالغَرْفِ. وربَّما جاء بالتحريك، حكاه يعقوب. قال الشاعر:
أمسى سُقامٌ خَلاءً لا أنيسَ بـهإلا السباعُ ومَرُّ الريح بالغَرَفِ
سُقامٌ: اسمُ وادٍ. يقال: غَرْفَت الإبل، بالكسر، تَغْرَفُ غَرَفاً، إذا اشتكت عن أكل الغَرْفِ. والغَريفُ: الشجر الكثير الملتفُّ من أي شجرٍ كان. والغَريفَةُ: جلدةٌ من أدَمٍ نحوٌ من شبرٍ فارغةٌ، في أسفل قراب السيف تَذَبْذَبُ، وتكون مُفَرَّضَةً مزيَّنةً. وبنو أسد يسمُّون النعل: الغَريفَةَ. وأما الغِرْيَفُ بكسر الغين وتسكين الراء، فضربٌ من الشجر. قال حاتمٌ يصف النخل:
رواءٌ يسيلُ الماءُ تحت أُصولِهِيميلُ به غيلٌ بأدناه غِـرْيَفُ
وغَرَفْتُ الشي فانْغَرَفَ، أي قطعته فانقطع. قال قيس بن الخطيم:
تَنامُ عن كِبْرِ شَأنها فـإذاقامَتْ رويداً تَكادُ تَنْغَرِفُ
وغَرَفْتُ ناصية الفرس: قطعتها وجززتها. وغَرَفْتُ الجِلْدَ: دبغته بالغرْفِ. وغَرَفْتُ الماء بيدي غَرْفاً، واغْتَرَفْتُ منه. والغَرْفَةُ المرّةُ الواحدة. والغَرْفَةُ بالضم: اسمٌ للمفعول منه؛ لأنك ما لم تَغْرِفْهُ لا تسميه غُرْفَةً. والجمع غِرافٌ. والغِرافُ: مكيالٌ ضخمٌ. والغُرْفَةُ: العِليَّةُ، والجمع غُرْفاتٌ وغُرُفاتٌ وغُرَفٌ.

### Türkçe

**الغَرْفُ**: onunla tabaklanan bir ağaçtır. Denilir: **سقاءٌ غَرْفيٌّ**, yani **الغَرْفِ** ile tabaklanmış. Bazen harekeleme ile gelmiştir; bunu Yakub nakletti. Şair dedi ki:
أمسى سُقامٌ خَلاءً لا أنيسَ بـه
إلا السباعُ ومَرُّ الريح بالغَرَفِ
**سُقامٌ**: bir vadinin adıdır. Denilir: **غَرْفَت** develer, kesre ile, **تَغْرَفُ غَرَفاً**, eğer **الغَرْفِ** yemekten şikâyet ettilerse. **والغَريفُ**: hangi ağaç olursa olsun, çok ve birbirine dolanmış ağaçtır. **والغَريفَةُ**: yaklaşık bir karış kadar, boş, kılıç kınının alt tarafında sallanan; delikli, süslü olan, **أدَمٍ**den bir deridir. Benû Esed, nalına **الغَريفَةَ** adını verir. **وأما الغِرْيَفُ** (ġaynın kesresi ve **الراء**’ın sükûnu ile), ağaçtan bir türdür. Hâtim hurma ağacını vasfederek dedi ki:
رواءٌ يسيلُ الماءُ تحت أُصولِهِ
يميلُ به غيلٌ بأدناه غِـرْيَفُ
Ve **غَرَفْتُ** şeyi, derken **فانْغَرَفَ**; yani onu kestim de kesildi. Kays b. el-Hatîm dedi ki:
تَنامُ عن كِبْرِ شَأنها فـإذا
قامَتْ رويداً تَكادُ تَنْغَرِفُ
Ve **غَرَفْتُ** atın perçemini: onu kestim ve kırptım. Ve **غَرَفْتُ الجِلْدَ**: onu **بالغرْفِ** ile tabakladım. Ve **غَرَفْتُ الماء** elimle **غَرْفاً**, ve ondan **اغْتَرَفْتُ**. **والغَرْفَةُ**: bir defalık (alma)dır. **والغَرْفَةُ** zamme ile: ondan mef‘ûlün adıdır; çünkü sen onu **تَغْرِفْهُ** etmedikçe ona **غُرْفَةً** adını vermezsin. Çoğulu **غِرافٌ**dur. **والغِرافُ**: büyük bir ölçek kabıdır. **والغُرْفَةُ**: üst oda; çoğulu **غُرْفاتٌ** ve **غُرُفاتٌ** ve **غُرَفٌ**dur.
