# غرقد (غ-ر-ق-د) — Arapça kök

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D8%B1%D9%82%D8%AF
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%BA%D8%B1%D9%82%D8%AF

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Harfler: غ - ر - ق - د
- Bu kök Kur'an'da geçmiyor.
- 6 sözlük

## Sözlükler (6)

### [Kitâbu'l-'Ayn](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D8%B1%D9%82%D8%AF/sozluk/kitab_ayn.md) — Halîl b. Ahmed · 8. yy

باب الرباعي من الغين والقاف
غردق: الغَرْدَقةُ: إلباس الليل يلبِسُ كلَّ شيء. يقال: غَرْدقَتِ المرأةُ سِتْرَها: أرسلته.
غرقد: الغَرْقدُ: ضرب من الشجر.
دغرق: الدَّغْرَقةُ: كدورةٌ في الماء، قال:
قد طالما صَفَّيْتما فدَغْرِقا
غرقل: غَرْقَلَتِ البيضة، أي: مَذَرتْ.
غرنق: الغِرنَيْقُ والغُرْنُوقُ: طائر أبيض.
والغُرنُوقُ: الرجل الشاب الأبيض الجميل، وهو الغُرانِق أيضا، قال: ألا إن تطلابي لمثلك ذلةٌ وقد فات ريعان الشباب الغُرانِق والذي يكون في أصل العوسج اللين يقال له الغرانيق، الواحد: غُرْنُوق.
دغفق: الدَّغْفقُ: العيش الواسع.
غلفق: الغَلْفَقُ: الخلب ما دام على شجره.
والغَلْفَقُ: الطُّحْلبُ.

##### Türkçe

باب الرباعي من الغين والقاف
غردق: **الغَرْدَقةُ**: gecenin her şeyi bürüyüp kaplaması. Denir ki: kadın **غَرْدقَتِ** örtüsünü: onu salıverdi.
غرقد: **الغَرْقدُ**: ağaçtan bir tür.
دغرق: **الدَّغْرَقةُ**: suda bir bulanıklık; dedi ki:
قد طالما صَفَّيْتما فدَغْرِقا
غرقل: yumurta **غَرْقَلَتِ**; yani: dağılıp döküldü.
غرنق: **الغِرنَيْقُ** ve **الغُرْنُوقُ**: beyaz bir kuş.
Ve **الغُرنُوقُ**: beyaz, güzel genç adam; o, **الغُرانِق** de olur. Dedi ki: ألا إن تطلابي لمثلك ذلةٌ وقد فات ريعان الشباب الغُرانِق والذي يكون في أصل العوسج اللين يقال له **الغرانيق**، الواحد: **غُرْنُوق**.
دغفق: **الدَّغْفقُ**: geniş geçim.
غلفق: **الغَلْفَقُ**: ağacının üzerinde kaldığı müddetçe taze hurma.
Ve **الغَلْفَقُ**: yosun.

### [es-Sıhâh](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D8%B1%D9%82%D8%AF/sozluk/sihah.md) — Cevherî · 10. yy

الغَرْقَدُ: شجر.

##### Türkçe

**الغَرْقَدُ**: ağaç.

### [Lisânü'l-Arab](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D8%B1%D9%82%D8%AF/sozluk/lisan.md) — İbn Manzûr · 13. yy

الغَرْقَدُ: شجر عظام وهو من العضاه، واحدته غَرْقَدَةٌ وبها سمي الرجل. قال أَبو حنيفة: إِذا عظمت العَوْسَجَةُ فهي الغرقدة. وقال بعض الرواة: الغَرْقَدُ من نبات القُفِّ. والغَرْقَدُ: كبار العوسج، وبه سمي بَقِيعُ الغَرْقَدِ لأَنه كان فيه غرقد، وقال الشاعر:
أَلِفْنَ ضالاً ناعماً وغَرْقَدا
وفي حديث أَشراط الساعة: إِلا الغَرْقَد فإِنه من شجر اليهود؛ وفي رواية: إِلا الغرْقَدَة؛ هو ضرب من شجر العِضاه وشجر الشَّوْكِ، والغَرْقَدَة واحدته؛ ومنه قيل لمقبرة أَهل المدينة بقيع الغرقد لأَنه كان فيه غرقد وقطع؛ قال ابن سيده: وبقيع الغرقد مقابر بالمدينة وربما قيل له الغرقد؛ قال زهير:
لِمَنِ الدِّيارُ غَشِيتَها بالغَرْقَدِ،
كالوَحْيِ في حَجَرِ المسِيلِ المُخْلِدِ؟

##### Türkçe

**الغَرْقَدُ**: iri ağaç(lar); ve o, **العضاه**’dandır; onun teki **غَرْقَدَةٌ**’dir; ve onunla adam adlandırıldı. Ebû Hanîfe dedi: **العَوْسَجَةُ** büyüdüğü zaman o **الغرقدة**’dir. Ve bazı râviler dedi: **الغَرْقَدُ**, **القُفِّ** bitkisindendir. Ve **الغَرْقَدُ**: **العوسج**’in büyükleri; ve onunla **بَقِيعُ الغَرْقَدِ** adlandırıldı; çünkü onda **غرقد** vardı. Şair dedi:
أَلِفْنَ ضالاً ناعماً وغَرْقَدا

Ve kıyamet alâmetleri hadîsinde: ancak **الغَرْقَد** müstesna; çünkü o Yahudilerin ağacındandır; ve bir rivayette: ancak **الغرْقَدَة** (müstesna); o, **العِضاه** ağacından ve **الشَّوْكِ** ağacından bir türdür; ve **الغَرْقَدَة** onun tekidir; ve ondan, Medine ehlinin mezarlığına **بقيع الغرقد** denildi; çünkü onda **غرقد** vardı ve kesildi. İbn Sîde dedi: ve **بقيع الغرقد** Medine’de mezarlıklardır; ve bazen ona **الغرقد** denilir. Züheyr dedi:
لِمَنِ الدِّيارُ غَشِيتَها بالغَرْقَدِ،
كالوَحْيِ في حَجَرِ المسِيلِ المُخْلِدِ؟

### [Kâmûsü'l-Muhît](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D8%B1%D9%82%D8%AF/sozluk/kamus.md) — Fîrûzâbâdî · 15. yy

* غ ر ق د * * الغَرْقَدُ * بوزن الفرقد شجر وبقيع الغرقد مقبرة بالمدينة

##### Türkçe

* غ ر ق د * * **الغَرْقَدُ** * **الفَرْقَد** vezninde; bir ağaçtır. **بَقِيعُ الغَرْقَد** Medine’de bir kabristandır.

### [Tâcü'l-Arûs](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D8%B1%D9%82%D8%AF/sozluk/tac.md) — Zebîdî · 18. yy

الغرقد: شجر عظام من العضاه، وقال بعض الرواة: الغرقد من نبات القف، أو هي العوسج إذا عظم، واحده غرقدة، قال أبو حنيفة: إذا عظمت العوسجة فهي الغرقدة، وفي حديث أشراط الساعة:  إلا الغرقدة  فإنه من شجر اليهود، وفي رواية إلا الغرقدة. وهو ضرب من شجر الشوك، وبها سموا رجلا. وبقيع الغرقد: اسم مقبرة المدينة المشرفة، على ساكنها أفضل الصلاة والسلام، سمي به لأنه كان منبتها وقطع. قال شيخنا: وكان الأولى منبته، أي الغرقد، لانه مذكر، والتأويل بالشجرة بعيد، إلا أن يقال إنه بناء على أنه اسم جنس جمعي، وهو يذكر ويؤنث، انتهى.
 وفي المحكم: ويقيع الغرقد: مقابر بالمدينة وربما قيل له: الغرقد، قال زهير:
  لمن الديار غشيتها بالـغـرقـد                      كالوحي في حجر المسيل المخلد والغرقد بياض البيض الذي فوق المح، نقله الصاغاني.
 ومما يستدرك عليه: الغرقدة. ماءة لنفر من بني نمير بن نصر بن قعين. كذا في المعجم.

##### Türkçe

**الغرقد**: **العضاه**dan iri (büyük) ağaçtır; bazı râviler dedi ki: **الغرقد** **القف** bitkisindendir; yahut o, büyüdüğü zaman **العوسج**dir; onun teki **غرقدة**dir. Ebû Hanîfe dedi ki: **العوسجة** büyüdüğü zaman o **الغرقدة**dir. Kıyamet alâmetleri hadîsinde: “... ancak **الغرقدة** müstesna; çünkü o Yahudilerin ağacındandır”; bir rivayette: “ancak **الغرقدة** müstesna.” O, diken ağacından bir türdür; onunla bir adama isim verdiler. Ve **بقيع الغرقد**: Medîne-i müşerrefenin kabristanının adıdır—sâkinine en faziletli salât ve selâm olsun—; onunla isimlendirildi; çünkü o, onun bitim yeri idi ve kesildi. Şeyhimiz dedi ki: Daha evlâ olan “onun bitim yeri” idi; yani **الغرقد**; çünkü o müzekkerdir; “ağaç” ile te’vil uzakdır; ancak denilirse ki: o, cem‘î cins isim olması üzerine binâendir; o hem müzekker hem müennes gelir; bitti.

Ve **المحكم**’de: **ويقيع الغرقد**: Medîne’de kabirlerdir; bazen ona **الغرقد** denilir. Züheyr dedi ki:
لمن الديار غشيتها بالـغـرقـد
كالوحي في حجر المسيل المخلد

Ve **الغرقد**: sarının üstünde olan yumurtanın beyazlığıdır; bunu es-Sâğânî nakletti.

Ve onun üzerine istidrâk olunanlardandır: **الغرقدة**. Benî Numeyr b. Nasr b. Ka‘în’den bir topluluğa ait bir su (pınar). Mu‘cem’de böyledir.

### [Lane's Lexicon](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D8%B1%D9%82%D8%AF/sozluk/lexicon.md) — Edward W. Lane · 19. yy

غَرْقَدٌ
غَرْقَدٌ ذ A species of tree, (S, O, L, K,) of large size, (L, K,) of the kind termed عِضَاه, (L,) said by some to grow in the ground termed قُفّ: (O, L:) or the species of tree called عَوْسَج [or boxthorn], when it has grown large: (AHn, O, L, K:) a species of thorny tree: (L:) [a coll. gen. n.:] n. un. with ة. (L, O, K.) -A2- It is said in the K to signify also The white of an egg: but as thus expl., it is app. a mistake for غِرْقِئٌ. (TA.)

##### Türkçe

غَرْقَدٌ
**غَرْقَدٌ**: **عِضَاه** denilen türden, büyük boylu bir ağaç türü; bazılarınca **قُفّ** denilen yerde yetiştiği söylenir: yahut büyük büyüdüğü zaman **عَوْسَج** denilen ağaç türü; dikenli bir ağaç türü; [cem‘î cins isimdir:] tekili ة iledir. -A2- K’de bunun ayrıca bir yumurtanın beyazı anlamına geldiği de söylenmiştir: fakat böyle açıklandığı üzere, bu, görünüşe göre **غِرْقِئٌ** yerine bir hatadır.
