# غشش (غ-ش-ش) — Arapça kök

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D8%B4%D8%B4
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%BA%D8%B4%D8%B4

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Harfler: غ - ش - ش
- Bu kök Kur'an'da geçmiyor.
- 6 sözlük

## Sözlükler (6)

### [Kitâbu'l-'Ayn](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D8%B4%D8%B4/sozluk/kitab_ayn.md) — Halîl b. Ahmed · 8. yy

باب الغين والشين
غ ش، ش غ مستعملان غش: غَشَّ فلان فلانا يَغُشُّ غشا أي: لم يمحضه النصيحة.
وتقول: لقيته غِشاشاً وغَشاشاً أي: عند مُغَيْرِبانِ الشمس، أيك في آخر غُشَيشيانِ النهار.
وشرب غِشاشٌ: قليلز قال الضرير: ولقيته غِشَاشاً أي: على عجلة.
يقال منه: غاشَّةُ مُغاشَّةً، قال القطامي:
على مكان غِشاشٍ ما ينيخ به		إلا مغيرنا والمستقي العجل
شغ: الشَّغْشَغَةُ في الشرب: التصريد، أي: التقليل، قال رؤبة:
لو كنت أسطيعك لم يَشَغْشَغِ

##### Türkçe

باب **الغين** و**الشين**
**غ ش**، **ش غ** kullanımdadır: **غش**: **غَشَّ** falan, falana **يَغُشُّ** **غشا**; yani: ona öğüdü/samimi nasihati tam olarak vermedi.
Ve dersin ki: Onu **غِشاشاً** ve **غَشاشاً** olarak gördüm; yani: güneşin batmaya meylettiği vakitte; yani günün iki **غُشَيشيانِ**’ının sonunda.
Ve **غِشاشٌ** içti: az. **الضرير** dedi: Ve onu **غِشَاشاً** olarak gördüm; yani: acele üzere.
Bundan: **غاشَّةُ**’yu **مُغاشَّةً** (yapar/denir). **القطامي** dedi:
على مكان **غِشاشٍ** ما ينيخ به		إلا مغيرنا والمستقي العجل
**شغ**: İçmede **الشَّغْشَغَةُ**: **التصريد**; yani: azaltma. **رؤبة** dedi:
لو كنت أسطيعك لم **يَشَغْشَغِ**

### [es-Sıhâh](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D8%B4%D8%B4/sozluk/sihah.md) — Cevherî · 10. yy

غشّهُ يَغُشُّهُ غِشًّا. وشيءٌ مَغْشوشٌ. واسْتَغَشَّهُ: خلاف استنصحه. ولقيته غِشاشاً، أي على عَجلةٍ.

##### Türkçe

**غشّهُ** onu aldatttı; **يَغُشُّهُ** onu aldatır; **غِشًّا** (olarak) aldatma.

Ve bir şey **مَغْشوشٌ**dur (aldatılmış/tağşiş edilmiş).

Ve **اسْتَغَشَّهُ**: **استنصحه**’ın zıddıdır.

Ve onu **غِشاشاً** olarak gördüm; yani bir acele üzere.

### [Esâsü'l-Belâğa](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D8%B4%D8%B4/sozluk/esas.md) — Zemahşerî · 12. yy

غ ش ش
ما نصحت أحداً إلا استغشني واغتشني‏.‏
قال‏:‏ ألا ربّ من تغتشه لك ناصح ومؤتمن بالغيب غير أمين وقال أبو النجم‏:‏ فظل من عرفان نؤيٍ ناحل من الأسى يغتشّ نصح القائل ورجل غاش من قوم غششة وغشّاشة وتقول‏:‏ ما هم إلا قوم غشّاشه أيديهم بالخيانة رشّاشه‏.‏
وطعام فلان مغشوش أعلاه يابس وأسفله مرشوش‏.‏
وما لقيته إلا غشاشاً وعلى غشاش وكنت على حدّ غشاش وهو العجلة‏.‏
وجاؤا مغاشّين للصبح‏:‏ مبادرين له‏.‏
قال‏:‏ يكون نزول القوم فيها كلا ولا غشاشاً ولا يدنون رحلاً إلى رحل

##### Türkçe

غ ش ش
Ben kimseye öğüt vermedim ki, ancak bana karşı **استغشني** etti ve bana karşı **اغتشني** etti.‏
Dedi ki: Şu da var ki, sana karşı **تغتشه** ettiğin nice (kimse) vardır ki, senin için öğüt verendir ve gaybda emanetli olandır; (fakat) emin değildir. Ebû’n-Necm dedi ki:
“Böylece **عرفان**dan, zayıflamış bir **نؤي**’den (dolayı) gölge(ler) (vardır); kederden, söyleyenin öğüdünü **يغتشّ** eder.”
Ve (bu) bir adam, bir kavimden **غاش** (olan)dır: **غششة** ve **غشّاشة**. Ve dersin ki: “Onlar ancak bir kavimdir: **غشّاشه**; elleri hıyanetle **رشّاشه**.”‏
Ve falanın yemeği **مغشوش**tur: üstü kuru, altı **مرشوش**tur.‏
Ve onunla ancak **غشاشاً** olarak ve **على غشاش** üzere karşılaştım; ve ben **حدّ غشاش** üzere idim; o da acele(lik)tir.‏
Ve sabaha **مغاشّين** olarak geldiler: ona (karşı) acele edenler olarak.‏
Dedi ki: “Kavmin oraya inişi, (bir) **كلا** olur; ne **غشاشاً** olur ne de bir yükü bir yüke yaklaştırırlar.”

### [Lisânü'l-Arab](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D8%B4%D8%B4/sozluk/lisan.md) — İbn Manzûr · 13. yy

الغِشُّ: نقيض النُّصْح وهو مأْخوذ من الغَشَش المَشْرَب الكدِر؛ أَنشد ابن الأَعرابي:
ومَنْهَل تَرْوَى به غير غَشَشْ
أَي غير كدر ولا قليل، قال: ومن هذا الغشُّ في البياعات. وفي الحديث: أَن النبي، صلى اللَّه عليه وسلم، قال: ليس منَّا من غَشّا: قال أَبو عبيدة: معناه ليس من أَخْلافِنا الغِش؛ وهذا شبيه بالحديث الآخر: المؤمِنُ يُطْبَع على كل شيء إِلا الخيانة. وفي رواية: مَنْ غَشَّنا فليس مِنَّا أَي ليس من أَخلاقنا ولا على سُنَّتنا. وفي حديث أُم زرع: ولا تَمْلأُ بَيْتَنا تَغْشِيشاً؛ قال ابن الأَثير: هكذا جاء في رواية وهو من الغِشِّ، وقيل: هو من النميمة، والرواية بالمهملة. وقد غَشَّه غِشّاً: لم يَمْحَضْه النَّصيحة؛ وشيء مَغْشُوش. ورجل غُشَّ: غاشٌّ، والجمع غُشّونَ؛ قال أَوس بن حجر:
مُخَلّفون، ويَقْضِي الناسُ أَمْرَهُمُ،
غُشُّو الأَمانةِ صُنْبُورٌ لِصُنْبُورِ
قال: ولا أَعرف له جمعاً مكسّراً، والرواية المشهورة: غُسّو الأَمانةِ. واستَغَشّه واغْتَشّه: ظن به الغِشَّ، وهو خلافُ اسْتَنْصَحَه؛ قال كُثيِّر عزة:
فقُلْتُ، وأَسْرَرْتُ النَّدامَةَ: لَيْتَنِي،
وكُنْت امرَأً أَغْتَشُّ كلَّ عَذُولِ،
سَلَكْتُ سَبيلَ الرائِحات عَشِيّةً
مَخارِمَ نِسعٍ، أَو سَلَكْنَ سَبِيلي
واغْتَشَشْتُ فلاناً أَي عَدَدْته غاشًّا؛ قال الشاعر:
أَيا رُبَّ من تَغتَشُّه لك ناصحٌ،
ومُنْتصِحٍ بالغَيْبِ غيرُ أَمِينِ
(* قوله «ومنتصح» في الأساس ومؤتمن.)
وغَشَّ صدْرُه يَغِشُّ غِشّاً: غَلَّ. ورجل غَشٌّ: عظيمُي السُّرّة؛ قال:ليس بغَشٍّ، هَمُّه فيما أَكَلْ
وهو يجوز أَن يكون فَعْلاً وأَن يكون كما ذهب إِليه سيبويه في طَبٍّ وبَرٍّ من أَنهما فَعِلٌ.
والغِشَاش: أَوّلُ الظُّلْمَة وآخرُها. ولقيه غِشَاشاً وغَشَاشاً أَي عند الغروب. والغَشَاش والغِشَاش: العَجَلةُ. يقال: لقيتُهُ على غِشَاشٍ وغَشَاشٍ أَي على عَجَلة؛ حكاها قطرب وهي كِنانيّة؛ وأَنشدتْ محمودةُ الكلابية:
وما أَنْسَى مَقالَتَها غِشَاشاً
لنا، والليلُ قد طرَدَ النهارَا
وصَاتَكَ بالعُهود، وقد رَأَيْنا
غُرابَ البَيْن أَوْكَبَ، ثم طارَا
الأَزهري: يقال لقيتُه غَشاشاً وغِشاشاً، وذلك عند مُغَيْرِبان الشمس؛ قال الأَزهري: هذا باطل وإِنما يقال لقيته غَشَاشاً وغِشَاشاً، وعلى غَشَاشٍ وغِشَاشٍ إِذا لقيته على عجلة؛ وقال القَطامي.
على مكانٍ غِشَاشٍ ما يُنيحُ به
إِلا مُغَيِّرُنا، والمُسْتَقِي العَجِل
وقال الفرزدق:
فمَكَّنْتُ سَيْفِي من ذَواتِ رِماحِها
غِشَاشاً، ولم أَحْفَلْ بُكَاءَ رُعائِيا
وروي: مكانَ رعائيا. وشُرْبٌ غِشاشٌ ونوْمٌ غِشَاشٌ، كلاهما: قليلٌ. قال الأَزهري: شُرْبٌ غِشَاشٌ غير مَرِيءٍ لأَن الماء ليس بصافٍ ولا عَذْب ولا يَسْتَمْرِئُه شاربُه.
والغَشَشُ: المَشْرب الكدِرُ؛ عن ابن الأَنباري، إِما أَن يكون من الغِشَاش الذي هو القليل لأًن الشُّرْب يقل منه لكَدَرِه، وإِما أَن يكون من الغشّ الذي هو ضد النصيحة.

##### Türkçe

**الغِشُّ**: **النُّصْح**’ın zıddıdır; o, bulanık içecek olan **الغَشَش**’ten alınmıştır;

İbnü’l-A‘râbî inşâd etti:
ومَنْهَل تَرْوَى به غير غَشَشْ
Yani: ne bulanık ne de az; dedi ki: Ve bundan, alışverişlerdeki **الغِشُّ** (aldatma) vardır. Hadiste:
Peygamber, Allah’ın salât ve selâmı onun üzerine olsun, dedi: “Bizi aldatan bizden değildir.” Ebû Ubeyde dedi ki: Mânâsı: **الغِشّ** bizim ardıllarımızdan değildir; bu, diğer hadise benzer: “Mümin her şey üzerine tabiatlanır, ancak hıyanet üzerine değil.” Bir rivayette: “Bizi aldatan bizden değildir” yani bizim ahlâkımızdan değildir ve sünnetimiz üzere değildir. Ümmü Zer‘ hadîsinde: “Evimiz( i) **تَغْشِيشاً** ile doldurmaz”; İbnü’l-Esîr dedi ki: Rivayette böyle gelmiştir ve o, **الغِشِّ**’tendir; ve denildi ki: o, koğuculuktandır; rivayet **بالمهملة** iledir. Ve onu **غِشّاً** ile aldattı: ona **النَّصيحة**’yı hâlis kılmadı; ve **مَغْشُوش** bir şey. Ve **غُشَّ** bir adam: **غاشٌّ**; cem‘i **غُشّونَ**; Evs b. Hacer dedi ki:
مُخَلّفون، ويَقْضِي الناسُ أَمْرَهُمُ،
غُشُّو الأَمانةِ صُنْبُورٌ لِصُنْبُورِ
Dedi ki: Onun için kırık çoğul bilmem; meşhur rivayet: **غُسّو الأَمانةِ**. Ve onu **استَغَشّه** ve **اغْتَشّه**: onda **الغِشَّ** zannetti; bu, **اسْتَنْصَحَه**’ın hilâfıdır; Kuseyyir Azze dedi ki:
فقُلْتُ، وأَسْرَرْتُ النَّدامَةَ: لَيْتَنِي،
وكُنْت امرَأً أَغْتَشُّ كلَّ عَذُولِ،
سَلَكْتُ سَبيلَ الرائِحات عَشِيّةً
مَخارِمَ نِسعٍ، أَو سَلَكْنَ سَبِيلي
Ve falanı **اغْتَشَشْتُ**: yani onu **غاشًّا** saydım; şair dedi ki:
أَيا رُبَّ من تَغتَشُّه لك ناصحٌ،
ومُنْتصِحٍ بالغَيْبِ غيرُ أَمِينِ
(* «ومنتصح» sözü, el-Esâs’ta ve **مؤتمن**’dir.)
Ve göğsü **غَشَّ** eder, **يَغِشُّ** **غِشّاً**: kin tuttu. Ve **غَشٌّ** bir adam: göbeği büyük olan; dedi ki:
قال:ليس بغَشٍّ، هَمُّه فيما أَكَلْ
Ve caizdir ki bu **فَعْلاً** olsun ve caizdir ki Sîbeveyh’in **طَبٍّ** ve **بَرٍّ** hakkında gittiği üzere olsun: ikisi de **فَعِلٌ**’dir.

Ve **الغِشَاش**: karanlığın evveli ve sonudur. Ve ona **غِشَاشاً** ve **غَشَاشاً** rastladı: yani gün batımında. Ve **الغَشَاش** ve **الغِشَاش**: aceledir. Denir: Ona **غِشَاشٍ** ve **غَشَاشٍ** üzere rastladım: yani acele üzere; bunu Kutrub hikâye etti ve o Kinânîcedir; ve Mahmûde el-Kilâbiyye inşâd etti:
وما أَنْسَى مَقالَتَها غِشَاشاً
لنا، والليلُ قد طرَدَ النهارَا
وصَاتَكَ بالعُهود، وقد رَأَيْنا
غُرابَ البَيْن أَوْكَبَ، ثم طارَا
Ezherî: Denir: Ona **غَشاشاً** ve **غِشاشاً** rastladım; bu, güneşin batmaya yüz tuttuğu vakittir; Ezherî dedi ki: Bu bâtıldır; ancak denir: Ona **غَشَاشاً** ve **غِشَاشاً**, ve **غَشَاشٍ** ve **غِشَاشٍ** üzere, eğer ona acele üzere rastlarsan; ve Katâmî dedi ki:
على مكانٍ غِشَاشٍ ما يُنيحُ به
إِلا مُغَيِّرُنا، والمُسْتَقِي العَجِل
Ve Ferazdak dedi ki:
فمَكَّنْتُ سَيْفِي من ذَواتِ رِماحِها
غِشَاشاً، ولم أَحْفَلْ بُكَاءَ رُعائِيا
Ve rivayet edildi: **مكانَ رعائيا**. Ve **غِشاشٌ** bir içiş ve **غِشاشٌ** bir uyku; ikisi de: azdır. Ezherî dedi ki: **غِشاشٌ** bir içiş, hazmı kolay olmayan(dır); çünkü su ne berraktır ne de tatlıdır ve içeni onu hazmedip hoş bulmaz.

Ve **الغَشَشُ**: bulanık içecektir; İbnü’l-Enbârî’den; ya o, az olan **الغِشَاش**’tendir; çünkü içiş, bulanıklığından dolayı ondan azalır; yahut o, **النُّصْح**’ın zıddı olan **الغشّ**tendir.

### [Kâmûsü'l-Muhît](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D8%B4%D8%B4/sozluk/kamus.md) — Fîrûzâbâdî · 15. yy

* غ ش ش * * غَشَّهُ * يغُشُّه بالضم * غِشًا * بالكسر وشيء * مَغْشُوشٌ * و * اسْتَغَشَّهُ * ضد استنصحه

##### Türkçe

* غ ش ش * * **غَشَّهُ** * onu aldatttı; * **يغُشُّه** بالضم * (muzârîsi) damme ile; * **غِشًا** * بالكسر وشيء * (masdarı) kesre ile; ve bir şey * **مَغْشُوشٌ** * (aldatılmıştır); ve * **اسْتَغَشَّهُ** * (o, onu) aldattı; **استنصحه**’nin zıddıdır.

### [Salmone](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D8%B4%D8%B4/sozluk/salmone.md) — H. Anthony Salmone · 19. yy

غَشَّ
غَشَّ U ( n. ac. غَشّ 1 ),
a.  Deceived, cheated, duped.

b.  Counterfeited; falsified; adulterated.

c.  I ( n. ac. غِشّ 2 ), Concealed enmity, rancour ( bosom ).

غَشَّشَ
غَشَّشَ II ,
a.  see I (a) .

اِنْغَشَشَ
اِنْغَشَشَ VII
a.  [ coll. ],  see VIII .

اِغْتَشَشَ
اِغْتَشَشَ VIII ,
a.  Allowed himself to be duped; was deceived, deluded.

b.  see X .

اِسْتَغْشَشَ
اِسْتَغْشَشَ X ,
a.  Suspected, accused of deceit &c.; considered an impostor; deemed false.

غَشّ
غَشّ 1 ,
a.  Greedy.

غِشّ
غِشّ 2 ,
a.  Deceit, trickery, duplicity; dishonesty, fraud; forgery.

b.  Spuriousness, bad quality.

غُشّ
غُشّ 3 , ( pl. reg. ),
a.  see 21 .

غَشَش
غَشَش 4 ,
a.  Dark, dull, dim; turbid.

غَاْشِش
غَاْشِش 21 , ( pl. غِشَش 7 ,  غَشَاْشَة 22t ,  غُشَّاْش 29 ),
a.  False, deceitful, dishonest, knavish, tricky; cheat, knave, rogue, cozener, trickster; impostor.

غِشَاْش
غِشَاْش 23 ,
a.  Twilight, dusk; beginning or end of the night.

b.  Haste, suddenness, precipitation.

غَشَّاْش
غَشَّاْش 28 ,
a.  see 21 .

غَشڤشَ
N. P. غَشڤشَ I ,
a.  Falsified, counterfeited; adulterated.

لَقِيْتُهُ غَِشَاشًا
لَقِيْتُهُ غَِشَاشًا غَشڤشَ I
a.  met him in haste.

غَشَرَّب
غَشَرَّب
a.  Lion.

غَشْفَل
غَشْفَل
a.  Fox, jackal.

##### Türkçe

**غَشَّ**
**غَشَّ** U (mastar: **غَشّ** 1),
a. Aldattı, hile yaptı, kandırdı.

b. Sahteledi; tahrif etti; tağşiş etti.

c. I (mastar: **غِشّ** 2), (göğüste) düşmanlığı, kini gizledi.

**غَشَّشَ**
**غَشَّشَ** II,
a. I (a)’ya bak.

**اِنْغَشَشَ**
**اِنْغَشَشَ** VII
a. [topluca], VIII’e bak.

**اِغْتَشَشَ**
**اِغْتَشَشَ** VIII,
a. Kendini aldatılmaya bıraktı; aldatıldı, yanıltıldı.

b. X’e bak.

**اِسْتَغْشَشَ**
**اِسْتَغْشَشَ** X,
a. Hile vb. ile şüphelenildi, itham olundu; sahtekâr sayıldı; yalancı kabul edildi.

**غَشّ**
**غَشّ** 1,
a. Açgözlü.

**غِشّ**
**غِشّ** 2,
a. Aldatma, hile, ikiyüzlülük; dürüst olmama, dolandırıcılık; sahtecilik.

b. Sahte oluş, kötü kalite.

**غُشّ**
**غُشّ** 3, (düzenli çoğul),
a. 21’e bak.

**غَشَش**
**غَشَش** 4,
a. Karanlık, donuk, loş; bulanık.

**غَاْشِش**
**غَاْشِش** 21, (çoğul: **غِشَش** 7, **غَشَاْشَة** 22t, **غُشَّاْش** 29),
a. Yalancı, aldatıcı, dürüst olmayan, düzenbaz, hilekâr; hileci, düzenbaz, haydut, dolandırıcı, hilebaz; sahtekâr.

**غِشَاْش**
**غِشَاْش** 23,
a. Alacakaranlık, akşam karanlığı; gecenin başlangıcı veya sonu.

b. Acele, ansızınlık, tezlik.

**غَشَّاْش**
**غَشَّاْش** 28,
a. 21’e bak.

**غَشڤشَ**
Özel isim. **غَشڤشَ** I,
a. Tahrif etti, sahteledi; tağşiş etti.

**لَقِيْتُهُ غَِشَاشًا**
**لَقِيْتُهُ غَِشَاشًا** **غَشڤشَ** I
a. Onunla aceleyle karşılaştım.

**غَشَرَّب**
**غَشَرَّب**
a. Aslan.

**غَشْفَل**
**غَشْفَل**
a. Tilki, çakal.
