# غصب (غ-ص-ب) — Arapça kök

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D8%B5%D8%A8
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%BA%D8%B5%D8%A8

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

Kur'an'daki karşılığı: Gasp etmek

- Harfler: غ - ص - ب
- Kur'an'da: 1 geçiş · 1 ayet · 1 sîga
- 10 sözlük

## Sîgalar (1)

| Sîga | Kalıp | Anlam | Geçiş | Ayet | İlk ayet |
|---|---|---|---|---|---|
| [غَصْبًا](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D8%B5%D8%A8/siga/%D8%BA%D9%8E%D8%B5%D9%92%D8%A8%D9%8B%D8%A7.md) | فَعْلًا | Gasp etmek | 1 | 1 | [18:79](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D8%B5%D8%A8/ayet/18:79.md) |

## Mücavir kökler — 10 mücavir (14 toplam)

Sıralama: iki kökün aynı ayette birlikte geçmesinin tesadüfe göre ne kadar güçlü olduğu (Dunning G²). Her satırda ortak ayet sayısı yazar. Edatlar varsayılan olarak gizli.

1. [عيب](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B9%D9%8A%D8%A8.md) — 1 ortak ayet · G² 19 · Onu kusurlu kılarım
2. [سفن](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B3%D9%81%D9%86.md) — 1 ortak ayet · G² 16 · Gemi
3. [وري](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%88%D8%B1%D9%8A.md) — 1 ortak ayet · G² 11 · Arka
4. [بحر](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%A8%D8%AD%D8%B1.md) — 1 ortak ayet · G² 10 · Bahr deniz demektir
5. [سكن](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B3%D9%83%D9%86.md) — 1 ortak ayet · G² 9 · “Sikkin” bıçak demektir
6. [رود](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B1%D9%88%D8%AF.md) — 1 ortak ayet · G² 8 · “Raid”, bir şeyi çevirmek için kullanılan koldur
7. [ملك](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%85%D9%84%D9%83.md) — 1 ortak ayet · G² 7 · Melekut, tüm kainatı mülk olarak varlığını ifade eder
8. [أخذ](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%A3%D8%AE%D8%B0.md) — 1 ortak ayet · G² 6 · İhaze göl gibi suyun toplandığı yer yani birikintidir veya…
9. [عمل](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B9%D9%85%D9%84.md) — 1 ortak ayet · G² 6 · Amele iş yapmaya alıştırılmış deve veya öküz demektir
10. [كون](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%83%D9%88%D9%86.md) — 1 ortak ayet · G² 3 · Kevn, tepe demektir

## Kök analizi

### Kök tanımı ve çekirdek özet

| Alan | Değer |
|---|---|
| Kök | غصب |
| Yapı | Üçlü |
| Özel Durum | Belirgin fark tespit edilmedi |
| Bağlamsal Yakın Kökler | [نهب](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D9%87%D8%A8.md), [سلب](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B3%D9%84%D8%A8.md), [قهر](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D9%87%D8%B1.md) |
| Zıt Kök | [وهب](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%88%D9%87%D8%A8.md) |
| Çekirdek Özet 1 | Bir şeyin üzerindeki örtüyü, tüyü veya hakkı ıslatıp yumuşatmadan, zorla ve kaba kuvvetle kazıyıp çekip almak |
| Çekirdek Özet 2 | Hukuki ve meşru bir dayanak olmaksızın, salt iktidar veya güç kullanarak başkasına ait mülkü zorla ve açıkça temellük etme eylemi |
| Çekirdek Özet 3 | Meşru mülkiyet ve rıza prensibinin kaba cebir yoluyla ihlal edildiği keyfî tahakküm durumu |
| Kritik Hata Riski | Gasp eylemini gizli hırsızlık ([سرق](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B3%D8%B1%D9%82.md)) veya savaş ganimeti ([غنم](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D9%86%D9%85.md)) ile karıştırarak, fiilin açık cebir, mukavemetsiz bırakma ve keyfî elkoyma niteliğini göz ardı etmek |

### Biliteral analiz

| Biliteral Çekirdek | Temel Anlam | Eklenen Unsur | Oluşan Anlam Farkı |
|---|---|---|---|
| غص | Boğulma, sıkışma, içe doğru tıkanma ve hareketin engellenmesi anlamını taşır; nitekim [غصص](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D8%B5%D8%B5.md) kökünde lokmanın boğazda tıkanıp kalması ve nefesi kesmesi bu çekirdeğin somut tezahürüdür. | ب | İçe kapanan ve tıkayan sıkıştırma hareketine dahil olma, doğrudan temas kurma ve nesneye yönelme anlamı katarak soyut tazyiki, dış dünyada bir nesneyi veya mülkü zorla kavrayıp yerinden koparma eylemine dönüştürür. |

### Piktografik analiz

| Birim | Piktografik İmge / Hareket | Anlam Açıklaması |
|---|---|---|
| غ | Göz imgesinden türetme; perdeleme, örtme, karanlık niyet ve derin odaklanma | Eylemin ardındaki meşruiyetten yoksun, karanlık ve saldırgan niyeti, hedefe dikilen açgözlü dikkati temsil eder. |
| ص | Olta, bitki; yakalama, peşine düşme, kıstırma ve sıkıştırma | Hedefin kaçamayacağı biçimde abluka altına alınmasını, baskı altına alınıp kıskaca sokulmasını simgeler. |
| ب | Ev, çadır; iç, barınma, korunak ve mülkiyet alanı | Başkasının dokunulmaz korunağına, meşru mülk alanına veya tasarruf sahasına fiilen girilmesini ifade eder. |
| غصب | Karanlık bir hırsla yönelip hedefi kıskaca alarak onun korunaklı mülk alanını zorla ve cebren ele geçirme hareketi | Harflerin birleşimi, meşruiyet sınırını aşan bir gücün korumasız bir varlığı kıstırarak elindekini zorbalıkla söküp alması hareketini oluşturur. |

### Tarihsel ve erken kullanım

| Alan | Veri |
|---|---|
| İlk fiziksel anlam | Tabaklanacak deriyi ıslatıp yumuşatmadan, kimyasal işlemden geçirmeden üzerindeki kıl veya yünü kaba kuvvetle, çekerek ve kazıyarak zorla sökmek غَصَبْتُ الجِلْدَ. |
| Cahiliye şiiri kullanımı | Veri bulunamadı |
| Erken Arapça kullanım | Erken dönem hadis ve bedevi rivayetlerinde bir kimsenin malını baskı ve açık zorbalıkla elinden alma anlamında kullanılmış; ayrıca kadının rızası hilafına zorlanması durumu غَصَبَهَا نَفْسَهَا istiaresiyle ifade edilmiştir. |

Kaynak: Lisān al-ʿArab, Kitābü’l-ʿAyn, Asās al-Balāgha.

### Sami etimolojik katman

Arapça غصب kökü, Sami dil ailesinin Güney-Batı kolunda belirginleşen ve özellikle cebir, baskı yoluyla zorla alma semantiğini taşıyan özgün bir gövdedir. Kuzeybatı Sami dillerinde (İbranice ve Aramice) doğrudan birebir ses denkliğiyle غ-ص-ب dizilişi yerine kökün semantik yükünü karşılayan farklı kökler (örneğin İbranice גזל / gazal "zorla almak, soymak, gasp etmek") öne çıkmaktadır. Arapça içerisinde kök, fiziksel dünyada derinin tüyünün tabii usulü dışında zorlanarak koparılması eyleminden mülkiyet ve hukuk alanındaki zorbalığa doğru düzenli bir semantik genişleme sergilemiştir. Doğu Sami (Akadca) katmanında bu kök yapısıyla doğrudan örtüşen ikna edici bir leksikal karşılık tespit edilmemiştir; kökün Arapça içindeki gelişimi fiziksel kazıma ve koparma fiilinden kurumsal cebre doğru şekillenmiştir.

Güven: Güçlü

Kaynak: Lisān al-ʿArab, Brown-Driver-Briggs, Cohen (Dictionnaire des racines sémitiques).

### Etimolojik analiz

| Katman | Veri | Açıklama | Güven |
|---|---|---|---|
| İç Arapça etimolojik yön | غصب | Fiziksel olarak deriden kılı zorla ve kuru kuruya kazıma hareketinden, hukuken bir mala cebren el koyma anlamında soyutlanmıştır. | Kesin |
| Sami dilleriyle etimolojik ilişki | Arapçaya özgü daralma ve gelişim | Kuzeybatı Sami dillerindeki paralel cebir kökleriyle kavramsal ortaklık taşımakla birlikte, üç harfli form Arapça leksikonunda yoğunlaşmıştır. | Güçlü |
| Daha geniş dilsel ilişki | Veri bulunamadı | Afro-Asyatik ailenin diğer kollarında doğrulanmış bir soydaş form tespit edilmemiştir. | Veri bulunamadı |

Kaynak: Lisān al-ʿArab, Lane's Lexicon, David Cohen.

### Kardeş kökler

| Kombinasyon | Durum | Temel Anlam | Anlam Detayı | Not |
|---|---|---|---|---|
| غصب | Anlamlı | Zorla almak | Bir şeyi zulüm ve cebir yoluyla, meşru dayanak olmaksızın zorla çekip almak. | Hedef kök; Kur'an'da geçer. |
| [غبص](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D8%A8%D8%B5.md) | Anlamlı | Göz kusuru | Gözün çapaklanması, kirpiklerin dökülmesi veya görme zayıflığı. | Çekirdek anlamla doğrudan zıtlık veya ortaklık taşımaz; Kur'an'da geçmez. |
| [صغب](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B5%D8%BA%D8%A8.md) | Anlamlı | Ses çıkarma, ciyaklama | Kuş veya çocukların açlık ve güçsüzlük sebebiyle zayıf sesle bağırması. | Güçsüzlük ve tazyik hissi barındırır; Kur'an'da geçmez. |
| [صبغ](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B5%D8%A8%D8%BA.md) | Anlamlı | Boyamak, daldırmak | Bir nesneyi bir sıvıya batırıp rengini değiştirmek, bütünüyle nüfuz etmek. | Kur'an'da geçer; renklendirme ve dönüştürme anlamı taşır. |
| بغص | Anlamı bulunmayan | Veri bulunamadı | Klasik sözlüklerde bu harf dizilimi mühmel kabul edilmiştir. | Kur'an'da geçmez. |
| بصغ | Anlamı bulunmayan | Veri bulunamadı | Klasik sözlüklerde bu harf dizilimi mühmel kabul edilmiştir. | Kur'an'da geçmez. |

### Komşu kökler ve zıt kök

| Kök | İlişki Türü | Anlam Alanı | Karşılaştırmalı Nüans | Anlam Detayı |
|---|---|---|---|---|
| غصب | Merkez | Cebren mülk edinme | Güç kullanarak, açıkça ve mukavemeti kırarak haksızca el koymak. | Sahibinin gözü önünde, karşı koyamayacağı otorite veya kaba kuvvetle malı çekip almaktır. |
| [نهب](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D9%87%D8%A8.md) | Komşu | Yağmalama | Açıkta bulunan veya korumasız kalmış bir şeyi kapıp kaçmak, kargaşa anında talan etmek. | غصب eylemindeki gibi kalıcı mülk edinme kastından ziyade aceleyle kapıp götürme esastır. |
| [سلب](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B3%D9%84%D8%A8.md) | Komşu | Soyup alma | Üzerinde taşınan veya yapışık olan elbiseyi, silahı ya da teçhizatı sıyırıp almak. | Nesneyi taşıyıcısından veya yerinden doğrudan soyup çıkarma hareketine odaklanır. |
| [قهر](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D9%87%D8%B1.md) | Komşu | Boyun eğdirme | Karşı tarafı iradesiz bırakacak derecede mutlak galebe ve üstünlük kurmak. | Mülkün kendisinden ziyade karşı iradenin bütünüyle ezilmesini ve kırılmasını anlatır. |
| [وهب](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%88%D9%87%D8%A8.md) | Zıt | Karşılıksız verme | Hiçbir zorlama, bedel ve baskı olmaksızın sırf rıza ve lütufla mülkü devretmek. | غصب zorla ve haksızca alırken, [وهب](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%88%D9%87%D8%A8.md) gönül rızasıyla ve karşılıksız verir. |

### Başka dillerde anlam karşılıkları

| Dil | Kelime / Kelimeler | Kısa Anlam | Detay | Güven |
|---|---|---|---|---|
| Arapça | غصب | Zorla ve haksızca el koymak | Zulüm ve açık cebirle başkasının hakkını temellük etme fiilidir. | Kesin |
| Latince | usurpatio, rapina | Gasp, zorla alma | Rapina açık şiddetle el koymayı, usurpatio ise yetkisiz ve haksız temellükü karşılar. | Güçlü |
| İngilizce | usurpation, extortion, expropriation by force | Gasp etme, cebren el koyma | Usurpation meşru hakkı veya makamı zorla işgal etmeyi, extortion ise baskıyla almayı ifade eder. | Güçlü |
| Almanca | Usurpation, gewaltsame Aneignung | Zorla temellük, gasp | Hukuki meşruiyeti olmaksızın kaba güç veya iktidar zoruyla mülkü ele geçirme durumunu tam karşılar. | Güçlü |
| Fransızca | usurpation, spoliation | Gasp, yağma ve soyma | Spoliation özellikle otoritenin mülkü zorla ve haksızca soymasını, usurpation ise haksız hak iddiasını içerir. | Güçlü |

Kaynak: Oxford Latin Dictionary, Lewis & Short, Grimm Deutsches Wörterbuch.

### Vücûh ve nezâir

| Form / Kullanım | Anlam Yüzü | Ayet Tipi / Bağlam |
|---|---|---|
| غَصْبًا | Siyasi ve askeri otoritenin sağlam mülklere zorla ve tazminatsız el koyması | Hükümdarın sağlam gemileri zorbalıkla müsadere etmesi tehdidi bağlamında, meşruiyeti olmayan devlet terörü ve keyfî elkoyma yüzüdür; Kehf [18:79](https://lisan.digital/tr/ayet/18:79.md). |

### Kelam, fıkıh, tefsir ve hadis bağlamı

| Disiplin | Kullanım Alanı | Tartışma Noktası | Anlam Yoğunlaşması |
|---|---|---|---|
| Kelam | İlahi adalet ve zulüm meselesi | Allah'ın mülkünde dilediği gibi tasarruf etmesi ve kula ait bir hakkın gasbedilmesinin imkânsızlığı; zulmün kul fiillerinde tecelli eden bir sınır aşımı olması tartışması. | Haksız yetki kullanımı ve yaratılmışlar arası adaletsizliğin ontolojik sınırları. |
| Fıkıh | Gasp ve tazminat hukuku (Kitābü'l-Gasb) | Gasbedilen malın aynen iadesi, telef olmuşsa misli veya kıymetinin tazmini, gasıp elindeki malın menfaatlerinin tazmini ve gasp edilen arazide namaz kılmanın hükmü. | Hukuki ehliyet ve rıza olmaksızın tesis edilen zilyetliğin geçersizliği ve mutlak tazmin sorumluluğu. |
| Tefsir | Hızır ve Mûsâ kıssası (Kehf suresi) | Zahirde kusurlu kılınan geminin daha büyük bir kötülükten (zalim kralın gasbından) korunması hikmeti ve ehven-i şerreyn kuralı. | Zahiri zararın, mutlak cebir ve istibdat karşısında mülkiyeti koruyucu bir kalkan haline gelmesi. |
| Hadis | Kul hakkı ve haram kazanç | Başkasına ait bir karış toprağı dahi haksızca gasbedenin kıyamet günü yedi kat yerden o toprakla cezalandırılacağına dair nebevi uyarılar. | Ahirette ağır mesuliyet doğuran, affı hak sahibinin rızasına bağlı bulunan mutlak haram. |

### Dini, ilmi, siyasi ve iktisadi sistem analizi

| Sistem | Bağlam | Karşılık | İşlev | Açıklama | Güven |
|---|---|---|---|---|---|
| Dini | Kul hakkı ve mülkiyetin kutsallığı | Haram zilyetlik | Sınır ihlali | Yaratıcının belirlediği mülkiyet ve tasarruf sınırlarının kaba kuvvetle çiğnenmesi durumudur. | Kesin |
| İlmi | Bilgi felsefesi ve metodoloji | İntihal ve tahrif | Yetkisiz sahiplenme | Hakikate veya birikime dayanmayan, başkasının fikri emeğini zorla veya hileyle kendine mal etme davranışı. | Muhtemel |
| Siyasi | Otorite ve kamu hukuku | İstibdat ve keyfî müsadere | Hukuksuz temellük | Meşruiyetini yitirmiş iktidarın tebaasının servetine ve haklarına kanunsuz biçimde el koyması. | Kesin |
| İktisadi | Piyasa ve mülkiyet düzeni | Rızasız kaynak transferi | Mülkiyet güvenliğini yok etme | Üretim ve mübadele süreçlerini tahrip eden, sermaye birikimini ve serbest sözleşme hürriyetini felç eden cebir. | Kesin |

### Sayısal ve beşeri bilimlerde izomorfizm

| Alan | İzomorfik Karşılık | Açıklama | Güven |
|---|---|---|---|
| Sayısal bilimler | Dışsal zorlayıcı kuvvet (vektörel deplasman) | Bir sistemdeki parçacığın kendi doğal dengesinden, iç dinamikleri dışındaki baskın ve harici bir kuvvet vektörüyle zorla koparılıp başka bir konuma taşınması. | Güçlü |
| Beşeri bilimler | Müsadere ve ilhak (cebri tasarruf) | Meşru sözleşme ve rıza mekanizmalarının askıya alınarak, gücü elinde bulunduranın zayıfın mülkünü ve egemenlik alanını tek taraflı iradeyle kendine katması. | Kesin |

### Yanlış daraltma ve kritik hata riski

| Alan | Açıklama |
|---|---|
| Modern daraltma riski | Kavramı yalnızca bireyler arasındaki adi eşya hırsızlığına veya kaba sokak kapkaççılığına indirgemek. |
| Kur'an içi daha geniş anlam | Kur'an'daki tek kullanımında kavram, tebaanın mülkünü denetimsizce ve keyfî olarak yağmalayan kurumsal/siyasi iktidarın zorbalığını ([ملك](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%85%D9%84%D9%83.md) otoritesinin gasbını) tanımlar. |
| Yanlış anlamanın doğuracağı hata | Ayetteki kralın tavrını basit bir eşkıyalık gibi görmek; devlet eliyle veya siyasal güçle yapılan kurumsal müsadere ve mülkiyet ihlallerinin ayetin ana hedefi olduğunu kavrayamamak. |

### Kur'an'ı anlama odaklı sonuç

| Soru | Cevap |
|---|---|
| Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir? | Kur'an'ın mülkiyet güvenliğine ve zalim iktidarların keyfî tasarruflarına bakışını ortaya koyar; ayrıca görünürdeki bir hasarın (geminin delinmesi) daha büyük bir yıkımı (gasbı) önleyici bir strateji olabileceğini gösterir. |
| Hangi ayet gruplarında belirleyicidir? | Kehf suresindeki kıssa ekseninde (Kehf [18:79](https://lisan.digital/tr/ayet/18:79.md)) ve dolaylı olarak kamu otoritesinin haksız kazanç ve müsadere yollarını yasaklayan ayet bağlamlarında belirleyicidir. |
| Hangi yanlış anlamaları düzeltir? | Hızır'ın gemiye zarar verme fiilini haksız bir saldırı zanneden zahirci bakışı düzeltir; bazen küçük bir kusurun, zalim otoritenin açgözlü iştahını keserek mülkü asıl sahibinde bırakan hikmetli bir koruma olduğunu öğretir. |

### Nihai sentez ve LaTeX modeli

- Somut anlam: Islatılıp yumuşatılmamış derinin üzerindeki tüyü kaba kuvvetle ve zorla kazıyıp koparmak.
- Soyut anlam: Bir kimseye ait meşru mülkiyeti, hakkı veya tasarruf yetkisini açık bir cebir ve kaba iktidar kullanarak rıza dışı elinden alma fiili.
- Sistematik karşılık: Hukuki ve ahlaki meşruiyetten yoksun, güce dayalı tek taraflı el koyma (usurpation/spoliation) mekanizması.
- LaTeX modeli: $$M_0 \xrightarrow{F_z} M_g \quad (R = 0, \quad F_z > F_d)$$
- LaTeX açıklaması: Modelde $M_0$ meşru sahibine ait başlangıçtaki mülkiyet durumunu, $M_g$ ise haksız el koyma sonucu oluşan gayrimeşru zilyetliği temsil eder. $F_z$ uygulanan harici zorbalık ve kaba kuvveti, $F_d$ ise mülk sahibinin gösterebildiği direnci ifade eder. $F_z > F_d$ şartı kaba kuvvetin direnci kırdığını, $R = 0$ şartı ise bu devirde meşru rıza faktörünün bütünüyle sıfırlandığını gösterir.

## Geçtiği ayetler (1 ayet)

Mushaf sırasıyla, metinleriyle. JSON: https://lisan.digital/api/roots/%D8%BA%D8%B5%D8%A8/occurrences?meal=IK

### [Kehf 18:79](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D8%B5%D8%A8/ayet/18:79.md) — غَصْبًا

أَمَّا السَّفِينَةُ فَكَانَتْ لِمَسَاكِينَ يَعْمَلُونَ فِي الْبَحْرِ فَأَرَدْتُ أَنْ أَعِيبَهَا وَكَانَ وَرَاءَهُمْ مَلِكٌ يَأْخُذُ كُلَّ سَفِينَةٍ غَصْبًا

Meal (IK): Gemi; denizde çalışan yoksullara aitti. Onu kusurlu kılmak istedim. Zira arkalarında, her sağlam gemiye zorla el koyan bir hükümdar vardı.

## Sözlükler (10)

### [Kitâbu'l-'Ayn](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D8%B5%D8%A8/sozluk/kitab_ayn.md) — Halîl b. Ahmed · 8. yy

باب الغين والصاد والباء معهما
غ ص ب، ص ب غ يستعملان فقط غصب: الغَصْبُ: أخذ الشيء ظلماً وقهراً.
صبغ: الصِّبْغُ والصِّباغُ ما يلون به الثيابُ.
والصَّبْغُ مصدره، والصِّباغة حِرْفةُ الصَّبْاغِ.
والصِّبْغُ والصِّباغُ: ما يُصْطَبَغُ في الأطعِمةِ ونحوها أي يُؤتَدَمُ، قال تعالى: "وصبعٍ للآكلين".
وصِبْغةٌ الله: الملةُ التي يمل بها المسلمون أي يدينون بها.
والأصبَغُ من الطير: ما أبيض ذنبه، والأسمُ الصِّبْغةُ.
وصَبَغَتِ الناقة لغة في سَبَغَت يعني: جاءَتْ بَولَدِها تامّاً والمَصْبَغُ: المكان الذي يُصْبَغُ فيه، والمصدر المَصْبَغُ أيضاً، يقال: صَبَغْتُه مَصْبَغاً.

##### Türkçe

باب **الغين** و**الصاد** و**الباء** معهما
**غ ص ب**، **ص ب غ** yalnızca kullanılırlar.

**غصب**: **الغَصْبُ**: şeyi zulümle ve zorla almak.

**صبغ**: **الصِّبْغُ** ve **الصِّباغُ**: elbiselerin onunla renklendirildiği şey.
Ve **الصَّبْغُ** onun masdarıdır; **الصِّباغة** ise **الصَّبَّاغِ**ın mesleğidir.
Ve **الصِّبْغُ** ve **الصِّباغُ**: yiyeceklerde ve benzerlerinde kendisiyle **يُصْطَبَغُ** olunan şey; yani katık edinilir; Yüce Allah dedi ki: "وصبعٍ للآكلين".
Ve **صِبْغةٌ الله**: Müslümanların onunla **يمل** oldukları, yani onunla din edindikleri millet.
Ve kuşlardan **الأصبَغُ**: kuyruğu beyaz olan; isim ise **الصِّبْغةُ**dur.
Ve **صَبَغَتِ** deve: **سَبَغَت** hakkında bir lugat; yani: yavrusuyla tam olarak geldi. Ve **المَصْبَغُ**: içinde boyama yapılan yer; masdar da **المَصْبَغُ**dur; denir ki: onu **مَصْبَغاً** boyadım.

### [es-Sıhâh](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D8%B5%D8%A8/sozluk/sihah.md) — Cevherî · 10. yy

الغصْب: أخذ الشيء ظُلماً. تقول: غَصَبَه منه، وغَصَبَه عليه، بمعنًى. والاغتصاب مثله؛ والشيء غَصْبٌ ومَغْصوب.

##### Türkçe

**الغصْب**: bir şeyi zulümle almak. Dersin ki: ondan **غَصَبَه**; ve ona karşı **غَصَبَه**; anlamca (aynıdır). Ve **الاغتصاب** onun gibidir; ve şey **غَصْبٌ** ve **مَغْصوب**(dur).

### [Tehzîbu'l-Luğa](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D8%B5%D8%A8/sozluk/tehzib.md) — Ezherî · 10. yy

غ ص ب
غصب ، غبص ، صبغ ، صغب : ( مستعملة ) .
غبص : قلت : لم أجد في حَرْفِ غبص غيرَ مَا وَجَدْتُهُ في ( نوادر الأعرابِ ) أخَذْتُهُ مُغَابَصةً ومُغافَصَةً : أي : مُعَازَّةً .
غصب : قال الليث : الْغَصْبُ أخْذُ الشيء ظلماً وقهراً ، قلت : وسمعتُ العرب تقول : غَصَبْتُ الْجِلْدَ غَصْباً إذا كَدَدْتَ عنه شعره أو وبرَه قَسْراً ولم تعطنه حتى يسترخي عنه شعرُه أو صُوفهُ فَيُمْرَطَ ، وإذا أرادوا ذلك بَلُّوا الجِلْدَ بالماء وأبوال الإبل ، ثم أعملوه وهو مدرج مَطْوِيّ فيسترخي عنه شعره .
ويقال : اغتَصَبَ فلانٌ فلاناً مَالَهُ اغتِصاباً .
صغب : أهْمَلَهُ الليث .
وقال أبو تراب : سمعت الباهِليَّ يقول : يقال لِبيْضَةِ القَمْلَةِ صُغَابٌ وصُؤَابٌ .
ويقال للجائع سَاغِبٌ وسَغْبانُ وصَغبانُ .
صبغ : قال الليث : الصِّبغُ والصِّباغُ ما يلوَّنُ به الثِّيابُ والصَّبْغُ المصدَرُ ، والصِّبَاغَةُ حِرْفَةُ الصَّبَّاغِ .
قال : والصِّبغُ والصِّباغُ ما يُصْطَبَغُ به من الأُدْمِ .
قال الله جلَّ وعز في الزَّيْتُونِ : ( وَصِبْغٍ لِّلأَكِلِيِنَ ) ( المؤمنون : 20 ) ، يعني : دُهْنَه .
وقال الفراء : يقول الآكلونَ يَصْطَبِغُونَ بالزَّيتِ ، فجعل الصِّبْغَ الزَّيتَ نفسه .
وقال الزجاج : أراد بالصِّبغِ الزَّيتونَ في قول اللَّهِ : ( وَصِبْغٍ لِّلأَكِلِيِنَ ( قلت : وهذا أجوَدُ القَوليْنَ ، لأنه قد ذكر الدُّهْنَ قبله قال : وقوله : ( تَنبُتُ بِالدُّهْنِ ) ( المؤمنون : 20 ) أي : تَنْبُتُ وفيها الدُّهنُ أو ومعها دُهنُ كَقَوْلِكَ : جَاءَني زيد بالسَّيفِ ، أي : جاءني ومعه السَّيْفُ .
وقال غيره : صَبِيغٌ : اسم رجل كان يَتَعَنَّتُ الناس بسُؤالاتٍ مشكلةٍ من القرآن فأمر عمر بن الخطاب بِتَأدِيبِه ونَفْيِهِ إلى البصرةِ وكتَبَ إلى أبي موسى أَنْ ينهى الناس عن مُجالَسَتِهِ .
وقال الليث : والأَصْبَغُ من الطير ما ابْيضَّ أَعلى ذَنبه .
وقال أبو عبيدة : إذا شابت ناصِيةُ الفَرَسِ فهو أسْعَفُ ، فإِذا ابْيَضَّتْ كلها فهو أصبغُ قال : والشَّعَلُ : بَيَاضٌ في عُرضِ الذَّنَبِ فإِن ابيض كلُّه أو أطْرَافه فهو أصبغ قال : والْكَسَع أن تَبْيَضَّ أطراف الثُّنَنِ فإِن ابيَضَّتِ الثُّنَنُ كلها في يَدٍ أو رجْلٍ ولم تَتَّصِلْ بِبَياض التَّحْجيِل فهو أصبغُ أيضاً .
أبو عبيدة عن أبي زَيدٍ قال : إذا ابيَضَّ طَرَف ذَنَبِ النّعْجَةِ فهي صَبْغاءُ ، قلت : والصَّبغاءُ نَبْتٌ معروفٌ .
وجاء في الحديث : ( هل رأيتم الصَّبغاءَ ، ما يلي الظِّل منها أصفَرُ أو أبيض ) ، وذلك أن الطاقَةَ الغضَّةَ من الصَّبغاء حين تطلع الشمس يكون ما يَلي الشمس من أعاليها أبْيضَ وما يلي الظِّلَّ أخْضَرَ كأنَّها شُبِّهَتْ بالنَّعجةِ الصَّبْغاءِ .
وفي الحديث أنهُ قال : ( فَيَنْبتون كما تَنْبتُ الحبَّة في حَمِيل السَّيْلِ ألم ترَوها ما يلي الظِّل منها أصيْفرٌ أو أبيض وما يلي الشمس منها أخَيضِرُ ، وإذا كانت كذلك فهي صبغاء ، قال ابن قتَيبَة : شَبَّهَ نَباتَ لحومهم بعدَ إحْراقِها بِنَبات الطاقة من النَّبتِ حين تطلع وذلك أنها حين تطلع تكون صبغاءَ ، فما يلي الشمس من أعاليها أخضر وما يلي الظِّل أَبيض .
وقال ابن الأنباري في قولهم : قد صَبَغوني في عيْنِك .
قال : معناه : غيرُونِي عندَك وأخبرُوا أني قد تغيّرْتُ عما كنتُ عليه .
قال : والصَّبْغُ في كلام العرب التغييرُ ، ومنه صُبغَ الثوبُ إذا غُيِّرَ لونه وأُزيل عنْ حاله إلى حال سوادٍ أو حمرة أو صُفرة ، قالَ : وقيل : هو مأخوذ مِن قولهم : صَبغوني في عينِك وصَبغوني عندك ، أي أشارُوا إليكَ بأني موْضعٌ لما قصدتني به من قول العرب صَبَغْتُ الرجل بعيني ويدِي أي أشرتُ إليه .
قال الأزهري هذا غَلَطٌ ، إذا أرادَتِ
العربُ الإِشارة بعَيْب أو غيره قالوا : صَبَعْتُ بالعين ، قاله أبو زيد ، قال أبو بكر : وقال أَبو العباس : قال الفراءُ : صَبَغتُ الثوب أصْبُغُه وأصْبَغُهُ وأصبِغه ثلاث لغاتٍ ويقال : ناقةٌ صابِغٌ إذا امتلأ ضَرْعُهَا وحَسَنَ لونهُ ، وقد صَبُغَ ضَرْعُها صُبُوغاً وهي أجودها محلبةً وأحبها إلى الناس ، وصَبَغَتْ عضلَةُ فلان إذا طالت تَصْبُغُ وبالسين أيضاً ، وصَبَغَت الإبلُ في الرعي تَصْبُغُ فهي صَابِغة قال جَنْدَلٌ الطهوي يصفُ إبلاً :
قطَعْتها بِرُجَّع أبْلاءِ
إذا اغْتَمسْنَ مَلَثَ الظُّلماءِ
بالقوم لم يصبُغْن في عَشاءِ
ويروى : لم يصبُؤونَ في عَشاء يقال : صَبأ في الطعام إذا وضَعَ فيه رأسَه .
وقال أبو حاتم : سمعتُ الأصمعيَّ وأبا زيد يقولانِ : صبغتُ الثوْبَ أصبُغه وأصبَغه صِبَغاً حسناً ، الصادُ مكسورةٌ والباءُ متحركة ، والذي يُصبغُ به الصبغُ بسكونِ الباء مثلُ الشِّبَع والشِّبْع .
وأنشد :
واصْبغ ثيابي صِبَغاً تحقيقاً
مِن جيِّد العُصْفُر لا تشرِيقا
والتشرِيقُ : الصَّبْغُ الخفيفُ .
وقال الله تعالى : ( صِبْغَةَ اللَّهِ وَمَنْ أَحْسَنُ مِنَ اللَّهِ صِبْغَةً ) ( البقرة : 138 ) .
قال الفراء : إنما قيلَ : صبغةً لأن بعضَ النصارى كانوا إذا وُلدَ المولودُ جعلوه في ماءٍ لهم كالتطهير فيقولون هذا تَطهِيرٌ له كالختانةِ فقال اللَّهُ جل وعزّ : قل ) صِبْغَةَ اللَّهِ ( يأمرُ بها محمداً ( صلى الله عليه وسلم ) وهي الختانَةُ اخْتَتنَ إبراهيم وهي الصِّبغةُ ، فجرتِ الصِّبْغة على الخِتانة لصَبغهمُ الغلمانَ في الماء ونصبَ ) صِبْغَةَ اللَّهِ ( لأنه ردَّها على قوله : بل نتبعُ ملة إبراهيمَ ونتبعُ صبغةَ الله .
وقال غيرُ الفراء : أضمرَ لها فعلاً اعرِفوا صبغةَ الله وتدبَّرُوا صبغة الله وشِبه ذلك ، ويقال : صَبَغَتِ الناقة مشافِرَها في الماء إذا غَمَستها ، وصبغَ يدُه في الماء .
وقال الراجز :
قد صَبَغَتْ مشافِراً كالأشبار
تُرْبى عَلَى ما قُدَّ يفريه الفارْ
مَسْكَ شَبُوبَين لها بأَصبار
قلت : فَسَمَّت النصارى غَمْسَهم أولادَهم في ماء فيه صِبغٌ صَبغاً لغمْسِهم إياهمْ فيه ، والصَّبغُ الغمْسُ .
وقال اللحيانيُّ : تَصَّبَغُ فلانٌ في الدِّينِ تصبُّغاً وصِبْغةً حسنة .
وقال أبو عمرو : كلُّ مَا تُقرِّب به إلى الله فهوَ الصِّبغةُ .
أبو عبيد عن الأصمعي : إذا ألقتِ الناقةُ ولدَها وقد أشعرَ قيلَ : سبّغتْ فهي مُسَبِّغ .
قلتُ : ومن العَربِ من يقول : صَبَّغتْ بالصاد فهيَ مُصَبِّغٌ ، والسينُ أكثرُ ، ويقال : أصبغتِ النخلةُ فهي مُصْبغ ، إذا ظهر في بُسرِها النضجُ ، والبسْرَةُ التي قد نضجَ بعضُها هي الصُّبغةُ تقول : نزعْتُ منها صُبغة أو صُبْغتين .
وقال أبو زيد : يقال : ما تركتُه بصِبْغ الثمن ، أيْ لم أتركهُ بثمنِه الذي هو ثمنُه ، ويقال : ما أخذتُه بصبْغ الثمنِ ، أي لمْ آخذْه بثمنِه الذي هو ثمنه ، ولكني أخذْتُه بِغلاءٍ .

##### Türkçe

غ ص ب
**غصب** , **غبص** , **صبغ** , **صغب** : (kullanılanlar).

**غبص** : Dedim ki: **غبص** harfinde, ( **نوادر الأعراب** )’da bulduğumdan başka bir şey bulmadım; onu **مُغَابَصةً** ve **مُغافَصَةً** olarak aldım: yani: **مُعَازَّةً**.

**غصب** : Leys dedi: **الْغَصْبُ** bir şeyi zulümle ve zorla almaktır. Dedim ki: Arapların şöyle dediğini işittim: **غَصَبْتُ الْجِلْدَ غَصْباً**; onun tüyünü veya yününü zorla kazıdığın zaman; onu, tüyü veya yünü gevşeyip de dökülsün diye yumuşatmadığın hâlde. Ve bunu istediklerinde deriyi su ve deve idrarlarıyla ıslatırlar, sonra onu, dürülmüş katlanmış hâlde iken işlerler; böylece tüyü ondan gevşer.

Ve denilir: Falan, falanın malını **اغتِصاباً** olarak **اغتَصَبَ**.

**صغب** : Leys onu ihmal etti.

Ebu Turab dedi: Bahilî’nin şöyle dediğini işittim: Bit yumurtasına **صُغَابٌ** ve **صُؤَابٌ** denilir.

Ve aç olana **سَاغِبٌ** ve **سَغْبانُ** ve **صَغبانُ** denilir.

**صبغ** : Leys dedi: **الصِّبغُ** ve **الصِّباغُ** elbiselerin onunla renklendirildiği şeydir; **الصَّبْغُ** mastardır; **الصِّبَاغَةُ** ise boyacının mesleğidir.

Dedi: **الصِّبغُ** ve **الصِّباغُ** derilerden onunla boyanılan şeydir.

Allah جلَّ وعز zeytinde şöyle dedi: ( **وَصِبْغٍ لِّلأَكِلِيِنَ** ) (المؤمنون: 20), yani: onun yağı.

Farra dedi: Yiyenler zeyt ile **يَصْطَبِغُونَ** der; böylece **الصِّبْغَ**i zeytin yağının kendisi kıldı.

Zeccac dedi: Allah’ın sözü olan ( **وَصِبْغٍ لِّلأَكِلِيِنَ** )’de **الصِّبغ** ile zeytini kastetti. (Dedim ki: Bu, iki sözün daha iyisidir; çünkü ondan önce yağı zikretmiştir; dedi ki: ve onun sözü: ( **تَنبُتُ بِالدُّهْنِ** ) (المؤمنون: 20), yani: içinde yağ olarak yahut onunla beraber yağ olarak biter; senin sözün gibi: “Zeyd bana kılıçla geldi”, yani: bana geldi ve onunla beraber kılıç vardı.)

Ve başkası dedi: **صَبِيغٌ**: Kur’an’dan müşkil sorularla insanlara zorluk çıkaran bir adamın adıdır; Ömer b. el-Hattab onun terbiye edilmesini ve Basra’ya sürülmesini emretti ve Ebu Musa’ya, insanların onunla oturmasını yasaklamasını yazdı.

Leys dedi: Kuşlardan **الأَصْبَغُ**, kuyruğunun üstü beyazlaşmış olandır.

Ebu Ubeyde dedi: Atın perçemi ağarırsa o **أسْعَفُ**tur; hepsi beyazlaşırsa o **أصبغُ**tur. Dedi: **الشَّعَلُ**: kuyruğun eninde bir beyazlıktır; eğer hepsi yahut uçları beyazlaşırsa o **أصبغُ**tur. Dedi: **الْكَسَع** uç **الثُّنَن**’in beyazlaşmasıdır; eğer **الثُّنَن**in hepsi bir elde veya bir ayakta beyazlaşır da **التَّحْجيِل**in beyazlığına bitişmezse o da **أصبغُ**tur.

Ebu Ubeyde, Ebu Zeyd’den: Dedi ki: Koyunun kuyruğunun ucu beyazlaşırsa o **صَبْغاءُ**dır. Dedim ki: **الصَّبغاءُ** bilinen bir bitkidir.

Hadiste geldi: ( **هل رأيتم الصَّبغاءَ ، ما يلي الظِّل منها أصفَرُ أو أبيض** ). Bu, **الصَّبغاء**dan taze filizin, güneş doğduğunda, üst taraflarından güneşe bakan kısmının daha beyaz, gölgeye bakan kısmının daha yeşil olması sebebiyledir; sanki o, **النَّعجةِ الصَّبْغاءِ**a benzetilmiştir.

Ve hadiste: ( **فَيَنْبتون كما تَنْبتُ الحبَّة في حَمِيل السَّيْلِ ألم ترَوها ما يلي الظِّل منها أصيْفرٌ أو أبيض وما يلي الشمس منها أخَيضِرُ ، وإذا كانت كذلك فهي صبغاء** ). İbn Kuteybe dedi: Etlerinin, yakılmalarından sonra bitmesini, bitkiden filizin doğduğu vakit bitmesine benzetti; çünkü o, doğduğu vakit **صبغاءَ** olur; üst taraflarından güneşe bakanı yeşil, gölgeye bakanı beyazdır.

İbnü’l-Enbârî, onların “**قد صَبَغوني في عيْنِك**” sözünde dedi: Manası: Senin yanında beni değiştirdiler ve benim, üzerinde bulunduğum hâlden değiştiğimi haber verdiler.

Dedi: Arapların كلامında **الصَّبْغُ** değişikliktir; ondan: elbise **صُبغَ** edildi, yani rengi değiştirildi ve hâlinden siyahlık yahut kızıllık yahut sarılığa bir hâle kaldırıldı. Dedi: ve denildi ki: o, onların “**صَبغوني في عينِك**” ve “**صَبغوني عندك**” sözünden alınmıştır; yani: Arapların “**صَبَغْتُ الرجل بعيني ويدِي**” sözünden, yani: ona işaret ettim; sana, benim, bana kastettiğin söz bakımından bir mevki olduğumu işaret ettiler.

Ezherî dedi: Bu bir yanlıştır. Araplar ayıpla yahut başkasıyla işaret etmek istediklerinde “**صَبَعْتُ بالعين**” derler; bunu Ebu Zeyd söyledi. Ebu Bekir dedi: Ebu’l-Abbas da dedi: Farra dedi: “**صَبَغتُ الثوب**” onu **أصْبُغُه** ve **أصْبَغُهُ** ve **أصبِغه**: üç lehçedir. Ve denilir: **ناقةٌ صابِغٌ**; memesi dolduğunda ve rengi güzel olduğunda. Ve onun memesi **صَبُغَ** olarak **صُبُوغاً** olmuştur; o, onların sağımca en iyisidir ve insanlara en sevimlisidir. Ve falanın kası **صَبَغَتْ**; uzadığında, **تَصْبُغُ**; ve **بالسين** ile de. Ve develer otlakta **صَبَغَتْ**; **تَصْبُغُ**; böylece onlar **صَابِغة**dir. Cendel et-Tahavî develeri vasfederek dedi:

قطَعْتها بِرُجَّع أبْلاءِ
إذا اغْتَمسْنَ مَلَثَ الظُّلماءِ
بالقوم لم يصبُغْن في عَشاءِ

Ve rivayet olunur: “**لم يصبُؤونَ في عَشاء**”. Denilir: **صَبأ** yemekte; içine başını koyduğu zaman.

Ebu Hatim dedi: Asmaî’yi ve Ebu Zeyd’i şöyle derken işittim: “**صبغتُ الثوْبَ**” onu **أصبُغه** ve **أصبَغه** güzel bir **صِبَغاً** ile; **الصادُ** kırık, **الباءُ** harekeli. Ve onunla boyanılan şey **الصبغُ**dur; **الباء** sâkin olarak; **الشِّبَع** ve **الشِّبْع** gibi.

Ve inşad etti:

واصْبغ ثيابي صِبَغاً تحقيقاً
مِن جيِّد العُصْفُر لا تشرِيقا

Ve **التشرِيقُ**: hafif boyamadır.

Allah تعالى dedi: ( **صِبْغَةَ اللَّهِ وَمَنْ أَحْسَنُ مِنَ اللَّهِ صِبْغَةً** ) (البقرة: 138).

Farra dedi: Ancak **صبغةً** denildi; çünkü Hristiyanların bazısı, çocuk doğduğunda onu, kendilerinin bir suyuna, arındırma gibi, koyarlardı; sonra “bu, ona arındırmadır, sünnet gibi” derlerdi. Bunun üzerine Allah جل وعز dedi: “De ki: ( **صِبْغَةَ اللَّهِ** )”; onunla Muhammed’e (صلى الله عليه وسلم) emrediyor; o da sünnettir; İbrahim sünnet oldu; o **الصِّبغةُ**dir. Böylece **الصِّبْغة** onların oğlanları suda boyamalarından dolayı sünnete yürüdü. Ve ( **صِبْغَةَ اللَّهِ** )’yi nasbetti; çünkü onu “bilakis İbrahim’in milletine uyarız ve Allah’ın boyasına uyarız” sözüne رد etti.

Farra’dan başkası dedi: Ona bir fiil gizledi: “Allah’ın boyasını biliniz” ve “Allah’ın boyasını tefekkür ediniz” ve bunun benzeri. Ve denilir: Dişi deve dudaklarını suda **صَبَغَتْ**; onları daldırdığı zaman. Ve eli suda **صبغَ**.

Recez söyleyen dedi:

قد صَبَغَتْ مشافِراً كالأشبار
تُرْبى عَلَى ما قُدَّ يفريه الفارْ
مَسْكَ شَبُوبَين لها بأَصبار

Dedim ki: Hristiyanlar, içinde **صِبغٌ** bulunan suda çocuklarını daldırmalarına, onları onda daldırmalarından dolayı, **صبغاً** adını verdiler; ve **الصَّبغُ** daldırmadır.

Lihyânî dedi: Falan dinde **تَصَّبَغُ** etti; **تصبُّغاً** ve güzel bir **صِبْغةً**.

Ebu Amr dedi: Allah’a onunla yaklaşılan her şey, o **الصِّبغةُ**dir.

Ebu Ubeyd, Asmaî’den: Dişi deve yavrusunu attığında ve o kıllanmış olduğu hâlde; “**سبّغتْ**” denilir; böylece o **مُسَبِّغ**dir.

Dedim ki: Araplardan kimi **صَبَّغتْ** der; **بالصاد**; böylece o **مُصَبِّغٌ**dur; **السين** daha çoktur. Ve denilir: Hurma ağacı **أصبغتِ**; böylece o **مُصْبغ**dir; onun **بُسر**’ünde olgunluk göründüğünde. Ve bir kısmı olgunlaşmış olan **البسْرَةُ**, o **الصُّبغةُ**dir. Dersin ki: Ondan bir **صُبغة** yahut iki **صُبْغتين** kopardım.

Ebu Zeyd dedi: Denilir: “Onu **بصِبْغ الثمن** ile bırakmadım”; yani: onu, onun fiyatı olan fiyatıyla bırakmadım. Ve denilir: “Onu **بصبْغ الثمنِ** ile almadım”; yani: onu, onun fiyatı olan fiyatıyla almadım; fakat onu pahalılıkla aldım.

### [Esâsü'l-Belâğa](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D8%B5%D8%A8/sozluk/esas.md) — Zemahşerî · 12. yy

غ ص ب
غُصِبَ على عقله‏.‏
واغتصبت فلانة نفسها‏:‏ جومعت مقهورة‏.‏

##### Türkçe

غ ص ب
**غُصِبَ** aklı üzerine (zorlandı).‏
Ve falanca kadın kendisini **اغتصبت**: zorlanmış olarak cima edildi.‏

### [Lisânü'l-Arab](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D8%B5%D8%A8/sozluk/lisan.md) — İbn Manzûr · 13. yy

الغَصْبُ: أَخْذُ الشيءِ ظُلْماً.
غَصَبَ الشيءَ يَغْصِـبُه غَصْباً، واغْتَصَبَه، فهو غاصِبٌ، وغَصَبه على الشيءِ: قَهَره، وغَصَبَه منه. والاغْتِصَابُ مِثْلُه، والشَّيْءُ غَصْبٌ ومَغْصُوب. الأَزهري: سمعت العرب تقول: غَصَبْتُ الجِلْدَ غَصْباً إِذا كَدَدْتَ عنه شَعَرَه، أَو وَبَره قَسْراً، بِلا عَطْن في الدِّباغِ، ولا إِعْمالٍ في نَـدًى أَو بَوْلٍ، ولا إِدراج. وتكرّر في الحديثِ ذِكْرُ الغَصْبِ، وهو أَخْذُ مالِ الغَيْرِ ظُلْماً وعُدْواناً. وفي الحديث: أَنه غَصَبَها نَفْسَها: أَراد أَنه واقَعَها كُرْهاً، فاستعاره للجِماعِ.

##### Türkçe

**الغَصْبُ**: şeyin zulmen alınması.

**غَصَبَ** şeyi **يَغْصِـبُه** **غَصْباً**, ve **اغْتَصَبَه**; o hâlde o **غاصِبٌ**dur. Ve onu şey üzerine **غَصَبه**: onu kahretti; ve onu ondan **غَصَبَه**. Ve **الاغْتِصَابُ** onun gibidir. Ve şey **غَصْبٌ** ve **مَغْصُوب**dur. **الأَزهري**: Arapların şöyle dediğini işittim: **غَصَبْتُ الجِلْدَ غَصْباً**; onun kıllarını yahut yününü zorla, tabaklamada bir yumuşatma olmaksızın, ne bir ıslaklıkta yahut idrarda bir işleme olmaksızın ve ne de bir dürme olmaksızın, ondan kazıdığın zaman. Hadiste **الغَصْبِ** zikri tekrar etti; o, başkasının malını zulmen ve saldırı olarak almaktır. Ve hadiste: onun kendisini **غَصَبَها**: onunla kerhen birleştiğini murad etti; onu cinsel birleşme için ödünç aldı.

### [Kâmûsü'l-Muhît](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D8%B5%D8%A8/sozluk/kamus.md) — Fîrûzâbâdî · 15. yy

* غ ص ب * * الغَصْبُ * أخذ الشيء ظُلما وبابه ضرب تقول * غَصَبَهُ * منه وغَصبه عليه و * الاغْتِصَابُ * مثله والشيء * غَصْبٌ * و * مَغْصُوبٌ

##### Türkçe

* غ ص ب * * **الغَصْبُ** * bir şeyi zulümle almak; babı **ضرب**’dır; dersin ki: * **غَصَبَهُ** * onu ondan (aldı) ve onu onun aleyhine gasbetti; ve * **الاغْتِصَابُ** * onun gibidir; ve şey * **غَصْبٌ** *dur ve * **مَغْصُوبٌ** *dur.

### [Tâcü'l-Arûs](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D8%B5%D8%A8/sozluk/tac.md) — Zebîdî · 18. yy

غصبه يغصبه غصبا: أخذه ظلما، كاغتصبه وهو غاصب. غصب فلانا على الشيء: قهره، والاغتصاب مثله. غصب الجلد غصبا، إذا أزال عنه شعره ووبره نتفا وقشرا بلا عطن في دباغ ولا إغمال بالغين المعجمة في ندى أو بول ولا إدراج. قال الأزهري: سمعت ذلك عن العرب. وفي لسان العرب: وقد تكرر ذكر الغصب في الحديث، وهو أخذ مال الغير ظلما وعدوانا. وفي الحديث أنه غصبها نفسها أراد أنه واقعها كرها فاستعاره للجماع.

##### Türkçe

**غصبه** **يغصبه** **غصبا**: Onu zulmen aldı; **كاغتصبه** gibi; ve o, **غاصب**tır. **غصب** falancayı şey üzerine: Onu zorladı; ve **الاغتصاب** bunun gibidir. Deriyi **غصبا** **غصب** etti; yani tabaklamada bir çürütme olmaksızın ve **إغمال** (mu‘ceme **الغين** ile) bir nemde yahut idrarda ve bir katlayıp dürme olmaksızın, onun kılını ve yününü yolma ve kazıma ile ondan giderdi. el-Ezherî dedi: Bunu Araplardan işittim. Ve Lisânü’l-ʿArab’da: Hadiste **الغصب** zikri tekrar etmiştir; o, başkasının malını zulüm ve saldırı ile almaktır. Ve hadiste: “O, onu kendisine **غصب** etti” (denilmiştir); muradı, onu kerhen (zorla) cima ettiğidir; böylece onu cinsel birleşme için ödünç aldı (mecaz yaptı).

### [Lane's Lexicon](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D8%B5%D8%A8/sozluk/lexicon.md) — Edward W. Lane · 19. yy

غَصَبَهُ
1 غَصَبَهُ ذ , (S, A, Msb, K,) aor. غَصِبَ , (Msb, K,) inf. n. غَصْبٌ; (S, Mgh, Msb;) and ↓ اغتصبهُ; (S, Msb, K;) He took it wrongfully, unjustly, or injuriously; (S, A, Mgh, K;) or by force; (Mgh, Msb;) مِنْهُ and عَلَيْهِ [i. e. from him], both meaning the same. (S.) الغَصْبُ repeatedly occurs in the traditions, signifying The taking another's property wrongfully, unjustly, injuriously, or by violence. (L.) But as employed in law, it means The taking property that has a price and is forbidden, without the permission of its owner, without stealthiness: therefore it does not rightly apply in the case of an animal that has died a natural death or not been slaughtered according to the law, because it is not property; nor in the case of the free person, in like manner; nor in the case of the wine of the Muslim, because it has not a price; nor in the case of the property of him with whom one is at war, because it is not forbidden; the saying “ without the permission of the owner ” precludes the trust, or deposit; and the saying “ without stealthiness ” excludes theft. (KT.) ― -b2- One says also, غَصَبْتُهُ مَالًا and غَصَبْتُ مِنْهُ مَالًا I took property from him [wrongfully, &c., or] by force. (Msb.) ― -b3- And غَصَبَهَا نَفْسَهَا (Msb, TA) and نفسها ↓ اغتصبها (Msb) (tropical:) He violated her; forced her; had connection with her against her will; (TA;) or constuprated her by force. (Msb.) ― -b4- And غَصَبَ فُلَانًا عَلَى الشَّىْءِ (K, TA) and ↓ اغتصبه (TA) He compelled such a one by force to do the thing. (K, TA.) ― -b5- And غَصَبَ الجِلْدَ, (K, TA,) inf. n. as above, (TA,) (assumed tropical:) He removed from the skin its hair and its fur by plucking and peeling, without subjecting it to the process termed عَطْنٌ, in the tan, and without اـِغْمَال [i. e. burying it] in moist earth, (K, TA,) or [soaking it in] urine [to loosen the hair and fur], and without folding it up: so Az heard it expl. by the Arabs. (TA.)

غاصبهُ اـِيَّاهُ
3 غاصبهُ اـِيَّاهُ ذ , accord. to Freytag, signifies He took it from him by violence: but for this he has not named any authority.]

8 اـِغْتَصَبَ see 1, in three places. ― -b2- One says also, of a woman, اُغْتُصِبَتْ نَفْسَهَا, meaning (tropical:) She was constuprated by force; (A, Mgh, Msb;) as also اُغْتُصِبَتْ عَلَى نَفْسِهَا. (Msb.)

غَصْبٌ
غَصْبٌ ذ and ↓ مَغْصُوبٌ A thing taken wrongfully, unjustly, injuriously, (S, Mgh,) or by force: (Mgh, Msb:) the former originally an inf. n. (Msb.)

غَاصِبٌ
غَاصِبٌ ذ One taking, or who takes, a thing wrongfully, unjustly, injuriously, (TA,) or by force: pl. غُصَّابٌ. (Msb.)

مَغْصُوبٌ
مَغْصُوبٌ ذ : see غَصْبٌ. ― -b2- مَغْصُوبٌ لَهُ and مِنْهُ A man from whom a thing has been taken [wrongfully, unjustly, injuriously, or] by force. (Msb.)

##### Türkçe

**غَصَبَهُ**
1 **غَصَبَهُ** ذ , (S, A, Msb, K,) muzâri‘i **غَصِبَ** , (Msb, K,) mastar ismi **غَصْبٌ**; (S, Mgh, Msb;) ve ↓ **اغتصبهُ**; (S, Msb, K;) Onu haksız olarak, zulmen yahut zarar vererek aldı; (S, A, Mgh, K;) yahut zorla; (Mgh, Msb;) **مِنْهُ** ve **عَلَيْهِ** [yani ondan], ikisi de aynı mânâdadır. (S.) **الغَصْبُ** rivayetlerde tekrar tekrar vârid olur; başkasının malını haksız olarak, zulmen, zarar vererek yahut şiddetle almayı ifade eder. (L.) Fakat fıkıhta kullanıldığı üzere, şu mânâya gelir: bir bedeli olan ve haram kılınmış malı, sahibinin izni olmaksızın, gizlice olmaksızın almak: bu sebeple tabii ölümle ölmüş yahut şer‘î usule göre boğazlanmamış hayvan hakkında doğru olarak uygulanmaz; çünkü o mal değildir; aynı şekilde hür kişi hakkında da; ve Müslümanın şarabı hakkında da; çünkü onun bedeli yoktur; ve kendisiyle savaş hâlinde olunan kimsenin malı hakkında da; çünkü o haram kılınmış değildir; “sahibinin izni olmaksızın” sözü emanet yahut vedîayı dışarıda bırakır; “gizlice olmaksızın” sözü de hırsızlığı dışarıda bırakır. (KT.) ― -b2- Şöyle de denir: **غَصَبْتُهُ مَالًا** ve **غَصَبْتُ مِنْهُ مَالًا** Ondan mal aldım [haksız olarak vb., yahut] zorla. (Msb.) ― -b3- Ve **غَصَبَهَا نَفْسَهَا** (Msb, TA) ve نفسها ↓ **اغتصبها** (Msb) (mecazen:) Ona tecavüz etti; onu zorladı; onunla rızası dışında cinsel ilişkide bulundu; (TA;) yahut onu zorla ırzına geçti. (Msb.) ― -b4- Ve **غَصَبَ فُلَانًا عَلَى الشَّىْءِ** (K, TA) ve ↓ **اغتصبه** (TA) Böyle birini o şeyi yapmaya zorla mecbur etti. (K, TA.) ― -b5- Ve **غَصَبَ الجِلْدَ**, (K, TA,) mastar ismi yukarıdaki gibi, (TA,) (farz olunan mecaz:) Deriden, tabaklamada **عَطْنٌ** denilen işleme tâbi tutmaksızın ve **اـِغْمَال** [yani onu] nemli toprağa gömmeksizin, (K, TA,) yahut [kılları ve postu gevşetmek için onu] idrara [yatırmaksızın], ve onu katlayıp dürmeksizin, yolup soyarak onun kılını ve postunu giderdi: Az bunu Araplardan böyle açıklanmış olarak işitti. (TA.)

**غاصبهُ اـِيَّاهُ**
3 **غاصبهُ اـِيَّاهُ** ذ , Freytag’a göre, Onu ondan şiddetle aldı mânâsına gelir: fakat bunun için hiçbir kaynak zikretmemiştir.]

8 **اـِغْتَصَبَ** 1’e bak, üç yerde. ― -b2- Kadın hakkında da şöyle denir: **اُغْتُصِبَتْ نَفْسَهَا**, mânâsı (mecazen:) Zorla ırzına geçildi; (A, Mgh, Msb;) yine **اُغْتُصِبَتْ عَلَى نَفْسِهَا** dahi böyledir. (Msb.)

**غَصْبٌ**
**غَصْبٌ** ذ ve ↓ **مَغْصُوبٌ** Haksız olarak, zulmen, zarar vererek, (S, Mgh,) yahut zorla alınmış bir şey: (Mgh, Msb:) birincisi aslında bir mastar ismidir. (Msb.)

**غَاصِبٌ**
**غَاصِبٌ** ذ Bir şeyi haksız olarak, zulmen, zarar vererek, (TA,) yahut zorla alan kimse: çoğulu **غُصَّابٌ**. (Msb.)

**مَغْصُوبٌ**
**مَغْصُوبٌ** ذ : **غَصْبٌ**’a bak. ― -b2- **مَغْصُوبٌ لَهُ** ve **مِنْهُ** Kendinden bir şey [haksız olarak, zulmen, zarar vererek, yahut] zorla alınmış adam. (Msb.)

### [Salmone](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D8%B5%D8%A8/sozluk/salmone.md) — H. Anthony Salmone · 19. yy

غَصَبَ
غَصَبَ I ( n. ac. غَصْب 1 )
a.  [ acc. &  Bi ], Snatched, rent, tore from; took by force from.

b.  [ acc. &  'Ala ], Forced, compelled, constrained to.

c.  Violated, forced, outraged.

غَاْصَبَ
غَاْصَبَ III ,
a.  Used violence to.

b.  Took by violence.

تَغَاْصَبَ
تَغَاْصَبَ VI ,
a.  Used violence to each other.

اِنْغَصَبَ
اِنْغَصَبَ VII
a.  [ coll. ], Was forced, compelled, constrained,

اِغْتَصَبَ
اِغْتَصَبَ VIII ,
a.  see I (a) .

غَصْب
غَصْب 1 ,
a.  Violence, force, compulsion, constraint.

b.  Theft; plunder.

غَاْصِب
غَاْصِب 21 . ( pl. reg. &  غُصَّاْب 29 ),
a.  Violent; tyrannical; oppressor.

اِغْتَصَبَ
N. Ag. اِغْتَصَبَ VIII ,
a.  see 21 .

اِغْتَصَبَ
N. Ac. اِغْتَصَبَ VIII ,
a.  Violence, force; oppression, tyranny.

غَصْبًا عَنْهُ
غَصْبًا عَنْهُ
a.  Against his will, in spite of him.

غُصْلُب
غُصْلُب
a.  Tall, slim.

##### Türkçe

**غَصَبَ**
**غَصَبَ** I ( n. ac. **غَصْب** 1 )
a. [ acc. & Bi ], -den zorla kapıp aldı; -den zorla çekip kopardı, yırttı; -den zorla aldı.

b. [ acc. & 'Ala ], -e zorladı, mecbur etti, kısıtladı.

c. İhlâl etti; zorla yaptı; ırzına geçti.

**غَاْصَبَ**
**غَاْصَبَ** III ,
a. -e şiddet kullandı.

b. Şiddetle aldı.

**تَغَاْصَبَ**
**تَغَاْصَبَ** VI ,
a. Birbirlerine şiddet kullandılar.

**اِنْغَصَبَ**
**اِنْغَصَبَ** VII
a. [ coll. ], Zorlandı, mecbur edildi, kısıtlandı,

**اِغْتَصَبَ**
**اِغْتَصَبَ** VIII ,
a. I (a)’ya bak.

**غَصْب**
**غَصْب** 1 ,
a. Şiddet, zor, zorlama, kısıtlama.

b. Hırsızlık; yağma.

**غَاْصِب**
**غَاْصِب** 21 . ( pl. reg. & **غُصَّاْب** 29 ),
a. Şiddetli; zorba; zalim.

**اِغْتَصَبَ**
N. Ag. **اِغْتَصَبَ** VIII ,
a. 21’e bak.

**اِغْتَصَبَ**
N. Ac. **اِغْتَصَبَ** VIII ,
a. Şiddet, zor; zulüm, zorbalık.

**غَصْبًا عَنْهُ**
**غَصْبًا عَنْهُ**
a. Onun isteğine karşı, ona rağmen.

**غُصْلُب**
**غُصْلُب**
a. Uzun, ince.

### [Kitâbullâh](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D8%B5%D8%A8/sozluk/kitab_allah.md) — Kur'an kullanımından türetilmiş

غصب
غَصَبَ - يَغْصِبُ - غَصْب - غَصْبَاً
غَصَبَ - يَغْصِبُ + كائن + شيئاً + من كائن: يأخذ شيئاً يملكه آخر عنوة وقهراً وظلماً دون وجه حق
غَصْب: اسم فعل " غَصَبَ - يَغْصِبُ ": وهو كذلك بمعنى اسم مفعول منه: المغصوب
غَصْبَاً: حال من " غَصْب ": على وجه الغصب
واللفظ ينتمي إلى مجموعة ألفاظ " التملك واستحواذ كائن من كائن آخر، بغير جهد أو عمل يستحق به ذلك "، وهي:
غَنِمَ - يَغْنَمُ، تَرَثَ - يَتْرُثُ، ورِثَ - يَرِثُ، سَلَبَ - يَسْلُبُ، غَصَبَ - يَغْصِبُ، سَرَقَ - يَسْرِقُ
غصبا
 	﴿أما السفينة فكانت لمساكين يعملون في البحر فأردت أن أعيبها وكان وراءهم ملك يأخذ كل سفينة غصبا (79)﴾ الكهف
مختار الصحاح
● [غصب] غ ص ب: الغَصْبُ أخذ الشيء ظُلما وبابه ضرب تقول غَصَبَهُ منه وغَصبه عليه و الاغْتِصَابُ مثله والشيء غَصْبٌ و مَغْصُوبٌ
معجم الفرائد القرآنية:
غ ص ب
"غَصْباً" في قوله تعالى :" وَكَانَ وَرَاءَهُمْ مَلِكٌ يَأْخُذُ كُلَّ سَفِينَةٍ غَصْباً" (79) الكهف .
الغَصْبُ : أخذ مال الغير والاستيلاء عليه قهراً .
ملخص اللسان:
1. غَصَبَ الشيءَ يَغْصِـبُه: الغَصْبُ: أَخْذُ الشيءِ ظُلْماً. وهو أَخْذُ مالِ الغَيْرِ ظُلْماً وعُدْواناً.
2. غَصَبَها نَفْسَها:واقَعَها كُرْهاً،
لسان العرب
● - غصب: الغَصْبُ: أَخْذُ الشيءِ ظُلْماً.  غَصَبَ الشيءَ يَغْصِـبُه غَصْباً، واغْتَصَبَه، فهو غاصِبٌ، وغَصَبه على الشيءِ: قَهَره، وغَصَبَه منه. والاغْتِصَابُ مِثْلُه، والشَّيْءُ غَصْبٌ ومَغْصُوب. الأَزهري: سمعت العرب تقول: غَصَبْتُ الجِلْدَ غَصْباً إِذا كَدَدْتَ عنه شَعَرَه، أَو وَبَره قَسْراً، بِلا عَطْن في الدِّباغِ، ولا إِعْمالٍ في نَـدًى أَو بَوْلٍ، ولا إِدراج. وتكرّر في الحديثِ ذِكْرُ الغَصْبِ، وهو أَخْذُ مالِ الغَيْرِ ظُلْماً وعُدْواناً. وفي الحديث: أَنه غَصَبَها نَفْسَها: أَراد أَنه واقَعَها كُرْهاً، فاستعاره للجِماعِ.
مقاييس اللغة:
غير مدون
القاموس المحيط:
غَصَبَهُ يَغْصِبُهُ أخَذَهُ ظُلْماً، كاغْتَصَبَهُ، وفُلاناً على الشَّيءَ قَهَرَهُ، والجِلْدَ أزَالَ عنه شَعْرَهُ وَوَبَرَهُ نَتْفاً وقَشْراً، بلاَ عَطْنٍ في دِباغٍ، ولا إعْمالٍ في نَدًى.
تاج العروس:
غصب
غَصَبَه يَغْصِبُه غَصْباً : أَخَذَه ظُلْماً كاغْتَصبه وهو غَاصِبٌ . غَصَبَ فُلاناً على الشَّيءِ : قَهَرَه والاغْتِصَابُ مِثْلهُ . غَصَبَ الجِلْدَ غَصْباً إِذَا أَزالَ عنه شَعَرَه ووبَرَه نَتْفاً وقَشْراً بِلاَ عَطْنٍ في دِباغ ولا إِغْمَالٍ بالغَيْنِ المُعْجَمَة في نَدىً أَو بَوْل ولا إِدْراج . قال الأَزْهَرِيُّ : سمعْتُ ذَلِكَ عنِ العَرب . وفي لسان العرب : وقد تَكَرَّر ذكْرُ الغَصْب فِي الحَدِيث وهو أَخْذُ مَالِ الغَيْرِ ظُلْماً وعُدْواناً . وفي الحَدِيثِ أَنَّه غَصَبَها نَفْسَها أَرادَ أَنَّه وَاقَعها كُرْهاً فاسْتَعَارَه لِلْجِمَاع

##### Türkçe

غصب
**غَصَبَ** - **يَغْصِبُ** - **غَصْب** - **غَصْبَاً**
**غَصَبَ** - **يَغْصِبُ** + bir varlık + bir şeyi + bir varlıktan: başka birinin sahip olduğu bir şeyi, haklı bir yön olmaksızın, zorla, kahırla ve zulümle alır.
**غَصْب**: “**غَصَبَ** - **يَغْصِبُ**” fiilinin isim-fiilidir; o, aynı zamanda ondan “ism-i mef‘ûl” manasında da gelir: **المغصوب**.
**غَصْبَاً**: “**غَصْب**”tan hâl: gasb vechi üzere.
Lafız, “bir varlığın, başka bir varlıktan, bir çaba veya onu hak edecek bir iş olmaksızın, mülk edinmesi ve ele geçirmesi” lafızları grubuna mensuptur; onlar şunlardır:
**غَنِمَ** - **يَغْنَمُ**، **تَرَثَ** - **يَتْرُثُ**، **ورِثَ** - **يَرِثُ**، **سَلَبَ** - **يَسْلُبُ**، **غَصَبَ** - **يَغْصِبُ**، **سَرَقَ** - **يَسْرِقُ**

غصبا
	﴿أما السفينة فكانت لمساكين يعملون في البحر فأردت أن أعيبها وكان وراءهم ملك يأخذ كل سفينة غصبا (79)﴾ الكهف

مختار الصحاح
● [غصب] غ ص ب: **الغَصْبُ** bir şeyi zulümle almaktır; babı **ضرب**’dır. “**غَصَبَهُ** منه” ve “**غَصبه** عليه” dersin. **الاغْتِصَابُ** da onun gibidir. Şey **غَصْبٌ** ve **مَغْصُوبٌ**dur.

معجم الفرائد القرآنية:
غ ص ب
“**غَصْباً**”, Yüce Allah’ın şu kavlinde: “**وَكَانَ وَرَاءَهُمْ مَلِكٌ يَأْخُذُ كُلَّ سَفِينَةٍ غَصْباً**” (79) **الكهف**.
**الغَصْبُ**: başkasının malını almak ve ona zorla el koymaktır.

ملخص اللسان:
1. **غَصَبَ** الشيءَ **يَغْصِـبُه**: **الغَصْبُ**: bir şeyi zulümle almaktır. O, başkasının malını zulüm ve saldırganlıkla almaktır.
2. **غَصَبَها** نَفْسَها: onu istemeyerek (zorla) cinsel ilişkiye girdi,

لسان العرب
● - غصب: **الغَصْبُ**: bir şeyi zulümle almaktır. **غَصَبَ** الشيءَ **يَغْصِـبُه** **غَصْباً** ve **اغْتَصَبَه**; o hâlde o **غاصِبٌ**dir. Ve “**غَصَبه** على الشيءِ”: onu kahretti; ve “**غَصَبَه** منه”. **الاغْتِصَابُ** onun gibidir; şey **غَصْبٌ** ve **مَغْصُوب**dur. **الأَزهري**: Arapların şöyle dediğini işittim: “**غَصَبْتُ** **الجِلْدَ** **غَصْباً**”, yani onun tüyünü yahut yününü, tabaklamada bir **عَطْن** olmaksızın, bir **نَـدًى** yahut **بَوْل** içinde bir işleme olmaksızın ve bir **إِدراج** olmaksızın, zorla kazıyıp giderdiğinde. Hadiste **الغَصْب** zikri tekrar etmiştir; o, başkasının malını zulüm ve saldırganlıkla almaktır. Hadiste: “onun kendisini **غَصَبَها**”: onunla istemeyerek cinsel ilişkiye girdiğini murad etti; onu cinsel birleşme için ödünç aldı.

مقاييس اللغة:
kaydedilmemiş

القاموس المحيط:
**غَصَبَهُ** **يَغْصِبُهُ**: onu zulümle aldı; **كاغْتَصَبَهُ** gibi. Ve falanı bir şey üzerinde: onu kahretti. Ve deriyi: ondan tüyünü ve yününü, yolma ve kazıma ile giderdi; tabaklamada bir **عَطْنٍ** olmaksızın ve bir **نَدًى** içinde bir işleme olmaksızın.

تاج العروس:
غصب
**غَصَبَه** **يَغْصِبُه** **غَصْباً**: onu zulümle aldı; **كاغْتَصبه** gibi; ve o **غَاصِبٌ**dir. **غَصَبَ** falanı bir şey üzerinde: onu kahretti; **الاغْتِصَابُ** onun gibidir. **غَصَبَ** deriyi **غَصْباً**: ondan tüyünü ve yününü, yolma ve kazıma ile, tabaklamada bir **عَطْنٍ** olmaksızın ve **نَدىً** yahut **بَوْل** içinde — **بالغَيْنِ المُعْجَمَة** ile — bir **إِغْمَالٍ** olmaksızın ve bir **إِدْراج** olmaksızın giderdiğinde. **الأَزْهَرِيُّ** dedi: bunu Araplardan işittim. **لسان العرب**’da: hadiste **الغَصْب** zikri tekrar etmiştir; o, başkasının malını zulüm ve saldırganlıkla almaktır. Hadiste: onun kendisini **غَصَبَها**; onunla istemeyerek cinsel ilişkiye girdiğini murad etti; onu cinsel birleşme için ödünç aldı.
