# غصن — Tâcü'l-Arûs

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D8%B5%D9%86/sozluk/tac
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%BA%D8%B5%D9%86/entries/tac

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [غصن](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D8%B5%D9%86.md)
- Tâcü'l-Arûs: Zebîdî · 18. yy

## Madde başı: غصن

: ( الغُصْنُ ، بالضَّمِّ : ما تَشَعَّبَ من ساقِ الشَّجرِ ( دِقاقُها وغِلاظُها ؛ و ) الشّعْبَةُ ( الصَّغيرَةُ ) منها غصْنَةٌ ، ( بهاءٍ ؛ ج غُصُونٌ وغِصَنَةٌ ) ، بكسْرٍ ففتحٍ مثْلُ قُرْطٍ وقِرَطَةٍ ، ( وأَغْصانٌ .
( وغَصَنَ الغُصْنَ يَغْصِنُه ) غَصْناً : ( مَدَّهُ إليه ) ، فهو مَغْصونٌ ، عن القَنَانيِّ .
( و ) غَصَنَ ( الشَّيءَ : أَخَذَه .
( أَو ) غَصَنَ الغُصْنَ : إذا ( قَطَعَهُ ) وأخَذَهُ .
( و ) غَصَنَ ( فلاناً عن حاجَتِه ) يَغْصِنُه : ( ثَناهُ وكفَّه ) ؛ عن ابنِ الأَعرابيِّ .
قالَ الأَزّهرِيُّ : هكذا أَقْرَأَنِيه المُنْذريُّ في النوادِرِ ؛ وغَيْرُه يقولُ : غَضَنَ بالضَّاد ، وهو عنْدَ شَمِرٍ بالضَّادِ ، قالَ : وهو صَحِيحٌ .
( وذُو الغُصْنِ : وادٍ من حَرَّةِ بَني سُلَيْمٍ ) .
وقيلَ : وادٍ قَرِيبٍ مِن المَدينَةِ تصبُّ فيه سيولُ الحرَّةِ ، عن نَصْر ، رحِمَه اللهاُ تعالى .
وقيلَ : هو مِن أَوْديَةِ العقِيقِ .
( وأَبو الغُصْنِ : دُجَيْنُ بنُ ثابتِ بنِ دُجَيْنٍ وليسَ بِجُحَى كما توهَّمَه الجَوْهَرِيُّ ، أَو هو كُنْيَتُه ) .
ونَصُّ الجَمْهرَةِ : وأَبو الغُصْنِ كُنْيَتُه جُحَى .
قالَ شيْخُنا ، رحِمَه اللهاُ تعالى : وفي كَلامِه تَناقِضٌ إذ نَفَاه

أَوَّلاً ثم أَثْبَتَه قوْلاً ثانياً ، وإذا كانَ قولاً فمَا معْنى التّوَهّم ؛ بل حَزَمَ قوْمٌ ادَّعاه المصنِّفُ توهّماً كما يأْتي في المُعْتل .
قلْتُ : ومَرَّ في د ج ن شيءٌ مِن ذلك .
( وأَغْصَنَ العُنْقودُ وغَصَّنَ ) ، بالتَّشديدِ : ( كثرَ ) ، وفي بعضِ الأُصُولِ : كَبِرَ ، ( حَبُّهُ ) شيئاً ، وهو الصَّوابُ .
( وثوب أَغْصَنُ : في ذَنَبِه بَياضٌ .
( وغُصْنٌ ، بالضَّمِّ وكزُبَيْرٍ : اسْمانِ ) .
قالَ ابنُ دُرَيْدٍ : وأَحْسَبُ أنَّ بَني غُصَيْنٍ بَطْنٌ .
قلْتُ : وهم اليوم بغزة وشِرْذَمَة بالرَّمْلةِ ، ومنهم الإمامُ المحدِّثُ الشيخُ عبْدُ القادِرِ بنُ غُصَيْنٍ الغزيُّ الشَّافِعِيُّ ، رَوَى عنه أَبو السَّعادَاتِ محمدُ بنُ عبدِ القادِرِ الفاسِيُّ وغيرُهُ ، وقد انْقَرَضَ الحدِيثُ الآنَ مِن بيتِهم .
(

### Türkçe

: ( **الغُصْنُ** , damme ile: ağaç gövdesinden dallanıp budaklanan şey (ince olanları ve kalın olanları); ve ondan (küçük) **الشّعْبَةُ**: **غصْنَةٌ**’dir, (هاء ile; çoğulu **غُصُونٌ** ve **غِصَنَةٌ**), kesre sonra fetha ile, **قُرْطٍ** ve **قِرَطَةٍ** misali; (ve **أَغْصانٌ**).
( Ve **غَصَنَ** **الغُصْنَ** **يَغْصِنُه** ) **غَصْناً**: (onu kendisine doğru uzattı); artık o **مَغْصونٌ**’dur; **القَنَانيِّ**’den.
( Ve ) **غَصَنَ** (şeyi: onu aldı).
( Veya ) **غَصَنَ** **الغُصْنَ**: (onu kestiği) ve onu aldığı zaman.
( Ve ) **غَصَنَ** (falancayı ihtiyacından) **يَغْصِنُه**: (onu çevirdi ve onu alıkoydu); İbnü’l-A‘râbî’den.
El-Ezherî dedi: Münzirî bana bunu **النوادِرِ**’de böyle okuttu; başkası ise: **غَضَنَ** der, **الضَّاد** ile; o, Şemir’in yanında **الضَّاد** iledir; dedi ki: ve o sahihtir.
( Ve **ذُو الغُصْنِ**: Benî Süleym’in **حَرَّةِ**’sinden bir vadidir).
Ve denildi: Medine’ye yakın bir vadidir; **الحرَّةِ**’nin selleri ona dökülür; Nasr’dan, Allah Teâlâ ona rahmet etsin.
Ve denildi: o, **العقِيقِ**’in vadilerindendir.
( Ve **أَبو الغُصْنِ**: Dücayn b. Sâbit b. Dücayn’dır; Cuhâ değildir, Cevherî’nin onu vehmettiği gibi; yahut o onun künyesidir).
Ve **الجَمْهرَةِ**’nin nassı: ve **أَبو الغُصْنِ** onun künyesidir: Cuhâ.
Şeyhimiz dedi, Allah Teâlâ ona rahmet etsin: Onun sözünde çelişki vardır; zira onu

önce nefyetti, sonra ikinci bir söz olarak onu ispat etti; eğer bir söz ise, vehmin manası nedir; bilakis bir kavim, musannifin onu vehim olarak iddia ettiğini kesinleştirdi; **المُعْتل**’de geleceği üzere.
Dedim: Bunun bir şeyi **د ج ن**’de geçti.
( Ve **أَغْصَنَ** salkım ve **غَصَّنَ** ), şeddeli olarak: (çoğaldı); bazı nüshalarda: büyüdü, (onun tanesi) biraz; ve doğru olan odur.
( Ve **ثوب أَغْصَنُ**: eteğinde bir beyazlık vardır.
( Ve **غُصْنٌ** , damme ile ve **زُبَيْرٍ** gibi: iki isimdir).
İbn Düreyd dedi: Ve ben zannederim ki Benî Gusayn bir batındır.
Dedim: Onlar bugün Gazze’dedir ve Remle’de bir zümre; ve onlardan imam muhaddis şeyh Abdülkâdir b. Gusayn el-Gazzî eş-Şâfiî’dir; ondan Ebü’s-Sa‘âdât Muhammed b. Abdülkâdir el-Fâsî ve başkası rivayet etti; ve şimdi onların evinden hadis kesilmiştir.
(
