# غمر — Esâsü'l-Belâğa

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D9%85%D8%B1/sozluk/esas
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%BA%D9%85%D8%B1/entries/esas

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [غمر](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D9%85%D8%B1.md)
- Esâsü'l-Belâğa: Zemahşerî · 12. yy

## Madde başı: غمر

غ م ر
غمّر إبله‏:‏ سقاها قليلاً من الماء فتغمّرت‏.‏
وفلان إذا شرب تغمر‏:‏ من الغمر وهو القدح الصغير‏.‏
قال‏:‏ ويروى شربه الغمر وتقول‏:‏ اكتف من العسّ بالغمر ولا تجعل وجهك منديل الغمر‏.‏
ويدي من اللحم غمرة‏.‏
وفلان غمر ومغمر‏.‏
غير مجرّبٍ وهم أغمار وفيه غمارة وغرارة‏.‏
ودخلت في غمار الناس أي في زحمتهم‏.‏
وفي قلبه غمر‏.‏
واغتمر في الماء‏:‏ اغتمس فيه‏.‏
ومن المجاز‏:‏ فرس غمر كما قيل‏:‏ بحر‏.‏
قال العجاج‏:‏ غمر الأجاريّ مسحاً ممعجاً وفلان غمر البديهة‏.‏
قال جرير‏:‏ طاح الفرزدق في الرّهان وغمّه غمر البديهة صادق المضمار يريد نفسه‏.‏
وقال الطرماح غمر البديهة بالنوا - ل إذا غدا سبط الأنامل أي يفاجيء بالنوال الواسع وثوبٌ غمرٌ أي واسع ورجل غمر الرداء‏.‏
وليل غمرٌ أي شديد الظلمة‏.‏
قال‏:‏ يجتبن أثناء بهيم غمر داجي الرواقين غداف الستر وهو يضرب في غمرة الفتنة‏.‏
وهو في سكرات الموت وغمراته‏.‏
وفلان مغامر ومغمر‏:‏ يرمي بنفسه في غمار الأمور‏.‏
وفلان مغمور النّسب‏.‏
وغمر فلاناً‏:‏ علاه بفضله‏.‏
ورأيته وقد غمر الجماجم بطول قوامه‏.‏
وهو أغمرهم يداً أي أوسعهم فضلاً‏.‏
وقال الجاحظ‏:‏ الحمامة تعلم الذهاب والمجيء بترتيب وتدريج وتنزيل ولا يغمر بها بمرّةٍ واحدةٍ أي لا يخاطر بها من غمر بنفسه‏:‏ رمى بها في الغمرة‏.‏
وغمرت وجهها‏.‏
وبلّت افبل أغارها إذا شربت شرباً قليلاً وهو جمع‏:‏ غمر كأن لها أغماراً قد بلّتها‏.‏
قال العجّاج‏:‏ حتى إذا ما بلّت الأغمار رياً ولما تقصع الأصرارا

### Türkçe

غ م ر
**غمّر** develerini: Onlara sudan azıcık içirdi de **فتغمّرت**.
Ve falan, içtiği vakit **تغمر**: **الغمر**’dendir; o, küçük kadehtir.
Dedi ki: Ve **شربه الغمر** diye rivayet olunur; ve dersin ki: **اكتف من العسّ بالغمر** ve yüzünü **منديل الغمر** yapma.
Ve elim etten **غمرة**’dir.
Ve falan **غمر** ve **مغمر**’dir.
Tecrübe edilmemiş; ve onlar **أغمار**’dır; onda **غمارة** ve **غرارة** vardır.
Ve insanların **غمار**’ına girdim; yani onların kalabalığına.
Ve onun kalbinde **غمر** vardır.
Ve suda **اغتمر**: Onda daldı.
Ve mecazdandır: **غمر** bir at; denildiği gibi: **بحر**.
**العجاج** dedi ki: **غمر الأجاريّ مسحاً ممعجاً** ve falan **غمر البديهة**’dir.
**جرير** dedi ki: **طاح الفرزدق في الرّهان وغمّه غمر البديهة صادق المضمار**; kendisini kastediyor.
Ve **الطرماح** dedi: **غمر البديهة بالنوا - ل إذا غدا سبط الأنامل**; yani geniş ihsan ile ansızın gelir. Ve **ثوبٌ غمرٌ**; yani geniş. Ve **رجل غمر الرداء**.
Ve **ليل غمرٌ**; yani şiddetli karanlık.
Dedi ki: **يجتبن أثناء بهيم غمر داجي الرواقين غداف الستر**; ve o, fitnenin **غمرة**’sinde vurup durur.
Ve o, ölümün sekeratlarında ve onun **غمرات**’ındadır.
Ve falan **مغامر** ve **مغمر**: İşlerin **غمار**’ına kendisini atar.
Ve falan **مغمور النّسب**’tir.
Ve falan kimseyi **غمر**: Faziletiyle onun üstüne çıktı.
Ve onu gördüm; boyunun uzunluğuyla kafataslarını **غمر** etmişti.
Ve o, onların **أغمرهم يداً**’sıdır; yani faziletçe onların en genişidir.
Ve **الجاحظ** dedi ki: Güvercin, gidiş ve gelişi tertip ve tedric ile ve indirme ile öğrenir; ve onunla bir defada **يغمر** edilmez; yani kendisiyle **غمر** eden kimsenin yaptığı gibi onunla risk edilmez: Onu **الغمرة**’ye attı.
Ve onun yüzünü **غمرت**.
Ve **بلّت افبل أغارها**: İçtiği vakit az bir içişle içti; ve o bir cemi’dir: **غمر**; sanki onun **أغمار**’ı varmış da onları ıslatmış.
**العجّاج** dedi ki: **حتى إذا ما بلّت الأغمار رياً ولما تقصع الأصرارا**
