# غمر — Mekâyîsü'l-Luğa

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D9%85%D8%B1/sozluk/mekayis
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%BA%D9%85%D8%B1/entries/mekayis

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [غمر](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D9%85%D8%B1.md)
- Mekâyîsü'l-Luğa: İbn Fâris · 11. yy

## Madde başı: غمر

(باب الغين والميم وما يثلثهما)
(غمن) الغين والميم والنون كلمةٌ واحدةٌ لا يقاس عليها. يقولون: غمَنْتُ الجِلدَ، إذا ليَّنتَه، فهو غمينٌ.
(غمي) الغين والميم والحرف المعتلّ يدلُّ على تغطيةٍ وتغْشِيَة. من ذلك: غَمَيْتُ البيتَ، إذا سقَّفتَه، والسَّقفُ غِماءٌ. ومنه أُغمِيَ [على] المريض فهو مغمىً عليه إذا غُشِيَ عليه.
(غمج) الغين والميم والجيم أصلٌ واحد يدلُّ على حركةٍ ومجيء وذَهاب. يقال للفصيل: غَمِجٌ، وهو يتغامَجُ بين أرفاغ أمِّه، إذا جاءَ وذهَبَ. ويقولون للرَّجُل لا يستقيم خُلُقه: غَمِج. والغَمْج: شُرب الماء، وهو قريبُ القياسِ من الأوَّل.
(غمد) الغين والميم والدال أصلٌ واحد صحيح، يدلُّ على تغطيةٍ وسَتْر. من ذلك الغِمْدُ للسَّيف: غِلافُهُ. يقال: غَمَدته أَغْمِدُه غَمداً. ويقال: تَغمَّده الله برحمته، كأنه يَغْمُرُه بها. وتغمَّدتُ فلاناً: جعلتَه تحتَك حتَّى تغطِّيَه. والنَّسبة إلى غامدٍ غامديّ، وهو حيٌّ من اليَمَن، واشتقاقُهُ ممَّا ذكرناه.
(غمر) الغين والميم والراء أصلٌ صحيح، يدلُّ على تغطيةٍ وسَتْرٍ في بعض الشِّدّة. من ذلك الغمْر: الماءُ الكثير، وسمّي بذلك لأنّه يغمرُ ما تَحتَه. ثم يشتقُّ من ذلك فيقال فَرسٌ غَمْر: كثير الجَرْي، شُبِّه جريُه في كثرته بالماء الغَمْر. ويقال للرَّجُل المِعطاء: غَمْر، وهو غَمْرُ الرِّداء. قال كثيِّر:
غَمْرُ الرِّداءِ إذا تبسَّمَ ضاحكاً  *** غَلِقتْ لِضَحْكتِهِ رِقابُ المالِ([1])
ومن الباب: الغَمْرة: الانهماك في الباطل واللَّهو. وسمِّيت غَمرةً لأنّها شيء يستُر الحقَّ عن عين صاحِبِها. وغَمَرات الموت: شدائدُه التي تَغْشَى. وكلُّ شِدّةٍ غَمرة، سمِّيت لأنَّها تَغْشَى. قال:
* الغمرات ثم ينجلينا([2]) *
ومما يصحِّح هذا القياسَ الغَمير، وهو نباتٌ أخضَرُ يغمُره اليَبِيس. ويقال: دخَلَ في غِمار النّاس، وهي زَحْمتُهم، وسمِّيت لأنَّ بعضاً يستُرُ بعضاً. وفلانٌ مُغامِرٌ: يَرمي بنفسه في الأمور، كأنَّه يقع في أُمورٍ تَستُره، فلا يَهتدِي لوجه المَخْلَص منها. ومنه الغمْر([3]) ، وهو الذي لم يجرّب الأمورَ كأنَّها سُتِرتْ عنه. قال:
أناةً وحِلْماً وانتظاراً غداً بهمْ  *** فما أنا بالواني ولا الضَّرَع الغُمْرِ([4])
والغِمْر: الحِقْد في الصَّدر، وسمِّي لأنَّ الصَّدرَ يَنطوِي عليه. يقال: غَمِرَ عليه
صدرُه. والغِمْر: العَطَش، وهو مشبَّه بالغِمْر الذي هو الحِقد، والجمع الأغمار. قال:
* حَتَّى إذا ما بلَّتِ الأغمارا([5]) *
ومن الباب غَمَرُ اللحم، وهو رائحتُه تَبْقَى في اليد، كأنَّها تغطِّي اليد. فأمَّا الغُمَر فهو القَدَح الصَّغير، وليس ببعيدٍ أن يكون من قياسِ الباب، كأنَّ الماءَ القليلَ يغمُره. ويجوز أن يكون شاذَّاً عن ذلك الأصل. قال:
تَكفِيهِ حُزَّة فِلْذٍ إن ألَمَّ بها  *** من الشِّواءِ وَيُروِي شُربَه الغُمَرُ([6])
(غمز) الغين والميم والزاء أصلٌ صحيح، وهو كالنَّخْس في الشيء بشيء، ثم يُستعار. من ذلك: غَمَزْتُ الشَّيءَ بيدي غمزاً. ثم يقال: غمزَ، إذا عاب وذَكَر بغير الجميل. والمَغَامز: المعايب. وفي عقل فلانٍ غَمِيزةٌ، كأنَّه يُستضعَف. وممّا يستعار: غَمَزَ بجفنه: أشار. ومنه: غَمَزَ الدابةُ من رجله، كأنّه يغمز الأرضَ برجله.
(غمس) الغين والميم والسين أصلٌ واحد صحيح يدلُّ على غَطِّ الشيء. يقال: غَمَست الثَّوبَ واليدَ في الماء، إذا غططتَه فيه. وفي الحديث: "إذا استيقَظَ أحدُكم من نومه فلا يَغمِسْ يَدَه في الإناء". والغَمِير تحتَ اليَبيس يقال له الغَمِيس.
ومن الباب الغَمِيس، وهو مَسيلٌ صغيرٌ بين مجامع الشَّجر. والمُغامَسَة: رَمْي الرّجلِ نفسَه في سِطَة الحرب. ويمينٌ غَموس* قال قوم: معناه أنّها تَغمِس صاحبَها في الإثم. وقال قومٌ: الغَمُوس: النافذة. والمعنيان وإن اختلفا فالقياسُ واحد، لأنّها إذا نفذت فقد انغمست. قال:
ثم نفَّذته ونفَّست عنه  *** بغَموسٍ أو ضربةٍ أُخدودِ([7])
ويقال للأمر الشديد الذي يغُطّ([8]) الإنسانَ بشدّته: غَموس. قال:
متى تأتِنا أو تلقَنا في ديارنا  *** تجدْ أمرَنا أمراً أحذَّ غَمُوسا([9])
(غمص) الغين والميم والصاد أُصَيلٌ يدلُّ على حقارة. يقال غَمَصت الشيءَ، إذا احتقرته. وفي الحديث: "إِنّما ذلك مَنْ غَمَصَ النّاسَ([10]) "، أي حَقَرَهم. والغَمَصُ في العين كالرَّمَصِ. ومنه: الشِّعرَى الغُمَيْصَاء، كأنَّها ليس لها ضوء العَبُور، فهي الغُميصاء كالعين التي بها غَمَص.
(غمض) الغين والميم والضاد أصلٌ صحيح يدلُّ على تطامُنٍ في الشَّيء وتداخُل. فالغَمْض: ما تطامَنَ من الأرض، وجمعه غُموض. ثم يقال: غَمَض الشَّيءُ من العِلم وغيرِه، فهو غامض، ودارٌ غامضةٌ، إذا لم تكن شارعةًَ بارزة.
ونسبٌ غامضٌ: لا يُعرَف. وغمّض عينه وأغمَضَها بمعنىً. وهو قياس الباب. ويقال: ما ذُقْتُ غُمْضاً من النَّوم ولا غَِماضاً، أي كقدر ما تُغمَض فيه العين. ويقال: أغْمِضْ لي فيما بِعتَني، كأنَّك تريدُ الزِّيادةَ منه لرداءته والحطَّ من ثمنه. وهو أيضاً من إغماض العَين، أي اتركْه كأنَّك لا تراه. والمغَمِّضات: الذُّنوب يركبها الرَّجلُ وهو يَعرِفها لكنّه يغمّض عنها كأنّه لم يَرَها. ويقال: غُمِّضَت النّاقةُ، إذا رُدَّت عن الحَوض فحَمَلَت على الذَّائد مُغَمِّضة عينَينها فورَدَتْ. قال أبو النجم:
* يُرسِلُها التَّغميضُ إن لم تُرسَلِ([11]) *
وأغْمَضْت حدَّ السَّيف، إذا رقّقته، أي كأنَّك لرقَّته أخفيتَه عن العُيون.
(غمط) الغين والميم والطاء كلمةٌ واحدة. يقال غَمَطَ النِّعمة: احتقرها. وغَمَطَ النّاسَ: احتقرهم. فأمّا قولهم: أغمَطَتْ عليه الحُمَّى، إذا لزِمَتْه ودامت عليه، فليس من هذا، لأنّ الميم فيه بدلٌ من باء، الأصل أغبَطَت. وقد ذُكِر.
(غمق) الغين والميم والقاف كلمةٌ واحدة، وهي الغَمَق: كثْرة النَّدى. يقال أرضٌ غَمِقَةٌ، ونباتٌ غمق. وليلةٌ غَمِقَة: لثِقة.
(غمل) الغين والميم واللام أُصَيْلٌ يدلُّ على ضِيقٍ في الشيء وغُموض. يقال لِمَا ضاقَ من الأودية: غُمْلُول. واشتُقَّ من هذا: غَمَلْتُ الأدِيمَ، إذا غَمَمْتَه ليتفَسَّخَ عنه صوفُه. وهو غَمِيلٌ. ويقال: الغُمْلُول: كلُّ ما اجتَمَع من شجرٍ، أو غمام، أو ظُلْمة، حتَّى تسمَّى الزَّاوية غُملولا. والله أعلم بالصَّواب.
---------------------
([1]) اللسان (غمر) ومعاهد التنصيص (1: 187).
([2]) للأغلب العجلي كما في أمثال الميداني (2: 4). وكذا ورد إنشاده في المجمل ووقعة صفين 287. وفي جمهرة العسكري 150:
الغمرات ثم ينجلين ***
عنا وينزلن بآخرين
شدائد يتبعهن لين
([3]) يقال بتثليث الغين وبفتحها أيضاً.
([4]) نسبه في مادة (ضرع) إلى ابن وعلة، ونسبه البحتري في حماسته 104 إلى عامر بن مجنون الجرمي، ونسب في حماسة ابن الشجري 70 لكنانة بن عبد ياليل وقال: "وتروى للحارث بن وعلة الشيباني"
([5]) للعجاج في ديوانه 23 واللسان (غمر).
([6]) لأعشى باهلة يرثي أخاه المنتشر بن وهب الباهلي، اللسان (غمر) وإصلاح المنطق 5، 98، 216. وقصيدته في حماسة ابن الشجري 10 والأصمعيات 33 ليبسك.
([7]) لأبي زبيد الطائي، كما في اللسان (غمس). وروايته فيه: "ثم أنقضته".
([8]) في الأصل: "بغير".
([9]) يشبه أن يكون رواية في بيت ليزيد بن الخذاق الشني في المفضليات (2: 98). وهو:
إذا ما قطعنا رملة وعدابها  *** فإن لنا أمراً أحذ غموسا
([10]) هو حديث مالك بن مرارة الرهاوي، أنه أتى النبي صلى الله عليه وسلم فقال: إني أوتيت من الجمال ما ترى فما يسرني أن أحداً يفضلني بشراكي فما فوقها، فهل ذلك من البغي؟ فقال رسول الله صلى الله عليه وسلم "إنما ذلك من سفه الحق وغمص الناس". اللسان (غمص).
([11]) اللسان والمجمل (غمض) والبيان (3: 53) بتحقيقنا، حيث أشير إلى "أم الرجز". وبعده:
* خوصاء ترمي باليتيم المحثل *

ـ

### Türkçe

(**باب الغين والميم وما يثلثهما**)
(**غمن**) **الغين** ve **الميم** ve **النون** bir tek kelimedir; üzerine kıyas edilmez. Derler ki: **غمَنْتُ الجِلدَ**, onu yumuşattığın zaman; o hâlde o **غمينٌ**’dir.
(**غمي**) **الغين** ve **الميم** ve illetli harf, bir örtmeye ve bürümeye delâlet eder. Bundan: **غَمَيْتُ البيتَ**, onu tavanladığın zaman; tavan **غِماءٌ**’dır. Ondandır: hastanın üzerine baygınlık geldi; o hâlde o, üzerine baygınlık gelmiş kimse (**مغمىً عليه**)dir; üzerine büründürüldüğü zaman.
(**غمج**) **الغين** ve **الميم** ve **الجيم** tek bir asıldır; bir harekete ve gelmeye ve gitmeye delâlet eder. Sütten kesilmemiş deve yavrusuna: **غَمِجٌ** denir; o, anasının uyluk araları arasında **يتغامَجُ** eder; geldiği ve gittiği zaman. Ve derler ki, huyu doğrulmaz adama: **غَمِج**. Ve **الغَمْج**: su içmektir; ve o, birinciden kıyasa yakındır.
(**غمد**) **الغين** ve **الميم** ve **الدال** tek bir sahih asıldır; bir örtmeye ve gizlemeye delâlet eder. Bundan: kılıç için **الغِمْدُ**: onun kılıfı. Denir: **غَمَدته أَغْمِدُه غَمداً**. Ve denir: Allah onu rahmetiyle **تَغمَّده**; sanki onu onunla kaplıyor. Ve **تغمَّدتُ فلاناً**: onu altına aldın, ta ki onu örtesin. Ve **غامدٍ**’e nisbet **غامديّ**’dir; o, Yemen’den bir kabiledir; ve onun türeyişi, zikrettiğimizdendir.
(**غمر**) **الغين** ve **الميم** ve **الراء** sahih bir asıldır; bir örtmeye ve gizlemeye, bir miktar şiddet içinde, delâlet eder. Bundan **الغمْر**: çok sudur; bununla adlandırıldı, çünkü altındakini örter. Sonra bundan türetilir; denir: **فَرسٌ غَمْر**: çok koşan; koşuşunun çokluğunda, çok suya benzetildi. Ve cömert adama: **غَمْر** denir; ve o, **غَمْرُ الرِّداء**’dır. Kesîr dedi:
غَمْرُ الرِّداءِ إذا تبسَّمَ ضاحكاً  *** غَلِقتْ لِضَحْكتِهِ رِقابُ المالِ([1])
Ve babdandır: **الغَمْرة**: bâtıla ve eğlenceye dalıp gitme. Ve **غَمرة** diye adlandırıldı; çünkü o, sahibinin gözünden hakkı örten bir şeydir. Ve **غَمَرات الموت**: örten şiddetleridir. Ve her şiddet **غَمرة**’dir; örttüğü için adlandırıldı. Dedi:
* الغمرات ثم ينجلينا([2]) *
Ve bu kıyası sahih kılan şeylerdendir **الغَمير**; o, kuru olanın örttüğü yeşil bir bitkidir. Ve denir: insanların **غِمار**’ına girdi; o, onların sıkışıklığıdır; ve adlandırıldı, çünkü bir kısmı bir kısmını örter. Ve falan **مُغامِرٌ**’dir: kendini işlere atar; sanki onu örten işlere düşer; böylece onlardan kurtuluş yönüne hidayet bulamaz. Ondandır **الغمْر**([3]): o, işleri tecrübe etmemiş olandır; sanki onlar ondan örtülmüştür. Dedi:
أناةً وحِلْماً وانتظاراً غداً بهمْ  *** فما أنا بالواني ولا الضَّرَع الغُمْرِ([4])
Ve **الغِمْر**: göğüste kin’dir; göğsün onu içine kıvırıp toplaması sebebiyle adlandırıldı. Denir: **غَمِرَ عليه صدرُه**. Ve **الغِمْر**: susuzluktur; ve o, kin olan **الغِمْر**’e benzetilmiştir; çoğulu **الأغمار**. Dedi:
* حَتَّى إذا ما بلَّتِ الأغمارا([5]) *
Ve babdandır: **غَمَرُ اللحم**; o, el’de kalan kokusudur; sanki eli örter. Amma **الغُمَر** küçük kadehtir; ve babın kıyasından olması uzak değildir; sanki az su onu örter. Ve o asıldan şâz olması da câizdir. Dedi:
تَكفِيهِ حُزَّة فِلْذٍ إن ألَمَّ بها  *** من الشِّواءِ وَيُروِي شُربَه الغُمَرُ([6])
(**غمز**) **الغين** ve **الميم** ve **الزاء** sahih bir asıldır; o, bir şeyi bir şeyle dürtme gibidir; sonra istiâre edilir. Bundan: **غَمَزْتُ الشَّيءَ بيدي غمزاً**. Sonra denir: **غمزَ**, ayıpladığı ve güzel olmayanla andığı zaman. Ve **المَغَامز**: ayıplardır. Ve falanın aklında bir **غَمِيزةٌ** vardır; sanki o zayıf görülür. Ve istiâre edilenden: **غَمَزَ بجفنه**: işaret etti. Ondandır: binek hayvanı ayağından **غَمَزَ**; sanki ayağıyla yeri dürter.
(**غمس**) **الغين** ve **الميم** ve **السين** tek bir sahih asıldır; bir şeyi batırmaya delâlet eder. Denir: **غَمَست الثَّوبَ واليدَ في الماء**, onu onda batırdığın zaman. Ve hadiste: “Sizden biri uykusundan uyandığı zaman elini kaba **يَغمِسْ** etmesin.” Ve kuru olanın altında **الغَمِير**’e **الغَمِيس** denir.
Ve babdandır **الغَمِيس**; o, ağaç kümeleri arasında küçük bir akıntıdır. Ve **المُغامَسَة**: adamın kendini savaşın şiddetine atmasıdır. Ve **يمينٌ غَموس**: bir kavim dedi ki, mânâsı: sahibini günaha batırır. Ve bir kavim dedi ki: **الغَمُوس** nüfuz edendir. İki mânâ farklı olsa da kıyas birdir; çünkü nüfuz edince batmış olur. Dedi:
ثم نفَّذته ونفَّست عنه  *** بغَموسٍ أو ضربةٍ أُخدودِ([7])
Ve şiddetiyle insanı örten şiddetli işe: **غَموس** denir. Dedi:
متى تأتِنا أو تلقَنا في ديارنا  *** تجدْ أمرَنا أمراً أحذَّ غَمُوسا([9])
(**غمص**) **الغين** ve **الميم** ve **الصاد** küçük bir asıldır; hakirliğe delâlet eder. Denir: **غَمَصت الشيءَ**, onu hakir gördüğün zaman. Ve hadiste: “Ancak o, insanları **غَمَصَ** eden kimsedir([10])”; yani onları hakir gördü. Ve gözde **الغَمَصُ**, **الرَّمَصِ** gibidir. Ondandır: **الشِّعرَى الغُمَيْصَاء**; sanki onun **العَبُور**’un ışığı yoktur; böylece o, **غَمَص** bulunan göz gibi **الغُميصاء**’dır.
(**غمض**) **الغين** ve **الميم** ve **الضاد** sahih bir asıldır; şeyde alçalma ve iç içe girme’ye delâlet eder. O hâlde **الغَمْض**: yerden alçalmış olan şeydir; çoğulu **غُموض**. Sonra denir: ilim ve başkasından şey **غَمَض** oldu; o hâlde o **غامض**’dır. Ve **دارٌ غامضةٌ**: açık ve belirgin bir yola çıkmayan olduğu zaman.
Ve **نسبٌ غامضٌ**: bilinmez. Ve gözünü **غمّض** etti ve onu **أغمَضَ** etti, bir mânâdadır. Ve o, babın kıyasıdır. Ve denir: uykudan ne bir **غُمْضاً** ne de bir **غَِماضاً** tattım; yani gözün kapandığı kadar bir miktar. Ve denir: bana sattığın şeyde benim için **أغْمِضْ**; sanki onun kötülüğü sebebiyle ondan artırmayı ve fiyatından indirmeyi istiyorsun. Ve o da göz kapamaktandır; yani onu bırak, sanki onu görmüyorsun. Ve **المغَمِّضات**: adamın bildiği hâlde bindiği günahlardır; fakat onlardan gözünü kapar, sanki onları görmemiştir. Ve denir: deve **غُمِّضَت**; havuzdan geri çevrildiği zaman, gözlerini kapayarak kovucuya yüklendi de suya vardı. Ebû’n-Necm dedi:
* يُرسِلُها التَّغميضُ إن لم تُرسَلِ([11]) *
Ve kılıcın ağzını **أغْمَضْت**; onu incelttiğin zaman; yani inceliğinden dolayı onu gözlerden gizlemişsin gibi.
(**غمط**) **الغين** ve **الميم** ve **الطاء** bir tek kelimedir. Denir: **غَمَطَ النِّعمة**: onu hakir gördü. Ve **غَمَطَ النّاسَ**: onları hakir gördü. Amma onların sözü: **أغمَطَتْ عليه الحُمَّى**, ona yapıştığı ve onda devam ettiği zaman; bu bundan değildir; çünkü ondaki **الميم**, **باء**’dan bedeldir; asıl **أغبَطَت**’tir. Ve zikredilmiştir.
(**غمق**) **الغين** ve **الميم** ve **القاف** bir tek kelimedir; o, **الغَمَق**: çiğin çokluğudur. Denir: **أرضٌ غَمِقَةٌ**, ve **نباتٌ غمق**. Ve **ليلةٌ غَمِقَة**: karanlık.
(**غمل**) **الغين** ve **الميم** ve **اللام** küçük bir asıldır; şeyde darlığa ve kapalılığa delâlet eder. Vadilerden dar olana: **غُمْلُول** denir. Ve bundan türetildi: **غَمَلْتُ الأدِيمَ**, onu, yünü ondan dökülsün diye, örttüğün zaman. Ve o, **غَمِيلٌ**’dir. Ve denir: **الغُمْلُول**: ağaçtan, yahut buluttan, yahut karanlıktan toplanan her şeydir; hatta köşeye **غُملولا** denir. Ve Allah doğruyu daha iyi bilendir.
---------------------
([1]) Lisân (**غمر**) ve Ma‘âhidü’t-tansîs (1: 187).
([2]) el-Ağleb el-‘Aclî’nindir; Meydânî’nin Emsâl’inde (2: 4) olduğu gibi. Ve böylece **المجمل**’de ve **وقعة صفين** 287’de onun inşâdı geldi. Ve ‘Askerî’nin Cemhere’sinde 150:
الغمرات ثم ينجلين ***
عنا وينزلن بآخرين
شدائد يتبعهن لين
([3]) **الغين**’in üç türlü harekelenmesiyle ve onun fethasıyla da söylenir.
([4]) Onu (ضرع) maddesinde İbn Va‘le’ye nisbet etti; Buhturî onu Hamâse’sinde 104’te ‘Âmir b. Mecnûn el-Cermî’ye nisbet etti; ve İbnü’ş-Şecerî Hamâse’sinde 70’te Kinâne b. ‘Abd Yâlîl’e nisbet edildi ve dedi: “Ve Hâris b. Va‘le eş-Şeybânî için rivayet olunur.”
([5]) ‘Accâc’ındır; Dîvân’ında 23 ve Lisân (**غمر**).
([6]) A‘şâ Bâhile’nindir; kardeşi el-Münteşir b. Vehb el-Bâhilî’ye mersiye söyler; Lisân (**غمر**) ve Islahu’l-Mantık 5, 98, 216. Ve kasidesi İbnü’ş-Şecerî Hamâse’sinde 10 ve el-Asma‘iyyât 33’te, Yebsük’ündür.
([7]) Ebû Zübeyd et-Tâî’nindir; Lisân (**غمس**)’ta olduğu gibi. Oradaki rivayeti: “ثم أنقضته”.
([8]) Asılda: “بغير”.
([9]) el-Mufaddaliyyât’ta (2: 98) Yezîd b. el-Hazzâk eş-Şenî’ye ait bir beyitte bir rivayet olması benzer. O:
إذا ما قطعنا رملة وعدابها  *** فإن لنا أمراً أحذ غموسا
([10]) Mâlik b. Murâra er-Rehâvî hadîsidir: Peygamber’e (Allah’ın salât ve selâmı onun üzerine olsun) geldi; dedi ki: “Gördüğün güzellikten bana verildi; benden birinin ayakkabı kayışım ve üstüyle beni üstün kılması beni sevindirmez; bu azgınlıktan mıdır?” Allah’ın Resûlü (Allah’ın salât ve selâmı onun üzerine olsun) dedi ki: “Ancak o, hakkı sefih görmek ve insanları **غمص** etmektendir.” Lisân (**غمص**).
([11]) Lisân ve **المجمل** (**غمض**) ve **البيان** (3: 53) tahkikimizle; orada “أم الرجز”e işaret edildi. Ve ondan sonra:
* خوصاء ترمي باليتيم المحثل *

ـ
