# غهب — Tâcü'l-Arûs

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D9%87%D8%A8/sozluk/tac
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D8%BA%D9%87%D8%A8/entries/tac

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [غهب](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D9%87%D8%A8.md)
- Tâcü'l-Arûs: Zebîdî · 18. yy

## Madde başı: غهب

الغيهب: الظلمة، وبه فسر حديث قس: أرمق الغيهب كالغيهبان، و قد اغتهب الرجل: سار فيه أي الغيهب. قال الكميت:
  فذاك شبهته المـذكـرة ال                      وجناء في البيد وهي تغتهب أي تباعد في الظلم وتذهب. الغيهب: الشديد السواد من الخيل والليل بالجر معطوف على الخيل ويمكن أن يكون بالرفع على أنه معطوف على الشديد، كما في الأساس. والغيهب: الليل. تقول: أحسن من بياض الكوكب في سواد الغيهب، انتهى. وعن الليث: الغيهب: شدة سواد الليل والجمل ونحوه. يقال: جمل غيهب: مظلم السواد. قال امرؤ القيس:
  تلافيتها والبوم يدعو بها الصدى                      وقد ألبست أفراطها ثني غيهب

  وعن اللحياني: أسود غيهب، وغيهم. وعم شمر: الغيهب من الرجال: الأسود، شبه بغيهب الليل. وأسود غيهب: شديد السواد. وليل غيهب: مظلم. وفرس أدهم غيهب، إذا اشتد سواده. وفي كتاب الخيل لأبي عبيد: أشد الخيل دهمة الأدهم الغيهبي، وهو أشد الخيل سوادا، والأنثى غيهبة، والجمع غياهب. قال: والدجوجي دون الغيهب في السواد، وهو صافي لون السواد. الغيهب: الرجل الضعيف الغافل المهبوت. قال:
  حللت به وتري وأدركت ثؤرتي                      إذا ما تناسى وتره كل غيهـب وقد مر في العين المهملة أو هو الثقيل الوخم أو هو البليد، قال كعب بن جعيل يصف الظليم:
  غيهب هوهاءة مختلط                      مستعار حلمه غير دئل وفي الروض للسهيلي، ويقال لذكر النعام: غيهب. الغيهب: الكساء الكثير الصوف، لغة في العين المهملة وقد تقدم. والغيهبة: الجلبة، محركة، هو الصياح والحركة في القتال، نقله الصاغاني. والغيهبان برفع النون: البطن، نقله الصاغاني. وغهبى الشباب كزمكي ويمد: أوله وإبانه لغة في العين المهملة وقد تقدم. وغهب عنه كفرح وأغهب غفل عنه ونسيه. والغهب بالتحريك: الغفلة. في الصحاح -في الحديث-: سئل عطاء عن رجل أصاب صيدا غهبا، محركة قال: عليه الجزاء. الغهب: أن يصيب غفلة بلا تعمد. ومثله في لسان العرب والنهاية وغيرهما من دواوين اللغة.

### Türkçe

**الغيهب**: karanlık; ve bununla **قس** hadisi tefsir edilmiştir: “**أرمق الغيهب كالغيهبان**”; ve gerçekten adam **اغتهب**: onda, yani **الغيهب**’de yürüdü. **الكميت** dedi ki:
  “İşte o, onu, hatırlatıcı **ال**’li **وجناء**’a benzettin;
  ıssız yerde, o **تغتهب**” yani karanlıkta uzaklaşır ve gider. **الغيهب**: atlardan ve geceden şiddetli siyahlık; cer ile **الليل** atlara matuftur; ve **الأساس**’ta olduğu gibi, **الشديد**’e matuf olmak üzere ref ile olması da mümkündür. Ve **الغيهب**: gece. Dersin ki: “**الغيهب**’in siyahlığında yıldızın beyazlığından daha güzeldir”; bitti. Ve **الليث**’ten: **الغيهب**: gecenin ve devenin ve benzerinin siyahlığının şiddeti. Denir ki: **جمل غيهب**: karanlık siyah. **امرؤ القيس** dedi ki:
  “Onu telafi ettim; ve baykuş onda yankıyı çağırır,
  ve onun ön kısımlarını **ثني غيهب** giydirmişti.”

  Ve **اللحياني**’den: **أسود غيهب** ve **غيهم**. Ve **شمر**’den: erkeklerden **الغيهب**: siyah; gecenin **غيهب**’ine benzetildi. Ve **أسود غيهب**: şiddetli siyahlık. Ve **ليل غيهب**: karanlık. Ve **فرس أدهم غيهب**; siyahlığı şiddetlendiği zaman. Ve **أبي عبيد**’in **كتاب الخيل**’inde: atların en şiddetli **دهمة**’si **الأدهم الغيهبي**’dir; ve o, atların en şiddetli siyahıdır; dişisi **غيهبة**’dir; çoğulu **غياهب**’dir. Dedi ki: ve **الدجوجي** siyahlıkta **الغيهب**’in altındadır; ve o, siyahlık renginin safıdır. **الغيهب**: zayıf, gafil, sersem adam. Dedi ki:
  “Onunla intikamımı çözdüm ve öcümü yakaladım,
  her **غيهـب** intikamını unuttuğu zaman.” Ve bu, **العين المهملة**’de geçti; yahut o, ağır, uyuşuk; yahut o, ahmak. **كعب بن جعيل**, devekuşunu vasfederek dedi ki:
  “**غيهب**; **هوهاءة**; karışık,
  ödünç alınmış hilmi, **دئل** olmayan.” Ve **السهيلي**’nin **الروض**’unda: ve devekuşunun erkeğine **غيهب** denir. **الغيهب**: çok yünlü örtü; **العين المهملة**’de bir lugat; ve daha önce geçti. Ve **الغيهبة**: gürültü; harekeli; o, savaşta bağırış ve harekettir; bunu **الصاغاني** nakletti. Ve **الغيهبان** nunun ref’iyle: karın; bunu **الصاغاني** nakletti. Ve **غهبى الشباب** **كزمكي** ve med ile: onun evveli ve başlangıcı; **العين المهملة**’de bir lugat; ve daha önce geçti. Ve ondan **غهب** **كفرح** ve **أغهب**: ondan gafil oldu ve onu unuttu. Ve **الغهب** hareke ile: gaflet. **الصحاح**’ta –hadiste–: **عطاء**’ya, **غهبا** bir av isabet ettiren bir adam hakkında soruldu; harekeli; dedi ki: ona ceza gerekir. **الغهب**: kasıtsız olarak, taammütsüz bir gafletle isabet etmektir. Ve bunun benzeri **لسان العرب**’da ve **النهاية**’de ve dil divanlarının diğerlerinde.
