# فجو — Tâcü'l-Arûs

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%81%D8%AC%D9%88/sozluk/tac
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%81%D8%AC%D9%88/entries/tac

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [فجو](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%81%D8%AC%D9%88.md)
- Tâcü'l-Arûs: Zebîdî · 18. yy

## Madde başı: فجو

: ( *!الفَجْوَةُ : الفُرْجَةُ ) والمُتَّسَعُ بينَ الشَّيْئَيْن ، كما في الصِّحاح .
وفي المُحْكم : الفَجْوَةُ في المَكانِ : فَتْحٌ فيه .
( و ) أَيْضاً : ( ما اتَّسَعَ من الأرضِ ، *!كالفَجْواءِ ) ، بالمدِّ ؛ وقيلَ : ما اتَّسَعَ منها وانْخَفَضَ ؛ وبه فَسَّرَ ثَعْلب قولَه تعالى : ﴿وهم في *!فَجْوةٍ منه﴾ .
وقالَ الراغبُ : أَي في ساحَةٍ واسِعَةٍ .
( و ) الفَجْوَةُ : ( ساحَةُ الَّدارِ .
( و ) الفَجْوَةُ : ( ما بين حَوَامِي الحَوافِرِ ) ؛ ) نقلَهُ ابنُ سِيدَه ؛ ( ج *!فَجَواتٌ ) ، كشَهْوةٍ وشَهَواتٍ ، ( *!وفِجَاءٌ ) ، بالكسْرِ والمدِّ .

( *!وفَجا بابَهُ ) *!فَجْواً : ( فَتَحَهُ *!فانْفَجَى ) انْفَتَحَ ، بلُغَةِ طيِّىءٍ نقلَهُ شمِرٌ .
( و ) *!فَجا ( قَوْسَهُ ) فَجْواً : ( رَفَعَ وَتَرَها عن كَبِدِها ففَجِيَتْ ) ، كرَضِيَ ، تَفْجَى فَجَاً ؛ نقلَهُ الجَوْهرِي ؛ ( فهي *!فَجْواءُ ) ؛ ) نقلَهُ الجَوْهرِي وابنُ سيدَه .
( *!والفَجا : تَباعُدُ ما بينَ الفَخِذينِ أَو ) ما بينَ ( الرُّكبتينِ ، أَو ) ما بين ( السَّاقينِ ) ، وهو *!أَفْجَى وهي فَجْواءُ .
( أَو ) تَباعُدُ ) ما بين ( عُرْقُوبَي البَعِيرِ ) ؛ ) كما في الصِّحاح .
وفي الإنْسانِ : تَباعُدُ ما بينَ الرُّكْبتينِ .
وقالَ الأزْهري : *!الأَفْجَى هو المُتباعِدُ الفَخِذينِ الشَّديدُ الفَحَجِ ، وهو الأَفجُ .
ويقالُ : إنَّ بفلانٍ *!فَجى شدِيداً إذا كانَ في رِجْلَيْه انْفِتاحُ .
وممَّا يُسْتدركُ عليه :
*!انْفَجَتِ القَوْسُ : بانَ وَتَرَها عن كَبِدِها ؛ نقلَهُ ابنُ سِيدَه . *!وتَفاجَى الشيءُ : صارَ له فَجْوَة ، نقلَهُ الجَوْهرِي .
وقوْسٌ *!فَجاءٌ *!وفَجوءٌ ، *!كالفَجْواءِ ؛ نقلَهُ الرَّاغِبُ .

### Türkçe

: ( **الفَجْوَةُ** : **الفُرْجَةُ** ) ve iki şey arasındaki genişlik, es-Sıhâh’ta olduğu gibi.
Ve el-Muḥkem’de: mekânda **الفَجْوَةُ**: onda bir açıklık.
( Ve ) ayrıca: ( yerden genişleyen şey, **كالفَجْواءِ** ) med ile; ve denildi ki: ondan genişleyen ve alçalan şey; ve bununla Saʿleb, Yüce’nin şu sözünü tefsir etti: ﴿ve onlar ondan **فَجْوةٍ** içindedir﴾.
Ve er-Râġıb dedi: yani geniş bir sahada.
( Ve ) **الفَجْوَةُ**: ( evin avlusu.
( Ve ) **الفَجْوَةُ**: ( toynakların kenarlarının korunakları arası; ) bunu İbn Sîde nakletti; ( çoğulu **فَجَواتٌ** ), şehve ve şehveler gibi, ( **وفِجَاءٌ** ), kesre ve med ile.

( **وفَجا بابَهُ** ) **فَجْواً**: ( onu açtı, böylece **فانْفَجَى** ) açıldı; Ṭayyiʾ lehçesiyle, Şemir onu nakletti.
( Ve ) **فَجا** ( yayını ) **فَجْواً**: ( onun kirişini göbeğinden kaldırdı da (yay) **فَجِيَتْ** oldu ), raḍiye gibi, **تَفْجَى** **فَجَاً**; el-Cevherî onu nakletti; ( o hâlde o **فَجْواءُ**’dur ); ) el-Cevherî ve İbn Sîde nakletti.
( **والفَجا**: uyluklar arasının uzaklaşması yahut ) dizler arasının, yahut ( bacaklar arasının ) (uzaklaşmasıdır); o **أَفْجَى**’dır ve o **فَجْواءُ**’dur.
( Yahut ) ( devenin ) iki aşil kirişi arasının uzaklaşmasıdır; ) es-Sıhâh’ta olduğu gibi.
İnsanda: dizler arasının uzaklaşmasıdır.
Ve el-Ezherî dedi: **الأَفْجَى** uylukları birbirinden uzak olan, şiddetli biçimde bacakları ayrık olan kimsedir; o **الأَفجُ**’dur.
Ve denilir ki: falanda **فَجى** şiddetlidir; iki ayağında bir açılma olduğunda.
Ve ona müstedrek olanlardandır:
**انْفَجَتِ القَوْسُ**: onun kirişi göbeğinden ayrıldı; İbn Sîde onu nakletti. **وتَفاجَى الشيءُ**: onun için bir **فَجْوَة** oldu; el-Cevherî nakletti.
Ve bir yay **فَجاءٌ** ve **فَجوءٌ**’dur, **كالفَجْواءِ**; er-Râġıb nakletti.
