# فردوس (ف-ر-د-و-س) — Arapça kök

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%81%D8%B1%D8%AF%D9%88%D8%B3
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%81%D8%B1%D8%AF%D9%88%D8%B3

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Harfler: ف - ر - د - و - س
- Bu kök Kur'an'da geçmiyor.
- 1 sözlük

## Sözlükler (1)

### [Lane's Lexicon](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%81%D8%B1%D8%AF%D9%88%D8%B3/sozluk/lexicon.md) — Edward W. Lane · 19. yy

فَرْدَسَهُ
Q. 1 فَرْدَسَهُ ذ , (O, K,) inf. n. فَرْدَسَةٌ, (Kr, M, O,) He threw him down, prostrate, on the ground, (Kr, M, O, K,) in an evil, or abominable, manner: (Kr, M, O:) and flung him upon the ground; lit., smote with him the ground. (O, K.) ― -b2- And فَرْدَسَ الجُلَّةَ He filled, or stuffed, compactly, the [receptacle for dates, termed] جُلَّة. (AA, O, * K.)

فَرْدَسَةٌ
فَرْدَسَةٌ ذ Width; amplitude: (M, O, Msb, K:) whence is derived the word فِرْدَوْسٌ, (Msb, K,) accord. to Fr. (Msb.)

فِرْدَوْسٌ
فِرْدَوْسٌ ذ A garden: (S, Msb:) so in the Greek language [ παράδεισος]: (M:) or a garden comprising everything that is in gardens: (Zj, M, A, O, K:) such is the proper signification; (Zj, M, O;) and so with the people of every language: (Zj, M:) and containing grape-vines: (Fr, O, K:) or a garden in which are grape-vines: (IAmb, M, Msb:) or a place in which are grape-vines: (TA:) or an ample, beautiful garden: (A:) or a garden comprising grape-vines and palm-trees: (Bd in xviii. 107:) or with the Arabs it signifies a valley abounding with herbage, like a garden: (M:) or a valley, (Zj, Msb,) or valleys, (O, K,) producing various sorts of plants or herbage: (Zj, O, Msb, K:) in the K, for الأَوْدِيَةُ الَّتِى تُنْبِتُ, we should read مِنَ الأَوْدِيَةِ الَّتِى تُنْبِتُ; (TK;) [or rather, مِنَ الأَوْدِيَةِ مَا يُنْبِتُ, as in the Msb:] or a meadow; syn. رَوْضَةٌ: (Seer, M:) and the greenness of grapes (أَعْنَاب), (so in a copy of the M,) or of herbs (أَعْشَاب): (so in the TA:) masc. and fem.: (Msb:) sometimes the latter; (K;) as in the Kur xxiii. 11, because, by الفِرْدَوْسَ is there meant الجَنَّةَ: (O, TA:) it is an Arabic word, (S, O, Msb, K,) accord. to Fr, (S, O, Msb,) occurring in a verse cited voce ثَوَابٌ, which is by Hassلn Ibn-Thلbit, (O,) derived from فَرْدَسَةٌ, meaning “ width ” or “ amplitude, ” (Msb, K, *) accord. to Fr: (Msb:) or it is Greek, (Zj, O, Msb, K,) transferred to the Arabic language; (Zj, O, Msb;) [i. e., arabicised: but as it occurs in the Kur (xviii. 107 and xxiii. 11), this is contr. to the opinion of Esh-Shلfi'ee and others, who deny that any arabicized word occurs therein: (see سُنْدُسٌ:)] or it is Syriac: (Zj, O, K:) the pl. is فَرَادِيسُ; (A, TA;) which is applied by the people of Syria to gardens and grape-vines. (TA.) ― -b2- Hence, (Bd in xviii. 107,) الفِرْدَوْسُ [Paradise: or] a garden of trees, or walled garden, (حَدِيقَةٌ,) in الجَنَّة [or Paradise]: (S:) or the highest of the stages of الجَنَّة: (Bd, ubi suprà:) or the middle and highest part of الجَنَّة. (Jel, ibid.)

فُرْدُوسٌ
فُرْدُوسٌ ذ Increase (نَزَل, in the CK نُزُل,) that is in طَعَام [i. e. wheat]: (O, K:) mentioned by IDrd, as heard from some persons of ElBahreyn. (O.)

فُرَادِسٌ
فُرَادِسٌ ذ A man big in the bones. (Ibn-'Abbلd, O, K.)

مُفَرْدَسٌ
مُفَرْدَسٌ ذ A trellised grape-vine; syn. مُعَرَّشٌ. (Lth, S, M.) ― -b2- A wide breast. (O, K.) ― -b3- Widebreasted; having a wide breast. (M.) ― -b4- And [A thing] filled, or stuffed, compactly. (O.)

##### Türkçe

**فَرْدَسَهُ**
K. 1 **فَرْدَسَهُ** ذ, (O, K,) mastar ismi **فَرْدَسَةٌ**, (Kr, M, O,) Onu yere, yüzüstü, (Kr, M, O, K,) kötü yahut iğrenç bir tarz üzere attı: (Kr, M, O:) ve onu yere fırlattı; lafzen, onunla yere vurdu. (O, K.) ― -b2- Ve **فَرْدَسَ الجُلَّةَ**: **جُلَّة** denilen [hurma kabı]nı sıkıca doldurdu yahut tıka basa doldurdu. (AA, O, * K.)

**فَرْدَسَةٌ**
**فَرْدَسَةٌ** ذ Genişlik; vüs‘at: (M, O, Msb, K:) buradan **فِرْدَوْسٌ** kelimesi türetilmiştir, (Msb, K,) Fr’ye göre. (Msb.)

**فِرْدَوْسٌ**
**فِرْدَوْسٌ** ذ Bir bahçe: (S, Msb:) Grek dilinde de böyledir [παράδεισος]: (M:) yahut bahçelerde olan her şeyi ihtiva eden bir bahçe: (Zj, M, A, O, K:) sahih anlam budur; (Zj, M, O;) ve her dilin halkı yanında da böyledir: (Zj, M:) ve üzüm asmalarını ihtiva eden: (Fr, O, K:) yahut içinde üzüm asmaları bulunan bir bahçe: (IAmb, M, Msb:) yahut üzüm asmalarının bulunduğu bir yer: (TA:) yahut geniş, güzel bir bahçe: (A:) yahut üzüm asmalarını ve hurma ağaçlarını ihtiva eden bir bahçe: (Bd in xviii. 107:) yahut Araplar yanında, bahçe gibi otça bol bir vadiyi ifade eder: (M:) yahut bir vadi, (Zj, Msb,) yahut vadiler, (O, K,) çeşitli türden bitkiler yahut otlar bitiren: (Zj, O, Msb, K:) K’da **الأَوْدِيَةُ الَّتِى تُنْبِتُ** yerine **مِنَ الأَوْدِيَةِ الَّتِى تُنْبِتُ** okunmalıdır; (TK;) [yahut daha doğrusu, Msb’de olduğu üzere, **مِنَ الأَوْدِيَةِ مَا يُنْبِتُ**:] yahut bir çayır; eş anlamlısı **رَوْضَةٌ**: (Seer, M:) ve üzümlerin (**أَعْنَاب**) yeşilliği, (M’nin bir nüshasında böyledir,) yahut otların (**أَعْشَاب**) [yeşilliği]: (TA’da böyledir:) müzekker ve müennes: (Msb:) bazen ikincisi; (K;) Kur’ân xxiii. 11’de olduğu gibi; çünkü orada **الفِرْدَوْسَ** ile kastedilen **الجَنَّةَ**dır: (O, TA:) Fr’ye göre Arapça bir kelimedir, (S, O, Msb, K,) (S, O, Msb,) **ثَوَابٌ** maddesinde zikredilen bir beyitte vârid olup, o beyit Hassân İbn-Thâbit’indir, (O,) **فَرْدَسَةٌ**dan türetilmiştir; “genişlik” yahut “vüs‘at” manasındadır, (Msb, K, *) Fr’ye göre: (Msb:) yahut Grekçedir, (Zj, O, Msb, K,) Arapçaya nakledilmiştir; (Zj, O, Msb;) [yani Arapçalaştırılmıştır: fakat Kur’ân’da (xviii. 107 ve xxiii. 11) vârid olduğundan, bu, Eş-Şâfi‘î ve başkalarının, onda hiçbir Arapçalaştırılmış kelime bulunmadığını inkâr eden görüşüne aykırıdır: (**سُنْدُسٌ**’a bakınız:)] yahut Süryânîcedir: (Zj, O, K:) çoğulu **فَرَادِيسُ**tur; (A, TA;) ki Şam halkı tarafından bahçelere ve üzüm asmalarına uygulanır. (TA.) ― -b2- Buradan, (Bd in xviii. 107,) **الفِرْدَوْسُ** [Cennet: yahut] **الجَنَّة**de [yahut Cennet’te] ağaçlı bir bahçe, yahut duvarlı bahçe (**حَدِيقَةٌ**): (S:) yahut **الجَنَّة**nin derecelerinin en yükseği: (Bd, ubi suprà:) yahut **الجَنَّة**nin orta ve en yüksek kısmı. (Jel, ibid.)

**فُرْدُوسٌ**
**فُرْدُوسٌ** ذ **طَعَام**da [yani buğdayda] olan artış (**نَزَل**, CK’de **نُزُل**): (O, K:) IDrd tarafından, ElBahreyn’den bazı kimselerden işitilmiş olarak zikredilmiştir. (O.)

**فُرَادِسٌ**
**فُرَادِسٌ** ذ Kemikleri iri bir adam. (Ibn-'Abbâd, O, K.)

**مُفَرْدَسٌ**
**مُفَرْدَسٌ** ذ Çardaklı üzüm asması; eş anlamlısı **مُعَرَّشٌ**. (Lth, S, M.) ― -b2- Geniş bir göğüs. (O, K.) ― -b3- Geniş göğüslü; geniş göğse sahip. (M.) ― -b4- Ve [bir şey] sıkıca doldurulmuş yahut tıka basa doldurulmuş. (O.)
