# فرعن — Tâcü'l-Arûs

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%81%D8%B1%D8%B9%D9%86/sozluk/tac
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%81%D8%B1%D8%B9%D9%86/entries/tac

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [فرعن](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%81%D8%B1%D8%B9%D9%86.md)
- Tâcü'l-Arûs: Zebîdî · 18. yy

## Madde başı: فرعن

: ) الفِرْعَوْنُ ، كبِرْذَوْنٍ ، وإنَّما أغْفَلَه عن الضبْطِ لشهرته التمساح بلغة القبط فرعون 0 بلا كلام لقب الوليد بن مصعب ابن الريان بن الوليد بن بروان بن يراش بن قاران بن عويج بن يلمع بن اسيلجا بن لاوذ بن سام بن نوح عليه السلام ، وكان في الأصل عشارا في قرية منف ، هو صاحب موسى عليه السلام ) الذي ذكره الله تعالى قي كتابه العزيز ، وجده الربان بن

تقريباً ، هو صاحب يوسف على الصحيح ، وقيل : هما واحد طال عمره ، وقيل في نسب فرعون : يقال : هو وليد بن مصعب بن معاوية ابن أبي شمر بن هلوان بن ليث بن قاران المذكور ، وترك صرفة في قول بعضهم ، لأنه لا سمى له إبليس فيمن أخذه من أبلس ، قال ابن سيده : وعندي أن فرعون هذا العلم أعجمي ، ولذلك لم يصرف وقيل : فرعون (والد الخضر) عليه السلام ، أو ابنه فيما حكاه النقاش ،وتاج الفراء في تفسيرهما
قالَ شيْخُنا ؛ وهو كَلامٌ لا يُعْتدُّ به ولا يُعْتمدُ عليه ، وقد رَدُّوه وتَعَقَّبوا عليه وشنعوا على قائِلِه وقالوا : إنَّه أَغْرَب ما يقالُ .
( وقيلَ : فِرْعَون ( لَقَبُ كلِّ مَنْ مَلَكَ مِصْرَ كالعَزيزِ لكلِّ مَنْ ملكه . ويقالُ : أَوَّلُ مَنْ لُقِّبَ به بمِصْرَ دفافَةُ بنُ مُعاوِيَةَ بنِ أَبي بكْرٍ العمَيْلقي ، وهو الذي وهبَ هاجَرَ أُمّ إسْماعيل ، عليه السلام .
( أَو كلُّ عاتٍ مُتَمَرِّدٍ فِرْعَوْن ، والجَمْعُ فَراعنَةُ ؛ قالَ القَطامِيُّ :
وشُقَّ البَحْرُ عن أَصْحابِ مُوسَى وغُرِّقَتِ الفَراعِنَةُ الكِفارُ ( كفُرْعُونٍ ، كزُنْبُورٍ ، وتُفْتَحُ عَيْنُه ، أَي مع ضمِّ الفاءِ ، حكَاها ابنُ خَالَوَيْه عن الفرَّاء وهي نادِرَةٌ من الأفراد .
( وتَفَرْعَنَ الرَّجُلُ : ( تَخَلَّقَ بِخُلُقِ الفَراعِنَةِ .
( والفَرْعَنَةُ : الدَّهاءُ والنُّكْرُ والكبرُ والتجبّرُ .
وممَّا يُسْتدركُ عليه :
الدُّرُوعُ الفِرْعَوْنِيَّةُ ، قالَ شَمِرٌ : مَنْسوبةٌ إلى فِرْعَوْنِ موسَى ، عليه السلام .

والفِرْعَوْنيَّةُ : قَرْيةٌ بمِصْرَ على شاطِىءِ النِّيلِ .

### Türkçe

: **الفِرْعَوْنُ** , **بِرْذَوْنٍ** gibi; ve onu zabttan ancak şöhreti sebebiyle ihmal etmiştir. Kıptî dilinde timsah: **فرعون**. Söz yok; **الوليد بن مصعب ابن الريان بن الوليد بن بروان بن يراش بن قاران بن عويج بن يلمع بن اسيلجا بن لاوذ بن سام بن نوح عليه السلام**’ın lakabıdır. Aslında Menf köyünde bir öşür memuru idi; o, Musa’nın (aleyhisselâm) sahibidir—Allah Teâlâ’nın aziz kitabında zikrettiği—ve dedesi **الربان بن** …

Yaklaşık olarak; sahih olana göre Yusuf’un sahibidir. Ve denildi: İkisi birdir; ömrü uzundu. Ve Firavun’un nesebi hakkında denildi: Denilir ki o, zikredilen **وليد بن مصعب بن معاوية ابن أبي شمر بن هلوان بن ليث بن قاران**’dır. Ve bazılarının sözüne göre sarfı terk etti; çünkü ona, İblis’in iblâs ettiklerinden aldığı kimseler içinde bir isim yoktur. İbn Sîde dedi: Benim yanımda şu: Bu özel isim olan **فرعون** acemîdir; bu yüzden sarf olunmadı. Ve denildi: **فرعون** (Hızır’ın babasıdır) aleyhisselâm; yahut onun oğludur—Nakkaş’ın naklettiği üzere—ve Ferrâ’nın tacı ikisinin tefsirinde.
Şeyhimiz dedi; ve bu, itibar edilecek ve dayanılacak bir söz değildir; onu reddettiler, ona itiraz ettiler ve söyleyenini ayıpladılar; ve dediler: O, söylenenin en garibidir.
( Ve denildi: **فِرْعَون** (Mısır’a malik olan her kimsenin lakabıdır; her kim ona malik olursa **العَزيز** gibi. Ve denilir: Mısır’da onunla lakaplanan ilk kimse, **دفافَةُ بنُ مُعاوِيَةَ بنِ أَبي بكْرٍ العمَيْلقي**’dir; o, İsmail’in annesi Hacer’i (aleyhisselâm) hibe eden kimsedir.
( Yahut her azgın, başkaldırmış kimse **فِرْعَوْن**’dur; cem‘i **فَراعنَةُ**’dir; Katâmî dedi:
Ve deniz, Musa’nın ashabı için yarıldı ve kâfir **الفَراعِنَةُ** boğduruldu. ( **فُرْعُونٍ** gibi, **زُنْبُورٍ** gibi; ve onun **عَيْنُه**’si fetha edilir; yani **الفاءِ**’nın zammı ile beraber; bunu İbn Hâlaveyh Ferrâ’dan hikâye etti; o, tekillerden nadirdir.
( **تَفَرْعَنَ** adam: ( **الفَراعِنَةِ**’nin huyuyla huylandı.
( **الفَرْعَنَةُ**: zekâ, inkâr, kibir ve zorbalık.
Ve onun üzerine istidrâk olunanlardandır:
**الدُّرُوعُ الفِرْعَوْنِيَّةُ**; Şemir dedi: Musa’nın **فِرْعَوْنِ**’una (aleyhisselâm) nisbetlidir.

Ve **الفِرْعَوْنيَّةُ**: Nil kıyısında Mısır’da bir köydür.
