# فلل — Kitâbu'l-'Ayn

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%81%D9%84%D9%84/sozluk/kitab_ayn
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%81%D9%84%D9%84/entries/kitab_ayn

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [فلل](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%81%D9%84%D9%84.md)
- Kitâbu'l-'Ayn: Halîl b. Ahmed · 8. yy

## Madde başı: فلل

باب الّلام والفاء
ل ف، ف ل مستعملان
لف:
اللَّفَفُ: كَثْرةُ لحم الفَخِذين، وهو في النِّساء نعتٌ، وفي الرِّجال عَيْبٌ، تقول: رجلٌ ألفُّ، أي: ثقيل، قال نّصْر بن سيّار:
ولو كنت القتيل وكان حيّا		لَشَمَّرَ لا أَلَفّ ولا سؤوم

واللّفيف: ما اجتمع من النّاس من قبائلَ شَتَّى، ليس أصلهم واحداً، يقال: جاء القوم بلفِّهم ولفيفهم.
واللَّفَفُ: ما لفّفوا من ههنا وههنا، كما يلفِّف الرَّجلُ شهودَ زورٍ.
واللَّفُّ في المَطْعم: الإكثار منه مع التَّخليط.
وحديقة لفّةٌ، ويُقال: لَفٌّ، والجميعُ الأَلْفاف، وهي المُلْتفّةُ الشَّجر.
وأَلّفَّ الرّجلُ رأسَهُ، إذا جعله تحتَ ثوبه.. وأَلّفَّ الطائر رأسَه إذا جعله تحتَ جناحِهِ، قال أميّة:
ومنهم مُلِفٌّ رأسَهُ في جَناحِهِ		يكادُ لذِكْرَى رَبِّهِ يَتَفَـصَّـدُ
فل:
الفَلّ: المنهزم، والجميع: الفُلول والفُلاّل.
والتَّفليلُ: تَفَلُّلٌ في حدّ السَّيْف، وفي غُروب الأَسْنان، ونحو ذلك، قال النّابغة:
ولا عيب فيهم غير أنّ سُيُوفَهم		بهنّ فُلولٌ من قِراعِ الكتائبِ
ويُقال: الفلول الجماعة، والواحد: فَلّ، ويقال: الفُلول: مصدر.
والاستفلال: أن تُصيبَ من المَوْضع العَسِر شيئاً قليلاٍ من موضع طلَب حقٍّ أو فلا يستفلّ إلاّ شيئاً صغيراً أو يسيراً.
والفَليلُ: نابُ البعير إذا انكسر منه شيءٌ.
والِفُلْفِلُ: معروفٌ يُحمل من الهِنْد.... والمُفَلْفَلُ: ضربٌ من الثِّياب عليه صَعارير من الوَشْي كالفِفُلْفِلُِ.
والفَليلُ: السَّيف.. والفَليلُ: الشَّعر، هذليّة.

### Türkçe

باب **الّلام** و**الفاء**
**ل ف**، **ف ل** kullanımdadırlar
**لف**:
**اللَّفَفُ**: uylukların etinin çokluğu; bu kadınlarda bir niteleme, erkeklerde ise bir ayıptır. Dersin ki: adam **ألفُّ**; yani: ağır. **نّصْر بن سيّار** dedi ki:
ولو كنت القتيل وكان حيّا		لَشَمَّرَ لا أَلَفّ ولا سؤوم

Ve **اللّفيف**: çeşitli kabilelerden insanlardan toplanmış olan şey; asılları bir değildir. Denilir: kavim **بلفِّهم ولفيفهم** ile geldi.
Ve **اللَّفَفُ**: şuradan buradan **لفّفوا** ettikleri şey; tıpkı adamın yalancı şahitleri **يلفِّف** etmesi gibi.
Ve **اللَّفُّ** yemekte: ondan çoğaltmak, karıştırma ile birlikte.
Ve bir bahçe **لفّةٌ**dur; ve denilir: **لَفٌّ**; hepsi **الأَلْفاف**tır; o, ağaçları birbirine dolanmış olandır.
Ve adam başını **أَلّفَّ** etti; onu elbisesinin altına koyduğu zaman.. Ve kuş başını **أَلّفَّ** etti; onu kanadının altına koyduğu zaman. **أميّة** dedi ki:
ومنهم مُلِفٌّ رأسَهُ في جَناحِهِ		يكادُ لذِكْرَى رَبِّهِ يَتَفَـصَّـدُ

**فل**:
**الفَلّ**: bozguna uğramış olan; hepsi: **الفُلول** ve **الفُلاّل**.
Ve **التَّفليلُ**: kılıcın ağzında, dişlerin uçlarında ve bunun benzerlerinde bir **تَفَلُّلٌ**dür. **النّابغة** dedi ki:
ولا عيب فيهم غير أنّ سُيُوفَهم		بهنّ فُلولٌ من قِراعِ الكتائبِ
Ve denilir: **الفلول** topluluktur; tekil: **فَلّ**. Ve denilir: **الفُلول** bir mastardır.
Ve **الاستفلال**: zor yerden, bir hakkı talep etme yerinden az bir şey elde etmendir; yahut ancak küçük veya az bir şey **يستفلّ** eder.
Ve **الفَليلُ**: deveyi̇n azı dişi; ondan bir şey kırıldığı zaman.
Ve **الِفُلْفِلُ**: bilinen (bir şey)dir; Hind’den taşınır.... Ve **المُفَلْفَلُ**: üzerinde nakıştan küçük kabarcıklar bulunan, **الفِفُلْفِلُِ** gibi, elbiselerden bir türdür.
Ve **الفَليلُ**: kılıç.. ve **الفَليلُ**: saç; Hüzeyliyye.
