# فهلل — Tâcü'l-Arûs

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%81%D9%87%D9%84%D9%84/sozluk/tac
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%81%D9%87%D9%84%D9%84/entries/tac

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [فهلل](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%81%D9%87%D9%84%D9%84.md)
- Tâcü'l-Arûs: Zebîdî · 18. yy

## Madde başı: فهلل

فهلل، كجعفر، ممنوعا من الصرف في قولهم: هو الضلال بن فهلل: من أسماء الباطل مثل ثهلل، كما في الصحاح والعباب، وروى ابن السكيت فيه الضم أيضا، وقال هو الذي لا يعرف، ثم كونه ممنوعا صرح به الجوهري والصاغاني وقبلهما ابن السكيت، قال: لا ينصرف، وقال شيخنا: لا وجه لمنعه، بل ولا قائل به؛ لأن العلمية على تسليمها فيه لا تستقل وحدها بالمنع، ولا علة أخرى توجب المنع، فتأمل، انتهى. وقد تقدم مثل ذلك في ث-ه-ل، وب-ه-ل. ومما يستدرك عليه: الفهلوية منسوبة إلى فهلة، معرب بهلة: اسم يقع على خمسة بلدان: أصبهان، والري، وماه، ونهاوند، وأذربيجان، وكلام الفرس قديما كان يجري على خمسة ألسنة: الفهلوية، والدرية، والفارسية، والخوزية، والسريانية، حققه ابن الكمال والشيخ عبد القادر البغدادي. والفهلوان: الشديد المصارع، وقد سمي هكذا جماعة من المحدثين.

### Türkçe

**فهلل**; **جعفر** gibi; “**هو الضلال بن فهلل**” sözlerinde sarftan men edilmiş olarak: **ثهلل** gibi bâtılın isimlerindendir; **الصحاح** ve **العباب**’da olduğu üzere. İbnü’s-Sikkît onda zamme’yi de rivayet etti; ve “o, bilinmeyen kimsedir” dedi. Sonra onun sarftan men edilmiş oluşunu el-Cevherî ve es-Sâgânî, onlardan önce de İbnü’s-Sikkît açıkça belirtti; dedi ki: “İnsirâf etmez.” Şeyhimiz dedi ki: “Onun men’ine bir vech yoktur; hatta onu söyleyen de yoktur; çünkü ‘alem oluş, onda teslim edilse bile, tek başına men’e müstakil olmaz; men’i gerektiren başka bir illet de yoktur; öyleyse düşün.” Bitti. Bunun benzeri **ث-ه-ل** ve **ب-ه-ل**’de geçmişti.

Ve ona ilâve olarak (şunlar) istidrâk edilir: **الفهلوية**, **فهلة**’ye mensuptur; **بهلة**’nin muarrebidir: beş belde üzerine vâki olan bir isimdir: İsfahân, er-Reyy, Mâh, Nihâvend ve Âzerbaycân. Farsların sözü eskiden beş lisan üzere cereyan ederdi: **الفهلوية**, **الدرية**, **الفارسية**, **الخوزية**, **السريانية**. Bunu İbnü’l-Kemâl ve eş-Şeyh Abdülkâdir el-Bağdâdî tahkik etti.

Ve **الفهلوان**: güreşte şiddetli (olan)dır; muhaddislerden bir cemaat böyle adlandırılmıştır.
