# قبز (ق-ب-ز) — Arapça kök

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D8%A8%D8%B2
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%82%D8%A8%D8%B2

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Harfler: ق - ب - ز
- Bu kök Kur'an'da geçmiyor.
- 3 sözlük

## Sözlükler (3)

### [Tehzîbu'l-Luğa](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D8%A8%D8%B2/sozluk/tehzib.md) — Ezherî · 10. yy

ق ز ب
قبز ، زقب ، زبق ، بزق ، قزب .
أهمل الليث : قزب قبز وزبق وهي مستعملة .
زبق : أبو عبيد عن أبي زيد : زَبَقَ شعره إذا نتفه يَزْبِقُه زَبْقاً .
وقال الأصمعي : زَبَقْتُهُ في السِّجن أي حبستهُ . والزَّابوقةُ : دَغَلٌ في بيت أو بناء تكون زواياها مُعْوَجَّةً .
وقال ابن بزرج : زَبَقتْ المرأة بولدها إذا رمت به .
وقال الفراء : انْزَبقَ في البيت ، إذا انْكَرَسَ فيه .
وقال رؤبة :
وقد بَنَى بيتاً خفيّ المُنْزَبَقْ
قبز : عمرو عن أبيه : القِبْزُ : الرَّجل القصير النحيل .
قزب : أبو العباس عن ابن الأعرابي : القازِبُ : التاجرُ الحريص مرّة في البرِّ ومرة في البحر . والقِزْبُ : اللقب ، قاله اللحياني .
زقب : قال الليث : زَقَبَهُ في جحره فانزقبَ فيه ، قال : والزَّقَبُ : مَطْرَبةٌ ضيّقةٌ ، والواحدة زَقَبَةٌ .
وأنشد أبو عبيد لأبي ذؤيب في الزَّقَبِ وهي الطُّرق الضيِّقة :
ومَتْلَفٍ مثلِ فَرْق الرأْس تخلِجُه
مطاربٌ زَقَبٌ أميالُها فِيحُ
قال أبو عبيد : المطاربُ طرق ضيِّقة ، واحدتها مَطربةٌ ، قال : والزَّقبُ : الضيِّقة .
قال : وقال الفراء : انزقبَ في البيت إذا دخل فيه وانزلق مثله .
وقال أبو زيد ، يقال : زَقَّبَ المكّاءُ تزقيباً إذا صاح . وأنشد :
وما زَقَّبَ المُكَّاء في سورة الضحى
بنورٍ من الوَسْمِيِّ يَهْتَزُّ مائد
وقال آخر :
إذا زَقَّبَ المُكّاءُ في غير روضةٍ
فَوَيلٌ لأهل الشاءِ والحمراتِ
بزق : قال الليث : بَزَق وبصق واحد ، وهو البُزاق والبصاق ، قال : ولُغة لأهل اليمن : بَزَقوا أرضهم إذا بذروها ، وقد قاله ابن شميل .

##### Türkçe

ق ز ب
**قبز** , **زقب** , **زبق** , **بزق** , **قزب** .
Leys ihmal etti: **قزب** **قبز** ve **زبق**; hâlbuki bunlar kullanımdadır.

**زبق** : Ebû Ubeyd, Ebû Zeyd’den: **زَبَقَ** saçını, onu yolduğu zaman; **يَزْبِقُه** onu **زَبْقاً** (yolma) ile (yolar).
Asmaî dedi: **زَبَقْتُهُ** onu hapiste; yani onu hapsettim. Ve **الزَّابوقةُ**: bir evde yahut bir yapıda, köşeleri eğri olan bir çalılık/sık ağaçlık.
İbn Büzerc dedi: Kadın, çocuğunu **زَبَقتْ** (attı), onu fırlattığı zaman.
Ferrâ dedi: Evde **انْزَبقَ**, yani onun içinde kırıldı.
Rü’be dedi:
Ve gizli **المُنْزَبَقْ** (olan) bir ev inşa etti

**قبز** : Amr, babasından: **القِبْزُ**: kısa, zayıf adam.

**قزب** : Ebû’l-Abbâs, İbnü’l-A‘râbî’den: **القازِبُ**: bir defa karada, bir defa denizde (iş yapan) hırslı tüccar. Ve **القِزْبُ**: lakap; bunu Lihyânî söyledi.

**زقب** : Leys dedi: Onu deliğinde **زَقَبَهُ**; böylece onun içinde **انزقبَ**; dedi ki: ve **الزَّقَبُ**: dar bir **مَطْرَبةٌ**; tekili **زَقَبَةٌ**’dir.
Ebû Ubeyd, Ebû Züeyb’den **الزَّقَبِ** hakkında (ki o dar yollardır) şu beyti okudu:
Ve başın ayrımı gibi bir helâk edici (yer) ki onu
dar **مطاربٌ** **زَقَبٌ** (olan) (yollar) yarar; onun milleri geniştir
Ebû Ubeyd dedi: **المطاربُ** dar yollardır; tekili **مَطربةٌ**’dir; dedi ki: ve **الزَّقبُ**: dar olan.
Dedi ki: Ferrâ da dedi: Evde **انزقبَ**, yani onun içine girdi ve onun benzeri gibi kaydı.
Ebû Zeyd dedi; denir ki: **زَقَّبَ** **المكّاءُ** **تزقيباً**; bağırdığı zaman. Ve şu beyti okudu:
Ve **المُكَّاء** Duha sûresinde **زَقَّبَ** etmedi
**الوَسْمِيِّ**’den bir nur ile; sallanan bir sofra (gibi)
Bir başkası dedi:
Eğer **المُكّاءُ** bir çayır dışında **زَقَّبَ** ederse
koyunların ve kırmızıların ehline yazıklar olsun

**بزق** : Leys dedi: **بَزَق** ve **بصق** birdir; o **البُزاق** ve **البصاق**’tır; dedi ki: Yemen ehli için bir dil: **بَزَقوا** topraklarını, onu ektikleri zaman; bunu İbn Şümeyl söylemiştir.

### [Lisânü'l-Arab](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D8%A8%D8%B2/sozluk/lisan.md) — İbn Manzûr · 13. yy

التهذيب: أَهمله الليث. وقال أَبو عمرو: القِبْزُ القصير البخيل.

##### Türkçe

**التهذيب**: Onu **الليث** ihmal etti. **أَبو عمرو** dedi ki: **القِبْزُ** kısa boylu cimridir.

### [Tâcü'l-Arûs](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D8%A8%D8%B2/sozluk/tac.md) — Zebîdî · 18. yy

القبز، بالكسر، قال الأزهري: أهمله الليث، وقال الصاغاني: أهمله الجوهري، وقال أبو عمرو: هو القصير البخيل.

##### Türkçe

**القبز**; kesre ile. el-Ezherî dedi: Leys onu ihmal etti. es-Sâğânî dedi: Cevherî onu ihmal etti. Ebû Amr dedi: O, kısa boylu cimridir.
