# قثأ (ق-ث-أ) — Arapça kök

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D8%AB%D8%A3
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%82%D8%AB%D8%A3

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

Kur'an'daki karşılığı: Ve onun salatalığı

- Harfler: ق - ث - أ
- Kur'an'da: 1 geçiş · 1 ayet · 1 sîga
- 9 sözlük
- Bu sayfa şu yazımları da kapsar: قثء

## Sîgalar (1)

| Sîga | Kalıp | Anlam | Geçiş | Ayet | İlk ayet |
|---|---|---|---|---|---|
| [وَقِثَّائِهَا](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D8%AB%D8%A3/siga/%D9%88%D9%8E%D9%82%D9%90%D8%AB%D9%8E%D9%91%D8%A7%D8%A6%D9%90%D9%87%D9%8E%D8%A7.md) | وَفِعَّالِهَا | Ve onun salatalığı | 1 | 1 | [2:61](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D8%AB%D8%A3/ayet/2:61.md) |

## Mücavir kökler — 35 mücavir (46 toplam)

Sıralama: iki kökün aynı ayette birlikte geçmesinin tesadüfe göre ne kadar güçlü olduğu (Dunning G²). Her satırda ortak ayet sayısı yazar. Edatlar varsayılan olarak gizli.

1. [بصل](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%A8%D8%B5%D9%84.md) — 1 ortak ayet · G² 19 · Soğan demektir
2. [بقل](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%A8%D9%82%D9%84.md) — 1 ortak ayet · G² 19 · Bakla
3. [عدس](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B9%D8%AF%D8%B3.md) — 1 ortak ayet · G² 19 · Ve onun mercimeği
4. [فوم](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%81%D9%88%D9%85.md) — 1 ortak ayet · G² 19 · Ve onun sarmısağı
5. [مصر](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%85%D8%B5%D8%B1.md) — 1 ortak ayet · G² 14 · Büyük şehir demektir
6. [هبط](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%87%D8%A8%D8%B7.md) — 1 ortak ayet · G² 13 · İnin
7. [بوأ](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%A8%D9%88%D8%A3.md) — 1 ortak ayet · G² 12 · Bve bye’den dönüşmüştür
8. [غضب](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D8%B6%D8%A8.md) — 1 ortak ayet · G² 11 · Kızgınlık
9. [ذلل](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B0%D9%84%D9%84.md) — 1 ortak ayet · G² 11 · Zeyl etek denektir
10. [نبت](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%A8%D8%AA.md) — 1 ortak ayet · G² 11 · Bitki
11. [عصي](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B9%D8%B5%D9%8A.md) — 1 ortak ayet · G² 11 · İsyan eder
12. [بدل](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%A8%D8%AF%D9%84.md) — 1 ortak ayet · G² 10 · Bedr dolunay demektir
13. [طعم](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B7%D8%B9%D9%85.md) — 1 ortak ayet · G² 10 · Yiyecek demektir
14. [ضرب](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B6%D8%B1%D8%A8.md) — 1 ortak ayet · G² 10 · Örnek verdi
15. [سكن](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B3%D9%83%D9%86.md) — 1 ortak ayet · G² 9 · “Sikkin” bıçak demektir
16. [عدو](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B9%D8%AF%D9%88.md) — 1 ortak ayet · G² 8 · Mu’ted, “adeve”den iftial babından gelmektedir
17. [صبر](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B5%D8%A8%D8%B1.md) — 1 ortak ayet · G² 8 · Granit taş demektir
18. [سأل](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B3%D8%A3%D9%84.md) — 1 ortak ayet · G² 8 · “Sehl” ova demektir
19. [قتل](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D8%AA%D9%84.md) — 1 ortak ayet · G² 8 · “Kıtl”, çatışmada ilk karşılaştırılan kişilerden birine…
20. [دنو](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AF%D9%86%D9%88.md) — 1 ortak ayet · G² 8 · Dünya : “Dena” kelimesi ecveften nakısa dönüşmüştür
21. [موسى](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%85%D9%88%D8%B3%D9%89.md) — 1 ortak ayet · G² 8 · Musa
22. [غير](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%BA%D9%8A%D8%B1.md) — 1 ortak ayet · G² 8 · Ğayr, Ğayr dışında demektir
23. [وحد](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%88%D8%AD%D8%AF.md) — 1 ortak ayet · G² 7 · وَحْدَهُ kelimesi aslında منفرداً anlamındadır ve marifeye…
24. [نبأ](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%86%D8%A8%D8%A3.md) — 1 ortak ayet · G² 7 · Doğurmadan evvel devenin memesinde görülen süttür
25. [خرج](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AE%D8%B1%D8%AC.md) — 1 ortak ayet · G² 7 · Huruc : Harc duvarın dışına sürülen harçtır
26. [خير](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AE%D9%8A%D8%B1.md) — 1 ortak ayet · G² 7 · Hayr : At sürüsü demektir
27. [دعو](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AF%D8%B9%D9%88.md) — 1 ortak ayet · G² 7 · Deav : Dua, gel gel anlamına kalkan eller demektir
28. [حقق](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AD%D9%82%D9%82.md) — 1 ortak ayet · G² 6 · Hokka, devlere yemin dağıtıldığı kaptır
29. [أرض](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%A3%D8%B1%D8%B6.md) — 1 ortak ayet · G² 5 · Hayvanların sırtına sema, alt tarafına ard denir
30. [كفر](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%83%D9%81%D8%B1.md) — 1 ortak ayet · G² 5 · Hufre, çukur demektir
31. [أيي](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%A3%D9%8A%D9%8A.md) — 1 ortak ayet · G² 5 · Evye kuş yuvası demektir
32. [ربب](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B1%D8%A8%D8%A8.md) — 1 ortak ayet · G² 4 · Ribve, tümsek demektir
33. [كون](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%83%D9%88%D9%86.md) — 1 ortak ayet · G² 3 · Kevn, tepe demektir
34. [قول](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D9%88%D9%84.md) — 1 ortak ayet · G² 3 · Birlikte bir iş yapan kimselere, belli bir sesle kumanda…
35. [أله](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%A3%D9%84%D9%87.md) — 1 ortak ayet · G² 2 · Lah bir şeyi kapatmak için üstüne örtülen örtü demektir

## Kök analizi

### Kök tanımı ve çekirdek özet

| Alan | Değer |
|---|---|
| Kök | قثأ |
| Yapı | Üçlü |
| Özel Durum | Hemzeli |
| Bağlamsal Yakın Kökler | [بقل](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%A8%D9%82%D9%84.md), [فوم](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%81%D9%88%D9%85.md), [عدس](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B9%D8%AF%D8%B3.md) |
| Zıt Kök | [جدب](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AC%D8%AF%D8%A8.md) |
| Çekirdek Özet 1 | Kabakgillerden bol sulu, çabuk tükenen acur ve hıyar cinsi bostan sebzesi |
| Çekirdek Özet 2 | İsrâiloğulları'nın çölde ilahi lütuf yerine arzuladığı geçici ve yerleşik tarım mahsulü |
| Çekirdek Özet 3 | Yüce hedeflerden vazgeçip gündelik, bedensel ve süfli alışkanlıklara yönelişin simgesi |
| Kritik Hata Riski | Kelimeyi yalnızca botanik tür sanıp, temsil ettiği zihniyet ve ahlaki gerilemeyi gözden kaçırmak |

### Biliteral analiz

| Biliteral Çekirdek | Temel Anlam | Eklenen Unsur | Oluşan Anlam Farkı |
|---|---|---|---|
| قث | Toplanma, gevşek dokulu birikim, yığma ve topraktan çekip çıkarma; nitekim [قثد](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D8%AB%D8%AF.md) (hıyar cinsi) ve [قثث](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D8%AB%D8%AB.md) (biriktirip çekmek) köklerinde de bu fiziksel hareket görülür | أ | Anlamı tarlada yayılan, içi sulu ve gevşek hacim kazanan belirli bir bostan sebzesine (acur/hıyar) ve onun tarımsal üretimine özelleştirmiştir |

### Piktografik analiz

| Birim | Piktografik İmge / Hareket | Anlam Açıklaması |
|---|---|---|
| ق | Ufuktaki güneş, iğne deliği; dönme, toplanma, sınır | Belirli bir hacim içinde toplanma, sınırları belirgin gövde oluşturma |
| ث | İşaret, sınır (ت ikizi üzerinden türetme, pelteklik yoğunluğu); çatallanma, dağılma | Gövdenin toprağa yayılarak çatallanması ve lifli gevşek yapı |
| أ | Öküz başı; güç, öncülük, başlangıç, dışa vurum | Topraktan kuvvetle fışkırma, dolgunlaşarak görünür hale gelme |
| قثأ | Toprak üzerinde sürgün verip sınırları dolgun, sulu ve gevşek bir gövde halinde dışa vuran tarımsal bitki |  |

### Tarihsel ve erken kullanım

| Alan | Veri |
|---|---|
| İlk fiziksel anlam | Acur, hıyar ve benzeri bostan sebzesi; bu sebzenin bolca yetiştiği tarlaya مَقْثَأَة denmesi |
| Cahiliye şiiri kullanımı | Veri bulunamadı |
| Erken Arapça kullanım | Klasik dönemde toprakta yetiştirilen bostan sebzeleri için kullanılmış; bolluk bildirmek üzere أرض مقثأة (acuru ve hıyarı bol arazi) tabiri yaygınlaşmıştır. Asās al-Balāgha'da karpuz ve benzeri bostan ürünleriyle eşleştirilerek zikredilmiştir |

Kaynak: Kitābü’l-ʿAyn, el-Müfredât, Lisān al-ʿArab, Asās al-Balāgha.

### Sami etimolojik katman

Arapça قثأ kökü, Sami dillerinin ziraat ve sebze adlandırmalarında köklü ve ortak bir geçmişe sahiptir. İbranicede Mısır'daki tarım ürünlerini anlatan qishshu'im (קִשֻּׁאִים) kelimesiyle doğrudan soydaştır. Aramice ve Süryanicede qīthā veya qūthāyā biçiminde sebze ve acur karşılığı olarak yer alır. Doğu Sami kolunda Akadcada qiššû (salatalık, kabakgil sebzesi) biçiminde belgelenmiştir. Bu ortak leksikal katman, kelimenin Bereketli Hilal ve Nil havzasındaki yerleşik tarım kültürünün ortak bir mirası olduğunu ve göçebe hayatın dışındaki yerleşik tarla mahsullerini adlandırmada kullanıldığını göstermektedir.

Güven: Kesin

Kaynak: Brown-Driver-Briggs, HALOT, Payne Smith, The Foreign Vocabulary of the Qur’an.

### Etimolojik analiz

| Katman | Veri | Açıklama | Güven |
|---|---|---|---|
| İç Arapça etimolojik yön | Bostan sebzesi (acur/hıyar) ve مقثأة (bostan tarlası) türevleri | Tarlada yetişen sulu, gevşek kabakgilleri ifade eden isim kökü | Kesin |
| Sami dilleriyle etimolojik ilişki | İbranice קִשֻּׁאִים (qishshu'im), Süryanice qīthā, Akadca qiššû | Ortak Sami ziraat leksikonuna ait kadim sebze adı | Kesin |
| Daha geniş dilsel ilişki | Veri bulunamadı | Belirgin bir Afro-Asyatik dışı ilişki tespit edilmedi | Güçlü |

Kaynak: Brown-Driver-Briggs, David Cohen, Jeffery.

### Kardeş kökler

| Kombinasyon | Durum | Temel Anlam | Anlam Detayı | Not |
|---|---|---|---|---|
| قثأ | Anlamlı | Acur, hıyar | Kabakgillerden sulu ve gevşek bostan sebzesi | Hedef kök; Kur'an'da geçer |
| قأث | Kök olarak oluşmayan | Veri bulunamadı | Veri bulunamadı | Kur'an'da geçmez; sözlüklerde mühmel |
| ثقأ | Kök olarak oluşmayan | Veri bulunamadı | Veri bulunamadı | Kur'an'da geçmez; sözlüklerde mühmel |
| ثأق | Kök olarak oluşmayan | Veri bulunamadı | Veri bulunamadı | Kur'an'da geçmez; sözlüklerde mühmel |
| أقث | Kök olarak oluşmayan | Veri bulunamadı | Veri bulunamadı | Kur'an'da geçmez; sözlüklerde mühmel |
| أثق | Kök olarak oluşmayan | Veri bulunamadı | Veri bulunamadı | Kur'an'da geçmez; sözlüklerde mühmel |

### Komşu kökler ve zıt kök

| Kök | İlişki Türü | Anlam Alanı | Karşılaştırmalı Nüans | Anlam Detayı |
|---|---|---|---|---|
| قثأ | Merkez | Tarımsal bostan mahsulü (acur/hıyar) | Kabakgillerden, çabuk bozulan, bol sulu, taze tarla sebzesi | Hedef kök |
| [بقل](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%A8%D9%82%D9%84.md) | Komşu | Toprak mahsulleri, otsu bitkiler | قثأ belirli bir bostan türü iken, [بقل](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%A8%D9%82%D9%84.md) gövdesi odunsu olmayan tüm yeşillikleri kapsar | Otsu sebzeler |
| [فوم](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%81%D9%88%D9%85.md) | Komşu | Hububat veya sarımsak | قثأ sulu sebze iken, [فوم](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%81%D9%88%D9%85.md) taneli tahıl veya kokulu soğangildir | Toprak besini |
| [عدس](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B9%D8%AF%D8%B3.md) | Komşu | Bakliyat cinsi | قثأ yaş ve sulu bostan ürünü iken, [عدس](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%B9%D8%AF%D8%B3.md) kurutulup saklanan taneli bakliyattır | Depolanabilir gıda |
| [جدب](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AC%D8%AF%D8%A8.md) | Zıt | Kuraklık, çoraklık | قثأ bol sulu bostan ürününü temsil ederken, [جدب](https://lisan.digital/tr/kok/%D8%AC%D8%AF%D8%A8.md) toprağın susuz ve mahsulden yoksun kalmasıdır | Zıt anlam |

### Başka dillerde anlam karşılıkları

| Dil | Kelime / Kelimeler | Kısa Anlam | Detay | Güven |
|---|---|---|---|---|
| Arapça | قثأ | Acur, hıyar, bostan sebzesi | Kabakgillerden sulu, gevşek dokulu sebze | Kesin |
| Latince | Cucumis flexuosus, cucumis | Acur, hıyar | Botanik cinsini karşılar; kültürel ve teolojik çağrışımı taşımaz | Güçlü |
| İngilizce | Cucumber, snake cucumber, chate melon | Hıyar, tüylü acur | Biyolojik türü karşılar; metindeki nostaljik arzu bağlamını tek başına vermez | Güçlü |
| Almanca | Gurke, Schlangengurke | Hıyar, yılan acuru | Somut tarımsal nesneyi karşılar; kıssadaki sembolizmi içermez | Güçlü |
| Fransızca | Concombre, concombre arménien | Hıyar, Ermeni hıyarı / acur | Yalnızca botanik karşılığı verir | Güçlü |

Kaynak: Oxford Arabic-English Dictionary, Perseus Digital Library, Wehr.

### Vücûh ve nezâir

| Form / Kullanım | Anlam Yüzü | Ayet Tipi / Bağlam |
|---|---|---|
| قِثَّاء (İsim) | Acur, hıyar (bostan sebzesi) | İsrâiloğulları'nın çöldeki ilahi lütuflara (menn ve selvâ) kanaat etmeyip Hz. Mûsâ'dan Mısır'da alıştıkları toprak mahsullerini istemeleri bağlamında tekil/cins isim kullanımı; Bakara [2:61](https://lisan.digital/tr/ayet/2:61.md) |

### Kelam, fıkıh, tefsir ve hadis bağlamı

| Disiplin | Kullanım Alanı | Tartışma Noktası | Anlam Yoğunlaşması |
|---|---|---|---|
| Kelam | Nimet hiyerarşisi ve şükür | İlahi ikramın terk edilip süfli dünya nimetlerinin talep edilmesinin nankörlük ve irade zafiyeti sayılması | Yüce olanı değersiz olanla değişme tercihi |
| Fıkıh | Ziraat ve zekât hükümleri | Acur ve yaş sebzelerin zekâta tâbi olup olmadığı, çabuk bozulan gıdaların zekât matrahındaki yeri | Yaş bostan ürünlerinin hukuki ve iktisadi statüsü |
| Tefsir | Kıssa ve toplumsal psikoloji tahlili | İsrâiloğulları'nın kölelik psikolojisinden kurtulamayıp hürriyet ve keramet yerine Mısır'ın mutfak kültürünü özlemesi | Alışkanlıkların ahlaki ideallerin önüne geçmesi |
| Hadis | Beslenme ve Tıbb-ı Nebevî | Hz. Peygamber'in acur veya hıyarı yaş hurma ile birlikte tüketerek bedensel dengeyi gözetmesi rivayetleri | Gıda tüketiminde denge ve mizaç uyumu |

### Dini, ilmi, siyasi ve iktisadi sistem analizi

| Sistem | Bağlam | Karşılık | İşlev | Açıklama | Güven |
|---|---|---|---|---|---|
| Dini | Nimet hiyerarşisi | Değerce aşağı olan dünya nimeti | İmtihan unsuru | İlahi ve manevi olan üstün lütfun, bedensel rızıkla takas edilemeyeceğini gösterir | Kesin |
| İlmi | Ziraat ve botanik | Kabakgillerden sulu sebze | Biyolojik besin | Toprağın su döngüsüyle ürettiği, kısa ömürlü, serinletici tarla ürünüdür | Kesin |
| Siyasi | Toplum psikolojisi ve kölelik | Kölelik konforu ve alışkanlığı | Hürriyet iradesini aşındırma | Hürriyetin zorluğuna katlanamayanların efendi sofrasına duyduğu nostaljiyi simgeler | Güçlü |
| İktisadi | Tüketim ekonomisi | Gündelik, çabuk tükenen tüketim malı | Cari tüketim ihtiyacı | Depolanamayan, anlık tüketilen emek-yoğun tarımsal üretimin nesnesi | Güçlü |

### Sayısal ve beşeri bilimlerde izomorfizm

| Alan | İzomorfik Karşılık | Açıklama | Güven |
|---|---|---|---|
| Sayısal bilimler | Yüksek entropili, çabuk sönümlenen enerji formu | Acur depolanamayan, hızla bozulan ve düşük enerji yoğunluğuna sahip bir maddedir; korunumlu potansiyel enerjinin tersine açık sistemde hızla dağılır | Güçlü |
| Beşeri bilimler | Kısa vadeli faydacılık ve psikolojik gerileme (regresyon) | Zorlu bir özgürleşme sürecinde olan birey ya da toplumların, yüksek hedeflerin belirsizliği yerine geçmişin bilindik ve konforlu bağımlılıklarına sığınması | Güçlü |

### Yanlış daraltma ve kritik hata riski

| Alan | Açıklama |
|---|---|
| Modern daraltma riski | Kelimeyi sadece sıradan bir botanik terim veya mutfak malzemesi olarak görüp ayetteki tarihsel ve teolojik sembolizmini dışarıda bırakmak |
| Kur'an içi daha geniş anlam | Kur'an'da قثأ, ilahi lütuf ve hürriyet karşısında nefsin arzuladığı geçici, değersiz ve bağımlılık üreten alışkanlıkların bir metaforudur |
| Yanlış anlamanın doğuracağı hata | Ayette yerilen tutumun sebzenin kendisi olduğu zannına kapılmak; asıl eleştirilen şeyin yüce gayeleri süfli arzulara feda eden bilinç kaybı olduğunu fark edememek |

### Kur'an'ı anlama odaklı sonuç

| Soru | Cevap |
|---|---|
| Bu kök Kur'an'ı anlamak için neden önemlidir? | İnsan psikolojisinin yüksek gayelerden gündelik konfora nasıl kayabildiğini somut bir tüketim nesnesi üzerinden gösterdiği için önemlidir |
| Hangi ayet gruplarında belirleyicidir? | İsrâiloğulları'nın çöl tecrübesini, ilahi lütuflara nankörlüklerini ve zillet psikolojisini anlatan ayet grubunda (Bakara [2:61](https://lisan.digital/tr/ayet/2:61.md)) belirleyicidir |
| Hangi yanlış anlamaları düzeltir? | Yeryüzü nimetlerinin mutlak olarak yerilmediğini, kınamanın üstün bir gaye varken daha aşağısını tercih etme zaafına yönelik olduğunu göstererek yanlış bir zahitlik algısını düzeltir |

### Nihai sentez ve LaTeX modeli

- Somut anlam: Kabakgiller familyasına ait, tarlada yetiştirilen, bol sulu, gevşek dokulu ve çabuk bozulan acur veya hıyar sebzesi.
- Soyut anlam: Zahmetli ve yüksek idealler uğruna katlanılması gereken hürriyet süreci yerine, geçmişin bağımlı ama konforlu gündelik haz ve alışkanlıklarına rücu etme eğilimi.
- Sistematik karşılık: Nimet hiyerarşisinde üstün ve kerim olanın terk edilip, cari ve süfli olanın tercih edilmesi sürecindeki ahlaki ve ontolojik değer kaybı.
- LaTeX modeli: $$V(A) > V(B) \land T: A \to B \implies \Delta U < 0$$
- LaTeX açıklaması:

$A$ sembolü ilahi lütfu, manevi kerameti ve hürriyeti; $B$ sembolü ise قثأ ile temsil edilen geçici, bedensel ve süfli toprak mahsullerini temsil eder. $V$ fonksiyonu ontolojik ve ahlaki değer düzeyini ($V(A) > V(B)$) gösterir. $T$ operatörü bilinçli tercihi ve değişimi ($A \to B$) ifade eder. Sonuçtaki $\Delta U < 0$ eşitsizliği ise toplumun manevi derecesinde, şerefinde ve nihai refahında ortaya çıkan mutlak gerilemeyi modeller.

## Geçtiği ayetler (1 ayet)

Mushaf sırasıyla, metinleriyle. JSON: https://lisan.digital/api/roots/%D9%82%D8%AB%D8%A3/occurrences?meal=IK

### [Bakara 2:61](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D8%AB%D8%A3/ayet/2:61.md) — وَقِثَّائِهَا

وَإِذْ قُلْتُمْ يَامُوسَى لَنْ نَصْبِرَ عَلَى طَعَامٍ وَاحِدٍ فَادْعُ لَنَا رَبَّكَ يُخْرِجْ لَنَا مِمَّا تُنْبِتُ الْأَرْضُ مِنْ بَقْلِهَا وَقِثَّائِهَا وَفُومِهَا وَعَدَسِهَا وَبَصَلِهَا قَالَ أَتَسْتَبْدِلُونَ الَّذِي هُوَ أَدْنَى بِالَّذِي هُوَ خَيْرٌ اهْبِطُوا مِصْرًا فَإِنَّ لَكُمْ مَا سَأَلْتُمْ وَضُرِبَتْ عَلَيْهِمُ الذِّلَّةُ وَالْمَسْكَنَةُ وَبَاءُوا بِغَضَبٍ مِنَ اللَّهِ ذَلِكَ بِأَنَّهُمْ كَانُوا يَكْفُرُونَ بِآيَاتِ اللَّهِ وَيَقْتُلُونَ النَّبِيِّينَ بِغَيْرِ الْحَقِّ ذَلِكَ بِمَا عَصَوْا وَكَانُوا يَعْتَدُونَ

Meal (IK): Hani; siz, Ey Musa, biz bir çeşit yemeğe elbette dayanamayız. Rabbına dua et de bizim için yerde yetişen samısak, sebze, acur, mercimek ve soğan bitirsin, demiştiniz, Musa da; siz bayağı olan şeyle hayırlı olanı değiştirmek mi istiyorsunuz? Öyleyse bir şehre inin, istediğiniz şeyler vardır, demişti. Onların üstüne horluk ve yoksulluk vuruldu. Allah’ın gazabına uğradılar, şüphesiz ki bu; Allah’ın âyetlerini inkâr ettiklerinden, peygamberlerini de haksız yere öldürdüklerindendi. Bu, isyan ettiklerinden, aşırı gider olduklarındandı.

## Sözlükler (9)

### [Kitâbu'l-'Ayn](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D8%AB%D8%A3/sozluk/kitab_ayn.md) — Halîl b. Ahmed · 8. yy

القاف والثاء و"وايء" معهما
و ث ق، ق ث أ مستعملان وثق: وَثِقْتُ بفلان أثق به ثِقةً وأنا واثِقٌ به، وهو مَوْثُوقٌ به.
وفلان وفلانة وهم وهن ثِقَةٌ ويجمع على ثِقاتٍ للرجال والنساء.
والوَثيقُ: المحكم، وَثُقَ يَوْثُقُ وَثاقة.
وتقول: أَوْثَقْتُه إِيثاقاً ووَثاقاً.
والوِثاقُ: الحبل، ويجمع على وُثُقٍ مثل رباط وربط، وناقة وثَيقةٌ، وجمل وَثيقٌ.
والوَثيقةُ في الأمر: إحكامه والأخذ بالثِّقةِ، والجميع وَثائِقُ.
والمِيثاقُ: من المُواثَقةِ والمعاهدة، ومنه المَوْثِقُ، تقول: واثَقْتُه باللهِ لأفعلن كذا.
قثأ: القِثّاءُ: الخيار، الواحدة قِثّاءَةٌ، وأرض مَقْثاةٌ.
والقِثّاء والقُثّاء لغتان، بالكسر والضم.

##### Türkçe

**القاف** ve **الثاء** ve “**وايء**” bunlarla birlikte.

و ث ق، **ق ث أ** kullanımdadır; ve **وثق**: **وَثِقْتُ** falan kimseye, ona **أثق** **ثِقةً** ile; ve ben ona **واثِقٌ**’im; ve o, kendisine **مَوْثُوقٌ** olandır.

Ve falan erkek ve falan kadın ve onlar (erkekler) ve onlar (kadınlar) **ثِقَةٌ**’dir; ve erkekler ve kadınlar için **ثِقاتٍ** üzere çoğul yapılır.

Ve **الوَثيقُ**: sağlam olan; **وَثُقَ يَوْثُقُ وَثاقة**.

Ve dersin: **أَوْثَقْتُه** onu **إِيثاقاً** ve **وَثاقاً** ile.

Ve **الوِثاقُ**: ip; ve **وُثُقٍ** üzere çoğul yapılır; **رباط** ve **ربط** gibi; ve **ناقة وثَيقةٌ**; ve **جمل وَثيقٌ**.

Ve işte **الوَثيقةُ**: onu sağlamlaştırmak ve **الثِّقةِ** ile tutmak; ve hepsi **وَثائِقُ**’tir.

Ve **المِيثاقُ**: **المُواثَقةِ** ve antlaşmadan; ve ondan **المَوْثِقُ**; dersin: **واثَقْتُه باللهِ**: şöyle şöyle yapacağım diye.

**قثأ**: **القِثّاءُ**: hıyar; bir tanesi **قِثّاءَةٌ**; ve **أرض مَقْثاةٌ**.

Ve **القِثّاء** ve **القُثّاء** iki lehçedir; kesre ile ve damme ile.

### [es-Sıhâh](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D8%AB%D8%A3/sozluk/sihah.md) — Cevherî · 10. yy

القِثَّاءُ: الخِيار، الواحدة قثَّاءةٌ. والمَقْثَأَةُ والمَقْثُؤَةُ: موضع القِثَّاءِ. وأقْثأ القوم: كثُر عندهم القِثاء. أبو زيد: أقْثَأتِ الأرض، إذا كانت كثيرة القِثَّاء.

##### Türkçe

**القِثَّاءُ**: hıyar; teki **قثَّاءةٌ**. Ve **المَقْثَأَةُ** ve **المَقْثُؤَةُ**: **القِثَّاءِ**’ın yeri. Ve **أقْثأ** kavim: yanlarında **القِثاء** çoğaldı. Ebû Zeyd: **أقْثَأتِ** yer; **القِثَّاء**’ı çok olduğu zaman.

### [Esâsü'l-Belâğa](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D8%AB%D8%A3/sozluk/esas.md) — Zemahşerî · 12. yy

ق ث أ
أقثأت الأرض وأبطخت‏:‏ كثرا فيها وهذه مقثأة فلان ومبطخته ومقاثيه ومباطخه‏.‏
وتقول‏:‏ معه القّاء والقثد والبطيخ عنده رثد‏.‏

##### Türkçe

ق ث أ
Yeryüzü **أقثأت** oldu ve **أبطخت** oldu: onda çok oldu; ve bu, falanın **مقثأة**si ve **مبطخته**si ve **مقاثيه**si ve **مباطخه**dir.
Ve dersin ki: onunla **القّاء** ve **القثد** vardır; ve karpuz, onun yanında **رثد**dir.

### [Lisânü'l-Arab](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D8%AB%D8%A3/sozluk/lisan.md) — İbn Manzûr · 13. yy

القِثَّاءُ والقُثَّاءُ، بكسر القاف وضمها، معروف، مدّتها همزة. وأَرض مَقثأَةٌ ومَقْثُؤَةٌ: كثيرة القِثَّاءِ. والمَقْثَأَةُ والمَقْثُؤَة: موضع القِثّاءِ. وقد أَقْثَأَتِ الأَرضُ إِذا كانت كثيرة القثّاءِ. وأَقْثَأَ القومُ: كَثُر عندهم القثّاءُ.
وفي الصحاح: القِثّاءُ: الخِيار، الواحدة قِثّاءة.

##### Türkçe

**القِثَّاءُ** ve **القُثَّاءُ**, **القاف**’ın kesresi ve dammesiyle, bilinen (bir şey)dir; uzatması hemzedir.

**وأَرض مَقثأَةٌ** ve **مَقْثُؤَةٌ**: **القِثَّاءِ**’si çok (olan). Ve **المَقْثَأَةُ** ve **المَقْثُؤَة**: **القِثّاءِ**’nin yeri. Ve yer **أَقْثَأَتِ**; **القثّاءِ**’si çok olduğu zaman.

Ve kavim **أَقْثَأَ**: yanlarında **القثّاءُ** çoğaldı.

Ve Sıhâh’ta: **القِثّاءُ**: **الخِيار**; teki **قِثّاءة**.

### [Kâmûsü'l-Muhît](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D8%AB%D8%A3/sozluk/kamus.md) — Fîrûzâbâdî · 15. yy

* ق ث أ * * القِثَّاءُ * الخيار الواحدة * قِثَّاءَةٌ * و * المَقْثَاةُ * و * المَقْثُؤَةُ * موضعه

##### Türkçe

* ق ث أ * * **القِثَّاءُ** * hıyar; bir tanesi: * **قِثَّاءَةٌ** * ve * **المَقْثَاةُ** * ve * **المَقْثُؤَةُ** * onun yeri

### [Tâcü'l-Arûs](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D8%AB%D8%A3/sozluk/tac.md) — Zebîdî · 18. yy

القثاء، بالكسر والضم م أي معروف، والكسر أكثر أو هو الخيار كذا في الصحاح، وفي المصباح: هو اسم جنس لما يقول له الناس الخيار والعجور والفقوس، وبعض الناس يطلقه على نوع يشبه الخيار، ويقال: هو أخف من الخيار، والواحدة قثاءة، انتهى. وقيل إن العجور كباره. وأقثأ المكان رباعيا: كثر به القثاء، عن أبي زيد، وأقثأ القوم: كثر عندهم القثاء، كذا في الصحاح والمقثأة بالفتح وتضم ثاؤه المثلثة، فيقال: مقثؤة: موضعه أي القثاء تزرع فيه وتنبت، كذا في المصباح والمحكم.

##### Türkçe

**القثاء**; kesre ve damme ile; (m): yani bilinen (şey). Kesre daha çoktur; yahut o, **الخيار**dır; **الصحاح**’ta böyle. **المصباح**’ta: O, insanların **الخيار** ve **العجور** ve **الفقوس** dediği şeye (verilen) cins ismidir. Bazı insanlar onu, **الخيار**a benzeyen bir türe ıtlak eder. Ve denilir ki: O, **الخيار**dan daha hafiftir. Tekili **قثاءة**’dır; bitti. Ve denildi ki: **العجور** onun büyükleridir.

**أقثأ** yer (mekân), رباعي olarak: onda **القثاء** çoğaldı; Ebû Zeyd’den. Ve **أقثأ** kavim: onların yanında **القثاء** çoğaldı; **الصحاح**’ta böyle.

Ve **المقثأة** fetha ile; ve onun üç noktalı **ث**’si damme alır; şöyle denilir: **مقثؤة**: onun yeri; yani **القثاء**’ın ekildiği ve bittiği yer; **المصباح** ve **المحكم**’de böyle.

### [Lane's Lexicon](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D8%AB%D8%A3/sozluk/lexicon.md) — Edward W. Lane · 19. yy

اقثأت الأَرْضُ
4 اقثأت الأَرْضُ ذ , (AZ, S, O,) or اقثأ المَكَانُ, (K,) The land, or the place, abounded with the [species of cucumber called] قِثّآء. (AZ, S, O, K.) And اقثأ القَوْمُ The people had abundance of قثّآء. (S, O, K.)

قِثَّآءٌ
قِثَّآءٌ ذ (S, O, Msb, K) and قُثَّآءٌ, (O, Msb, K,) the former of which, with kesr, in the more common, (Msb, TA,) [A certain vegetable,] well-known: (K, TA:) [a species of cucumber; cucumis sativus β fructu flavo majore: (Delile's Floræ Ægypt. Illustr., no. 928:]) or the [cucumber called] خِيَار [q. v.]: (S, O, K:) or a general name for the خِيَار, the عَجُور [q. v.], and the فَقُّوس [or فَقُّوص q. v.]: but some apply the name to a species resembling the خيار: (Msb, TA:) and it is said that it is lighter (أَخَفُّ) than the خيار: also that عَجُور signifies large قِثّآء: (TA:) the n. un. is قثّآءة. (S, O, Msb.) ― -b2- قِثَّآءُ الحِمَارِ see voce عَلْقَمٌ.

مَقْثَأَةٌ
مَقْثَأَةٌ ذ and مَقْثُؤَةٌ, (S, O, K, TA,) or أَرْضٌ مَقْثَأَةٌ and مَقْثُؤَةٌ, (Msb,) A place, or land, of قثّآء, (S, Msb, K,) where قثّآء are sown and grow. (TA.)

##### Türkçe

**اقثأت الأَرْضُ**
**اقثأت الأَرْضُ** ذ , (AZ, S, O,) yahut **اقثأ المَكَانُ**, (K,) Arazi, yahut yer, [**قِثّآء** denilen salatalık türü] ile bol oldu. (AZ, S, O, K.) Ve **اقثأ القَوْمُ** Kavmin **قثّآء**’u bol oldu. (S, O, K.)

**قِثَّآءٌ**
**قِثَّآءٌ** ذ (S, O, Msb, K) ve **قُثَّآءٌ**, (O, Msb, K,) bunların ilki, kesre ile, daha yaygın olandır, (Msb, TA,) [Belli bir sebze,] bilinen: (K, TA:) [bir salatalık türü; cucumis sativus β fructu flavo majore: (Delile's Floræ Ægypt. Illustr., no. 928:]) yahut [**خِيَار** denilen salatalık] [bkz.]: (S, O, K:) yahut **خِيَار**’ın, **عَجُور**’un [bkz.], ve **فَقُّوس**’un [yahut **فَقُّوص** bkz.] genel adı: fakat bazıları adı, **خيار**’a benzeyen bir türe uygular: (Msb, TA:) ve denilmiştir ki o, **خيار**’dan daha hafiftir (**أَخَفُّ**): ayrıca **عَجُور**’un büyük **قِثّآء** anlamına geldiği de (TA:) tekil isim (n. un.) **قثّآءة**’dir. (S, O, Msb.) ― -b2- **قِثَّآءُ الحِمَارِ** için **عَلْقَمٌ** maddesine bak.

**مَقْثَأَةٌ**
**مَقْثَأَةٌ** ذ ve **مَقْثُؤَةٌ**, (S, O, K, TA,) yahut **أَرْضٌ مَقْثَأَةٌ** ve **مَقْثُؤَةٌ**, (Msb,) **قثّآء**’lu yer, yahut arazi, (S, Msb, K,) **قثّآء**’ların ekildiği ve yetiştiği yer. (TA.)

### [Salmone](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D8%AB%D8%A3/sozluk/salmone.md) — H. Anthony Salmone · 19. yy

#### Madde başı: قثء

قَثَأَ
قَثَأَ أَقْثَأَ IV ,
a.  Abounded in cucumbers.

مَقْثَأَة
مَقْثَأَة [ 17t ] ,  مَقْثُؤَة [ 19t ] ,
a.  Cucumber-field.

قُِثَّآء
قُِثَّآء
a.  Cucumber.

مُقْتِي
مُقْتِي ,  مُقْثِي
a.  [ coll. ],  see supra.

##### Türkçe

**قَثَأَ**
**قَثَأَ** **أَقْثَأَ** IV,
a. Hıyarlar bakımından bol oldu.

**مَقْثَأَة**
**مَقْثَأَة** [ 17t ], **مَقْثُؤَة** [ 19t ],
a. Hıyar tarlası.

**قُِثَّآء**
**قُِثَّآء**
a. Hıyar.

**مُقْتِي**
**مُقْتِي**, **مُقْثِي**
a. [ topluluk ], yukarıya bak.

### [Kitâbullâh](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D8%AB%D8%A3/sozluk/kitab_allah.md) — Kur'an kullanımından türetilmiş

#### Madde başı: قثء

قثء
قَثَأَ - يَقْثَأُ - قِثَّاء
قَثَأَ - يَقْثَأُ + النبت: ينمو على شكل قثاء أوخيار
قِثَاء: اسم نوع من ثمر النبات : القثة أو الخيار
واللفظ ينتمي إلى مجموعة ألفاظ " نمو النبات بحسب شكل الثمرة " وهي:
عَدَسَ - يَعْدِسُ، عَنَبَ - يَعْنِبُ، تَانَ - يَتِينُ، قَثَأَ - يَقْثَأُ، طَلَحَ - يَطْلَحُ (طَلِح - يَطْلَحُ)، قَطَنَ - يَقْطُنُ

قثاء - وقثائها
 	﴿وإذ قلتم ياموسى لن نصبر على طعام واحد فادع لنا ربك يخرج لنا مما تنبت الأرض من بقلها وقثائها وفومها وعدسها وبصلها قال أتستبدلون الذي هو أدنى بالذي هو خير اهبطوا مصرا فإن لكم ما سألتم وضربت عليهم الذلة والمسكنة وباءوا بغضب من الله ذلك بأنهم كانوا يكفرون بآيات الله ويقتلون النبيين بغير الحق ذلك بما عصوا وكانوا يعتدون(61)﴾ البقرة
مختار الصحاح
● [قثأ] ق ث أ: القِثَّاءُ الخيار الواحدة قِثَّاءَةٌ و المَقْثَاةُ و المَقْثُؤَةُ موضعه
معجم الفرائد القرآنية:
ق ث أ
" قِثَّائِهَا" في قوله تعالى :" فَادْعُ لَنَا رَبَّكَ يُخْرِجْ لَنَا مِمَّا تُنْبِتُ الأرْضُ مِنْ بَقْلِهَا وَقِثَّائِهَا وَفُومِهَا وَعَدَسِهَا وَبَصَلِهَا " (61) البقرة .
القثّاء : عند أكثر أهل التفسير هو الخيار، ذلك النبات المعروف، ويطلق أيضاً على الفقوس ونحوه .
ملخص اللسان:
1.    القِثّاءُ: الخِيار
2.     وقد أَقْثَأَتِ الأَرضُ إِذا كانت كثيرة القثّاءِ
لسان العرب
● - قثأ: القِثَّاءُ والقُثَّاءُ، بكسر القاف وضمها، معروف، مدّتها همزة.  وأَرض مَقثأَةٌ ومَقْثُؤَةٌ: كثيرة القِثَّاءِ. والمَقْثَأَةُ والمَقْثُؤَة: موضع القِثّاءِ. وقد أَقْثَأَتِ الأَرضُ إِذا كانت كثيرة القثّاءِ.  وأَقْثَأَ القومُ: كَثُر عندهم القثّاءُ.  وفي الصحاح: القِثّاءُ: الخِيار، الواحدة قِثّاءة.
مقاييس اللغة:
(قثا) القاف والثاء والألف الممدودة. القِثَّاءُ معروف.
القاموس المحيط:
القِثَّاءُ، بالكسر والضم م، أو الخِيارُ. وأقْثَأ المكانُ كَثُرَ به، والقَوْمُ كُثَرَ عندهم. والمَقْثَأةُ، وتُضَمُّ ثاؤُهُ مَوْضِعُهُ.
تاج العروس:
ق ث أ
القُثَّاءُ بالكسر والضم م أَي معروفٌ والكسر أكثرُ أو هو الخيارُ كذا في الصحاح وفي المصباح : هو اسمُ جِنسٍ لما يقول له الناس الخِيار والعَجُّور والفَقُّوس وبعض الناس يُطلقه على نَوْعٍ يُشبه الخِيار ويقال : هو أخفُّ من الخِيار والواحدة قِثَّاءةٌ انتهى . وقيل إن العَجُّور كِبارُه . وأقْثَأَ المكانُ رُباعِيًّا : كَثُرَ به القِثَّاءُ عن أَبِي زيدٍ وأقْثَأَ القومُ : كَثُر عندهم القِثَّاءُ كذا في الصحاح والمَقْثَأَةُ بالفتح وتُضَمُّ ثاؤه المثلَّثة فيقال : مَقْثُؤَةٌ : مَوْضِعُه أَي القثّاءِ تُزْرَعُ فيه وتَنبت كذا في المصباح والمحكم

##### Türkçe

قثء
**قَثَأَ** - **يَقْثَأُ** - **قِثَّاء**
Pazar, 13 Şubat/Şubat 2011 12:06 yazar: Administrator
**قَثَأَ** - **يَقْثَأُ** + bitki: **قثاء** veya **خيار** şeklinde büyür.
**قِثَاء**: bitkinin meyvesinden bir türün adı: **القثة** veya **الخيار**.
Ve lafız, “bitkinin meyvenin şekline göre büyümesi” lafızları grubuna mensuptur; bunlar:
**عَدَسَ** - **يَعْدِسُ**، **عَنَبَ** - **يَعْنِبُ**، **تَانَ** - **يَتِينُ**، **قَثَأَ** - **يَقْثَأُ**، **طَلَحَ** - **يَطْلَحُ** (**طَلِح** - **يَطْلَحُ**)، **قَطَنَ** - **يَقْطُنُ**

**قثاء** - ve **قثائها**
﴿“Ve hani siz: ‘Ey Musa, tek bir yemeğe asla sabredemeyiz; Rabbine bizim için dua et de bize yerin bitirdiklerinden: onun sebzesinden, **قثائها**’sından, **فومها**’sından, **عدسها**’sından ve **بصلها**’sından çıkarsın’ demiştiniz. (Musa) dedi ki: ‘Daha aşağı olanı daha hayırlı olana mı değiştiriyorsunuz? Bir şehre inin; çünkü sizin için istediğiniz vardır.’ Ve üzerlerine zillet ve yoksulluk vuruldu ve Allah’tan bir gazaba uğradılar. Bu, onların Allah’ın ayetlerini inkâr etmeleri ve peygamberleri haksız yere öldürmeleri sebebiyledir. Bu, isyan etmeleri ve haddi aşmaları sebebiyledir (61).”﴾ **البقرة**

**مختار الصحاح**
● [**قثأ**] **ق ث أ**: **القِثَّاءُ**: **الخيار**; tekili **قِثَّاءَةٌ**. Ve **المَقْثَاةُ** ve **المَقْثُؤَةُ**: onun yeri.

**معجم الفرائد القرآنية:**
**ق ث أ**
“**قِثَّائِهَا**” Yüce Allah’ın sözü içinde: “ ‘Rabbine bizim için dua et de bize yerin bitirdiklerinden: onun sebzesinden, **قِثَّائِهَا**’sından, **فُومِهَا**’sından, **عَدَسِهَا**’sından ve **بَصَلِهَا**’sından çıkarsın’ ” (61) **البقرة**.
**القثّاء**: müfessirlerin çoğuna göre o **الخيار**dır; o bilinen bitkidir; ayrıca **الفقوس** ve benzeri üzerine de adlandırılır.

**ملخص اللسان:**
1. **القِثّاءُ**: **الخِيار**
2. Ve yer **أَقْثَأَتِ** olur; **القثّاءِ**’si çok olduğunda.

**لسان العرب**
● - **قثأ**: **القِثَّاءُ** ve **القُثَّاءُ**; **القاف**’ın kesri ve zammı ile; bilinen (bir şeydir); müddeti hemzedir. Ve **أَرض مَقثأَةٌ** ve **مَقْثُؤَةٌ**: **القِثَّاءِ**’si çok (olan). Ve **المَقْثَأَةُ** ve **المَقْثُؤَة**: **القِثّاءِ**’nın yeri. Ve yer **أَقْثَأَتِ** olur; **القثّاءِ**’si çok olduğunda. Ve kavim **أَقْثَأَ** eder: yanlarında **القثّاءُ** çoğalır. Ve **الصحاح**’ta: **القِثّاءُ**: **الخِيار**; tekili **قِثّاءة**.

**مقاييس اللغة:**
(**قثا**) **القاف** ve **الثاء** ve uzatılmış **الألف**. **القِثَّاءُ** bilinen (bir şeydir).

**القاموس المحيط:**
**القِثَّاءُ**; kesr ile ve zamm ile, m; yahut **الخِيارُ**. Ve mekân **أقْثَأ** eder: onda çoğalır; ve kavim: yanlarında çoğalır. Ve **المَقْثَأةُ**; ve onun **ثاؤُهُ** zamm olunur: onun yeridir.

**تاج العروس:**
**ق ث أ**
**القُثَّاءُ** kesr ile ve zamm ile, m; yani bilinen (bir şeydir); ve kesr daha çoktur; yahut o **الخيارُ**dur; **الصحاح**’ta böyle; ve **المصباح**’ta: o, insanların **الخِيار** ve **العَجُّور** ve **الفَقُّوس** dediği şeye bir cins adıdır; ve bazı insanlar onu **الخِيار**a benzeyen bir türe adlandırır; ve denilir: o **الخِيار**dan daha hafiftir; ve tekili **قِثَّاءةٌ**; bitti. Ve denildi ki: **العَجُّور** onun büyükleridir. Ve mekân **أقْثَأَ** (dörtlü olarak): onda **القِثَّاءُ** çoğalır; Ebû Zeyd’den. Ve kavim **أقْثَأَ** eder: yanlarında **القِثَّاءُ** çoğalır; **الصحاح**’ta böyle. Ve **المَقْثَأَةُ** fetha ile; ve onun üç noktalı **ثاؤُه** zamm olunur; böylece **مَقْثُؤَةٌ** denir: onun yeri; yani **القثّاءِ**’nın; onda ekilir ve biter; **المصباح** ve **المحكم**’de böyle.
