# قحب — Lisânü'l-Arab

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D8%AD%D8%A8/sozluk/lisan
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%82%D8%AD%D8%A8/entries/lisan

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [قحب](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D8%AD%D8%A8.md)
- Lisânü'l-Arab: İbn Manzûr · 13. yy

## Madde başı: قحب

قَحَبَ يَقْحُبُ قُحاباً وقَحْباً إِذا سَعَلَ؛ ويقال: أَخذه سُعالٌ قاحِبٌ. والقَحْبُ: سُعالُ الشَّيخ، وسُعال الكلب. ومن أَمراض الإِبل القُحابُ: وهو السُّعالُ؛ قال الجوهري: القُحابُ سُعال الخيل والإِبل، وربما جُعِل للناس. الأَزهري: القُحابُ السُّعال، فعَمَّ ولم يخصص. ابن سيده: قَحَبَ البعيرُ يَقْحُبُ قَحْباً وقُحاباً: سَعَلَ؛ ولا يَقْحُبُ منها إِلاَّ الناحِزُ أَو الـمُغِدُّ. وقَحَبَ الرجلُ والكلبُ، وقَحَّبَ: سَعَل. ورجل قَحْبٌ، وامرأَة قَحْبة: كثيرة السُّعال مع الـهَرَم؛ وقيل: هما الكثيرا السُّعال مع هَرَم أَو غير هَرَم؛ وقيل: أَصل القُحاب في الإِبل، وهو فيما سوى ذلك مستعار. وبالدابة قَحْبة أَي سُعال. وسُعال قاحبٌ: شديد.والقُحابُ: فساد الجَوْف. الأَزهري: أَهل اليمن يُسَمّون المرأَةَ الـمُسِنَّة قَحْبةٌ. ويُقال للعجوز: القَحْبةُ والقَحْمَةُ؛ قال: وكذلك يقال لكل كبيرة من الغنم مُسِنَّةٍ؛ قال ابن سيده: القَحْبةُ الـمُسنة من الغنم وغيرها؛ والقحْبةُ كلمة مولدة. قال الأَزهري: قيل للبَغِـيِّ قَحْبة، لأَنها كانت في الجاهلية تُؤْذِن \<ص:662>
طُلاَّبَها بقُحابها، وهو سُعالها. ابن سيده: القَحْبة الفاجرة، وأَصلُها من السُّعال، أَرادوا أَنها تَسْعُلُ، أَو تَتَنَحْنَحُ تَرمُزُ به؛ قال أَبو زيد: عجوز قَحْبةٌ، وشيخ قَحْبٌ، وهو الذي يأْخذه السُّعال؛ وأَنشد غيره: شَيَّبني قبلَ إِنَى وَقْتِ الـهَرَمْ، *  كلُّ عجوز قَحْبةٍ فيها صَمَمْ ويقال: أَتَينَ نساءٌ يَقْحُبنَ أَي يَسْعُلن؛ ويقال للشابّ إِذا سَعَل: عُمْراً وشَباباً، وللشيخ: وَرْياً وقُحاباً. وفي التهذيب: يقال للبغيضِ إِذا سَعَلَ وَرْياً وقُحاباً؛ وللـحَبِـيبِ إِذا سَعَل: عُمْراً وشَباباً.

### Türkçe

**قَحَبَ** **يَقْحُبُ** **قُحاباً** ve **قَحْباً**: öksürdüğü zaman; ve denilir: Onu **سُعالٌ قاحِبٌ** (şiddetli bir öksürük) aldı.

Ve **القَحْبُ**: ihtiyarın öksürüğü ve köpeğin öksürüğü. Develerin hastalıklarından **القُحابُ**: o, öksürüktür; Cevherî dedi: **القُحابُ** atların ve develerin öksürüğüdür; bazen insanlar için de kılınır. Ezherî: **القُحابُ** öksürüktür; böylece genelledi ve tahsis etmedi.

İbn Sîde: **قَحَبَ** deve **يَقْحُبُ** **قَحْباً** ve **قُحاباً**: öksürdü; ondan ancak **الناحِزُ** yahut **الـمُغِدُّ** öksürür. Ve **قَحَبَ** adam ve köpek, ve **قَحَّبَ**: öksürdü.

Ve **رجل قَحْبٌ** ve **امرأَة قَحْبة**: ihtiyarlıkla birlikte çok öksürüklü; ve denildi: ikisi, ihtiyarlıkla yahut ihtiyarlık olmaksızın çok öksürüklüdür; ve denildi: **القُحاب**’ın aslı develerdedir; bunun dışındakinde ödünçtür. Ve binek hayvanda **قَحْبة**: yani öksürük. Ve **سُعال قاحبٌ**: şiddetli. Ve **القُحابُ**: iç boşluğun bozulması. Ezherî: Yemen ehli yaşlı kadına **قَحْبةٌ** adını verir. Ve kocakarıya denilir: **القَحْبةُ** ve **القَحْمَةُ**; dedi: ve yine yaşlı olan her büyük koyuna da denilir; İbn Sîde dedi: **القَحْبةُ** koyundan ve başkasından yaşlı olandır; ve **القحْبةُ** türetilmiş bir kelimedir. Ezherî dedi: fahişeye **قَحْبة** denildi; çünkü o cahiliyede taliplerine **قُحابها** (öksürüğü) ile, o da onun öksürüğü olmak üzere, bildirirdi.

İbn Sîde: **القَحْبة** fahişedir; ve onun aslı öksürüktendir; onun öksürdüğünü yahut boğaz temizlediğini, onunla işaret ettiğini kastettiler; Ebû Zeyd dedi: **عجوز قَحْبةٌ** ve **شيخ قَحْبٌ**; o, öksürüğün tuttuğu kimsedir; ve başkası şu beyti inşad etti:
Şeyb etti beni, ihtiyarlık vaktim gelmeden önce, * her **عجوز قَحْبةٍ** içinde sağırlık vardır

Ve denilir: **أَتَينَ نساءٌ يَقْحُبنَ** yani öksürürler; ve gence, öksürdüğü zaman, denilir: **عُمْراً وشَباباً**; ihtiyara: **وَرْياً وقُحاباً**. Ve Tehzîb’de: sevimsiz olana, öksürdüğü zaman, denilir: **وَرْياً وقُحاباً**; sevgili olana, öksürdüğü zaman: **عُمْراً وشَباباً**.
