# قدف — Lisânü'l-Arab

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D8%AF%D9%81/sozluk/lisan
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%82%D8%AF%D9%81/entries/lisan

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [قدف](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D8%AF%D9%81.md)
- Lisânü'l-Arab: İbn Manzûr · 13. yy

## Madde başı: قدف

القَدْف: غَرْف الماء من الحوض أَو من شيءٍ تَصُبُّه بكفك، عُمانيّة، والقُداف: الغُرْفة منه. وقالت العُمانية بنت جُلَنْدى حيث أَلْبَسَت السُّلَحْفاةَ حليها فغاصت فأَقبلت تَغْتَرِفُ من البحر بكفها وتَصبّه على الساحل وهي تنادي: يا لقومي، نَزافِ نَزافِ لم يَبق في البحر غيرُ قُداف أَي غير حَفْنَة. ابن دريد وذكر قصة هذه الحمقاء ثم قال: والقُداف جَرَّةٌ من فَخّار. والقَدْف: الكَرَبُ الذي يقال له الرَّفُوج من جريد النخل وهو أَصل العِذْق. والقَدْفُ: الصبّ. والقَدْفُ: النَّزْح. والقَدْف: أَن يَثْبُت للكَرَب أَطراف طِوال بعد أَن تقطع عنه الجريد، أَزْدِيّةٌ. وذو القداف: موضع؛ قال:
كأَنه بذي القدافِ سِيدُ،
وبالرِّشاء مُسْبِل وَرودُ
(* قوله «وبالرشاء» هو بالكسر والمدّ موضع فضبطه بالفتح في مادة ورد خطأ.)

### Türkçe

**القَدْف**: havuzdan yahut avucunla döktüğün bir şeyden suyu avuçlayıp almak; Umânîcedir. **القُداف**: ondan bir avuçlamadır. Umâniyye bint Cülendâ, kaplumbağaya ziynetini giydirdiği vakit o da daldı; derken avucuyla denizden avuçlayıp onu sahile dökerek geldi ve şöyle sesleniyordu: “Ey kavmim! **نَزافِ نَزافِ**; denizde **قُداف**dan, yani bir avuçtan başka kalmadı.” İbn Düreyd, bu ahmağın kıssasını zikretti; sonra dedi ki: **القُداف** çömlekçi çamurundan bir testidir. **القَدْف**: hurma dalının yaprak saplarından olan ve **الرَّفُوج** denilen **الكَرَب**; o, salkımın köküdür. **القَدْفُ**: dökmedir. **القَدْفُ**: su çekip boşaltmadır. **القَدْف**: yaprak sapları ondan kesildikten sonra **الكَرَب** için uzun uçların sabit kalmasıdır; Ezdîcedir. **ذو القداف**: bir yerdir; dedi ki:

Sanki o, **بذي القدافِ**’da bir **سِيدُ**dur,
ve **بالرِّشاء**’da sarkıtılmış bir **وَرودُ**.

(* “**وبالرشاء**” sözü, kesre ve med ile bir yerdir; onu “**ورد**” maddesinde fetha ile ضبط etmek hatadır.)
