# قزز — Kitâbu'l-'Ayn

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D8%B2%D8%B2/sozluk/kitab_ayn
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%82%D8%B2%D8%B2/entries/kitab_ayn

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [قزز](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D8%B2%D8%B2.md)
- Kitâbu'l-'Ayn: Halîl b. Ahmed · 8. yy

## Madde başı: قزز

القاف مع الزاي
ق ز، ز ق مستعملان قز: قَزَّ الإنسان يقُزُّ إذا قعد كالمستوفز ثم انقبض ووثب.
وفي الحديث: "إن إبليس ليقزُّ القزَّة من المشرق فيبلغ المفرب".
والتقزُّزُ: التنطس.
والقاقُزَّةُ: مشربة، وهي فيالجة دون القرقارة.
ويقال: هي أعجمية، وليس في كلام العرب مثلها مما يفصل بين حرفين مثلين مما يرجع إلى بناء ققز ونحوه، وأما بابل فانه اسم خاص لا يجرى مجرى الأسماء العوام.
ويقال: قاقوزَةٌ بمعنى قاقُزَّة، قال:
بقواقيزَ في الأكُفِّ علينا مُوزعَهْ
زق: الزِّقُّ: وعاء للشراب، وهو الجلد يجز شعره ولا يُنْتَف نَتْفَ الأديم. وزق الطائر الفرخ يزقه زقاً أي يغره غراً.
والزُّقاقُ: طريق دون السكة، ضيق نافد أو غير نافذٍ.
والزَقَّةُ: طائر صغير في الماء يمكن حتى يكاد يقبض عليه ثم يغوص فيخرج بعيداً.
والزِّقزاقُ والزَّقزَقةُ: ترقيص الأم ولدها.

### Türkçe

**القاف** ile **الزاي**

**ق ز**، **ز ق** kullanımdadır: **قز**: **قَزَّ** insan **يقُزُّ**; **المستوفز** gibi oturduğu zaman, sonra büzülüp sıçradığında.

Hadiste: “Şüphesiz İblis, doğudan **القزَّة**’yi mutlaka **يقزُّ** eder de **المفرب**’e ulaşır.”

**التقزُّزُ**: **التنطس**.

**القاقُزَّةُ**: bir içmelik; ve o, **القرقارة**’dan aşağı bir **فيالجة**’dir.

Ve denilir ki: o Acemcedir; ve Arapların sözünde, **ققز** yapısına ve benzerine dönen, iki benzer harfin arasını ayıran bunun benzeri yoktur; **بابل**’e gelince, o özel bir isimdir; genel isimlerin yürüdüğü yolda yürümez.

Ve denilir ki: **قاقوزَةٌ**, **قاقُزَّة** anlamındadır; dedi ki:
بقواقيزَ في الأكُفِّ علينا مُوزعَهْ

**زق**: **الزِّقُّ**: içecek için bir kaptır; ve o, deridir; onun kılı kırpılır, **الأديم**’in yolunması gibi yolunmaz. Ve kuş, yavruyu **زق** eder, **يزقه زقاً**; yani onu aldatır, aldatma ile.

**والزُّقاقُ**: **السكة**’dan aşağı bir yoldur; dar, geçip giden yahut geçip gitmeyen.

**والزَقَّةُ**: suda küçük bir kuştur; yaklaştırır, ta neredeyse ona tutulacak olur; sonra dalar da uzak bir yerden çıkar.

**والزِّقزاقُ** ve **والزَّقزَقةُ**: annenin, yavrusunu zıplatması.
