# قشو (ق-ش-و) — Arapça kök

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D8%B4%D9%88
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%82%D8%B4%D9%88

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Harfler: ق - ش - و
- Bu kök Kur'an'da geçmiyor.
- 5 sözlük

## Sözlükler (5)

### [Kitâbu'l-'Ayn](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D8%B4%D9%88/sozluk/kitab_ayn.md) — Halîl b. Ahmed · 8. yy

القاف والشين و"وايء" معهما
ق ش و، ش ق ء، و ق ش، ش و ق، و ش ق، ش ق و مستعملات قشو: قَشَوْتُ القضيب: خرطته، وأنا أقشُوه قَشْواً فأنا قاش وهو مَقشُوٍّ.
والقاشي: الفلس الرديء، لغة سوادية.
القَشْوُة: قفة يكون فيها طيب المرأة، وأنشد:
لها قَشوَةٌ فيها ملاب وزنبق		إذا عزب أسرى إليها تطيبا
وجمعها: قِشاءٌ وقَشَواتٌ.
شقأ: شَقَأ النابُ يَشقؤه شُقُوءاً وشَقْأ فهو شاقئ أي طلع حده، والمِشقاء: المِدرى. وشَقَأْتُ شعري: فرقته.
وقش: وقَيش وأقيش: اسم رجل.
شقو: يقال: شَقي شقاء وشِقوةً. والشِّقوُ: تأسس أصل الشَّقاء والشِقْوَةِ، كل قد قيل، وإنما صار ياء في شَقِي بالكسرة، وهما يشقيان، وهو في الأصل واو، وتظهر في الشَّقاوة، وتضمر في الشّقاء مدة لاحقة بالألف كذا، لأن الياء والواو إنما يظهران في الأسماء الممدودة. والشاقي من حيود الجبال: الطالع الطويل، ومع طوله أيسر صعوداً وأقدر مقعداً للإنسان، والجميع شاقيات وشَواقي.
شوق: الشِّوقُ: نزاع النفس، وشاقني حبها، وذكرها يشوقني، أي يهيج شَوْقي، فاشتقت.
وشَوَّقْتُ فلاناً: ذكرته الجنة والنار فاشتاقَ.
والشَّيِّقُ: سقع مستو دقيق في لهب الجبل، لا يستطاع ارتقاؤه.
والشَّيقُ: شعر ذنب الدابة، الواحدة شِيقةٌ.
وشق: الوَشيقُ: لحم يقدد حتى يقب وتذهب ندوته، وتقول: وشَقَتهُ أشِقُه شِقةً ووَشْقاً، واتَّشَقْتُه اتِّشاقاً، قال:
إذا عرضت منها كهاة سمينة		فلا تهدمنها واتَّشِقْ وتجبجب
وبه سمي الكلب واشِقاً.

##### Türkçe

**القاف** ve **الشين** ve onlarla birlikte **"وايء"**.

ق ش و، ش ق ء، و ق ش، ش و ق، و ش ق، ش ق و kullanımları; **قشو**: **قَشَوْتُ** değneği: onu yonttum; ben onu **أقشُوه** **قَشْواً** (diye) yontarım; böylece ben **قاش**’ım ve o **مَقشُوٍّ**’dur.

Ve **القاشي**: kötü (kalitesiz) fels; Sevâd dili.

**القَشْوُة**: içinde kadının güzel kokusunun bulunduğu sepet; ve inşad etti:
لها **قَشوَةٌ** فيها ملاب وزنبق		إذا عزب أسرى إليها تطيبا
Ve onun çoğulu: **قِشاءٌ** ve **قَشَواتٌ**.

**شقأ**: **شَقَأ** azı dişi onu **يَشقؤه** **شُقُوءاً** ve **شَقْأ** (diye) yarar; o hâlde o **شاقئ**’dir; yani ucu çıktı. Ve **المِشقاء**: **المِدرى**. Ve **شَقَأْتُ** saçımı: onu ayırdım.

**وقش**: ve **وقَيش** ve **أقيش**: bir adamın adı.

**شقو**: denir ki: **شَقي** **شقاء** ve **شِقوةً**. Ve **الشِّقوُ**: **الشَّقاء** ve **الشِقْوَةِ**’nin aslının tesis edilmesidir; hepsi söylenmiştir; ancak **شَقِي**’de kesre sebebiyle **ياء** oldu; ve ikisi **يشقيان** (diye) bedbaht olur; ve o aslında **واو**’dur; ve **الشَّقاوة**’de ortaya çıkar; ve **الشّقاء**’da, **الألف**’e bitişik bir müddet boyunca gizlenir; işte böyle; çünkü **الياء** ve **الواو** ancak uzatılmış isimlerde ortaya çıkarlar. Ve dağların çıkıntılarından **الشاقي**: uzun yükselen (çıkıntı); ve uzunluğuyla birlikte çıkılması daha kolay ve insan için oturulacak yerce daha elverişlidir; ve hepsi **شاقيات** ve **شَواقي**’dir.

**شوق**: **الشِّوقُ**: nefsin çekişmesi. Ve onun sevgisi beni **شاقني**; ve onun anılması beni **يشوقني**; yani **شَوْقي**’mi coşturur; böylece özledim.

Ve **شَوَّقْتُ** falancayı: ona cenneti ve ateşi andım da o özledi.

Ve **الشَّيِّقُ**: dağın alevinde düz, ince bir kaya çıkıntısı; ona tırmanmak mümkün olmaz.

Ve **الشَّيقُ**: binek hayvanının kuyruğunun kılı; tekili **شِيقةٌ**.

**وشق**: **الوَشيقُ**: kurutulup katılaşıncaya ve ıslaklığı gidinceye kadar şerit şerit kesilip kurutulan et; ve dersin ki: onu **وشَقَتهُ**; onu **أشِقُه** **شِقةً** ve **وَشْقاً** (diye) kuruttum; ve onu **اتَّشَقْتُه** **اتِّشاقاً** (diye) edindim; dedi ki:
إذا عرضت منها كهاة سمينة		فلا تهدمنها واتَّشِقْ وتجبجب
Ve onunla köpek **واشِقاً** diye adlandırıldı.

### [Esâsü'l-Belâğa](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D8%B4%D9%88/sozluk/esas.md) — Zemahşerî · 12. yy

ق ش و
تقول‏:‏ إذا فتحت قشوتها نفحت نشوتها وهي طبل المرأة الذي فيها طيبها وأدهانها وحناؤها وهي من خوصٍ تتخذ فيها مواضع للقوارير بحواجز بينها‏.‏
وجمعها‏:‏ قشاء كركوة وركاء‏.‏
قال أبو الأسود العجليّ‏:‏ لها قشوة فيها ملابٌ وزنبق إذا عزب أسى إليها تطيبا وقضيب مقشوّ‏.‏
وقشوت العصا‏:‏ لحوتها‏.‏

##### Türkçe

ق ش و
Şöyle dersin: Onun **قشوة**sini açtığında, onun **نشوة**si koku salar; o, kadının davuludur; onun içinde onun güzel kokusu, yağları ve kınası vardır; o, hurma yaprağındandır; onun içinde şişeler için, aralarında bölmelerle, yerler edinilir.
Onun çoğulu: **قشاء**; **كركوة** ve **ركاء** gibi.
Ebû’l-Esved el-‘Aclî dedi:
Onun bir **قشوة**si vardır; içinde **ملاب** ve **زنبق** vardır; **أسى** uzaklaştığında, ona güzel koku sürünerek yönelir; ve **قضيب** **مقشوّ**.
Ve **قشوت** değneği: onu soyup kabuğunu çıkardın.

### [Kâmûsü'l-Muhît](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D8%B4%D9%88/sozluk/kamus.md) — Fîrûzâbâdî · 15. yy

* ق ش و * * المَقْشُوُّ * المقشور وهو في حديث قيلة

##### Türkçe

* ق ش و * * **المَقْشُوُّ** * soyulmuş olan; ve o, Kîle’nin hadisi içindedir.

### [Tâcü'l-Arûs](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D8%B4%D9%88/sozluk/tac.md) — Zebîdî · 18. yy

: ( و ( *!قَشا العُودَ ) *!يَقْشُوه *!قَشْواً : ( قَشَرَهُ ) ، فهو *!مَقْشُوٌّ ، أَي مَقْشُورٌ ؛ عن الفرَّاء ؛ والفاعِلُ *!قَاشَ .
وفي حديثِ قَيْلةٍ ومعه عَسِيبُ نَخْلةٍ *!مَقْشوٌّ غيرُ خُوصَتَيْن من أَعْلاهُ ، أَي مَقْشورٌ عنه خُوصه .
( و ) قيلَ : *!قَشاهُ ( خَرَطَهُ ) ، وهو قَرِيبٌ مِن الأوَّل .
( و ) *!قَشَا ( الوَجْهَ ) *!قَشْواً : ( مَسَحَهُ ) .
( وفي المُحْكم : قَشَرَهُ ومَسَحَ عنه .
( و ) قَشَا ( الحَيَّة : نَزَعَ عنها لِباسَها ) ؛ ) وفي بعضِ النسخِ الحَبَّة بالباءِ ، ( *!كقَشَّاها ) بالتَّشْديدِ .
( وعَدَسٌ *!مُقَشَّى ) ، كمُعَظَّمٍ ، ( *!ومَقْشُوٌّ ) : ) أَي مَقْشورٌ ؛ قالَ بعضُ الأَغْفال :
وعَدَسٍ *!قُشِّيَ من قُشَير ويقالُ للصَّبيَّةِ المَلِيحةِ : كأنَّها لِياءَةٌ *!مَقْشُوَّةٌ وفي الحديثِ : أَهْدَى له بوَدَّانَ لِياء *!مُقَشَّى ، أَي مَقْشُوراً .
( *!وقَشَّاهُ عن حاجَتِه *!تَقْشِيَةً : رَدَّهُ ) عنها .
( *!والقَشْوَةُ : قُفَّةٌ من خُوصٍ ) يُجْعَل فيها مَواضِع للقَوارِيرِ بحَوَاجِز بَيْنها

( لعِطْرِ المرأَةِ وقُطْنها ) وأَدَاتِها ؛ قال الشاعِرُ :
لها *!قَشْوَةٌ فيها مَلابٌ وزَنْبَقٌ
إذا عَزَبٌ أَسْرَى إليها تَطَيَّبَا ( ج *!قَشَواتٌ ) ، بالتحْرِيكِ ، ( *!وقِشاءٌ ) ، بالكسْرِ والمَدِّ .
وقال الأزْهري : هي شِبْهُ العَتِيدَةِ المُغَشَّاة بجلْدٍ ، وهي أَيْضاً حُقَّة للنُّفَساءِ .
( *!والقُشاءُ ) ، كغُرابٍ : ( البُزاقُ ) ؛ ) وضَبَطَه ابنُ الأعْرابي كعَصَا .
( *!وأَقْشَى ) الَّرجلُ : ( افْتَقَرَ بعْدَ غِنًى ) ، كأَنَّ الهَمْزة فيه للإزالَةِ والسَّلبِ .
( *!والقاشِي ) ، في كلامِ أهْلِ السَّوادِ : ( الفَلَس الردِيءُ ؛ و ) منه ( دِرْهَمٌ *!قَشِيٌّ ) ، أَي ( قَسِيٌّ ) ؛ ) عن الأصْمعي وقد تقدَّم ما فيه .
( *!والقُشاوَةُ ، بالضَّمِّ : المُسَنَّاةُ المُسْتَطِيلَةُ في الأرضِ .
( و ) أَيْضاً : ( ماءَةٌ بنَجْدٍ ) في أَعالِيهِ .
( *!والقَشْوانُ : الدَّقيقُ الضَّعيفُ ) القليلُ الَّلحْمِ ؛ قالَ أَبو سَوْداء العِجْلي :
ألم تَرَ *!للقَشْوانِ يَشْتِمُ أُسْرَتي
وإنّي به من واحدٍ لخَبِيرُ ( وهي بهاءٍ ) .
( وممَّا يُسْتدركُ عليه :
*!تَقَشَّى الشيءُ : إذا تَقَشَّرَ ؛ قالَ كثيرُ عَزَّة :
دَع القَوْمَ ما احْتَلُّوا جُنُوبَ قُراضِمٍ بحَيْثُ تَقَشَّى بَيْضُه المُتَفَلِّقُ *!والقشوَةُ : دوايَةُ اللّبَنِ ؛ عاميَّةٌ .
*!والقشواءُ : حَيٌّ من العَرَبِ عن يونس ؛ وأَنْشَدَ للنَّهْشلي :

أَلا لا يَشْغل *!القَشْوَاء عن ذِكْرِ ذَوْدِنَا قَلائِص *!للقشواءِ حمر دواسوأَرادَ بالذّوْد والقَلائِصِ النِّساءَ ، وبَعِيرٌ دارِسٌ : به جَرَبٌ .
ويَوْمُ *!قُشاوَة ، بالضمِّ : من أَيَّامِهم .

##### Türkçe

: ( ve ( **قَشا العُودَ** ) **يَقْشُوه** **قَشْواً** : ( onu soydu ) , artık o **مَقْشُوٌّ**’dur, yani soyulmuş; el-Ferrâ’dan; ve fâil **قَاشَ**’dır .
Ve Ḳayle hadîsinde: onunla birlikte hurma dalı **مَقْشوٌّ** vardı; üstünden iki yaprakçık dışında, yani ondan yaprakları soyulmuş .
( ve ) denildi: **قَشاهُ** ( onu rendeledi/traşladı ) , ve o birincisine yakındır .
( ve ) **قَشَا** ( **الوَجْهَ** ) **قَشْواً** : ( onu sildi ) .
( ve el-Muḥkem’de: onu soydu ve ondan sildi .
( ve ) **قَشَا** ( yılanı: ondan elbisesini çıkardı ) ; ) ve bazı nüshalarda **الحَبَّة** bâ ile, ( **كقَشَّاها** ) teşdîd ile .
( ve mercimek **مُقَشَّى** ) , muʿaẓẓam gibi, ( **ومَقْشُوٌّ** ) : ) yani soyulmuş; bazı gafiller dedi ki:
Ve mercimek ki kabuğundan soyuldu; ve güzel kıza denilir: sanki o soyulmuş bir **لِياءَةٌ مَقْشُوَّةٌ** gibidir. Ve hadîste: ona Veddân’da soyulmuş bir **لِياء مُقَشَّى** hediye etti; yani soyulmuş .
( **وقَشَّاهُ عن حاجَتِه تَقْشِيَةً** : onu ) ondan ( geri çevirdi ) .
( **والقَشْوَةُ** : hasırdan bir sepet ) içine şişeler için yerler konulan, aralarında engellerle

( kadının kokusu ve pamuğu ) ve aletleri için; şair dedi ki:
Onun bir **قَشْوَةٌ**’si vardır; içinde misk ve zambak vardır
Eğer bir âzib geceleyin ona yürürse, güzel kokulanır
( çoğulu **قَشَواتٌ** ) , hareke ile, ( **وقِشاءٌ** ) , kesre ve med ile .
Ve el-Ezherî dedi: o, deriyle kaplanmış ʿatîdeye benzer; ve o ayrıca lohusa için bir kutudur .
( **والقُشاءُ** ) , ğurâb gibi: ( tükürük ) ; ) ve İbnü’l-Aʿrâbî onu ʿaṣâ gibi ضبط etti .
( **وأَقْشَى** ) adam: ( zenginlikten sonra fakirleşti ) , sanki hemze onda giderme ve soyma içindir .
( **والقاشِي** ) , Sevâd ehlinin sözünde: ( kötü فلَس; ve ) ondan ( **دِرْهَمٌ قَشِيٌّ** ) , yani ( **قَسِيٌّ** ) ; ) el-Aṣmaʿî’den; ve onda olan daha önce geçti .
( **والقُشاوَةُ** , ḍamm ile: yerde uzamış set/teras ) .
( ve ) ayrıca: ( Necd’de bir su yeri ) onun yükseklerinde .
( **والقَشْوانُ** : zayıf ince ) eti az olan; Ebû Sevdâ el-ʿIclî dedi ki:
Görmedin mi **للقَشْوانِ** aileme sövüyor
Ve ben onda birinden elbette haberdarım ( ve o tâ ile ) .
( ve ona ilâve olarak istidrâk olunan:
**تَقَشَّى** şey: soyulduğu zaman; Kesîr ʿAzze dedi ki:
Kavmi bırak; Ḳurâḍim’in güneylerine indiler; öyle bir yerde ki çatlamış yumurtası soyulur
**والقشوَةُ** : sütün hokkası; âmiyye .
**والقشواءُ** : Araplardan bir kabile; Yûnus’tan; ve en-Neşhelî’ye ait olarak inşâd etti:

Dikkat et, **القَشْوَاء** bizim ذَوْد’ümüzün zikrinden alıkoymasın; **للقشواءِ** kırmızı, dâvis olan قلائص
Ve ذَوْد ve قلائص ile kadınları kastetti; ve **بَعِيرٌ دارِسٌ**: onda uyuz vardır .
Ve **قُشاوَة** günü, ḍamm ile: onların günlerindendir .

### [Salmone](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D8%B4%D9%88/sozluk/salmone.md) — H. Anthony Salmone · 19. yy

قَشَا
قَشَا U ( n. ac. قَشْو 1 ),
a.  Peeled; barked; skinned, flayed.

b.  [ coll. ], Skimmed.

قَشَّوَ
قَشَّوَ II ,
a.  see I .

أَقْشَوَ
أَقْشَوَ IV ,
a.  Became destitute.

قَشْوَة
قَشْوَة قَشَوَات [ 1t ] , ( pl. قَشَآء & [ 23A ] ),
a.  Basket of palm-leaves.

b.  [ coll. ], Cream.

c.  [ coll. ], Scum; froth; skimmings.

قَشْوِيَّة
قَشْوِيَّة [ 1yit ]
a.  [ coll. ], Straw-basket.

قَاشٍ
قَاشٍ [ 21 ],
a.  Bad, spurious ( money ).

قَشْوَان
قَشْوَان [ 33 ],
a.  Slender, slight.

مَقْشُوّ
مَقْشُوّ ,  مَقْشِيّ [ N. P.
a.  I], Peeled; stripped; skinned, flayed.

##### Türkçe

**قَشَا**
**قَشَا** U (mastar: **قَشْو** 1),
a. Soydu; kabuğunu çıkardı; derisini yüzdü.

b. [kolektif], Kaymağını aldı.

**قَشَّوَ**
**قَشَّوَ** II,
a. I’e bak.

**أَقْشَوَ**
**أَقْشَوَ** IV,
a. Yoksul oldu.

**قَشْوَة**
**قَشْوَة** **قَشَوَات** [1t], (çoğulu: **قَشَآء** ve [23A]),
a. Hurma yapraklarından sepet.

b. [kolektif], Kaymak.

c. [kolektif], Köpük; köpürme; sıyırıp alınanlar.

**قَشْوِيَّة**
**قَشْوِيَّة** [1yit]
a. [kolektif], Saman sepeti.

**قَاشٍ**
**قَاشٍ** [21],
a. Kötü, sahte (para).

**قَشْوَان**
**قَشْوَان** [33],
a. İnce, zayıf.

**مَقْشُوّ**
**مَقْشُوّ**, **مَقْشِيّ** [N. P. a. I],
Soyulmuş; sıyrılmış; derisi yüzülmüş.
