# قمهد — Tâcü'l-Arûs

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D9%85%D9%87%D8%AF/sozluk/tac
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%82%D9%85%D9%87%D8%AF/entries/tac

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [قمهد](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D9%85%D9%87%D8%AF.md)
- Tâcü'l-Arûs: Zebîdî · 18. yy

## Madde başı: قمهد

القمهد، كجعفر، بتقديم الميم على الهاء: اللئيم الأصل القبيح الوجه من الرجال، قاله الأموي، وبالضم: المقيم في مكان واحد الذي لا يبرح، نقله الصاغاني. واقمهد الرجل اقمهدادا: رفع رأسه، وكذلك البعير. اقمهد بالمكان: أقام فلم يبرح، أنشد أبو عمرو:
  فإن تقمهدي أقمهد مكانيا وهو أي الاقمهداد المفهوم من اقمهد: شبه ارتعاد في الفرخ إذا زق، أي زقه أبواه، فتراه يكوهد إليهما ويقمهد نحوهما. ومما يستدرك عليه: أقمهد الرجل، إذا مات، وبه فسر قول الشاعر:
  فإن تقمهدي أقمهد مكانيا أورده ابن القطاع في الأفعال، وابن منظور في اللسان.
 أقمهد: أسرع. قال الصاغاني؛ وإطباق الخليل والأزهري وابن دريد على إيراد أقمهد في الرباعي يرد ما قاله الجوهري من زيادة الهاء فيه.

### Türkçe

**القمهد**، **كجعفر**، **بتقديم الميم على الهاء**: erkeklerden aslı aşağılık, yüzü çirkin olan; bunu **الأموي** söylemiştir. Ve (mîm) ötreli olarak: bir tek yerde ikamet eden, ayrılmayan; bunu **الصاغاني** nakletmiştir. Ve adam **اقمهد** eder, **اقمهدادا**: başını kaldırdı; deve de böyledir. **اقمهد بالمكان**: ikamet etti de ayrılmadı; **أبو عمرو** inşad etti:
  “Eğer **تقمهدي** edersen, bir mekân olarak **أقمهد** ederim” ve o, yani **الاقمهداد**; **اقمهد**’den anlaşılan: yavruda, gagalandığı zaman—yani anne babası onu gagaladı—bir titreme benzeri; onu, onlara doğru **يكوهد** ederken ve onlara doğru **يقمهد** ederken görürsün. Ve onun üzerine istidrâk edilenlerdendir: adam **أقمهد** etti; öldüğü zaman. Ve onunla şairin sözü tefsir edilmiştir:
  “Eğer **تقمهدي** edersen, bir mekân olarak **أقمهد** ederim” bunu **ابن القطاع** fiillerde, **ابن منظور** da **اللسان**’da zikretmiştir.
 **أقمهد**: süratlendi. **الصاغاني** dedi; ve **الخليل** ile **الأزهري** ve **ابن دريد**’in **أقمهد**’i rubâîde zikretme hususunda ittifak etmeleri, **الجوهري**’nin onda **الهاء**’nın ziyade olduğu sözünü reddeder.
