# قمه — Kitâbu'l-'Ayn

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D9%85%D9%87/sozluk/kitab_ayn
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%82%D9%85%D9%87/entries/kitab_ayn

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [قمه](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D9%85%D9%87.md)
- Kitâbu'l-'Ayn: Halîl b. Ahmed · 8. yy

## Madde başı: قمه

باب الهاء والقاف والميم معهما
هق م، ه م ق، ق ه م، م ه ق، ق م ه، م ق ه مستعملات كلهن
هقم:
رجلٌ هَقِمٌ: شديدُ الجُوعِ، كثيرُ الأَكْلِ. وهو يَتَهقَّمُ الطّعامَ، أي: يَتَلَقَّمُهُ لُقَماً عظاماً متتابعةً.
وبَحْرٌ هَيْقَمٌ: واسعٌ بعيدُ القَعْر. قال:
ولم يَزَلْ عِزُّ تميم مُدْعَما
للنّاس يدعو هَيْقَماً وهَيْقَما
كالبَحْر ما لقَّمْتَهُ تَلَقَّما
همق:
الهُمْقاقُ، واحدتُها: هُمْاقةٌ بوزن فُعْلالة ولا أظنه إلاّ دخيلاً من كلامِ العَجَم، أو كلامِ بَلْعَم خاصّةً، لأنّها تكون بجبالِ بَلْعَم. وهي حبّةٌ تُشبِهُ حَبَّ القُطْنِ في جُمّاحةٍ مِثْلِ الخَشْخاش، إلاّ أنّها صلبة ذاتُ شُعَب، يُقْلَى حَبُّهُ ويؤكل، يزيد في الجماع.
قهم:
القَهْقَمُّ: الفَحْلُ الضّخم.
مهق:
مقه:
المَهَقُ والمَقَهُ: بياض في زُرْقةٍ، ويقال: المَقَهُ: أشدُّهما بياضاً.
وامرأة مَهْقاءُ ومَقْهاءُ، وسرابٌ أَمْقَهُ، أي: أبيض.
قمه:
قَمَه الشَّيْءَ في الماء يَقْمَهُهُ إذا قَمَسَهُ فارتفع رأسُهُ أحياناً وآنْغَمَرَ أحياناً، فهو قامِهٌ قال:
تَعْدِلُ أنضادُ القِفافِ القُمَّهِ
القُمّه: من نعت القِفافِ.

### Türkçe

باب **الهاء** ve **القاف** ve **الميم** onlarla birlikte

**هق م**، **ه م ق**، **ق ه م**، **م ه ق**، **ق م ه**، **م ق ه**; hepsi kullanımdadır.

**هقم**:
**هَقِمٌ** adam: şiddetli açlık sahibi, çok yiyen. Ve o, yemeği **يَتَهقَّمُ** eder; yani onu, ardışık büyük lokmalar hâlinde **يَتَلَقَّمُهُ**.
Ve **هَيْقَمٌ** deniz: geniş, dibi uzak. Dedi ki:
Ve Temîm’in izzeti, desteklenmiş olarak durmadan devam etti
İnsanlara; **هَيْقَماً** ve **هَيْقَما** diye çağırır
Deniz gibi; onu lokma ettirdiğin zaman, lokma lokma alır

**همق**:
**الهُمْقاقُ**; onun bir tanesi: **هُمْاقةٌ**, **فُعْلالة** vezninde; ve ben onu, ancak Acem’in sözünden, yahut özellikle **بَلْعَم**’ın sözünden girmiş (dahil) sanıyorum; çünkü o, **بَلْعَم** dağlarında olur. Ve o, bir tanedir; **القُطْنِ** tanesine benzer, **الخَشْخاش** gibi bir **جُمّاحةٍ** içinde; ancak o, serttir, dallanmalar sahibidir; onun tanesi kavrulur ve yenir; cima‘da artırır.

**قهم**:
**القَهْقَمُّ**: iri (büyük) aygır.

**مهق**:

**مقه**:
**المَهَقُ** ve **المَقَهُ**: bir mavilik içinde beyazlık; ve denilir: **المَقَهُ**: ikisinin daha şiddetli beyaz olanıdır.
Ve **مَهْقاءُ** ve **مَقْهاءُ** kadın; ve **أَمْقَهُ** serap; yani: beyaz.

**قمه**:
Suda bir şeyi **قَمَه** eder, onu **يَقْمَهُهُ**; eğer onu **قَمَسَهُ** ederse; böylece onun başı bazen yükselir ve bazen batar; o hâlde o, **قامِهٌ**dir. Dedi ki:
**القُمَّهِ** sepetlerin yığınları denk kılar
**القُمّه**: sepetlerin niteliğindendir.
