# قنبع — Tâcü'l-Arûs

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D9%86%D8%A8%D8%B9/sozluk/tac
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%82%D9%86%D8%A8%D8%B9/entries/tac

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [قنبع](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D9%86%D8%A8%D8%B9.md)
- Tâcü'l-Arûs: Zebîdî · 18. yy

## Madde başı: قنبع

القنبع، كقنقذ، كتبه بالحمرة، على أنه مستدرك على الجوهري وليس كذلك، فإنه ذكره في ق-ب-ع وأشار إلى أن النون زائدة، وهو رأي أئمة الصرف، فالأولى إذن كتبه بالسواد، قال أبو حنيفة: هو وعاء الحنطة في السنبلة وقيل: هي التي فيها السنبلة.
 وقنبع: جبل بديار غني بن أعصر.
 وقال ابن دريد: القنبع: الرجل القصير وزاد غيره: الخسيس، والقنبعة: للأنثى.
 قال: والقنبعة خرقة تخاط شبيهة بالبرنس تغطي المتنين، ويلبسها الصبيان، وقد تقدم إنكار المصنف له، ونسبه ابن فارس إلى العامة، ولم ينبه عليه هنا، وهو غريب.
 والقنبعة: الخنبعة، أو شبهها إلا أنها أصغر، قاله الليث.
 وقال أبو عمرو: قنبع الرجل في بيته إذا توارى مثل قبع، وأنشد:
  وقنبع الجعبوب في ثـيابـه                      وهو على ما ذل منه مكتئب وهذا القول مما يؤيد الجوهري على زيادة النون.
 وقال ابن عباد: قنبع الرجل: انتفخ من الغضب.
 قال: ورجل مقنبع الرأس، بكسر الباء أي: مبرطله.
 ومما يستدرك عليه: القنبعة: غلاف نور الشجرة، مثل الخنبعة، وكذلك القنبع، بغير هاء.
 وقنبع النور وقنبعته: غطاؤه، وأراه على المثل بهذه القنبعة.
 وفي الصحاح في تركيب ق-ب-ع قنبعت الشجرة إذا صارت زهرتها في قنبعة، أي غطاء.

  قال: وقنبيعة الخنزير: نخرة أنفه.

### Türkçe

**القنبع**; **قنقذ** gibi; onu kırmızıyla yazdı; bunun, Cevherî’ye zeyl (müstedrek) olduğu üzere; hâlbuki öyle değildir; çünkü onu **ق-ب-ع**’da zikretti ve **النون**’un زائد olduğuna işaret etti; bu, sarf imamlarının görüşüdür; öyleyse onu siyahla yazmak daha evlâdır. Ebû Hanîfe dedi: O, başaktaki buğdayın kabıdır; ve denildi: O, başağın içinde bulunduğu şeydir.

Ve **قنبع**: Ğanî b. A‘ṣur diyarlarında bir dağdır.

İbn Düreyd dedi: **القنبع**: kısa boylu adamdır; başkası da “alçak”ı ekledi; **القنبعة** ise dişi içindir.

Dedi: Ve **القنبعة**; metinleri örten, çocukların giydiği, burnus benzeri dikilen bir bez parçasıdır; musannifin bunu inkârı daha önce geçti; İbn Fâris onu avama nispet etti; burada ona dikkat çekmedi; ve o gariptir.

Ve **القنبعة**: **الخنبعة**’dır; yahut ona benzer; ancak o daha küçüktür; bunu Leys söyledi.

Ebû Amr dedi: Adam evinde **قنبع** etti; **قبع** gibi gizlendiği zaman. Ve şu beyti okudu:
وقنبع الجعبوب في ثـيابـه                      وهو على ما ذل منه مكتئب
Ve bu söz, **النون**’un ziyadeliği hususunda Cevherî’yi destekleyen şeylerdendir.

İbn Abbâd dedi: **قنبع** adam: öfkeden şişti.

Dedi: Ve **مقنبع** başlı adam; **الباء**’nın kesriyle; yani: **مبرطله**.

Ona zeyl olarak eklenenlerdendir: **القنبعة**: ağacın çiçeğinin kılıfı; **الخنبعة** gibi; ve كذلك **القنبع**; **هاء** olmaksızın.

Ve **قنبع** çiçek ve **قنبعته**: onun örtüsüdür; ve onu, bu **القنبعة** ile mesel üzere görüyorum.

**الصحاح**’ta **ق-ب-ع** terkibinde: **قنبعت** ağaç; çiçeği bir **قنبعة** içinde olduğu zaman; yani bir örtü.

Dedi: Ve domuzun **قنبيعة**’si: burnunun deliğidir.
