# قنط — Tâcü'l-Arûs

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D9%86%D8%B7/sozluk/tac
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%82%D9%86%D8%B7/entries/tac

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [قنط](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D9%86%D8%B7.md)
- Tâcü'l-Arûs: Zebîdî · 18. yy

## Madde başı: قنط

قنط، كنصر، وضرب، وحسب، وكرم - وسقط في بعض النسخ وحسب - قنوطا، بالضم مصدر الأول والثاني، قال ذلك أبو عمرو ابن العلاء، وبهما قرئ قوله تعالى:  ومن يقنط من رحمة ربه إلا الضالون  . قلت: أما يقنط، كينصر، فقرأ به الأعمش، وأبو عمرو، والأشهب العقيلي، وعيسى ابن عمر، وعبيد بن عمير، وزيد بن علي، وطاووس، فهو قانط. وفيه لغة أخرى: قنط، كفرح، وقرأ أبو رجاء العطاردي والأعمش والدوري عن أبي عمرو  من بعد ما قنطوا  . بكسر النون، وقرأ الخليل  من بعد ما قنطوا  بضم النون، قنطا، محركة، وقناطة، كسحابة. وقنط، كمنع وحسب، وهاتان على الجمع بين اللغتين، نقله الجوهري عن الأخفش، أي يئس، فهو قنط كفرح وقرئ:  فلا تكن من القنيطين  . قلت: هو قراءة ابن وثاب والأعمش وبشر بن عبيد وطلحة والحسين عن أبي عمرو.

  والقنوط: اليأس، وفي التهذيب: اليأس من الخير، وقيل: أشد اليأس من الشيء.
 وقال ابن جنى: وقنط يقنط، كأبي يأبى، أي في الشذوذ، وقد حققنا هذا البحث في كتابنا التعريف بضروري قواعد التصريف فراجعه. وقنطه تقنيطا: آيسه، يقال: شر الناس الذين يقنطون الناس من رحمة الله، أي يؤيسونهم. والقنط: المنع، يقال: قنط ماءه عنا، أي منعه، نقله الصاغاني عن ابن عباد. قال و القنط: زبيب الصبي وضبطه في التكملة بضم القاف. ومما يستدرك عليه: القنوط، كصبور: الآيس كالقانط، وفي حديث خزيمة: وقطت القنطة هكذا روي، أي: قطعت.
 والقنطة: مقلوب القطنة، وهي هنة دون القبة، قاله ابن الأثير، ولم يعرفها أبو موسى.

### Türkçe

قنط, **كنصر** ve **وضرب** ve **حسب** ve **كرم** — ve bazı nüshalarda **وحسب** düşmüştür — **قنوطا**; (bu) birincinin ve ikincinin masdarıdır (ve) bunu Ebû Amr İbnü’l-Alâ söylemiştir; ve onunla (yani bu ikisiyle) şu Yüce sözü okunmuştur: **ومن يقنط من رحمة ربه إلا الضالون**. Dedim ki: **أما يقنط** (yani) **كينصر**; onunla A‘meş, Ebû Amr, el-Eşheb el-Ukaylî, Îsâ İbn Ömer, Ubeyd b. Umeyr, Zeyd b. Alî ve Tâvûs okumuştur; o hâlde o **قانط**tır. Ve onda başka bir dil (kullanımı) vardır: **قنط** (yani) **كفرح**; ve Ebû Recâ el-Attâridî, A‘meş ve Ebû Amr’dan Dûrî **من بعد ما قنطوا** (âyetini) okumuştur; **النون**’un kesresiyle. Ve Halîl **من بعد ما قنطوا** (âyetini) **النون**’un zammıyla okumuştur; **قنطا** (yani) harekeli, ve **قناطة** (yani) **كسحابة**. Ve **قنط** (yani) **كمنع** ve **حسب**; ve bu ikisi iki dili birleştirme üzerinedir; Cevherî bunu Ahfeş’ten nakletmiştir; yani “ümidini kesti”; o hâlde o **قنط** (yani) **كفرح**tır; ve şöyle okunmuştur: **فلا تكن من القنيطين**. Dedim ki: o, İbn Vessâb’ın, A‘meş’in, Bişr b. Ubeyd’in, Talha’nın ve Ebû Amr’dan Hüseyin’in kıraatidir.

**والقنوط**: ümitsizliktir; ve **التهذيب**’de: hayırdan ümitsizliktir; ve denildi ki: bir şeyden en şiddetli ümitsizliktir.
İbn Cinnî dedi ki: **وقنط يقنط** (yani) **كأبي يأبى**; yani şâzlıkta; ve biz bu araştırmayı kitabımız **التعريف بضروري قواعد التصريف**’te tahkik ettik; öyleyse ona müracaat et. Ve **قنطه تقنيطا**: onu ümitsiz kıldı; denilir ki: insanların en şerlisi, insanları Allah’ın rahmetinden **يقنطون** edenlerdir; yani onları ümitsizliğe düşürürler. Ve **القنط**: engellemedir; denilir ki: **قنط ماءه عنا**; yani onu engelledi; Sâgânî bunu İbn Abbâd’dan nakletmiştir. Dedi ki: ve **القنط**: çocuğun kuru üzümüdür; ve onu **التكملة**’de **القاف**’ın zammıyla ضبط etti. Ve ona ilâve olarak istidrâk edilenlerdendir: **القنوط** (yani) **كصبور**: ümitsiz olan; **كالقانط** gibi. Ve Huzeyme hadîsinde: **وقطت القنطة**; böyle rivayet olunmuştur; yani: kestim.
Ve **القنطة**: **القطنة**’nin kalb edilmişidir; ve o, kubbenin altında bir çıkıntıdır; bunu İbnü’l-Esîr söylemiştir; Ebû Mûsâ onu bilmemiştir.
