# قوب — Lane's Lexicon

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D9%88%D8%A8/sozluk/lexicon
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%82%D9%88%D8%A8/entries/lexicon

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [قوب](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%82%D9%88%D8%A8.md)
- Lane's Lexicon: Edward W. Lane · 19. yy

## Madde başı: قوب

قَابَ الأَرْضَ
1 قَابَ الأَرْضَ ذ , aor. يَقُوبُهَا, (S, O,) inf. n. قَوْبٌ; (K;) and ↓ قوّبها, (S, O,) inf. n. تَقْوِيبٌ; (S, O, K;) He dug, or made a hollow in, the ground: (K:) or he dug a round hollow in the ground; (S, O, TA;) thus both phrases are expl. by ISd. (TA.) ― -b2- And قاب بَيْضَهُ, (S, O,) inf. n. as above, (K,) It (a bird) broke asunder its eggs. (S, O, K.) -A2- قاب is also intrans., signifying جِلْدُهُ ↓ تقوّب [app. His skin became pitted, or marked with small hollows: see an explanation of 2, of which تقوّب is quasi-pass.]. (O.) ― -b2- قابت البَيْضَةُ: see 7. -A3- Also (قاب) He was, or became, near; drew near; or approached: and He fled: (O, K, TA:) inf. n. قَوْبٌ: (TA:) thus it has two contr. significations. (K, TA.)

2 قَوَّبَ see above, first sentence. ― -b2- One says also, قَوَّبْتُ الأَرْضَ meaning I made impressions, marks, or traces, upon the ground, (O, K, TA,) by treading; and made indications [thereby, or thereof,] at its drinking-places. (TA.) And قَوَّبوا الأَرْضَ, (A, TA,) or فِى الأَرْضِ, (O,) They (i. e. persons alighting, A, TA) made impressions, marks, or traces, upon the ground, (A, O, TA,) by their treading and their alighting. (O.) ― -b3- And قوّب الجَرَبُ جِلْدَ البَعِيرِ The mange, or scab, made pits, or small hollows, bare of fur, in the skin of the camel. (Lth, TA.) See also 5. ― -b4- قُوِّبَ مِنَ الغُبَارِ means اِغْبَرَّ [i. e., app., He, or it, became sullied with dust]. (Th, TA.) ― -b5- And قوّبهُ, inf. n. تَقْوِيبٌ, He pulled it out or up, by the root; eradicated, or uprooted, it. (K, * TA.)

تقوّبت الأَرْضُ
5 تقوّبت الأَرْضُ ذ : see 7. ― -b2- تقوّب جِلْدُهُ: see 1. ― -b3- تقوّب also signifies It became peeled, or excoriated, or became so in several, or many, places. (TA.) One says, تقوّب مِنْ رَأْسِهِ مَوَاضِعُ Some places in his head became excoriated. (S.) In the saying of Dhn-r-Rummeh,
تَقَوَّبَ عَنْ غِرْبَانِ أَوْرَاكِهَا الخَطْرُ
 تَقَوَّبَ may be for ↓ قَوَّبَ [q. v.]: or the phrase may be inverted, for تَقَوَّبَتْ غِرْبَانُهَا عَنِ الخَطْرِ. (S in art. خطر. [See غُرَابٌ, in art. غرب.]) ― -b4- It is also said of a place as meaning It became, in parts, stripped of trees and herbage; and so ↓ انقاب. (TA.) ― -b5- And it signifies also It was pulled out or up, by the root; was eradicated, or uprooted. (S, O, K. *) ― -b6- تقوّبت البَيْضَةُ: see the next paragraph.

اسقابت الأَرْضُ
7 اسقابت الأَرْضُ ذ The ground was hollowed out in a round form; (S, ISd, O, TA;) as also ↓ تقوّبت. (ISd, TA.) ― -b2- See also 5. ― -b3- انقابت البَيْضَةُ, and ↓ تقوّبت, (S, A, O, K, TA,) and ↓ قَابَت, (TA,) The egg broke asunder, (S, A, O, K, TA,) and disclosed the young bird within it. (TA.) [Hence] one says اِنْقَابَتْ بِيْضَةُ بَنِى فُلَانٍ عَنْ أَمْرِهِمْ [lit. The egg of the sons of such a one broke asunder, and disclosed their affair, case, or state]: meaning (tropical:) the sons of such a one revealed, or manifested, their affair, case, or state; a phrase like أَفْرَخَتْ بَيْضَتُهُمْ. (A, TA.)

اقتابهُ
8 اقتابهُ ذ He chose, made choice of, selected, elected, or preferred, him, or it. (O, K.)

قَابٌ
قَابٌ ذ The portion, of a bow, that is between the part that is grasped by the hand and the curved extremity: to every bow there are قَابَانِ: (S, O, Msb, K:) or, accord. to El-Khafلjee, it is [the space] between the string and the part that is grasped by the hand, of the bow; as also ↓ قِيبٌ: (TA:) in the Kur [liii. 9], فَكَانَ قَابَ قَوْسَيْنِ accord. to some, is an inverted phrase, meaning فكان قَابَىْ قَوْسٍ [i. e. And he was at the distance of the measure of the two portions between the part that is grasped by the hand and each of the curved extremities of a bow]: (S, O:) [but] قَابٌ signifies also a measure, or space; and so ↓ قِيبٌ: (S, O, K:) one says, بَيْنَهُمَا قَابُ قَوْسٍ and قَوْسٍ ↓ قِيبُ, [Between them two is the measure of a bow], and likewise قَادُ قُوْسٍ and قِيدُ قَوْسٍ: (S, O: *) and it is said that قَابَ قَوْسَيْنِ [in the case mentioned above] means at [the distance of] the length of two bows: or as Fr says, at [the distance of] the measure of two Arabian bows. (TA.) [قابُ قَوْسٍ is also a term often used in astronomy to denote the distance between two stars; and seems to be syn. with ذِرَاعٌ (q. v.) as so used, thus meaning A cubit; which is the measure of each قاب of a bow, or nearly so.]

قُوبٌ
قُوبٌ ذ A young bird; (S, A, O, K;) as also ↓ قَائِبَةٌ and ↓ قَابَةٌ: (K:) or ↓ قَائِبَةٌ signifies, (S, A, O,) or signifies also, (K,) an egg; (S, A, O, K;) and so does ↓ قَابَةٌ: (K;) ↓ قَائِبَةٌ is used in the latter sense as meaning ذَاتُ قُوبٍ, i. e. ذَاتُ فَرْخٍ: (Az, * O, TA: *) or it is like رَاضِيَةٌ in the phrase عِيشَةٌ رَاضِيَةٌ [meaning مَرْضِيَّةٌ]: (A:) [or as being originally the part. n. of قَابَت in the phrase قَابَتِ البَيْضَةُ: and it may be used in the former sense as being originally the act. part. n. of قَابَت in the phrase قَابَتِ البَيْضَةَ said of a hen-bird:] and ↓ قَاوِبَةٌ signifies an egg from which the young bird has come forth: (Az, TA:) or قُوبٌ signifies an egg: and ↓ قَابَةٌ, a young bird: (AHeyth, TA:) the pl. of قُوبٌ is أَقْوَابٌ. (K.) It is said in a prov., مِنْ قُوبٍ ↓ بَرِئَتْ قَائِبَةٌ, (S, A, O,) or مِنْ قُوبٍ ↓ تَخَلَّصَتْ قَائَبِةٌ, (K,) or مِنْ قُوبٍ ↓ قَابَةٌ, (tropical:) An egg became or has become, freed from a young bird [that was in it]: (S, A, O, K:) or a young bird, from an egg: (AHeyth, TA:) applied to him who has become separated from his companion. (A, * K.) An Arab of the desert, of the tribe of Asad, (S,) or Asd, (O,) said to a merchant who asked him to be his safeguard, مِنْ ↓ اـِذَا بَلَغْتُ بِكَ مَكَانَ كَذَا بَرِئَتْ قَائِبَةٌ قُوبٍ, meaning (assumed tropical:) [When I shall have reached with thee such a place,] I shall be clear of obligation to protect thee. (S, O.) El-Kumeyt says
لَهُنَّ وَلِلْمَشِيبِ وَمَنْ عَلَاهُ
وَقُوبُ ↓ مِنَ الأَمْثَالِ قَائِبَةٌ
[To them (i. e. women), and to hoariness and him upon whom it has come, relates, among the proverbs, “ An egg and a young bird ”]: he likens the fleeing of women from old men to the fleeing of the قُوب, or young bird, from the قَائِبَة, or egg; and [virtually] says that the beautiful woman will not return to the old man, like as the young bird will not return to the egg. (TA.) And Aboo-'Alee El-Kلlee mentions the saying, مِنْ قُوبٍ ↓ لَا وَالَّذِى أَخْرَجَ قَائِبَةً, as meaning [No, by Him who has produced] a young bird from an egg: but Aboo-'Obeyd El-Bekree says that this is inverted. (MF, TA.) ― -b2- أُمُّ قُوبٍ [in the TA said to be بالفتح, a mistranscription for بِالضَّمِّ,] Calamity, or misfortune. (O, K.)

قُوَبٌ
قُوَبٌ ذ [in the two phrases here following is probably pl. of ↓ قُوبَةٌ]. You say, فِى الأَرْضِ قُوَبٌ In the ground are hollows [app. meaning round hollows: see 1, first sentence]. (A.) And فِى رَأْسِهِ وَجِلْدِهِ قُوَبٌ In his head and his skin are pits. (A, TA.) ― -b2- And hence ↓ القُوَبَآءُ. (A.) See قُوَبَآءُ, in two places. ― -b3- It signifies [also] Egg-shells. (O, K.)

قِيبٌ
قِيبٌ ذ : see قَابٌ, in three places.

قُابَةٌ
قُابَةٌ ذ : see قُوبٌ: in four places.

قُوبَةٌ
قُوبَةٌ ذ : see قُوَبٌ: ― -b2- and see also قُوَبَآءُ, in three places.

قُوَبَةٌ
قُوَبَةٌ ذ : see قُوَبَآءُ, in three places. -A2- Also, (K,) applied to a man such as is termed مَلِىْءٌ [app. as meaning “ rich, ” or “ wealthy ”], One who remains constantly in his abode, (S, K,) not quitting it. (S.)

قُوَبَآءُ
قُوَبَآءُ ذ , (S, O, Msb, K,) fem., and imperfectly decl., (S, O,) and قُوْبَآءٌ, (S, O, Msb, K,) which is masc., and perfectly decl., as quasi-coordinate to قُرْطَاسٌ, said by ISk to be the only word of the measure فُعْلَآءٌ except خُشَّآءٌ, (S, O,) both originally of the measure فُعَلَآءُ, (O,) but to these may be added مُزَّآءٌ, (S, O,) [and perhaps some other instances,] and ↓ قُوَبَةٌ and ↓ قُوْبَةٌ, (O, K,) both of which are said by Fr to signify the same as قُوَيَآءُ, (O,) [Ringworm, or tetter; so called in the present day;] a well-known disease, (S, O, Msb,) characterized by excoriation and spreading, and cured by spittle, (S, O, TA,) or by the spittle of one who is fasting or hungry; (TA; [see an ex. in a verse cited voce فِلْقٌ;]) a cutaneous eruption, in which scabs peel off from the skin, and the hair comes off: (K, TA:) see قُوَبٌ, above: ↓ قُوَبٌ is [also] pl. of تُوَبَآءُ [like as نُفَسٌ is of نُفَسَآءُ], (S,) [and] so is قَوَابِىُّ: (KL:) ISd says, accord. to IAar, قُوَبَآءُ is sing. of ↓ قُوْبَةٌ and ↓ قُوَبَةٌ; but I know not how this can be: and he [i. e. IAar] also says that ↓ قُوَبٌ is pl. of ↓ قُوْبَةٌ and ↓ قُوَبَةٌ; and this is clear. (TA.) The dim. of قُوَبَآءُ is ↓ قُوَيْبَآءُ; and that of قُوْبَآءٌ is ↓ قُوَيْبِىٌّ. (S, O.)

قُوبِىٌّ
قُوبِىٌّ ذ Fond of, or addicted to, the eating of young birds, (O, K, TA,) which are termed أَقْوَاب [pl. of قُوبٌ]. (TA.)

قُوَيْبَآءُ
قُوَيْبَآءُ ذ and قُوَيْبِىٌّ: see قُوَبَآءُ, concluding sentence.

قَائِبَةٌ
قَائِبَةٌ ذ and قَاوِبَةٌ: see قُوبٌ; the former in eight places, and the latter in one place. قَائِبَةُ قُوبٍ means An empty egg: to such, in a trad., Mekkeh is likened when devoid of pilgrims. (O.)

أَرْضٌ مقوبةٌ
أَرْضٌ مقوبةٌ ذ [i. e. مَقُوبَةٌ or مُقَوَّبَةٌ, being written without any syll. signs,] Land upon which rain has fallen, and in consequence thereof, in some places, trees that were in it formerly have been carried away: mentioned by AHn. (TA.)

مُتَقَوِّبٌ
مُتَقَوِّبٌ ذ Peeled, or excoriated; or so in several, or many, places. (K.) ― -b2- And One from whose skin scabs have peeled off, (A, K, TA,) leaving upon it marks, (A,) and whose hair has come off [at those places]. (K, TA.) ― -b3- And A serpent (S, O, K) of the species termed أَسْوَدُ (S, O) that has cast off its skin. (S, O, K.)

### Türkçe

**قَابَ الأَرْضَ**
1 **قَابَ الأَرْضَ** ذ, muzârîsi **يَقُوبُهَا**, (S, O,) mastarı **قَوْبٌ**; (K;) ve ↓ **قوّبها**, (S, O,) mastarı **تَقْوِيبٌ**; (S, O, K;) O, yeri kazdı yahut yerde bir oyuk yaptı: (K:) yahut yerde yuvarlak bir oyuk kazdı; (S, O, TA;) böylece her iki ibare de ISd tarafından açıklanmıştır. (TA.) ― -b2- Ve **قاب بَيْضَهُ**, (S, O,) mastarı yukarıdaki gibi, (K,) O (bir kuş) yumurtalarını yarıp ayırdı. (S, O, K.) -A2- **قاب** ayrıca lâzım (geçişsiz)dır; **جِلْدُهُ ↓ تقوّب** anlamındadır [görünüşe göre: Derisi çukurcuklandı yahut küçük oyuklarla işaretlendi: bunun, **تقوّب**’un yarı-edilgeni olduğu 2’nin bir açıklamasına bak]. (O.) ― -b2- **قابت البَيْضَةُ**: 7’ye bak. -A3- Ayrıca (**قاب**) O, yakın oldu yahut yakınlaştı; yaklaştı; yahut yaklaştı: ve O, kaçtı: (O, K, TA:) mastarı **قَوْبٌ**: (TA:) böylece onun iki zıt anlamı vardır. (K, TA.)

2 **قَوَّبَ**: yukarıya, ilk cümleye bak. ― -b2- Şöyle de denir: **قَوَّبْتُ الأَرْضَ**; yani Ben, basmak suretiyle yer üzerinde izler, işaretler yahut eserler yaptım, (O, K, TA,) ve onun su içme yerlerinde işaretler yaptım [bununla yahut buna dair]. (TA.) Ve **قَوَّبوا الأَرْضَ**, (A, TA,) yahut **فِى الأَرْضِ**, (O,) Onlar (yani konaklayan kimseler, A, TA) basmaları ve konaklamalarıyla yer üzerinde izler, işaretler yahut eserler yaptılar. (A, O, TA.) ― -b3- Ve **قوّب الجَرَبُ جِلْدَ البَعِيرِ** Uyuz yahut kabuk, devenin derisinde kılsız çukurlar yahut küçük oyuklar yaptı. (Lth, TA.) 5’e de bak. ― -b4- **قُوِّبَ مِنَ الغُبَارِ** demek **اِغْبَرَّ**’dır [yani, görünüşe göre, O yahut o, tozla kirlenmiş oldu]. (Th, TA.) ― -b5- Ve **قوّبهُ**, mastarı **تَقْوِيبٌ**, O, onu kökünden çekip çıkardı yahut söktü; kökünden kazıdı yahut kökledi. (K, * TA.)

**تقوّبت الأَرْضُ**
5 **تقوّبت الأَرْضُ** ذ: 7’ye bak. ― -b2- **تقوّب جِلْدُهُ**: 1’e bak. ― -b3- **تقوّب** ayrıca, O, soyuldu yahut sıyrıldı; yahut birkaç yerde yahut birçok yerde böyle oldu, anlamına gelir. (TA.) Şöyle denir: **تقوّب مِنْ رَأْسِهِ مَوَاضِعُ** Başında bazı yerler sıyrıldı. (S.) Dhn-r-Rummeh’in şu sözünde,
تَقَوَّبَ عَنْ غِرْبَانِ أَوْرَاكِهَا الخَطْرُ
**تَقَوَّبَ**, ↓ **قَوَّبَ** yerine olabilir [bk.]: yahut ibare ters çevrilmiş olabilir; **تَقَوَّبَتْ غِرْبَانُهَا عَنِ الخَطْرِ** yerine. (S, madde **خطر**’da. [Madde **غرب**’da **غُرَابٌ**’a bak.]) ― -b4- Bir yer hakkında da, bazı kısımlarında ağaç ve otlardan soyuldu, anlamında söylenir; ve bunun gibi ↓ **انقاب**. (TA.) ― -b5- Ve ayrıca, O, kökünden çekilip çıkarıldı; kökünden kazındı yahut köklendi, anlamına gelir. (S, O, K. *) ― -b6- **تقوّبت البَيْضَةُ**: sonraki paragrafa bak.

**اسقابت الأَرْضُ**
7 **اسقابت الأَرْضُ** ذ Yer, yuvarlak bir biçimde oyuldu; (S, ISd, O, TA;) ve bunun gibi ↓ **تقوّبت**. (ISd, TA.) ― -b2- 5’e de bak. ― -b3- **انقابت البَيْضَةُ**, ve ↓ **تقوّبت**, (S, A, O, K, TA,) ve ↓ **قَابَت**, (TA,) Yumurta yarılıp ayrıldı, (S, A, O, K, TA,) ve içindeki yavru kuşu ortaya çıkardı. (TA.) [Bundan dolayı] şöyle denir: **اِنْقَابَتْ بِيْضَةُ بَنِى فُلَانٍ عَنْ أَمْرِهِمْ** [lafzen: Falanın oğullarının yumurtası yarılıp ayrıldı ve onların işini, hâlini yahut durumunu açığa çıkardı]: anlamı (mecaz:) falanın oğulları işlerini, hâllerini yahut durumlarını açığa vurdu yahut ortaya koydu; **أَفْرَخَتْ بَيْضَتُهُمْ** gibi bir ibaredir. (A, TA.)

**اقتابهُ**
8 **اقتابهُ** ذ O, onu seçti; tercih etti; ayıkladı; seçti; yahut üstün tuttu. (O, K.)

**قَابٌ**
**قَابٌ** ذ Yayın, elin kavradığı kısım ile eğri uç arasındaki parçası: her yay için iki **قَابَانِ** vardır: (S, O, Msb, K:) yahut El-Khafلjee’ye göre, o, yayın kirişi ile elin kavradığı kısım arasındaki [mesafe]dir; ve bunun gibi ↓ **قِيبٌ**: (TA:) Kur’ân’da [liii. 9], **فَكَانَ قَابَ قَوْسَيْنِ** bazılarına göre ters çevrilmiş bir ibaredir; **فكان قَابَىْ قَوْسٍ** anlamındadır [yani: Ve o, bir yayın elin kavradığı kısım ile her bir eğri ucu arasındaki iki parçanın ölçüsü kadar bir mesafede oldu]: (S, O:) [fakat] **قَابٌ** ayrıca bir ölçü yahut mesafe anlamına gelir; ve bunun gibi ↓ **قِيبٌ**: (S, O, K:) şöyle denir: **بَيْنَهُمَا قَابُ قَوْسٍ** ve **قَوْسٍ ↓ قِيبُ**, [İkisi arasında bir yay ölçüsü vardır], ve yine **قَادُ قُوْسٍ** ve **قِيدُ قَوْسٍ**: (S, O: *) ve denilmiştir ki **قَابَ قَوْسَيْنِ** [yukarıda anılan durumda] iki yayın uzunluğu kadar [mesafede] demektir: yahut Fr’nin dediği gibi, iki Arap yayının ölçüsü kadar [mesafede]. (TA.) [**قابُ قَوْسٍ** ayrıca astronomide iki yıldız arasındaki uzaklığı belirtmek için sıkça kullanılan bir terimdir; ve bu kullanımda **ذِرَاعٌ** (bk.) ile eşanlamlı görünür; böylece Bir arşın anlamına gelir; ki bu, bir yayın her bir **قَاب**’ının ölçüsüdür yahut ona yakındır.]

**قُوبٌ**
**قُوبٌ** ذ Bir yavru kuş; (S, A, O, K;) ve bunun gibi ↓ **قَائِبَةٌ** ve ↓ **قَابَةٌ**: (K:) yahut ↓ **قَائِبَةٌ**, (S, A, O,) yahut ayrıca, (K,) bir yumurta anlamına gelir; (S, A, O, K;) ve ↓ **قَابَةٌ** da böyledir: (K;) ↓ **قَائِبَةٌ** ikinci anlamda **ذَاتُ قُوبٍ**, yani **ذَاتُ فَرْخٍ** anlamında kullanılır: (Az, * O, TA: *) yahut o, **عِيشَةٌ رَاضِيَةٌ** ibaresindeki **رَاضِيَةٌ** gibidir [yani **مَرْضِيَّةٌ**]: (A:) [yahut aslında **قَابَتِ البَيْضَةُ** ibaresindeki **قَابَت**’in edilgen ism-i fâili olarak; ve bir tavuk-kuş hakkında söylenen **قَابَتِ البَيْضَةَ** ibaresindeki **قَابَت**’in etken ism-i fâili olarak birinci anlamda kullanılabilir:] ve ↓ **قَاوِبَةٌ**, yavru kuşun içinden çıktığı bir yumurta anlamına gelir: (Az, TA:) yahut **قُوبٌ** bir yumurta anlamına gelir: ve ↓ **قَابَةٌ**, bir yavru kuş: (AHeyth, TA:) **قُوبٌ**’un çoğulu **أَقْوَابٌ**’dır. (K.) Bir darbımeselde şöyle denir: **مِنْ قُوبٍ ↓ بَرِئَتْ قَائِبَةٌ**, (S, A, O,) yahut **مِنْ قُوبٍ ↓ تَخَلَّصَتْ قَائَبِةٌ**, (K,) yahut **مِنْ قُوبٍ ↓ قَابَةٌ**, (mecaz:) Bir yumurta, içindeki yavru kuştan kurtuldu yahut kurtulmuş oldu: (S, A, O, K:) yahut bir yavru kuş, bir yumurtadan: (AHeyth, TA:) arkadaşından ayrılmış olana uygulanır. (A, * K.) Çöl Araplarından, Esad kabilesinden bir kimse, (S,) yahut Asd, (O,) kendisinden koruyucu olmasını isteyen bir tüccara şöyle dedi: **مِنْ ↓ اـِذَا بَلَغْتُ بِكَ مَكَانَ كَذَا بَرِئَتْ قَائِبَةٌ قُوبٍ**, anlamı (varsayılan mecaz:) [Seninle birlikte şöyle bir yere vardığımda,] seni koruma yükümlülüğünden beri olacağım. (S, O.) El-Kumeyt şöyle der:
لَهُنَّ وَلِلْمَشِيبِ وَمَنْ عَلَاهُ
وَقُوبُ ↓ مِنَ الأَمْثَالِ قَائِبَةٌ
[Onlara (yani kadınlara), ve ak saçlılığa ve onun geldiği kimseye, darbımeseller arasında “Bir yumurta ve bir yavru kuş” ilişkindir]: kadınların yaşlı erkeklerden kaçışını, **قُوب**’un yahut yavru kuşun **قَائِبَة**’den yahut yumurtadan kaçışına benzetir; ve [fiilen] güzel kadının yaşlı erkeğe dönmeyeceğini, tıpkı yavru kuşun yumurtaya dönmeyeceği gibi, söyler. (TA.) Ve Aboo-’Alee El-Kلlee şu sözü zikreder: **مِنْ قُوبٍ ↓ لَا وَالَّذِى أَخْرَجَ قَائِبَةً**, anlamı [Hayır, yumurtadan] bir yavru kuş çıkaran Zât’a yemin olsun: fakat Aboo-’Obeyd El-Bekree bunun ters çevrilmiş olduğunu söyler. (MF, TA.) ― -b2- **أُمُّ قُوبٍ** [TA’da **بالفتح** denildiği, **بِالضَّمِّ** için bir yanlış yazım olduğu söylenir,] Felâket yahut musibet. (O, K.)

**قُوَبٌ**
**قُوَبٌ** ذ [burada gelen iki ibarede muhtemelen ↓ **قُوبَةٌ**’nin çoğuludur]. Şöyle dersin: **فِى الأَرْضِ قُوَبٌ** Yerde oyuklar vardır [görünüşe göre yuvarlak oyuklar: 1, ilk cümleye bak]. (A.) Ve **فِى رَأْسِهِ وَجِلْدِهِ قُوَبٌ** Başında ve derisinde çukurlar vardır. (A, TA.) ― -b2- Ve buradan ↓ **القُوَبَآءُ**. (A.) İki yerde **قُوَبَآءُ**’a bak. ― -b3- [Ayrıca] Yumurta kabukları anlamına gelir. (O, K.)

**قِيبٌ**
**قِيبٌ** ذ: üç yerde **قَابٌ**’a bak.

**قُابَةٌ**
**قُابَةٌ** ذ: dört yerde **قُوبٌ**’a bak.

**قُوبَةٌ**
**قُوبَةٌ** ذ: **قُوَبٌ**’a bak: ― -b2- ve ayrıca üç yerde **قُوَبَآءُ**’a bak.

**قُوَبَةٌ**
**قُوَبَةٌ** ذ: üç yerde **قُوَبَآءُ**’a bak. -A2- Ayrıca, (K,) **مَلِىْءٌ** diye adlandırılan türden bir adama uygulanarak [görünüşe göre “zengin” yahut “varlıklı” anlamında], O, sürekli olarak ikametgâhında kalan, (S, K,) ondan ayrılmayan kimsedir. (S.)

**قُوَبَآءُ**
**قُوَبَآءُ** ذ, (S, O, Msb, K,) müennes, ve tam çekimlenmeyen, (S, O,) ve **قُوْبَآءٌ**, (S, O, Msb, K,) ki bu müzekkerdir ve tam çekimlenir; **قُرْطَاسٌ**’a yarı-eş bir olarak; ISk tarafından, **خُشَّآءٌ** dışında, vezni **فُعْلَآءٌ** olan tek kelime olduğu söylenmiştir, (S, O,) her ikisi de aslında vezni **فُعَلَآءُ**’dur, (O,) fakat bunlara **مُزَّآءٌ** da eklenebilir, (S, O,) [ve belki başka bazı örnekler,] ve ↓ **قُوَبَةٌ** ve ↓ **قُوْبَةٌ**, (O, K,) ki her ikisinin de Fr tarafından **قُوَيَآءُ** ile aynı anlama geldiği söylenir, (O,) [günümüzde böyle adlandırılan;] bilinen bir hastalık, (S, O, Msb,) sıyrılma ve yayılma ile nitelenen, ve tükürükle tedavi edilen, (S, O, TA,) yahut oruçlu yahut aç olanın tükürüğüyle; (TA; [**فِلْقٌ** maddesinde zikredilen bir beyitte bir örneğe bak;]) deride kabukların soyulduğu ve kılların döküldüğü bir deri döküntüsü: (K, TA:) yukarıda **قُوَبٌ**’a bak: ↓ **قُوَبٌ** [ayrıca] **تُوَبَآءُ**’nun çoğuludur [tıpkı **نُفَسٌ**’un **نُفَسَآءُ**’nun çoğulu olması gibi], (S,) [ve] **قَوَابِىُّ** de böyledir: (KL:) ISd der ki, IAar’a göre **قُوَبَآءُ**, ↓ **قُوْبَةٌ** ve ↓ **قُوَبَةٌ**’nin tekilidir; fakat bunun nasıl olabileceğini bilmiyorum: ve o [yani IAar] ayrıca ↓ **قُوَبٌ**’un ↓ **قُوْبَةٌ** ve ↓ **قُوَبَةٌ**’nin çoğulu olduğunu söyler; ve bu açıktır. (TA.) **قُوَبَآءُ**’nun küçültmesi ↓ **قُوَيْبَآءُ**’dur; ve **قُوْبَآءٌ**’un küçültmesi ↓ **قُوَيْبِىٌّ**’dir. (S, O.)

**قُوبِىٌّ**
**قُوبِىٌّ** ذ **أَقْوَاب** diye adlandırılan (yani **قُوبٌ**’un çoğulu olan) yavru kuşları yemeyi seven yahut ona düşkün olan. (O, K, TA.)

**قُوَيْبَآءُ**
**قُوَيْبَآءُ** ذ ve **قُوَيْبِىٌّ**: **قُوَبَآءُ**’a, son cümleye bak.

**قَائِبَةٌ**
**قَائِبَةٌ** ذ ve **قَاوِبَةٌ**: **قُوبٌ**’a bak; birincisi sekiz yerde, ikincisi bir yerde. **قَائِبَةُ قُوبٍ** Boş bir yumurta demektir: bir hadiste, hacılardan yoksun olduğunda Mekke buna benzetilir. (O.)

**أَرْضٌ مقوبةٌ**
**أَرْضٌ مقوبةٌ** ذ [yani **مَقُوبَةٌ** yahut **مُقَوَّبَةٌ**, hece işaretleri olmaksızın yazılmış olarak,] Üzerine yağmur düşmüş olan ve bunun sonucunda, bazı yerlerinde, daha önce içinde bulunan ağaçların sürüklenip götürüldüğü arazi: AHn tarafından zikredilmiştir. (TA.)

**مُتَقَوِّبٌ**
**مُتَقَوِّبٌ** ذ Soyulmuş yahut sıyrılmış; yahut birkaç yerde yahut birçok yerde böyle. (K.) ― -b2- Ve derisinden kabuklar soyulmuş olan, (A, K, TA,) üzerinde izler bırakarak, (A,) ve [o yerlerde] kılları dökülmüş olan. (K, TA.) ― -b3- Ve derisini atmış olan **أَسْوَدُ** diye adlandırılan türden bir yılan. (S, O, K.)
