# كبت — Lane's Lexicon

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%83%D8%A8%D8%AA/sozluk/lexicon
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%83%D8%A8%D8%AA/entries/lexicon

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [كبت](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%83%D8%A8%D8%AA.md)
- Lane's Lexicon: Edward W. Lane · 19. yy

## Madde başı: كبت

كَبَتَهُ
1 كَبَتَهُ ذ , aor. كَبِتَ , (inf. n. كَبْتٌ, TA,) He threw him down prostrate; (K;) as also كَبَتَهُ لِوَجْهِهِ: (S:) he threw him, or it, down upon his, or its face; like كَبَّهُ: this is the primary signification. (TA.) ― -b2- كَبَتَهُ اللّٰهُ لِوَجْهِهِ May God prostrate him, so that he may not succeed in his enterprise, or may not gain the victory! (TA.) ― -b3- كَبَتَ الكَافِرَ He (God) prostrated the unbeliever, and denied him what he desired, or disappointed him, or caused him to fail of attaining his desire. (TA, from a trad.) ― -b4- كَبَتَهُ He repelled him (i. e. an enemy) in his rage, or wrath. (K.) ― -b5- I. q. كَسَرَهُ [here app. signifying He routed him; or put him to flight.] (K.) ― -b6- كَبَتَهُ, (inf. n. كَبْتٌ, S,) He turned away, or averted, him: (S, K:) and abased him; debased him; rendered him vile, despicable, or ignominious. (S, K.) Syn. أَذَلَّهُ and أَخْزَاهُ (K) Ex. كَبَتَ اللّٰهُ العَدُوَّ God averted and abased the enemy. (S.) ― -b7- كُبِتُوا كَمَا كُبِتَ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ, in the Kur, [lviii, 6,] signifies, They [who oppose God and his Apostle] have been abased, and punished, by their being overcome, like as those who were before them, of such as opposed God, were abased, &c.: (Zj:) or they have been enraged, and grieved, on the occasion of the war of the Moat, like as those who were before them, who fought with the prophets, were enraged and grieved: (Fr:) in favour of which latter interpretation it has been argued, that الكبت is formed from الكبد, the liver, by the substitution of ت for د, and that the liver is the source of rage and malevolence. (Az.) -A2- كَبَتَهُ i. q. كَبَدَهُ, He smote, or hurt, his liver. (TA.) ― -b2- كَبَتَ غَيْظَهُ فِى جَوْفِهِ (tropical:) He restrained his rage in his inside [or bosom]. You say, مَنْ كَبَتَ غَيْظَهُ فِى جَوْفِهِ كَبَتَ اللّٰهُ عَدُوَّهُ مِنْ خَوْفِهِ [Whoso restraineth his rage in his bosom, God will avert and abase his enemy, through fear of him]. (A.)

انكبت
7 انكبت ذ He was thrown down, or fell down, prostrate; or, upon his face. (TA.)

كبت
كبت ذ [app. كَبْتٌ or كِبْتٌ or كَبِتٌ] i. q. كَبِدٌ The liver. Ex. بَرُدَ كبتُهُ [His liver became cool: i. e., his rage became assuaged]. ('Ináyeh.)

كَبْتٌ
كَبْتٌ ذ Rage or wrath; and grief, or sorrow. ('Ináyeh.)

مَكْبُوتٌ
مَكْبُوتٌ ذ pass. part. n. of 1, q. v. ― -b2- Also, Affected with violent grief, or sorrow: originally مَكْبُودٌ: i. e., having his liver affected by grief, or sorrow. (TA, from a trad.)

مُكْتَبِتٌ
مُكْتَبِتٌ ذ Filled with grief, or sorrow; (K;) or with rage, or wrath. (TA.)

### Türkçe

**كَبَتَهُ**
1 **كَبَتَهُ** ذ , muzâri‘ı **كَبِتَ** , (mastarı **كَبْتٌ**, TA,) Onu yüzüstü yere serdi; (K;) yine **كَبَتَهُ لِوَجْهِهِ**: (S:) onu, yahut onu (şeyi), yüzü üzerine yere serdi; **كَبَّهُ** gibi: bu, aslî anlamdır. (TA.) ― -b2- **كَبَتَهُ اللّٰهُ لِوَجْهِهِ** Allah onu yüzüstü yere sersin; böylece işinde başarılı olamasın, yahut zafere erişemesin! (TA.) ― -b3- **كَبَتَ الكَافِرَ** O (Allah) kâfiri yüzüstü yere serdi ve ona arzuladığını vermedi; yahut onu umduğundan mahrum bıraktı; yahut onu arzusuna erişmekten alıkoydu. (TA, bir rivayetten.) ― -b4- **كَبَتَهُ** Onu (yani bir düşmanı) öfkesinde yahut hiddetinde geri püskürttü. (K.) ― -b5- **كَسَرَهُ** ile aynı (I. q.). [burada görünüşe göre “Onu bozguna uğrattı; yahut kaçırttı” anlamındadır.] (K.) ― -b6- **كَبَتَهُ**, (mastarı **كَبْتٌ**, S,) Onu çevirdi, yahut ondan yüz çevirdi: (S, K:) ve onu alçalttı; aşağı düşürdü; onu zelil, hakir yahut rezil kıldı. (S, K.) Eşanlamlısı: **أَذَلَّهُ** ve **أَخْزَاهُ** (K) Ör. **كَبَتَ اللّٰهُ العَدُوَّ** Allah düşmanı çevirdi ve alçalttı. (S.) ― -b7- **كُبِتُوا كَمَا كُبِتَ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ**, Kur’ân’da [lviii, 6,] şu anlama gelir: Onlar [Allah’a ve Resûlü’ne karşı gelenler] yenilgiye uğratılmaları sebebiyle alçaltılmış ve cezalandırılmışlardır; tıpkı kendilerinden önce Allah’a karşı gelenlerden olanların alçaltıldığı vb. gibi: (Zj:) yahut Hendek Savaşı münasebetiyle öfkelendirilmiş ve kederlendirilmişlerdir; tıpkı kendilerinden önce peygamberlerle savaşanların öfkelendirilip kederlendirildiği gibi: (Fr:) bu ikinci yorumu desteklemek üzere, **الكبت**’in **الكبد**’den, **د** yerine **ت** ikamesiyle türetildiği ve karaciğerin öfke ve kötücüllüğün kaynağı olduğu ileri sürülmüştür. (Az.) -A2- **كَبَتَهُ** **كَبَدَهُ** ile aynı (i. q.); onun karaciğerine vurdu, yahut karaciğerini incitti. (TA.) ― -b2- **كَبَتَ غَيْظَهُ فِى جَوْفِهِ** (mecaz:) Öfkesini içinin [yahut bağrının] içinde tuttu. Şöyle dersin: **مَنْ كَبَتَ غَيْظَهُ فِى جَوْفِهِ كَبَتَ اللّٰهُ عَدُوَّهُ مِنْ خَوْفِهِ** [Kim öfkesini bağrında tutarsa, Allah onun düşmanını, ondan korkması sebebiyle, çevirir ve alçaltır]. (A.)

**انكبت**
7 **انكبت** ذ Yüzüstü yere serildi; yahut yüzüstü düştü; yahut yüzü üzerine. (TA.)

**كبت**
**كبت** ذ [görünüşe göre **كَبْتٌ** veya **كِبْتٌ** veya **كَبِتٌ**] **كَبِدٌ** ile aynı (i. q.). Karaciğer. Ör. **بَرُدَ كبتُهُ** [Onun karaciğeri serinledi: yani öfkesi yatıştı]. ('Ináyeh.)

**كَبْتٌ**
**كَبْتٌ** ذ Öfke yahut hiddet; ve keder yahut üzüntü. ('Ináyeh.)

**مَكْبُوتٌ**
**مَكْبُوتٌ** ذ 1’in mef‘ûl ismidir, bk. ― -b2- Ayrıca, şiddetli keder yahut üzüntüye tutulmuş: aslında **مَكْبُودٌ**: yani keder yahut üzüntü sebebiyle karaciğeri etkilenmiş olan. (TA, bir rivayetten.)

**مُكْتَبِتٌ**
**مُكْتَبِتٌ** ذ Keder yahut üzüntü ile dolu; (K;) yahut öfke yahut hiddet ile. (TA.)
