# كرع — Lisânü'l-Arab

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%83%D8%B1%D8%B9/sozluk/lisan
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%83%D8%B1%D8%B9/entries/lisan

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [كرع](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%83%D8%B1%D8%B9.md)
- Lisânü'l-Arab: İbn Manzûr · 13. yy

## Madde başı: كرع

كَرِعَت المرأَةُ كَرَعاً، فهي كَرِعةٌ: اغْتَلَمَتْ وأَحَبَّتِ الجِماعَ. وجارية كرِعةٌ: مِغْلِيمٌ، ورجل كَرِعٌ، وقد كَرِعَتْ إِلى الفحْلِ كَرَعاً.
والكُراعُ من الإِنسان: ما دون الركبة إِلى الكعب، ومن الدوابِّ: ما دون الكَعْبِ، أُنْثَى. يقال: هذه كُراعٌ وهو الوظيف؛ قال ابن بري: وهو من ذواتِ الحافِرِ ما دُونَ الرُّسْغِ، قال: وقد يُسْتَعْمَلُ الكُراعُ أَيضاً للإِبل كما استعمل في ذوات الحافر؛ قالت الخنساءُ
(* قوله« قالت
الخنساء» كذا بالأصل هنا، ومر في مادة كوس: قالت عمرة أُخت العباس بن مرداس وأمها الخنساء ترثي أخاها وتذكر أنه كان يعرقب الابل: فظلت تكوس على إلخ): فقامَتْ تَكُوسُ على أَكْرُعٍ ثلاثٍ، وغادَرْتَ أُخْرَى خَضِيبا
فجعلت لها أَكارِعَ أَربعاً، وهو الصحيح عند أَهل اللغة في ذوات الأَربع، قال: ولا يكون الكراع في الرِّجل دون اليد إِلا في الإِنسان خاصّة، وأَما ما سواه فيكون في اليدين والرجلين، وقال اللحياني: هما مما يؤنث ويذكر، قال: ولم يعرف الأَصمعي التذكير، وقال مرة أُخرى: هو مذكر لا غير، وقال سيبويه: أَما كُراعٌ فإِن الوجه فيه ترك الصرْف، ومن العرب من يصرفه يشبهه بذراع، وهو أَخبث الوجهين، يعني أَن الوجه إِذا سمي به أَن لا يصرف لأَنه مؤنث سمي به مذكر، والجمع أَكْرُعٌ، وأَكارِعُ جمع الجمع، وأَما سيبويه فإِنه جعله مما كسر على ما لا يكسّر عليه مثلُه فِراراً من جمع الجمع، وقد يكسر على كِرْعانٍ. والكُراعُ من البقر والغنم: بمنزلة الوَظِيفِ من الخيل والإِبل والحُمُرِ وهو مُسْتدَقُّ الساقِ العاري من اللحم، يذكر ويؤنث، والجمع أَكْرُعٌ ثم أَكارِعُ. وفي المثل: أُعْطِيَ العبدُ كُراعاً فطلَب ذِرعاً، لأَن الذراع في اليد وهو أَفضل من الكُراع في الرجْلِ. وكَرَعَه: أَصابَ كُراعَه. وكَرِعَ كَرَعاً: شَكا كُراعَه. ويقال للضعيف الدِّفاعِ: فلان ما يُنْضجُ الكُراعَ. والكَرَعُ: دِقَّةُ الأَكارِعِ، طويلةً كانت أَو قصيرةً، كَرِعَ كَرَعاً، وهو أَكْرَعُ، وفيه كَرَعٌ أَي دِقَّةٌ. والكَرَعُ أَيضاً: دِقَّةُ الساقِ، وقيل: دقة مُقَدَّمِها وهو أَكْرعُ، والفِعْلُ كالفِعْلِ والصِّفةُ كالصِّفةِ. وفي حديث الحوض: فَبَدَأَ الله بكُراعٍ أي طرَفٍ من ماءِ الجنةِ مُشَبَّهٍ بالكراع لقلته، وإِنه كالكُراعِ من الدابة.
وتَكَرَّعَ للصلاة: غَسَل أَكارِعَه، وعمّ بعضهم به الوضوء. قال الأَزهري: تَطَهَّرَ الغلام وتَكَرَّعَ وتَمكَّنَ إِذا تطهر للصلاة. وكُراعاً الجُنْدَبِ: رجلاه؛ ومنه قول أَبي زبيد:
ونَفَى الجُنْدَبُ الحَصى بِكُراعَيْـ
ـه، وأوْفَى في عُودِه الحِرْباءُ
وكُراعُ الأَرض: ناحِيَتُها. وأَكارِعُ الأَرض: أَطْرافُها القاصِيةُ، شبهت بأَكارِعِ الشاء وهي قوائمُها. وفي حديث النخعي: لا بأْس بالطَّلَبِ في أَكارِعِ الأَرض أَي نواحيها وأَطْرافِها. والكُراعُ: كلُّ أَنف سالَ فتقدم من جبل أَو حَرّةٍ. وكُراع كلِّ شيء: طَرَفُه، والجمع في هذا كله كِرْعانٌ وأَكارِعُ. وقال الأَصمعي: العُنُقُ من الحَرّة يمتدّ؛ قال عوف بن الأَحوص:
أَلم أَظْلِفْ عن الشُّعَراءِ عِرْضِي،
كما ظُلِفَ الوَسِيقةُ بالكُراعِ؟
وقيل: الكُراعُ ركن من الجبل يَعْرِضُ في الطريق. ويقال: أَكْرَعَكَ الصيْدُ وأَخْطَبَكَ وأَصْقَبَك وأَقْنى لكَ بمعنى أَمْكَنَكَ. وكَرِعَ الرجلُ بِطِيبٍ فَصاكَ به أَي لَصِقَ به. والكُراعُ: اسم يجمع الخيل. والكُراعُ: السلاحُ، وقيل: هو اسم يجمع الخيل والسلاح.
وأَكْرَعَ القومُ إِذا صَبَّتْ عليهم السماءُ فاسْتَنْقَعَ الماءُ حتى يَسْقُوا إِبلهم من ماء السماء، والعرب تقول لماء السماء إِذا اجتمع في غَدِيرٍ أَو مَساكٍ: كَرَعٌ. وقد شَرِبْنا الكَرَعَ وأَرْوَيْنا نَعَمَنا بالكَرَعِ. والكَرَعُ. والكُراعُ: ماء السماء يُكْرَعُ فيه. ومنه حديث معاوية: شربت عُنْفُوانَ المكْرَعِ أَي في أَوّلِ الماءِ، وهو مَفْعَلٌ من الكَرَعِ، أَراد به عَزَّ فَشَرِبَ صافِيَ الماء وشرب غيره الكَدِرَ؛ قال الراعي يصف إِبلاً وراعِيَها بالرِّفْقِ في رِعايةِ الإِبلِ، ونسبه الجوهري لابن الرّقاع:
يَسُنُّها آبِلٌ، ما إِنْ يُجَزِّئُها
جَزْأً شَديداً، وما إِنْ تَرْتَوي كَرَعا
وقيل: هو الذي تَخُوضُه الماشِيةُ بأَكارِعِها. وكل خائِضِ ماءٍ كارِعٌ، شرِبَ أَو لم يشرب. والكَرّاعُ: الذي يسقي ماله بالكَرَعِ وهو ماء السماء. وفي الحديث: أَنّ رجلاً سمع قائلاً يقول في سَحابة: اسق كَرَعَ فلان، قال: أَراد موضعاً يجتمع فيه ماءُ السماء فيسقي به صاحبه زرعه. ويقال: شربت الإِبل بالكَرَعِ إِذا شربت من ماءِ الغَدِيرِ.
وكَرَعَ في الماء يَكْرَعُ كُرُوعاً وكَرْعاً: تناوله بِفِيه من موضعه من غير أَن يشرب بِكَفَّيْه ولا بإِناء، وقيل: هو أَن يدخل النهر ثم يشرب، وقيل: هو أَن يُصَوِّبَ رأْسَه في الماء وإِن لم يشرب. وفي الحديث: أَنه دخل على رجل من الأَنصار في حائِطه فقال: إِن كان عندك ماءٌ بات في شَنِّه وإِلا كَرَعْنا؛ كَرَعَ إِذا تناوَلَ الماءَ بِفِيه من موضعه كما تفعل البهائم لأَنها تدخل أَكارِعَها، وهو الكَرْعُ؛ ومنه حديث عكرمة: كَرِهَ الكَرْعَ في النهر. وكل شيء شربت منه بنيك من إِناءٍ أَو غيره، فقد كَرَعْتَ فيه؛ وقال الأَخطل:
يُرْوِي العِطاشَ لَها عَذْبٌ مُقَبَّلُه،
إِذا العِطاشُ على أَمثالِه كَرَعُوا
والكارِعُ: الذي رمى بفمه في الماء. والكَرِيعُ: الذي يشرب بيديه من النهر إِذا فَقَدَ الإِناء. وكَرَعَ في الإِناء إِذا أَمال نحوه عنقه فشرب منه؛ وأَنشد للنابغة:
بِصَهْباءَ في أَكْنافِها المِسْك كارِعُ
قال: والكارِعُ الإِنسانُ أَي أَنت المِسْكُ لأَنك أَنت الكارِعُ فيها المسْكَ. ويقال: اكْرَعْ في هذا الإِناءِ نَفَساً أَو نفسين، وفيه لغة أُخرى: كَرِع يَكْرَعُ كَرَعاً، وأَكْرَعُوا: أَصابوا الكَرَعَ، وهو ماء السماء، وأَوْرَدُوا.
والكارِعاتُ والمُكْرِعاتُ: النخل
(* قوله«والمكرعات النخل» هو بكسر
الراء كما في سائر نسخ الصحاح افاده شارح القاموس وعليه يتمشى ما بعده، واما المكرعات في البيت فضبط بفتح الراء في الأصل ومعجم ياقوت وصرح به في القاموس حيث قال: وبفتح الراء ما غرس في الماء إلخ.) التي على الماء، وقد أَكْرَعَتْ وكَرَعَتْ، وهي كارِعةٌ ومُكْرعةٌ؛ قال أَبو حنيفة: هي التي لا يفارق الماءُ أُصولَها؛ وأَنشد:
أَو المُكْرَعات من نَخِيلِ ابن يامِنٍ،
دُوَيْنَ الصَّفا، اللاَّئي يَلِينَ المُشَقَّرا
قال: والمُكْرَعاتُ أَيضاً النخل القَرِيبةُ من المَحَلِّ، قال: والمُكْرَعاتُ أَيضاً من النخل التي أُكْرِعَتْ في الماء؛ قال لبيد يصف نخلاً نابتاً على الماء:
يَشْرَبْنَ رِفْهاً عِراكاً غير صادِرةٍ،
فكلُّها كارِعٌ في الماءِ مُغْتَمِرُ
قال: والمُكْرَعاتُ أَيضاً الإِبل تُدْنى من البيوت لتَدْفَأَ بالدُّخانِ، وقيل: هي اللَّواتي تُدْخِلُ رؤوسَها إِلى الصِّلاءِ فَتَسْوَدُّ أَعْناقُها، وفي المصنف المُكْرَباتُ؛ وأَنشد أَبو حنيفة للأَخطل: فلا تَنْزلْ بِجَعْدِيٍّ إِذا ما
تَرَدَّى المُكْرعاتُ من الدُّخانِ
وقد جعلت المُكْرِعاتُ هنا النخيل النابتة على الماء.
وكَرَعُ الناس: سَفِلَتُهم. وأَكارِعُ الناسِ: السَّفِلَةُ شُبِّهُوا بأَكارِعِ الدوابِّ، وهي قوائِمُها. والكَرَّاعُ: الذي يُخادِنُ الكَرَعَ وهم السَّفِلُ من الناس، يقال للواحد: كَرَعٌ ثم هلم جرّاً. وفي حديث النجاشي: فهل يَنْطِقُ فيكم الكَرَعُ؟ قال ابن الأَثير: تفسيره في الحديث الدَّنيءُ النفْسِ. وفي حديث علي: لو أَطاعَنا أَبو بكر فيما أَشَرْنا به عليه من ترْكِ قِتالِ أَهلِ الرِّدّةِ لَغَلَبَ على هذا الأَمْرِ الكَرَعُ والأَعْرابُ؛ قال: هم السَّفِلَةُ والطَّعامُ من الناسِ.
وكُراعُ الغَمِيم: موضع معروف بناحية الحجاز. وفي الحديث: خرَج عامَ الحُدَيْبِيةِ حتى بَلَغَ كُراعَ الغَمِيم، هو اسم موضع بين مكة والمدينة. وأَبو رِياشٍ سُوَيْدُ بن كُراعَ: من فٌرْسانِ العرب وشعرائهم، وكُراعُ اسم أُمه لا ينصرف، قال سيبويه: هو من القسم الذي يقع فيه النسب إِلى الثاني لأَن تَعَرُّفَه إِنما هو به كابن الزُّبَيْرِ وأَبي دَعْلَجٍ، وأَما الكَرّاعةُ التي تَلْفِظُ بها العامّةُ فكلمة مُوَلَّدة.

### Türkçe

**كَرِعَت** kadın **كَرَعاً** (olarak), o hâlde o **كَرِعةٌ**’dir: azgınlaştı ve **الجِماعَ**’ı sevdi. Ve **كرِعةٌ** bir câriye: **مِغْلِيمٌ**; ve **كَرِعٌ** bir erkek; ve gerçekten o, **الفحْلِ**’e doğru **كَرَعاً** (olarak) **كَرِعَتْ**.

Ve **الكُراعُ** insandan: dizin altından topuğa kadar olan şey; ve binek hayvanlarından: **الكَعْبِ**’in altı; dişildir. Denir: bu bir **كُراعٌ**dur ve o **الوظيف**’tir; İbn Berrî dedi: ve o, toynaklılardan **الرُّسْغِ**’ün altıdır; dedi: ve **الكُراعُ** ayrıca, toynaklılarda kullanıldığı gibi, develer için de kullanılabilir; el-Hansâ dedi:
(* “dedi el-Hansâ” sözü: burada asılda böyledir; ve **كوس** maddesinde geçti: dedi Amra, el-‘Abbâs b. Mirdâs’ın kız kardeşi ve annesi el-Hansâ, kardeşine mersiye söylerken ve onun develeri topallattığını anarken: “fe-zallet tekûsu ‘alâ…” ilâ âhirih):
Üç **أَكْرُعٍ** üzerine **تَكُوسُ** ederek kalktı, ve başka birini kanlı bıraktın.

Böylece ona dört **أَكارِعَ** yaptı; ve bu, dört ayaklılarda dil ehli katında sahih olandır. Dedi: **الكُراع** bacakta, elden aşağıda, ancak insanda özellikle olur; onun dışındakinde ise iki elde ve iki bacakta olur. El-Lihyânî dedi: o ikisi, dişil ve eril yapılanlardandır. Dedi: el-Asma‘î erilleştirmeyi bilmedi; ve başka bir defa dedi: o, yalnızca erildir. Sîbeveyh dedi: **كُراعٌ**’a gelince, onda tercih edilen yön sarfı terk etmektir; Araplardan onu sarf eden vardır, onu **ذراع**’a benzetir; ve bu iki yönün en çirkini (khabîsi)dir; yani, onunla adlandırıldığında tercih edilen yön, sarf edilmemesidir; çünkü dişildir, onunla bir erkek adlandırılmıştır. Çoğulu **أَكْرُعٌ**dur; ve **أَكارِعُ** çoğulun çoğuludur. Sîbeveyh’e gelince, onu, çoğulun çoğulundan kaçmak için, benzeri onun üzerine kırılmayan şeye kırılanlardan kıldı; ve bazen **كِرْعانٍ** üzerine kırılır. Ve **الكُراعُ** sığır ve koyundan: atlar, develer ve eşeklerden **الوَظِيفِ** menzilesindedir; o, etten çıplak, incelmiş bacak kısmıdır; eril ve dişil yapılır; çoğulu **أَكْرُعٌ** sonra **أَكارِعُ**. Meselde: köleye bir **كُراعاً** verildi de bir **ذِرعاً** istedi; çünkü **الذراع** elde olur ve o, bacakta olan **الكُراع**’dan daha faziletlidir.

Ve **كَرَعَه**: onun **كُراع**’ını vurdu. Ve **كَرِعَ كَرَعاً**: **كُراع**’ından şikâyet etti. Ve zayıf savunmalı için denir: falan, **الكُراعَ**’ı pişirmez. Ve **الكَرَعُ**: **الأَكارِعِ**’in inceliğidir; uzun da olsa kısa da olsa; **كَرِعَ كَرَعاً**; ve o **أَكْرَعُ**dur; ve onda **كَرَعٌ** vardır, yani incelik. Ve **الكَرَعُ** ayrıca: bacağın inceliğidir; ve denildi: onun ön kısmının inceliğidir; ve o **أَكْرعُ**dur; fiil fiil gibidir ve sıfat sıfat gibidir. Havuz hadîsinde: “Allah bir **كُراعٍ** ile başladı” yani cennet suyundan bir uç; azlığından dolayı **الكُراع**’a benzetilmiş; ve o, binek hayvanının **الكُراع**’ı gibidir.

Ve **تَكَرَّعَ** namaz için: **أَكارِعَ**’ını yıkadı; ve bazısı bununla abdesti genelleştirdi. El-Ezherî dedi: delikanlı temizlendi ve **تَكَرَّعَ** etti ve **تَمكَّنَ** oldu; yani namaz için temizlendiğinde.

Ve **كُراعاً الجُنْدَبِ**: onun iki bacağıdır; ondan Ebû Zübeyd’in sözü:
Çekirge çakılı iki **كُراع**’ı ile savdı, ve kertenkele dönüşünde tamamladı.

Ve **كُراعُ الأَرض**: onun tarafıdır. Ve **أَكارِعُ الأَرض**: onun uzak uçlarıdır; koyunun **أَكارِع**’ine benzetildi; o da onun ayaklarıdır. En-Neha‘î’nin hadîsinde: “**أَكارِعِ الأَرض**’de talepte bulunmada beis yoktur” yani onun taraflarında ve uçlarında. Ve **الكُراعُ**: dağdan yahut **حَرّةٍ**den uzanıp öne çıkan, akan her burun (çıkıntı). Ve her şeyin **كُراع**’ı: onun ucudur; ve bu bütününde çoğul **كِرْعانٌ** ve **أَكارِعُ**dur. El-Asma‘î dedi: **العُنُقُ** **الحَرّة**’den uzanır; Avf b. el-Ahvas dedi:
Şairlerden ırzımı uzaklaştırmadım mı,
nasıl ki **الوَسِيقةُ** **الكُراع** ile uzaklaştırıldı?

Ve denildi: **الكُراعُ** yol üzerinde enlemesine duran dağın bir köşesidir. Ve denir: av sana **أَكْرَعَكَ** etti ve sana **أَخْطَبَكَ** etti ve sana **أَصْقَبَك** etti ve sana **أَقْنى** etti; “sana imkân verdi” anlamında. Ve adam **بِطِيبٍ** ile **كَرِعَ** etti de onunla **فَصاكَ** etti; yani ona yapıştı. Ve **الكُراعُ**: atları toplayan bir isimdir. Ve **الكُراعُ**: silahtır; ve denildi: atları ve silahı toplayan bir isimdir.

Ve kavim **أَكْرَعَ** ettiğinde: gök onların üzerine boşalır da su birikir; ta ki develerini gök suyundan sulasınlar. Ve Araplar, gök suyuna, bir gölcükte yahut su birikintilerinde toplandığında: **كَرَعٌ** derler. Ve gerçekten biz **الكَرَعَ** içtik ve hayvanlarımızı **بالكَرَعِ** suladık. Ve **الكَرَعُ**. Ve **الكُراعُ**: içinde **يُكْرَعُ** olunan gök suyudur. Ondan Muâviye hadîsi: “**عُنْفُوانَ المكْرَعِ** içtim” yani suyun başında; ve o, **الكَرَعِ**’den **مَفْعَلٌ**dir; bununla, aziz oldu da suyun safını içti, başkası bulanığı içti, demek istedi. Er-Râ‘î dedi; develeri ve çobanını, develeri gütmede yumuşaklıkla vasfederken; el-Cevherî onu İbn er-Riqâ‘a nisbet etti:
Bir deveci onları sürer; onları şiddetli bir payla paylaştırmaz,
ve onlar **كَرَعا** (olarak) kanmazlar.

Ve denildi: o, hayvanların **أَكارِعِ**’iyle içine girdikleri sudur. Ve suya giren her kimse **كارِعٌ**dir; içti yahut içmedi. Ve **الكَرّاعُ**: malını **بالكَرَعِ** ile sulayan kimsedir; ve o gök suyudur. Hadîste: bir adam, bir bulutta bir söyleyenin “falanın **كَرَعَ**’ını sula” dediğini işitti; dedi: gök suyunun toplandığı bir yeri kastetti; böylece sahibi onunla ekinini sular. Ve denir: develer **بالكَرَعِ** içti; yani gölcük suyundan içti.

Ve **كَرَعَ** suda, **يَكْرَعُ كُرُوعاً وكَرْعاً**: onu, avuçlarıyla yahut bir kapla içmeksizin, bulunduğu yerden ağzıyla aldı. Ve denildi: nehre girer sonra içer. Ve denildi: başını suya indirir, içmese bile. Hadîste: Ensardan bir adamın bahçesine girdi de dedi: “Eğer yanında, tulumunda geceleyip kalmış su varsa (getir), yoksa **كَرَعْنا**”; **كَرَعَ**: suyu, hayvanların yaptığı gibi, bulunduğu yerden ağzıyla almak; çünkü onlar **أَكارِعَ**’larını sokarlar; ve o **الكَرْعُ**dur. Ondan İkrime hadîsi: nehirde **الكَرْعَ**’ı kerih gördü. Ve her şey ki ondan, bir kaptan yahut başkasından, oğulların içti; gerçekten sen onda **كَرَعْتَ** ettin. El-Ahtal dedi:
Susuzları sular; onun için, önü tatlıdır;
susuzlar benzerleri üzerine **كَرَعُوا** ettiklerinde.

Ve **الكارِعُ**: ağzını suya atan kimsedir. Ve **الكَرِيعُ**: kap bulunmadığında nehirden iki eliyle içen kimsedir. Ve **كَرَعَ** kapta: boynunu ona doğru eğdi de ondan içti. Nâbiga’dan rivayet edildi:
Etraflarında misk bulunan bir şarapla; onda **كارِعُ** (vardır).

Dedi: ve **الكارِعُ** insan demektir; yani sen misksin; çünkü sen, onda miski **الكارِعُ** edensin. Ve denir: bu kapta bir nefes yahut iki nefes **اكْرَعْ** et. Ve onda başka bir dil: **كَرِعَ يَكْرَعُ كَرَعاً**. Ve **أَكْرَعُوا**: **الكَرَعَ**’a isabet ettiler; ve o gök suyudur; ve suya vardılar.

Ve **الكارِعاتُ** ve **المُكْرِعاتُ**: su üzerindeki hurmalıklardır.
(* “**والمكرعات النخل**” sözü: râ’nın kesresi iledir; صحاح’ın diğer nüshalarında olduğu gibi; bunu Kâmûs şârihi bildirdi; ve bununla sonrası yürür. Ama beyitteki **المكرعات** asılda ve Yâkût’un Mu‘cem’inde râ’nın fethasıyla ضبط edildi; ve Kâmûs’ta bunu açıkça söyledi; “râ’nın fethasıyla: suda dikilen…” ilh.)
ki su üzerindedir; ve gerçekten **أَكْرَعَتْ** ve **كَرَعَتْ**; ve o **كارِعةٌ** ve **مُكْرعةٌ**’dır. Ebû Hanîfe dedi: o, suyun köklerini terk etmediği (köklerinden ayrılmadığı) olandır. Ve şu beyit okundu:
Yahut İbn Yâmin’in hurmalığından **المُكْرَعات**;
Safâ’nın aşağısında; **اللاَّئي** **المُشَقَّرا**’yı yumuşatırlar.

Dedi: ve **المُكْرَعاتُ** ayrıca, yerleşime yakın hurmalıklardır. Dedi: ve **المُكْرَعاتُ** ayrıca, sudan **أُكْرِعَتْ** edilen hurmalıklardandır. Lebîd dedi; su üzerinde biten hurmayı vasfederken:
Kolayca, çekişerek içerler; dönüp giden değiller;
hepsi suda **كارِعٌ**dir, suya dalandır.

Dedi: ve **المُكْرَعاتُ** ayrıca, dumanla ısınsınlar diye evlere yaklaştırılan develerdir. Ve denildi: onlar, başlarını **الصِّلاءِ**’a sokarlar da boyunları kararır. Ve **المصنف**’te **المُكْرَباتُ** (vardır). Ebû Hanîfe, el-Ahtal’den okudu:
**بِجَعْدِيٍّ**’e inme; ne zaman ki
**المُكْرعاتُ** dumandan düşüp yuvarlanır.

Ve burada **المُكْرِعاتُ** su üzerinde biten hurmalıklar yapılmıştır.

Ve **كَرَعُ الناس**: onların aşağı tabakasıdır. Ve **أَكارِعُ الناسِ**: aşağı tabakadır; binek hayvanlarının **أَكارِع**’ine benzetildiler; o da onların ayaklarıdır. Ve **الكَرَّاعُ**: **الكَرَعَ** ile düşüp kalkan (onlarla arkadaşlık eden) kimsedir; ve onlar insanların aşağı tabakasıdır. Bir tekine: **كَرَعٌ** denir; sonra böylece sürer gider. Necâşî hadîsinde: “Sizde **الكَرَعُ** konuşur mu?” İbnü’l-Esîr dedi: onun tefsiri hadîste: nefsi aşağı (denî) olandır. Ali hadîsinde: “Eğer Ebû Bekir, ridde ehliyle savaşmayı terk etmesi hususunda ona işaret ettiğimiz şeyde bize itaat etseydi, bu işte **الكَرَعُ** ve **الأَعْرابُ** galip gelirdi.” Dedi: onlar, insanların aşağı tabakası ve ayaktakımıdır.

Ve **كُراعُ الغَمِيم**: Hicaz tarafında bilinen bir yerdir. Hadîste: Hudeybiye yılında çıktı; ta ki **كُراعَ الغَمِيم**’e ulaştı; o, Mekke ile Medine arasında bir yer adıdır. Ve Ebû Riyâş Suveyd b. **كُراعَ**: Arapların süvarilerinden ve şairlerindendir. Ve **كُراعُ** onun annesinin adıdır; sarf edilmez. Sîbeveyh dedi: o, nisbetin ikinciye düştüğü kısımdandır; çünkü onun belirginliği ancak onunladır; İbnü’z-Zübeyr ve Ebû Da‘lac gibi. Ve avâmın telaffuz ettiği **الكَرّاعةُ** ise, türetilmiş (müvelled) bir kelimedir.
