# كلل — Esâsü'l-Belâğa

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%83%D9%84%D9%84/sozluk/esas
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%83%D9%84%D9%84/entries/esas

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [كلل](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%83%D9%84%D9%84.md)
- Esâsü'l-Belâğa: Zemahşerî · 12. yy

## Madde başı: كلل

ك ل ل
كلّ الإنسان والدابّة كلالاً وكلالةً وهو كال مكل‏:‏ كلت دوابّه وأكلّ دابته‏.‏
وكلّ السيف كلولاً وكلّةً‏.‏
وكلّله‏:‏ ألبسه الإلكليل وهو عصابة مزيّنة بالجواهر‏.‏
وانكلّت المرأة‏:‏ ضحكت‏.‏
قال الأعشى‏:‏ وتنكلّ عن مشرقٍ باردٍ كشوك السّيال أسفّ النؤورا وهو كلّ عليه‏.‏
ومن المجاز‏:‏ كل بصره ولسانه كلّةً وهو كلة وهو كليل البصر واللسان‏.‏
وكلّ عن الأمر‏:‏ ثقل عليه فلم ينبعث فيه‏.‏
وكلّ فلان كلالة إذا لم يكن ولداً ولا والداً أي كلّ عن بلوغ القرابة المماسة‏.‏
قال الطرمّاح يصف الثور‏:‏ يهز سلاحاً لم يرثه كلالة يشك به منها غموض المغابن وكلّل عن القتال‏:‏ نكل‏.‏
وانطلق مكلّلاً‏:‏ ذهب لا يبالي بما وراءه‏.‏
وكلّل على القوم‏:‏ حمل عليهم‏.‏
يقال‏:‏ كلّل تكليلة السبع‏.‏
وقال أبو زبيد الطائيّ‏:‏ فأجمرت حرجٌ خوصاء ناجية وأيقنت أنه إذ كلل السبع أي أنه وقت تكليله‏.‏
وجفنة مكلّلة بالسّديف وجفان مكللات‏.‏
وروضة مكلّلة‏:‏ محفوفة بالنور‏.‏
وتكلّلوه‏:‏ أحدقوا به‏.‏
وألقى عليه الدهر كلكله وانكلّ السحاب واكتلّ‏:‏ ضحك بالبرق‏.‏

### Türkçe

ك ل ل
**كلّ** insan ve binek hayvanı **كلالاً** ve **كلالةً** (olmak üzere); o, **كالّ** **مكلّ**’dür: “Binek hayvanları yoruldu” ve “binek hayvanı yoruldu”.
Ve kılıç **كلّ** olur, **كلولاً** ve **كلّةً** (olmak üzere).
Ve **كلّله**: Ona **الإلكليل** giydirdi; o, mücevherlerle süslü bir sargıdır.
Ve kadın **انكلّت**: güldü.
**الأعشى** dedi:
Ve soğuk bir doğudan, **السّيال** dikenleri gibi, **النؤورا**’yı alçaltarak güler; ve o, ona karşı **كلّ**’dür.
Mecazdan: Gözü ve dili **كلّ** oldu, **كلّةً** (olmak üzere); ve o, **كلة**’dir; ve o, görmede ve dilde **كليل**’dir.
Ve işten **كلّ** oldu: ona ağır geldi de onda harekete geçmedi.
Ve falan kimse, ne çocuk ne de baba olduğunda **كلالة** (olur); yani, dokunan akrabalığa ulaşmaktan **كلّ** oldu.
**الطرمّاح**, öküzü vasfederek dedi:
Miras almadığı bir silahı sallar, **كلالة** (olarak); onunla, koltuk altlarının gizliliklerine saplar.
Ve savaşmaktan **كلّل** oldu: geri durdu.
Ve **مكلّلاً** olarak yola çıktı: arkasındakine aldırmadan gitti.
Ve kavmin üzerine **كلّل** etti: onların üzerine yüklendi.
Denir: “Yırtıcının **تكليلة**’si gibi **كلّل** etti.”
Ve **أبو زبيد الطائيّ** dedi:
Derken, kurtulan ince dallı bir çalılık korlaştı; ve yırtıcı **كلل** ettiğinde, yani onun **تكليله** vakti olduğunu kesin bildim.
Ve **السّديف** ile **مكلّلة** bir çanak; ve **مكللات** çanaklar.
Ve **مكلّلة** bir çayır: ışıkla çevrelenmiş.
Ve onu **تكلّلوه**: onu çepeçevre kuşattılar.
Ve zaman ona **كلكله**’ni attı; ve bulut **انكلّ** oldu ve **اكتلّ** oldu: şimşekle güldü.
