# كمتر (ك-م-ت-ر) — Arapça kök

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%83%D9%85%D8%AA%D8%B1
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%83%D9%85%D8%AA%D8%B1

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Harfler: ك - م - ت - ر
- Bu kök Kur'an'da geçmiyor.
- 5 sözlük

## Sözlükler (5)

### [Kitâbu'l-'Ayn](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%83%D9%85%D8%AA%D8%B1/sozluk/kitab_ayn.md) — Halîl b. Ahmed · 8. yy

الكاف والتاء
ك ب ر ت، ك م ت ر مستعملات كبرت: الكِبْريت، يقال: عين تجري، فإذا جمد ماؤها صار كِبْريتاً أبيض وأصفر وأكدر.
والكِبْريتُ الأحمر، يقال: هو من الجوهر، ومعدنه خلف بلاد التبت، في وادي النمل الذي مر به سليمان بن داود عليه السلام.
ويقال: في كل شيء كِبْريت، وهو يبسه ما خلا الذهب والفضة فإنه لا ينكسر، فإذا صعد الشيء ذهب كِبْرِيتُه. صعد: نقل من حال إلى حال.
والكِبْرِيتُ في قول رؤبة: الذهب الأحمر، قال:
هل يُنْجِينِّي حلف سِخْتِيتُ
أو فضة، أو ذهب كِبْرِيتُ
كمتر: الكمْتَرَةُ: مشية فيها تقارب.

##### Türkçe

**الكاف** ve **التاء**

**ك ب ر ت**, **ك م ت ر** kullanımdadır. **كبرت**: **الكِبْريت**; denilir ki: akan bir pınar; suyu donduğu vakit beyaz, sarı ve daha bulanık **كِبْريتاً** olur.

Ve **الكِبْريتُ** kırmızısı; denilir ki: o cevherdendir; madeni Tibet beldelerinin arkasındadır; Süleyman b. Davud عليه السلام’ın uğradığı karınca vadisindedir.

Ve denilir ki: her şeyde **كِبْريت** vardır; o, altın ve gümüş hariç onun kuruluğudur; çünkü o kırılmaz; bir şey yükseldiği vakit onun **كِبْرِيتُه** gider. **صعد**: bir hâlden bir hâle nakledildi.

Ve **الكِبْرِيتُ**, Rü’be’nin sözünde: kırmızı altın; dedi ki:

Beni kurtarır mı **حلف** **سِخْتِيتُ**
Veya gümüş, veya altın **كِبْرِيتُ**

**كمتر**: **الكمْتَرَةُ**: içinde yakınlaşma bulunan bir yürüyüş.

### [es-Sıhâh](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%83%D9%85%D8%AA%D8%B1/sozluk/sihah.md) — Cevherî · 10. yy

الكَمْتَرَةُ: مِشيةٌ فيها تقارُبٌ. ويقال قَمْطَرَهُ وكَمْتَرَهُ بمعنًى. والكُمْتُرُ والكُماتِرُ: القصيرُ، مثل الكُنْدُرِ والكُنادِرِ، مُبْدَلاتٌ.

##### Türkçe

**الكَمْتَرَةُ**: İçinde yakınlaşma bulunan bir yürüyüş. Ve denir ki: **قَمْطَرَهُ** ve **كَمْتَرَهُ** anlamca (aynıdır). Ve **الكُمْتُرُ** ve **الكُماتِرُ**: kısa (kimse); **الكُنْدُرِ** ve **الكُنادِرِ** gibi; (bunlar) بدل edilmişlerdir.

### [Lisânü'l-Arab](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%83%D9%85%D8%AA%D8%B1/sozluk/lisan.md) — İbn Manzûr · 13. yy

الكَمْتَرَةُ: مِشْيَةٌ فيها تَقارُبٌ مثل الكَرْدَحَة، ويقال: قَمْطَرة وكمْتَرَة بمعنى، وقيل: الكَمْتَرَةُ من عَدْوِ القصير المُتَقارِبِ الخُطى المجتهدِ في عَدْوِه؛ قال الشاعر:
حيثُ تَرَى الكَوَأْلَلَ الكُماتِرا،
كالهُبَعِ الصَّيْفيِّ و يَكْبُو عاثِرا
وكَمْتَرَ إِناءَه والسقاءَ: ملأَه. وكَمْتَر القربة: سَدَّها بوِكائه. والكُمْتُرُ والكُماتِرُ: الصُّلْبُ الشديد مثل الكُنْدُرِ والكُنادِر.

##### Türkçe

**الكَمْتَرَةُ**: İçinde birbirine yaklaşma bulunan bir yürüyüştür; **الكَرْدَحَة** gibi. Ve denilir ki:

**قَمْطَرة** ve **كمْتَرَة** anlamca (aynıdır). Ve denildi: **الكَمْتَرَةُ**, adım(lar)ı birbirine yakın olan kısa(ya) ait koşmadandır; koşmasında gayretli (olanın koşması); şair dedi ki:

Hani görürsün **الكَوَأْلَلَ** **الكُماتِرا**,
Yazlık **الهُبَعِ** gibi; ve tökezleyerek düşer.

Ve **كَمْتَرَ** kabını ve kırbayı: onu doldurdu. Ve **كَمْتَر** tulumu: onu, bağ(ı) ile kapattı.

Ve **الكُمْتُرُ** ve **الكُماتِرُ**: sert, şiddetli (olan); **الكُنْدُرِ** ve **الكُنادِر** gibi.

### [Tâcü'l-Arûs](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%83%D9%85%D8%AA%D8%B1/sozluk/tac.md) — Zebîdî · 18. yy

الكمترة: مشية فيها تقارب ودرجان، كالكردحة، ويقال: قمطرة وكمترة بمعنى. قيل: الكمترة من عدو القصير المتقارب الخطا المجتهد في عدوه، قال الشاعر:
  حيث ترى الكوألل الكماترا                      كالهبع الصيفي يكبو عاثرا الكمترة بالكسر: مشي العريض الغليظ كأنما يجذب من جانبيه، نقله الصاغاني. والكمتر والكماتر، بضمهما: الضخم والقصير والصلب الشديد مثل الكندر والكنادر. قلت: ويقربه ما في الفارسية، كمتر بالفتح بمعنى القصير والقليل القدر، ولا بعد أن يكون في معنى القصير تعريبا منه. وكمتره، أي السقاء: ملأه وكذلك الإناء، كذا في اللسان وكذلك القربة، كذا في التكملة. كمتر القربة كمترة: شدها بوكائها، كذا في اللسان.

##### Türkçe

**الكمترة**: içinde yakınlık ve **درجان** bulunan bir yürüyüş; **الكردحة** gibi. Ve denilir: **قمطرة** ve **كمترة** anlamca birdir. Denildi: **الكمترة**; kısa, adımları birbirine yakın, koşmasında gayretli olanın koşmasındandır. Şair dedi ki:
  حيث ترى **الكوألل** **الكماترا**                      **كالهبع الصيفي** يكبو عاثرا

**الكمترة** (kesre ile): geniş, kalın olanın yürüyüşü; sanki iki yanından çekiyor. Bunu **الصاغاني** nakletti. Ve **الكمتر** ve **الكماتر**, ikisi de damme ile: iri, kısa ve katı-şiddetli; **الكندر** ve **الكنادر** gibi. Dedim: Farsçada olan ona yakındır: **كمتر** fetha ile, “kısa” ve “kıymeti az” anlamındadır; ve “kısa” anlamında ondan Arapçalaştırılmış olması uzak değildir. Ve **كمتره**, yani **السقاء**: onu doldurdu; ve aynı şekilde kap; **اللسان**’da böyledir; ve aynı şekilde **القربة**; **التكملة**’de böyledir. **كمتر** **القربة** **كمترة**: onu **وكائها** ile sıktı/bağladı; **اللسان**’da böyledir.

### [Salmone](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%83%D9%85%D8%AA%D8%B1/sozluk/salmone.md) — H. Anthony Salmone · 19. yy

كَمْتَرَ
كَمْتَرَ
a.  Took short steps.

b.  Filled.

##### Türkçe

كَمْتَرَ
كَمْتَرَ
a. Kısa adımlar attı.

b. Doldurdu.
