# كنص (ك-ن-ص) — Arapça kök

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%83%D9%86%D8%B5
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%83%D9%86%D8%B5

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Harfler: ك - ن - ص
- Bu kök Kur'an'da geçmiyor.
- 5 sözlük

## Sözlükler (5)

### [Kitâbu'l-'Ayn](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%83%D9%86%D8%B5/sozluk/kitab_ayn.md) — Halîl b. Ahmed · 8. yy

الكاف والصاد والنون معهما
ك ن ص، ن ك ص مستعملان كنص: الكُناصُ، والكُناصةُ من الإبل والحمر ونحوها: الشديد القوي على العمل.
نكص: النُّكُوصُ: الإحجام. نكَصَ هو وأَنْكَصَهُ غيره. والنكِيصةُ: التأخر عن الشيء.

##### Türkçe

**الكاف** ve **الصاد** ve **النون** birlikte

**ك ن ص**، **ن ك ص** kullanımdadır. **كنص**: **الكُناصُ** ve **الكُناصةُ** develerden, eşeklerden ve benzerlerinden: işe karşı şiddetli, güçlü olan.

**نكص**: **النُّكُوصُ**: çekinme. **نَكَصَ** o (kendisi) ve başkası onu **أَنْكَصَهُ**. Ve **النكِيصةُ**: bir şeyden geri kalma.

### [Tehzîbu'l-Luğa](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%83%D9%86%D8%B5/sozluk/tehzib.md) — Ezherî · 10. yy

ك ص ن
كنص ، نكص : ( مستعملان ) .
كنص : رُوِي عن كعب أَنه قال : كَنَّصَتِ الشياطينُ لسليمانَ .
قال كعب : أولُ من لبسَ القَبَاء سُليمانُ عليه السلام ، وذلك أَنَّه كانَ إذا أدخلَ رأسَهُ لِلبُسِ الثَّوْبِ كَنَّصَتِ الشَّياطينُ اسْتهزَاءً ، فَأُخْبِر بذلكَ فَلبسَ القَبَاء .
قال أبو العباس قال ابن الأعرابي : كَنَّصَ إذا حرَّكَ أَنفَهُ استهزاءً .
نكص : وقال الليث : النُّكُوصُ : الإحْجَامُ والانقداعُ عن الشيءِ تقولُ : أَرادَ فلانٌ أمراً ثم نكَصَ على عَقِبيهِ .
قلت : يقال : نكَصَ يَنكُصُ وَينكِصُ ، وقرأَ القُرَّاءُ ( تَنكُصُونُ ) ( المؤمنون : 66 ) بضمِّ الكافِ .
وقال أبو ترابٍ : سمعتُ السُّلَميَّ يقول : نَكَصَ فلانٌ عن الأمر ، ونَكَفَ بمعنىً واحدٍ ، وهو الإحجامُ .

##### Türkçe

ك ص ن
**كنص** , **نكص** : (ikisi de kullanılmıştır).

**كنص** : Ka‘b’dan rivayet olunduğuna göre o şöyle dedi: “Şeytanlar Süleyman’a **كَنَّصَتِ**.”

Ka‘b dedi: “**القَبَاء**’yı ilk giyen Süleyman -aleyhisselâm-’dır; bu da şundandır ki o, elbiseyi giymek için başını içeri soktuğu zaman şeytanlar alay ederek **كَنَّصَتِ**; bu kendisine haber verildi de **القَبَاء**’yı giydi.”

Ebû’l-‘Abbâs dedi, İbnü’l-A‘râbî dedi: “**كَنَّصَ**: alay ederek burnunu hareket ettirdiği zaman.”

**نكص** : Leys dedi: **النُّكُوصُ**: çekinme ve bir şeyden geri dönüp vazgeçmedir; dersin ki: “Falan bir işi istedi, sonra topukları üzerine **نَكَصَ**.”

Dedim: “**نَكَصَ** **يَنكُصُ** ve **يَنكِصُ** denir; kurrâ ( **تَنكُصُونُ** ) (el-Mü’minûn: 66)’yı **الكاف**’ın dammesiyle okudular.”

Ebû Turâb dedi: Süllemî’nin şöyle dediğini işittim: “Falan işten **نَكَصَ**; ve **نَكَفَ** tek bir mânâdadır; o da çekinmedir.”

### [Lisânü'l-Arab](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%83%D9%86%D8%B5/sozluk/lisan.md) — İbn Manzûr · 13. yy

التهذيب: في حديث روي عن كعب أَنه قال: كَنَّصَت الشياطينُ لسُلَيْمانَ؛ قال كعب: أَولُ من لَبِسَ القَباء سُليمانُ، عليه السلام، وذلك أَنه كان إِذا أَدخَل رأْسَه لِلُبْسِ الثياب كَنَّصَت الشياطينُ استهزاءً فأُخبِر بذلك فلبِس القباء. ابن الأَعرابي: كَنَّصَ إِذا حرَّك أَنفه استهزاء. يقال: كَنَّص في وجه فلان إِذا استهزأَ به، ويروى بالسين، وقد تقدم.

##### Türkçe

**التهذيب**: **كعب**’dan rivayet olunan bir hadiste: onun şöyle dediği (geçer): **كَنَّصَت الشياطينُ لسُلَيْمانَ**; **كعب** dedi ki: **القَباء**’yı giyenlerin ilki **سُليمانُ**’dır, عليه السلام; bu da şundandır: o, elbiseleri giymek için başını içeri soktuğu zaman, **كَنَّصَت الشياطينُ** alay etmek üzere; bununla haberdar edildi de **القباء**’yı giydi. **ابن الأَعرابي**: **كَنَّصَ**; burnunu hareket ettirdiği zaman, alay (etmek)tir. Denilir: **كَنَّص** filânın yüzünde; ona alay ettiği zaman; **بالسين** ile de rivayet olunur; ve (bu) geçmişti.

### [Tâcü'l-Arûs](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%83%D9%86%D8%B5/sozluk/tac.md) — Zebîdî · 18. yy

الكناص، كغراب  ، أهمله الجوهري، وهو  الكباص  بالموحدة، اللذي تقدم عن الليث،  أو الصواب بالنون والباء تصحيف  ، والذي في كتاب العين بالباء، كما تقدم، ومنهم من ضبطه بالنون.  وكنص  في وجه فلان  تكنيصا: حرك أنفه استهزاء  ، قاله ابن الأعرابي. ومنه حديث كعب أنه قال:  كنصت الشياطين لسليمان عليه السلام؛ وذلك أنه كان إذا أدخل رأسه للبس الثوب كنصت الشياطين استهزاء، فأخبر بذلك فلبس القباء. ويروى بالسين، وقد تقدم.

##### Türkçe

**الكناص**; **كغراب**; el-Cevherî onu ihmal etti; o, **الكباص**’tır, **ب**’li (yani **الموحدة** ile); ki bu, el-Leys’ten daha önce geçti; yahut doğrusu **ن** ve **ب** iledir; (bunun) tashîfi (yanlış yazımı) (vardır); **العين** kitabında olan ise **ب** iledir, daha önce geçtiği üzere; onlardan kimi de onu **ن** ile ضبط etti (harekeledi).

Ve **كنص**: falanın yüzünde **تكنيصا**: burnunu hareket ettirdi, alay (maksadıyla); bunu İbnü’l-A‘râbî söyledi.

Bundan (da) Ka‘b hadisi: o dedi ki: **كنصت الشياطين لسليمان عليه السلام**; bu, şudur: o, elbiseyi giymek için başını içeri soktuğu zaman, şeytanlar alay ederek **كنصت** ederdi; bununla (Süleyman’a) haber verildi de **القباء**’yı giydi.

**بالسين** ile de rivayet olunur; ve daha önce geçti.

### [Salmone](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%83%D9%86%D8%B5/sozluk/salmone.md) — H. Anthony Salmone · 19. yy

كَنَصَ
كَنَصَ كَنَّصَ II ,
a.  Turned up his nose.

##### Türkçe

**كَنَصَ**
**كَنَصَ** **كَنَّصَ** II ,
a. Burnunu yukarı kaldırdı.
