# لبس — es-Sıhâh

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%84%D8%A8%D8%B3/sozluk/sihah
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%84%D8%A8%D8%B3/entries/sihah

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [لبس](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%84%D8%A8%D8%B3.md)
- es-Sıhâh: Cevherî · 10. yy

## Madde başı: لبس

اللُبْسُ بالضم: مصدر قولك لَبِسْتُ الثوبَ ألْبَسُ. واللَّبْسُ بالفتح: مصدر قولك لَبَسْتُ عليه الأمر ألْبِسُ، أي خلطت، من قوله تعالى: "ولَلَبَسْنا عليهم ما يَلْبِسونَ". واللَّبْسُ أيضاً: اختلاط الظلام. وفي الحديث: "في الأمر لُبْسَةٌ" بالضم، أي شبهةٌ ليس بواضح. واللِباسُ: ما يُلْبَسُ. وكذلك المَلْبَسُ. واللِبْسُ بالكسر مثله. ولِبْسُ الكعبةِ والهودجِ: ما عليهما من لِباسٍ. قال حميد بن ثور:
فلمَّا كَشَفْنَ اللِبْسَ عنه مَسَحْنَـهُ		بأطرافِ طِفْلٍ زانَ غَيْلاً مُوَشَّما
ولِباسُ الرجل: امرأته. وزوجُها: لِباسُها. قال الله تعالى: "هُنَّ لِباسٌ وأنتم لِباسٌ لَهُنَّ". قال الجعديّ:
إذا ما الضَجيعُ ثَنى جيدَهاتثَنَّتْ عليه فكانت لِباسـا
 ولِباسُ التقوى: الحياءُ، هكذا جاء في التفسير، ويقال الغليظُ الخشنُ القصيرُ. واللبوسُ: ما يُلْبَسُ. وأنشد ابن السكيت:
الْبَسْ لكلِّ حالةٍ لَبوسَها
إمَّا نَعيمَها وإمَّا بوسَها
وقوله تعالى: "وعَلَّمناهُ صَنْعَةَ لَبوسٍ لَكُمْ"، يعني الدروع. وتَلَبَّسَ بالأمر وبالثوب. ولابَسْتُ الأمر: خالطته. ولابَسْتُ فلاناً: عرَفْت باطنه. وما في فلان مَلْبَسٌ، أي مُسْتَمْتَعٌ. والْتَبَسَ عليه الأمر، أي اختلط واشتبَهَ. والتَلبيسُ كالتدليسِ والتخليطِ، شدِّد للمبالغة. ورجلٌ لَبَّاسٌ ولا تقل مُلَبِّسٌ.

### Türkçe

**اللُبْسُ** (ötre ile): “Ben elbiseyi giydim, giyerim” sözünün mastarıdır. **واللَّبْسُ** (fetha ile): “Ona işi karıştırdım, karıştırırım” sözünün mastarıdır; yani karıştırdım; Yüce Allah’ın şu sözü(nden): “Ve elbette onlara, onların karıştırdıkları şeyi karıştırırdık.” **واللَّبْسُ** ayrıca: karanlığın karışmasıdır. Hadiste: “İşte **لُبْسَةٌ** vardır” (ötre ile), yani açık olmayan bir şüphedir. **واللِباسُ**: giyilen şeydir. Aynı şekilde **المَلْبَسُ** da. **واللِبْسُ** (kesre ile) de onun gibidir. Kâbe’nin ve hevdicin **لِبْسُ**’u: üzerlerinde bulunan **لِباس**tır. Humeyd b. Sevr dedi ki:
فلمَّا كَشَفْنَ **اللِبْسَ** عنه مَسَحْنَـهُ		بأطرافِ طِفْلٍ زانَ غَيْلاً مُوَشَّما

Erkeğin **لِباسُ**’ı: karısıdır. Ve onun kocası: onun **لِباسُ**’ıdır. Yüce Allah dedi ki: “Onlar sizin için **لِباسٌ**dur ve siz de onlar için **لِباسٌ**sunuz.” el-Ca‘dî dedi ki:
إذا ما الضَجيعُ ثَنى جيدَهاتثَنَّتْ عليه فكانت **لِباسـا**

**ولِباسُ التقوى**: hayâdır; tefsirde böyle gelmiştir; ve kalın, kaba, kısa (olan) denir. **واللبوسُ**: giyilen şeydir. İbnü’s-Sikkît şu beyti okudu:
الْبَسْ لكلِّ حالةٍ لَبوسَها
إمَّا نَعيمَها وإمَّا بوسَها

Yüce Allah’ın sözü: “Ve ona, sizin için bir **لَبوسٍ** san‘atını öğrettik”; yani zırhlar. Ve (kişi) iş ile ve elbise ile **تَلَبَّسَ**. “İşi **لابَسْتُ**”: ona karıştım. “Falanı **لابَسْتُ**”: onun iç yüzünü bildim. Ve falanda **مَلْبَسٌ** yoktur; yani yararlanılacak (bir şey) yoktur. Ve iş ona **الْتَبَسَ** etti; yani karıştı ve şüpheli oldu. **والتَلبيسُ** **التدليسِ** ve **التخليطِ** gibidir; mübalağa için şeddelendi. Ve (bir) adam **لَبَّاسٌ**dur; **مُلَبِّسٌ** deme.
