# لح — Lane's Lexicon

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%84%D8%AD/sozluk/lexicon
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%84%D8%AD/entries/lexicon

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [لح](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%84%D8%AD.md)
- Lane's Lexicon: Edward W. Lane · 19. yy

## Madde başı: لح

لَحِحَتْ عَيْنُهُ
1 لَحِحَتْ عَيْنُهُ ذ , (S, L, K,) aor. تَلْحَحُ, inf. n. لَحَحٌ; (L;) and لَحَّتْ; (L;) [as also لَخِخَتْ:] His eyelids stuck together, by reason of a white thick matter collected in their corners: (S, L, K:) or, by reason of pain: or, by reason of many tears: (L:) the former is one of those verbs which retain their original forms, like ضَبِبَ in the phrase ضَبِبَ البَلَدُ, with the reduplication distinct: (S:) also, لَحَّتْ عَيْنُهُ his eye shed many tears, and its lids became thick, or rough; like لَخَّتْ. (L.) ― -b2- لَحَّتِ القَرَابَةُ بَيْنَنَا, inf. n. لَحٌّ, The relationship between us was close. (Aboo-Sa'eed, K.) See لَحٌّ.

الحّ
4 الحّ ذ , (inf. n. اِلْحَاحٌ, Msb,) It [a cloud) rained continually, or incessantly. (S, Msb, K) Hence the phrase الحّ على شى [q. v. infra]. (Msb) ― -b2- الحّ عَلْيهِ, (inf. n. اِلْحَاحٌ, L,) He importuned him; plied him; plied him hard; pressed him; pressed upon him; pressed him hard; was urgent with him; persecuted, or harassed, him, (L,) بِالْمَسْأَلَةِ, (S, L,) or فِى السَّؤَالِ, (K,) in asking, begging, or petitioning; like أَلْحَفَ. (S, L, K.) الحّ على غَرِيمِهِ He pressed his creditor perseveringly, assiduously, or constantly. (L.) And أَلْحَحْتُ عَلَى فُلَانٍ فِى الاِتِّبَاعِ حَتَّى اخْتَلَفْتُه, i. e. [I pressed upon such a one in following] until I made him to be behind me. (ISk, TA in art. خلف.) الحّ عَلَى شَىْءٍ [and فِى شَىْءٍ] He applied himself to a thing perseveringly, persistently, assiduously, or constantly, (Msb,) or incessantly. (L.) الحّ فِى شَىْءٍ He asked, begged, or petitioned, for a thing much, or frequently; as though he stuck to it. (L.) الحّ عَلَى غَيِّهِ [and فى غَيِّهِ He persevered, or persisted, in his error]. (Msb, art. مدى.) ― -b3- It (a cloud) remained, or stayed, بِمَكَانٍ in a place; like أَلَثَّ. (As, S.) ― -b4- الحّ (tropical:) He (a camel) was restive, or refractory, and would not move from his place; (S, L, K;) like as you say of a she-camel خَلَأَتْ, (As, S,) and of a horse and the like حَزَنَ: (As:) and الحّت she (a camel) did the same; (L, K;) accord. to some, and so used in a trad. (TA.) ― -b5- الحّتِ المَطِىُّ (tropical:) The beasts of carriage, or the camels, were fatigued, and became slow, or tardy. (K.) ― -b6- الحّ (tropical:) It (a saddle of the kind called قَتَب, L, K, and a رَحْل, and a horse's saddle, L) wounded the back. (L, K.) See مِلْحَاحٌ.

لَحْلَحُوا
R. Q. 1 لَحْلَحُوا ذ , (K,) and ↓ تَلَحْلَحُوا, (S, K,) They remained fixed, or firm, in their place; did not quit it. (S, K.) ― -b2- ↓ تَلَحْلَحَ He (a camel) stayed, and remained fixed, or firm. (L.) ― -b3- Also ↓ تلحلحوا They became dispersed; formed by transposition from تحلحلوا. (L.)

R. Q. 2  See R. Q. 1.

هُوَ ابْنُ عَمِّى لَحًّا
هُوَ ابْنُ عَمِّى لَحًّا ذ [He is my cousin on the father's side,] closely related: (S, K:) from the phrase لَحِحَتْ عَيْنُهُ. (S.) Here لحّا is put in the acc. case as a denotative of state, because what precedes it is determinate. (S.) And you say هُوَ ابْنُ عَمٍّ لَحٍّ [He is a cousin on the father's side,] closely related, (S, K,) in an indeterminate phrase employing لَحٍّ as an epithet to عَمٍّ. (S.) You say the same in the case of the fem. and dual and pl.; (S;) making no difference between the sing. and dual and pl. and fem. (L.) Lh says, that one says, [of two persons who are cousins, one to the other,] هُمَا ابْنَا عَمٍّ لَحٍّ, and لَحًّا; and in like manner هما ابنا خَالَةٍ; but not هما ابنا خَالٍ لَحًّا, nor ابنا عَمَّةٍ لَحًّا. (L.) When the ابن عمّ is not in the state termed لَحّ, but is of the عَشِيرَة, you say هُوَ ابْنُ عَمِّ الكَلَالَةِ, and ابنُ عَمٍّ كَلَالَةٌ. (S, K.) [See also دِنْيًا; and the contr., ظْهرًا.]

لَحِحٌ
لَحِحٌ ذ and لَحْلَحٌ: see لَاحٌّ.

لَاحٌّ
لَاحٌّ ذ (S, K) and ↓ لَحِحٌ and ↓ لَحْلَحٌ (K) A strait, or confined, place. (S, K.) Also, لَاحٌّ, A valley with tangled, confused, intertwined, or complicated, trees, which stick together: or strait, or confined, and abounding with tangled trees, and stones. In both senses, applied to a place and a valley, it is also written لَاخٌّ, with خ. (L.) [See لَاخٌّ.]

أَلَحُّ
أَلَحُّ ذ [More, and most, importunate, pressing, persevering, &c.]. (TA, art. خنفس; see the same article in the present work.)

مُلِحٌّ
مُلِحٌّ ذ That stands still by reason of fatigue, and will not move from its place. (TA.) ― -b2- A beast of carriage which, when it lies down, remains immovable, and will not be roused up. (L.)

مِلْحَاحٌ
مِلْحَاحٌ ذ A cloud continually, or incessantly, raining. (L.) ― -b2- A man [very] importunate, pressing, persevering, assiduous, or constant, in asking, begging, petitioning, or seeking. (L.) ― -b3- رَحًى مِلْحَاحٌ عَلَى مَا تَطْحَنُهُ (S) A mill-stone that presses hard upon that which it grinds. (A.) ― -b4- مِلْحَاحٌ (tropical:) A saddle of the kind called قَتَب that wounds the back; (K;) that wounds the camel's withers; (S;) that sticks close to the camel's back, and wounds it; and in like manner a saddle of the kind called رَحْل, and a horse's saddle. (L.) ― -b5- Whatever is slow, or tardy. (L.)

### Türkçe

**لَحِحَتْ عَيْنُهُ**
1 **لَحِحَتْ عَيْنُهُ** ذ , (S, L, K,) muzârîsi **تَلْحَحُ**, mastarı **لَحَحٌ**; (L;) ve **لَحَّتْ**; (L;) [**لَخِخَتْ** da böyledir:] Göz kapakları, köşelerinde toplanmış beyaz kalın bir madde sebebiyle birbirine yapıştı: (S, L, K:) yahut, ağrı sebebiyle: yahut, çok gözyaşı sebebiyle: (L:) birincisi, aslî şekillerini muhafaza eden fiillerden biridir; **ضَبِبَ**’in **ضَبِبَ البَلَدُ** ibaresindeki gibi; ikileme (teşdîd) belirgin olarak: (S:) ayrıca, **لَحَّتْ عَيْنُهُ**: gözü çok gözyaşı döktü ve kapakları kalınlaştı yahut pürüzlü oldu; **لَخَّتْ** gibi. (L.) ― -b2- **لَحَّتِ القَرَابَةُ بَيْنَنَا**, mastarı **لَحٌّ**, Aramızdaki akrabalık yakın oldu. (Aboo-Sa'eed, K.) **لَحٌّ**’a bak.

**الحّ**
4 **الحّ** ذ , (mastarı **اِلْحَاحٌ**, Msb,) O (bulut) sürekli yahut aralıksız yağmur yağdırdı. (S, Msb, K) Bundan dolayı **الحّ على شى** ibaresi [aşağıda]. (Msb) ― -b2- **الحّ عَلْيهِ**, (mastarı **اِلْحَاحٌ**, L,) Ona ısrar etti; üzerine düştü; ona şiddetle yüklendi; onu sıkıştırdı; üzerine bastırdı; onu şiddetle sıkıştırdı; ona karşı ivedi davrandı; onu tâkip etti yahut rahatsız etti, (L,) **بِالْمَسْأَلَةِ**, (S, L,) yahut **فِى السَّؤَالِ**, (K,) istemede, dilenmede yahut dilekte; **أَلْحَفَ** gibi. (S, L, K.) **الحّ على غَرِيمِهِ** Alacaklısını sebatla, gayretle yahut sürekli olarak sıkıştırdı. (L.) Ve **أَلْحَحْتُ عَلَى فُلَانٍ فِى الاِتِّبَاعِ حَتَّى اخْتَلَفْتُه**, yani [şu kimseyi takipte üzerine bastırdım] nihayet onu arkamda bıraktırdım. (ISk, TA, md. **خلف**.) **الحّ عَلَى شَىْءٍ** [ve **فِى شَىْءٍ**] Bir şeye sebatla, ısrarla, gayretle yahut sürekli olarak yöneldi, (Msb,) yahut aralıksız. (L.) **الحّ فِى شَىْءٍ** Bir şeyi çok yahut sıkça istedi, diledi yahut talep etti; sanki ona yapışmış gibi. (L.) **الحّ عَلَى غَيِّهِ** [ve **فى غَيِّهِ** Hatasında sebat etti yahut ısrar etti]. (Msb, md. **مدى**.) ― -b3- O (bulut) bir yerde **بِمَكَانٍ** kaldı yahut durdu; **أَلَثَّ** gibi. (As, S.) ― -b4- **الحّ** (mecaz:) O (deve) huysuzlandı yahut inat etti ve yerinden hareket etmedi; (S, L, K;) tıpkı dişi deve hakkında **خَلَأَتْ** dediğin gibi, (As, S,) ve at ve benzeri hakkında **حَزَنَ**: (As:) ve **الحّت**: o (dişi deve) aynı şeyi yaptı; (L, K;) bazılarına göre; ve bir rivayette böyle kullanılmıştır. (TA.) ― -b5- **الحّتِ المَطِىُّ** (mecaz:) Yük hayvanları yahut develer yoruldu ve ağırlaştı yahut gecikti. (K.) ― -b6- **الحّ** (mecaz:) O (L, K’de **قَتَب** denilen türden bir eyer, ve bir **رَحْل**, ve bir at eyeri, L) sırtı yaraladı. (L, K.) **مِلْحَاحٌ**’a bak.

**لَحْلَحُوا**
R. Q. 1 **لَحْلَحُوا** ذ , (K,) ve ↓ **تَلَحْلَحُوا**, (S, K,) Yerlerinde sabit kaldılar yahut sağlam durdular; oradan ayrılmadılar. (S, K.) ― -b2- ↓ **تَلَحْلَحَ** O (deve) durdu ve sabit kaldı yahut sağlam durdu. (L.) ― -b3- Ayrıca ↓ **تلحلحوا** Dağıldılar; **تحلحلوا**’dan yer değiştirme (kalb) ile yapılmıştır. (L.)

R. Q. 2  R. Q. 1’e bak.

**هُوَ ابْنُ عَمِّى لَحًّا**
**هُوَ ابْنُ عَمِّى لَحًّا** ذ [O, baba tarafından amcamın oğludur,] yakın akrabadır: (S, K:) **لَحِحَتْ عَيْنُهُ** ibaresinden. (S.) Burada **لحّا**, kendisinden önce gelen belirli olduğu için, hâl bildiren olarak mansûb kılınmıştır. (S.) Ve dersin ki **هُوَ ابْنُ عَمٍّ لَحٍّ** [O, baba tarafından amcanın oğludur,] yakın akraba, (S, K,) belirsiz bir ibarede **لَحٍّ**’ı **عَمٍّ**’a sıfat yaparak. (S.) Dişil, tesniye ve cem‘ durumunda da aynısını söylersin; (S;) müfred ile tesniye ve cem‘ ve dişil arasında fark yapmayarak. (L.) Lh der ki, [birbirine amca oğlu olan iki kişi hakkında] **هُمَا ابْنَا عَمٍّ لَحٍّ**, ve **لَحًّا** denir; ve aynı şekilde **هما ابنا خَالَةٍ**; fakat **هما ابنا خَالٍ لَحًّا** denmez, ne de **ابنا عَمَّةٍ لَحًّا**. (L.) **ابن عمّ** denilen kimse **لَحّ** diye adlandırılan hâlde değil de **عَشِيرَة**’den ise, **هُوَ ابْنُ عَمِّ الكَلَالَةِ**, ve **ابنُ عَمٍّ كَلَالَةٌ** dersin. (S, K.) [Ayrıca **دِنْيًا**’ya bak; ve zıddı, **ظْهرًا**.]

**لَحِحٌ**
**لَحِحٌ** ذ ve **لَحْلَحٌ**: **لَاحٌّ**’a bak.

**لَاحٌّ**
**لَاحٌّ** ذ (S, K) ve ↓ **لَحِحٌ** ve ↓ **لَحْلَحٌ** (K) Dar yahut sıkışık bir yer. (S, K.) Ayrıca, **لَاحٌّ**, ağaçları dolaşık, karışık, birbirine geçmiş yahut karmaşık olup birbirine yapışan bir vadi: yahut dar yahut sıkışık olup dolaşık ağaçlar ve taşlar bakımından bol olan. Her iki mânada da, yer ve vadi için kullanıldığında, **خ** ile **لَاخٌّ** diye de yazılır. (L.) [**لَاخٌّ**’a bak.]

**أَلَحُّ**
**أَلَحُّ** ذ [Daha çok ve en çok ısrar eden, sıkıştıran, sebat eden, vb.]. (TA, md. **خنفس**; bu eserde aynı maddeye bak.)

**مُلِحٌّ**
**مُلِحٌّ** ذ Yorgunluk sebebiyle yerinde duran ve yerinden hareket etmeyen. (TA.) ― -b2- Yük hayvanı ki, çöktüğünde kımıldamaz olarak kalır ve kaldırılıp uyandırılmaz. (L.)

**مِلْحَاحٌ**
**مِلْحَاحٌ** ذ Sürekli yahut aralıksız yağmur yağdıran bir bulut. (L.) ― -b2- İstemede, dilenmede, dilekte yahut aramada [çok] ısrar eden, sıkıştıran, sebat eden, gayretli yahut sürekli bir adam. (L.) ― -b3- **رَحًى مِلْحَاحٌ عَلَى مَا تَطْحَنُهُ** (S) Öğüttüğü şeye şiddetle basan bir değirmen taşı. (A.) ― -b4- **مِلْحَاحٌ** (mecaz:) **قَتَب** denilen türden, sırtı yaralayan bir eyer; (K;) devenin cidagosunu yaralayan; (S;) devenin sırtına sıkıca yapışan ve onu yaralayan; ve aynı şekilde **رَحْل** türünden bir eyer ve bir at eyeri. (L.) ― -b5- Yavaş yahut geciken her şey. (L.)
