# لخن — Lisânü'l-Arab

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%84%D8%AE%D9%86/sozluk/lisan
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%84%D8%AE%D9%86/entries/lisan

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [لخن](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%84%D8%AE%D9%86.md)
- Lisânü'l-Arab: İbn Manzûr · 13. yy

## Madde başı: لخن

اللَّخَنُ: نتْنُ الريح عامّةً، وقيل: اللَّخَنُ نتْنٌ يكون في أَرْفاغ الإِنسان، وأَكثر ما يكون في السُّودان، وقد لَخِنَ لَخَناً وهو أَلْخَنُ. ولَخِنَ السقاء لَخَناً، فهو لَخِنٌ وأَلْخَنُ: تغير طعمه ورائحته، وكذلك الجلد في الدِّباغ إِذا فسد فلم يصلح؛ قال رؤبة: والسَّبُّ تَخْريقُ الأَديمِ الأَلْخَنِ
الليث: لَخِنَ السقاء، بالكسر، يَلْخَنُ لَخَناً أَي أَنْتَنَ، وفي التهذيب: إِذا أُدِيمَ فيه صَبُّ اللَّبَن فلم يغسل، وصار فيه تَحْبيبٌ أَبيضُ قِطعٌ صغارٌ مثلُ السِّمْسِمِ وأَكبر منه متغيرُ الريح والطعم؛ ومنه قولهم أَمة لَخْناءُ. ولَخِنَ الجوْزُ لَخَناً: تغيرت رائحته وفسد. واللَّخَنُ: قُبْح ريح الفرج، وامرأَة لَخْناء. ويقال: اللَّخْناء التي لم تُخْتَنْ. وفي حديث ابن عمر: يا ابن اللَّخْناء؛ هي التي لم تُخْنَن، وقيل: اللَّخَنُ النَّتْنُ، والأَلْخَنُ الذي لم يُخْتن، وقيل: هو الذي يُرَى في قُلفَته قبل الخِتان بياضٌ عند انقلاب الجِلدة. واللَّخْنُ: البياضُ الذي (* قوله «البياض الذي إلخ» وكذلك البياض الذي على قلفة الصبي قبل الختان كما في التهذيب). على جُرْدان الحمار، وهو الحَلَقُ. أَبو عمرو: اللَّخَنُ القبيح من الكلام.

### Türkçe

**اللَّخَنُ**: rüzgârın (kokunun) genel olarak pis kokması; ve denildi ki: **اللَّخَنُ** insanoğlunun koltuk altlarında bulunan bir pis kokudur; ve en çok zencilerde olur; ve o, **لَخِنَ** **لَخَناً** (pis koktu), o ise **أَلْخَنُ**’dur. Ve kırba **لَخِنَ** **لَخَناً** (pis koktu), o hâlde o **لَخِنٌ**’dir; ve **أَلْخَنُ**: tadının ve kokusunun değişmesidir; ve aynı şekilde deride tabaklamada, bozulduğu zaman da (böyledir), artık düzelmez; Rü’be dedi ki:
والسَّبُّ تَخْريقُ الأَديمِ الأَلْخَنِ

el-Leys: kırba **لَخِنَ**, kesre ile, **يَلْخَنُ** **لَخَناً**, yani **أَنْتَنَ** (pis koktu); ve **التهذيب**’de: içine süt dökmeye devam edilip de yıkanmadığı zaman; ve onda beyaz bir pıhtılaşma olur: küçük parçalar, susam gibi ve ondan daha büyük; kokusu ve tadı değişmiş; bundan dolayı onların “**أَمة لَخْناءُ**” sözleri (vardır). Ve ceviz **لَخِنَ** **لَخَناً**: kokusu değişti ve bozuldu. Ve **اللَّخَنُ**: ferç kokusunun çirkinliğidir; ve **امرأَة لَخْناء**. Ve denilir: **اللَّخْناء** o (kadın) ki **تُخْتَنْ** edilmemiştir. Ve İbn Ömer hadîsinde: “ya **ابن اللَّخْناء**”; o, **تُخْنَن** edilmemiş olandır; ve denildi ki: **اللَّخَنُ** pis kokudur; ve **الأَلْخَنُ** **يُخْتن** edilmemiş olandır; ve denildi ki: o, sünnetten önce derisinin dönmesi esnasında onun **قُلفَته**’sinde beyazlık görülen kimsedir. Ve **اللَّخْنُ**: beyazlıktır ki
(* sözü: “**البياض الذي** …” ve aynı şekilde “sünnetten önce çocuğun sünnet derisi üzerindeki beyazlık” **التهذيب**’de olduğu gibi). eşeğin **جُرْدان**’ı üzerindedir; o ise **الحَلَقُ**’tır. Ebû Amr:
**اللَّخَنُ** sözün çirkin olanıdır.
