# لطس — Tâcü'l-Arûs

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%84%D8%B7%D8%B3/sozluk/tac
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%84%D8%B7%D8%B3/entries/tac

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [لطس](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%84%D8%B7%D8%B3.md)
- Tâcü'l-Arûs: Zebîdî · 18. yy

## Madde başı: لطس

اللطس: ضرب الشيء بالشيء العريض، لطسه يلطسه لطسا. واللطس: الرمي بالحجر ونحوه، كاللدس، وقد لطس به، إذا رماه أو ضربه به. وقال ابن الأعرابي: اللطس: اللطم. واللطس: ضرب الحجر بالحجر ليكسر. والملطس، كمنبر: المعول الغليظ لكسر الحجارة. وأيضا: حجر ضخم يدق به النوى، مثل الملدم والملدام، كالملطاس فيهما، والجمع: الملاطس والملاطيس. وقال ابن شميل: الملاطيس: المناقير من حديد تنقر بها الحجارة. والملطاس: ذو الخلفين الطويل الذي له عنزة، وعنزته حده الطويل، وقال أبو خيرة: الملطس: ما نقرت به الأرحاء، قال امرؤ القيس:
  ويردي على صم صلاب ملاطس                      شديدات عقد لـينـات مـتـان وقال الفراء: ضربه بملطاس، وهي الصخرة العظيمة، وقال غيره: هو حجر عريض فيه طول. والملطس والملطاس: حافر الفرس إذا كان وقاحا، أي شديد الوطء، والجمع: الملاطس، وهو مجاز، قال الشماخ:
  تهوي على شراجع عليات
  ملاطس الأخفاف إفتليات ومن المجاز: موج متلاطس، أي متلاطم، نقله الزمخشري والصاغاني، عن ابن عباد. ومما يستدرك عليه: اللطس: الدق والوطء الشديد. ولطسه البعير بخفه، إذا وطئه. وقال حاتم:

  وسقيت بالماء النمير ولـم                      أترك ألاطس حمأة الجفر قال أبو عبيدة: معنى ألاطس: أتلطخ بها.

### Türkçe

**اللطس**: şeyi geniş olan şey ile şeye vurmak; onu **لطسه** **يلطسه** **لطسا**. Ve **اللطس**: taş ve benzeriyle atmak; **كاللدس**; ve onunla **لطس به**; onu onunla attığı veya onunla vurduğu zaman. İbnü’l-A‘râbî dedi: **اللطس**: **اللطم**. Ve **اللطس**: kırmak için taşı taşla vurmak. Ve **الملطس** ( **كمنبر** ): taşları kırmak için kalın kazma. Ve ayrıca: çekirdeği dövmek için onunla vurulan iri taş; **مثل الملدم والملدام**; ikisinde de **كالملطاس**; çoğulu: **الملاطس** ve **الملاطيس**. İbn Şümeyl dedi: **الملاطيس**: taşların onunla gagalandığı demirden gagalar. Ve **الملطاس**: uzun iki arkalı, kendisinde **عنزة** olan; ve onun **عنزته**si onun uzun keskin tarafıdır. Ebû Hayra dedi: **الملطس**: değirmen taşlarının onunla gagalandığı şey; İmruü’l-Kays dedi:
  Ve sert katı **ملاطس**lar üzerine düşürür                      düğümü şiddetli, metaneti yumuşak olanlar
Ferrâ dedi: onu **بملطاس** ile vurdu; o, büyük kayadır. Başkası dedi: o, içinde uzunluk bulunan geniş bir taştır. Ve **الملطس** ve **الملطاس**: atın tırnağı; kaba olduğu zaman, yani basması şiddetli olduğu zaman; çoğulu: **الملاطس**; ve o mecazdır; Şemmâh dedi:
  Yüksek dallar üzerine düşer
  **ملاطس** toynakların, güçlüler
Mecazdan: **موج متلاطس**; yani **متلاطم**; Zemahşerî ve Sâğânî, İbn Abbâd’dan nakletti. Ve ona ilâve olarak kaydedilenlerdendir: **اللطس**: dövme ve şiddetli basma. Ve deve onu ayağıyla **لطسه**; onu çiğnediği zaman. Hâtim dedi:

  Tatlı su ile suladım ve bırakmadım                      **ألاطس** çukurun çamurunu
Ebû Ubeyde dedi: **ألاطس**’ın manası: onunla **أتلطخ**; yani ona bulaşırım.
