# لفل (ل-ف-ل) — Arapça kök

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%84%D9%81%D9%84
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%84%D9%81%D9%84

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Harfler: ل - ف - ل
- Bu kök Kur'an'da geçmiyor.
- 1 sözlük

## Sözlükler (1)

### [Kitâbu'l-'Ayn](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%84%D9%81%D9%84/sozluk/kitab_ayn.md) — Halîl b. Ahmed · 8. yy

الكاف واللام والفاء معهما
ك ل ف، ل ف ل، ف ك ل، ف ل ك مستعملات كلف: كَلِفَ وجهه يكلفُ كلفاً. وبعير أَكلَفُ، وبه كُلفة، كل هذا في الوجه خاصة، وهو لون يعلو الجلد فيغير بشرته. وبعير أَكْلَف: يكون في خديه سواد خفي.
والكَلَفُ: الإيلاع بالشيء، كَلِفَ بهذا الأمر، وبهذه الجارية فهو بها كَلِفٌ ومكلف.
وكَلِفتُ هذا الأمر وتكلفته.
والكُلفةُ: ما تكلفت من أمر في نائبه أو حق، والجميع: الكُلَف.
وفلان يتكلَّفُ لاخوانه الكُلَف، والتَّكاليف، قال زهير:
سئمت تَكاليفَ الحياة ومن يعش		ثمانين حولاً لا أبالـك يسـأم
والمُكَلَّفُ: الوقاع فيما لا يعنيه.
كفل: الكَفلُ: ردف العجز، وإنها لعجزاء الكَفَل، والجميع: أكفالٌ، لا يشتق منه فعل ولا نعت، لا يقال: كَفْلاء، كما يقال: عجزاء.
والكِفْلُ: النصيب، والكفل: شيء مستدير يتخذ من خرق أو غير ذلك، يوضع على سنام البعير. تقول: اكتفل الرجل بِكْفلٍ من كذا، أو من ثوبه.
والكِفْلُ من الأجر، ومن الإثم: الضعف، قال الله عز وجل: "يؤتكم كِفلَينِ من رحمته". و"يكن له كفل منها"، ولا يقال: هذا كِفْلُ فلان حتى تكون قد هيأت مثله لغيره كالنصيب، فإذا أفردت فلا تقل: كِفْل ولا نصيب.
والكِفْلُ: الرجل الذي يكون في مؤخر الحرب، إنما همته التأخر والفرار، وهو بين الكُفُولة.
والكفيلُ: الضامن للشيء. كَفَلَ به يكفُلُ به كَفالةً.
والكافِلُ: الذي يَكْفُلُ إنساناً يعوله وينفق عليه. وفي الحديث: "الربيب كافلٌ"، وهو زوج أم اليتيم. وقوله عز اسمه: "وكَفَلَها زكريا"، أي: هو كَفَل مريم لينفق عليها، حيث ساهموا على نفقتها حين مات أبواها فبقيت بلا كافل. ومن قرأ بالتثقيل فمعناه: كَفَّلها الله زكريا.
وكِفلُ الشيطان: مركبه. أخذ من قولهم: اكتفل الرجل يكتفل، وفي الحديث: "لا يشربن أحدكم من ثلمة الإناء ولا عروته، فإنها كِفْلُ الشيطان".
والمُكافلة: مواصلة الصيام.
فكل: الأَفْكَلُ: رعدة تعلو الإنسان، ولا فعل له. و يجمع: أفاكل.
فلك: الفَلكُ: دوران السماء. وهو اسم للدوران خاصة. والمنجم يقول: الفلك سبعة أطواق دون السماء، ركبت فيها النجوم السبعة، في كل طوق نجم، وبعضها أرفع من بعض تدور فيها بإذن الله.
والفُلكُ: السفينة، يذكر ويؤنث وهي واحدة، وتكون جمعاً. قال الله عز وجل: "جاءتها ريح عاصف" وقال: "فأنجيناه ومن معه في الفُلْك المشحون"، أي: الموقر المفروغ من جهازه. والفلك: جماعة السفن، "حتى إذا كنتم في الفُلْك وجرين بهم".
وفَلَّكَتِ الجارية، أي: تَفَلَّك ثديها أي: صار كالفَلْكة فهي مُفَلِّكة، ومُفَلِّك أجود، قال:
لم يعد ثديا نحرها أن تَفَلَّكا
وفلّكتُ الجدي، وهو قضيب يدار على لسانه لئلا يرضع.
والفَلْكةُ: أكمة من حجر واحد مستديرة كأنها فَلْكَةُ مغزل، والجميع: الفَلك والفَلَكات، وهو على تقدير النبكة في الخلقة، إلا أن النبكة أشد تحديد رأس من الفَلْكة، وربما كانت النبكة من طين وحجارة رخوة.

##### Türkçe

**الكاف** ve **اللام** ve **الفاء** onlarla birlikte

**ك ل ف**، **ل ف ل**، **ف ك ل**، **ف ل ك** kullanımdadır. **كلف**: **كَلِفَ** yüzü; **يكلفُ** **كلفاً**. Ve **بعير أَكلَفُ**; onda **كُلفة** vardır; bütün bunlar özellikle yüzde(dir); o, derinin üzerine çıkan bir renktir; böylece onun tenini değiştirir. Ve **بعير أَكْلَف**: onun iki yanağında gizli bir siyahlık olur.

Ve **الكَلَفُ**: şeye düşkünlük; **كَلِفَ** bu işle, ve bu cariyeyle; o hâlde o, onunla **كَلِفٌ** ve **مكلف**(tir).

Ve **كَلِفتُ** bu işi ve onu **تكلفته**.

Ve **الكُلفةُ**: bir işten, onun vekâleti yahut hak(ka dair) olanından, üstlendiğim şey; hepsi: **الكُلَف**.

Ve falan, kardeşleri için **الكُلَف**’i ve **التَّكاليف**’i üstlenir. Züheyr dedi ki:
Hayatın **تَكاليفَ**’inden bıktım; ve kim yaşarsa		seksen yıl; baban olmayasıca, bıkar

Ve **المُكَلَّفُ**: kendisini ilgilendirmeyen şeye dalmak.

**كفل**: **الكَفلُ**: kalçanın art yanı; ve o, elbette **لعجزاء الكَفَل**(dir); hepsi: **أكفالٌ**; ondan fiil de sıfat da türetilmez; **كَفْلاء** denilmez; **عجزاء** denildiği gibi.

Ve **الكِفْلُ**: pay. Ve **الكفل**: bez parçalarından yahut bunun dışındakilerden yapılan yuvarlak bir şey; devenin hörgücünün üzerine konur. Dersin ki: adam, şundan yahut elbisesinden bir **بِكْفلٍ** ile **اكتفل**.

Ve ecirden ve günahtan **الكِفْلُ**: kat(ı), iki kat(ı). Aziz ve yüce Allah dedi ki: “Size rahmetinden iki **كِفلَينِ** verir.” Ve: “Ona ondan bir **كفل** olur.” Ve “bu, falanın **كِفْلُ**’üdür” denilmez; ta ki onun benzerini başkası için hazırlamış olasın, pay gibi; tekil kıldığında ise **كِفْل** de pay da deme.

Ve **الكِفْلُ**: savaşın arkasında bulunan adam; onun gayreti ancak geri kalmak ve kaçmaktır; o, **الكُفُولة** arasında(dır).

Ve **الكفيلُ**: şeyin kefili/teminatçısı. **كَفَلَ** onunla; **يكفُلُ** onunla; **كَفالةً**.

Ve **الكافِلُ**: bir insanı **يَكْفُلُ** eden; onu geçindirir ve ona harcar. Hadiste: “**الربيب كافلٌ**”; o, yetimin annesinin kocasıdır. Ve aziz isminin sözü: “**وكَفَلَها زكريا**”; yani: Meryem’i **كَفَل** etti ki ona harcasın; onun nafakası üzerine kura çektiklerinde, anne babası öldüğünde o kefilsiz kalınca. Kim şeddeli okursa, manası: Allah onu Zekeriya’ya **كَفَّلها**.

Ve **كِفلُ الشيطان**: onun biniti. “Adam **اكتفل** eder, **يكتفل**” sözlerinden alınmıştır. Hadiste: “Sizden biri kabın çentiğinden ve onun kulpundan içmesin; çünkü o, **كِفْلُ الشيطان**’dır.”

Ve **المُكافلة**: orucu peş peşe sürdürmek.

**فكل**: **الأَفْكَلُ**: insana gelen bir titreme; onun fiili yoktur. Ve çoğulu: **أفاكل**.

**فلك**: **الفَلكُ**: göğün dönmesi. O, özellikle dönme için bir isimdir. Ve müneccim der ki: **الفلك** göğün altında yedi çemberdir; yedi yıldız onların içine yerleştirilmiştir; her çemberde bir yıldız; bazısı bazısından daha yüksektir; Allah’ın izniyle onların içinde döner.

Ve **الفُلكُ**: gemi; müzekker de müennes de gelir; o, bir tanedir; ve cem‘ olur. Aziz ve yüce Allah dedi ki: “Ona şiddetli bir rüzgâr geldi.” Ve dedi ki: “Onu ve onunla beraber olanları **الفُلْك** dolu yüklü(de) kurtardık”; yani: yüklenmiş, donanımı tamamlanmış. Ve **الفلك**: gemiler topluluğu; “ta ki siz **الفُلْك**’te olduğunuzda ve onlarla akıp gittiklerinde.”

Ve **فَلَّكَتِ** cariye; yani: memesi **تَفَلَّك** etti; yani: **الفَلْكة** gibi oldu; o hâlde o, **مُفَلِّكة**’dir; ve **مُفَلِّك** daha iyidir. Dedi ki:
Göğsünün iki memesi artık **تَفَلَّكا** etmesin diye

Ve **فلّكتُ** oğlağı; o, emmesin diye dilinin üzerinde döndürülen bir çubuktur.

Ve **الفَلْكةُ**: tek bir taştan yuvarlak bir tümsek; sanki o, iğ milinin **فَلْكَةُ**’si gibidir. Hepsi: **الفَلك** ve **الفَلَكات**. O, yaratılışta **النبكة** takdirindedir; ancak **النبكة**’nin başının sivriliği **الفَلْكة**’den daha şiddetlidir. Ve belki **النبكة** çamurdan ve yumuşak taşlardan olur.
