# لقس — Lisânü'l-Arab

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%84%D9%82%D8%B3/sozluk/lisan
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%84%D9%82%D8%B3/entries/lisan

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [لقس](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%84%D9%82%D8%B3.md)
- Lisânü'l-Arab: İbn Manzûr · 13. yy

## Madde başı: لقس

اللَّقِسُ: الشَّرِه النفْس الحَريص على كل شيء. يقال: لَقِسَت نفسُه إِلى الشيء إِذا نازَعَتْه إِليه وحَرَصَت عليه؛ قال: ومنه الحديث: لا يَقُولَنَّ أَحدُكم خَبُثتْ نفسي ولكن لِيَقُلْ لَقِسَت نفسي أَي غَثَتْ. واللَّقَسُ: الغَثَيان، وإِنما كَرِه خَبُثَتْ هَرَباً من لفظ الخُبْث والخبيث. ولَقِسَت نفسُه من الشيء تَلْقَسُ لَقَساً، فهي لَقِسَة، وتمَقَّسَت نفسُه تَمَقُّساً: غَثَتْ غَثَياناَ وخَبُثَت، وقيل: نازعته إِلى الشرِّ، وقيل: بَخِلَت وضاقَتْ؛ قال الأَزهري: جعل الليث اللَّقَس الحِرْص والشَّرَه، وجعله غيره الغَثَيَان وخُبْث النَّفْس، قال: وهو الصواب. أَبو عمرو: اللَّقِس الذي لا يستقيم على وجْه. ابن شميل: رجل لَقِس سَيّء الخلُق خَبيثُ النَّفس فَحَّاشٌ. وفي حديث عُمر وذكر الزبير، رضي اللَّه عنهما، فقال: وَعِْقَةٌ لَقِسٌ؛ اللَّقِس: السَّيّء الخلق، وقيل: الشَّحِيح. ولَقِسَت نفسُه إِلى الشيء إِذا حَرَصَتْ عليه ونازعتْه إِليه. واللَّقِس: العَيَّاب للناس المُلَقِّب الساخِر يلقِّب الناس ويسخَر منهم ويفسد بينهم. واللاَّقِس: العَيَّاب. ويقال: فلان لَقِس أَي شَكِس عَسِر، ولَقَسَه يَلْقِسُهُ لَقْساً. وتَلاقَسُوا: تَشاتَمُوا. أَبو زيد: لَقِسْت الناس أَلقَسُهم ونَقِسْتُهم أَنقَسُهم، وهو الإِفساد بينهم وأَن تسخَر منهم وتلقِّبهم الأَلقاب. ولاقِس: اسم.

### Türkçe

**اللَّقِسُ**: nefsi obur/şehvetli olan, her şeye karşı hırslı olan. Denir ki: **لَقِسَت نفسُه إِلى الشيء**; bir şeye doğru çekiştiği ve ona hırs gösterdiği zaman. Şöyle dedi: Ve ondan (şu) hadis: “Sizden biriniz ‘**خَبُثتْ نفسي**’ demesin; fakat ‘**لَقِسَت نفسي**’ desin”; yani: bulandı. Ve **اللَّقَسُ**: bulantı. Ancak “**خَبُثَتْ**”i, **الخُبْث** ve **الخبيث** lafzından kaçış olarak kerih gördü. Ve **لَقِسَت نفسُه من الشيء تَلْقَسُ لَقَساً**; o hâlde o **لَقِسَة**’dir. Ve **تمَقَّسَت نفسُه تَمَقُّساً**: bulandı, bulantılandı ve kötüleşti; ve denildi ki: onu şerre doğru çekişti; ve denildi ki: cimrilik etti ve daraldı. el-Ezherî dedi ki: Leys, **اللَّقَس**’ı hırs ve oburluk/şehvetlilik kıldı; başkası ise onu bulantı ve nefsin kötülüğü kıldı; dedi ki: ve o doğrudur.

Ebû Amr: **اللَّقِس**; yüz üzere (doğru) istikamet bulmayan kimsedir. İbn Şümeyl: **رجل لَقِس**; kötü huylu, nefsi habis, çok söven (kimsedir). Ve Ömer’in hadisinde, Zübeyr’i zikretti; Allah ikisinden de razı olsun; dedi ki: “**وَعِْقَةٌ لَقِسٌ**”; **اللَّقِس**: kötü huylu; ve denildi ki: cimri. Ve **لَقِسَت نفسُه إِلى الشيء**; ona hırs gösterdiği ve ona doğru çekiştiği zaman.

Ve **اللَّقِس**: insanları ayıplayan, lakap takan, alay eden; insanlara lakap takar, onlarla alay eder ve aralarını bozar. Ve **اللاَّقِس**: ayıplayan. Ve denir ki: falan **لَقِس**; yani: huysuz, zor (kimsedir). Ve **لَقَسَه يَلْقِسُهُ لَقْساً**. Ve **تَلاقَسُوا**: birbirlerine sövdüler.

Ebû Zeyd: **لَقِسْت الناس أَلقَسُهم** ve **نَقِسْتُهم أَنقَسُهم**; bu, aralarını bozmak ve onlarla alay etmek ve onlara lakaplar takmaktır. Ve **لاقِس**: bir isimdir.
