# لمم — Kâmûsü'l-Muhît

- Sayfa: https://lisan.digital/tr/kok/%D9%84%D9%85%D9%85/sozluk/kamus
- JSON verisi: https://lisan.digital/api/roots/%D9%84%D9%85%D9%85/entries/kamus

> Lisan.digital: Kur'an'ı anlamak için Arapça kök sözlüğü. Bu, sayfanın yapay zekâ araçları için düz metin sürümüdür; bağlantılar diğer sayfaların metin sürümlerine gider.

- Kök: [لمم](https://lisan.digital/tr/kok/%D9%84%D9%85%D9%85.md)
- Kâmûsü'l-Muhît: Fîrûzâbâdî · 15. yy

## Madde başı: لمم

* ل م م * * لَمّ * الله شعثه أي أصلح وجمع ما تفرق من أموره وبابه رد و * الإلْمَامُ * النزول يقال * أَلَمَّ * به أي نزل به وغلام * مُلِمٌّ * أي قارب البلوغ وفي الحديث ﴿وإن مما ينبت الربيع ما يقتل حبطا أو يلم﴾ أي يقرب من ذلك و * أَلَمَّ * الرجل من * اللَّمَم * وهو صغائر الذنوب وقال إن تغفر اللهم تغفر جما وأي عبد لك لا أَلَمَّا وقيل * الإلْمَامُ * المقاربة من المعصية من غير مواقعة وقال الأخفش * اللَّمَم * المتقارب من الذنوب قلت قال الأزهري قال الفراء إلا اللَّمَم معناه إلا المتقارب من الذنوب الصغيرة واللَّمم أيضا طرف من الجنون ورجل * مَلْمُوم * أي به لمم ويقال أصابت فلان من الجن * لَمَّة * وهو المس والشيء القليل و * المُلِمَّة * النازلة من نوازل الدنيا والعين * اللاّمّة * التي تصيب بسوء يقال أُعيذه من كل هامة ولامة و * اللِّمَّةُ * بالكسر الشعر الذي يجاوز شحمة الأذن فإذا بلغ المنكبين فهي جمة والجمع * لِمَمٌ * و * لِمَامٌ * وفلان يزورنا لِماما أي في الأحايين وكتيبة * مُلَمْلَمَمٌ * و * مَلْمُومَة * أي مستديرة صلبة و * يَلَمْلَمُ * و * أَلَمْلَمُ * موضع وهو ميقات أهل اليمن وقوله تعالى ﴿وتأكلون التراث أكلا لمَّا﴾ أي نصيبه ونصيب صاحبه وأما قوله تعالى ﴿وإن كلا لمّا ليوفينهم ربك﴾ بالتشديد قال الفراء أصله لمن ما فلما كثرت فيه الميمات حذفت منها واحدة وقرأ الزهري لما بالتنوين أي جميعا ويحتمل أن يكون أصله لمن من فحذفت منها إحدى الميمات وقول من قال * لَمَّا * بمعنى إلا لا يعرف في اللغة و * لَمْ * حرف حرف نفي لِما مضى وهي جازمة وحروف الجزم لَمْ ولَمَّا وأَلَمْ وأَلَّمَا وتمام الكلام عليها في الأصل و * لِمَ * بالكسر حرف يُستفهم به تقول لِمَ ذهبت وأصله لِمَا فحُذفت الألف تخفيفا قال الله تعالى ﴿عفا الله عنك لِمَ أذِنْت لهم﴾ ولك أن تُدخل عليه الهاء في الوقف فتقول * لِمَهْ

### Türkçe

* ل م م * * **لَمّ** * Allah onun dağınıklığını giderdi; yani onun işlerinden ayrılıp dağılmış olanı ıslah etti ve topladı; onun bâbı **رد**’dir. Ve * **الإلْمَامُ** * iniştir; denilir: * **أَلَمَّ** * ona; yani ona indi. Ve bir oğlan * **مُلِمٌّ** *; yani bulûğa yaklaşmıştır. Ve hadiste: ﴿Ve şüphesiz baharın bitirdiğinden öylesi vardır ki şişkinlik sebebiyle öldürür yahut **يلم**﴾; yani buna yaklaşır. Ve adam * **أَلَمَّ** * **اللَّمَم**’den; o da günahların küçükleridir. Ve dedi: Eğer bağışlarsan, Allah’ım, çokça bağışlarsın; ve senin hangi kulun vardır ki **أَلَمَّا** etmemiş olsun. Ve denildi: * **الإلْمَامُ** * günaha yaklaşmaktır, vuku buldurmaksızın. Ve el-Ahfeş dedi: * **اللَّمَم** * günahlardan yakın olandır. Dedim: el-Ezherî dedi; el-Ferrâ dedi: “İllâ **اللَّمَم**” mânâsı: ancak küçük günahlardan yakın olan. Ve **اللَّمم** ayrıca deliliğin bir ucu(udur). Ve bir adam * **مَلْمُوم** *; yani onda **لمم** vardır. Ve denilir: falana cinlerden bir * **لَمَّة** * isabet etti; o da dokunmadır ve az şeydir. Ve * **المُلِمَّة** * dünyanın musibetlerinden inen musibettir. Ve göz * **اللاّمّة** *; kötü ile isabet eden(dir). Denilir: Onu her **هامة** ve **لامة**’den korurum. Ve * **اللِّمَّةُ** * kesre ile: kulak memesini aşan saçtır; omuzlara ulaştığında ise o **جمة**’dir. Ve cem‘i * **لِمَمٌ** * ve * **لِمَامٌ** *’dır. Ve falan bizi **لِماما** ziyaret eder; yani ara sıra. Ve bir tabur * **مُلَمْلَمَمٌ** *; ve * **مَلْمُومَة** *; yani yuvarlak, sert. Ve * **يَلَمْلَمُ** * ve * **أَلَمْلَمُ** * bir yerdir; ve o Yemen ehlinin mîkâtıdır. Ve O’nun sözü (yüce): ﴿Ve mirası bir yeme **لمَّا** yiyorsunuz﴾; yani onun payını ve arkadaşının payını. Amma O’nun sözü (yüce): ﴿Ve şüphesiz hepsi **لمّا** elbette Rabbin onları tastamam verecektir﴾; şeddeli olarak: el-Ferrâ dedi: aslı “لمن ما”dır; onda **م**’ler çoğalınca onlardan biri düşürüldü. Ve ez-Zührî “**لما**”yı tenvin ile okudu; yani hep birlikte. Ve muhtemeldir ki aslı “لمن من”dir; onlardan **م**’lerden biri düşürüldü. Ve “**لَمَّا**”nın “illâ” mânâsında olduğunu söyleyenin sözü dilde bilinmez. Ve * **لَمْ** * bir harftir; geçmişe dair nefy harfidir; ve o cezmedicidir. Ve cezm harfleri: **لَمْ** ve **لَمَّا** ve **أَلَمْ** ve **أَلَّمَا**’dır; ve sözün tamamı onun hakkında asıldadır. Ve * **لِمَ** * kesre ile: onunla istifham olunan bir harftir; dersin: **لِمَ** gittin? Aslı **لِمَا** idi; hafifletme için elif düşürüldü. Allah (yüce) dedi: ﴿Allah seni affetsin; **لِمَ** onlara izin verdin﴾; ve vakıfta ona **هاء**’yı dâhil etmen vardır; dersin: * **لِمَهْ** *
